III SA/Gl 689/20

III SA/Gl 689/20 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2021-03-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-11-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Brandys-Kmiecik
Magdalena Jankiewicz
Małgorzata Jużków /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I GSK 1008/21 - Wyrok NSA z 2025-03-13
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 869
art.207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 818
art. 9 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 9c
Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 marca 2021 r. sprawy ze skargi ,,A’’ Sp. z o.o. w L. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu części dofinansowania przyznanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] r., wydaną po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek beneficjenta – A Sp. z o.o. z siedzibą w L. (dalej skarżąca, beneficjent), Zarząd Województwa [...] (ZW[...]) utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. (organ I instancji, IP) z [...] r. nr [...] nakazującą zwrot dofinansowania wykorzystanego z naruszeniem procedur w łącznej kwocie [...] zł wraz z należnymi odsetkami. Dofinansowanie objęło realizację projektu "[...]" w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego realizowanego na podstawie umowy nr [...] z [...] r. Jako podstawę prawną wydanej decyzji organ wskazał m.in. art. 104 i 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2020 r., poz. 256, w skrócie kpa), art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (tj. Dz. U z 2019 r., poz. 512) oraz art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 9 pkt 1 i ust. 12 pkt 2 w związku z art. 60 pkt 6, art. 61 ust. 3 pkt 2 i art. 67 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj. Dz. U. z 2019, poz. 869, dalej ufp) oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 9c ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tj. Dz. U. z 2020 r., poz.818, ustawa wdrożeniowa).
Decyzja zapadła w poniższym stanie faktycznym i prawnym.
[...] r. Województwo [...], reprezentowane przez Instytucję Pośredniczącą Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, tj. Wojewódzki Urząd Pracy w K. zawarł z beneficjentem umowę nr [...] o dofinansowanie projektu [...]. Aneks do umowy podpisano [...] r. Projekt był realizowany od [...] r. do [...] r. w ramach Osi Priorytetowej VII - Regionalny rynek pracy, Działania 7.1 Aktywne formy przeciwdziałania bezrobociu, Poddziałania 7.1.3 - Poprawa zdolności do zatrudnienia osób poszukujących pracy i pozostających bez zatrudnienia. Dofinansowanie wydatków kwalifikowalnych projektu stanowiło łącznie kwotę nieprzekraczającej [...]zł.
Celem głównym projektu był wzrost aktywności zawodowej i społecznej oraz wzrost zdolności do zatrudnienia [...] uczestników projektu (UP), tj.: [...] kobiet i [...]mężczyzn o niskich kwalifikacjach, w wieku powyżej [...] lat, w tym:
- [...] osób bezrobotnych, z czego [...]długotrwale,
-[...] osób biernych zawodowo,
-[...] osób niepełnosprawnych,
-[...] osób w wieku 50+,
poprzez udzielenie kompleksowego wsparcia obejmującego:
- rekrutację ([...] osób) wraz z badaniem ich motywacji do wzięcia udziału w projekcie - zadanie 1;
- identyfikację potrzeb, w tym zdiagnozowanie stopnia oddalenia od rynku pracy oraz możliwości w zakresie doskonalenia zawodowego ([...] UP) - zadanie 2:
- dedykowane kompleksowe i indywidualne pośrednictwo pracy w ramach indywidualizacji wsparcia ([...] UP) -zadanie 4:
- wysokiej jakości szkolenia ([...] UP): 1. spawacz MAG, 2. operator/ka obrabiarek sterowanych numerycznie CNC, 3. dozorca/pracownik ochrony bez licencji, 4. sprzedawca z obsługą kas fiskalnych i el. fakturowania/przedstawiciel handlowy/Telemarketer, 5. opiekun/ka osób starszych - zadanie 5;
- staże (max [...] UP) - zadanie 6.
Ponadto dla osób niepełnosprawnych ([...] UP) w ramach identyfikacji potrzeb dodatkowo zaplanowano indywidualne doradztwo (indywidualny trening osobisty) - zadanie 3.
W projekcie przewidziano także wsparcie towarzyszące w postaci: zwrotu kosztów dojazdu na spotkania, specjalistycznych badań lekarskich lub badań lekarskich przed przystąpieniem do stażu zawodowego, stypendium szkoleniowego oraz stażowego, ciepłych posiłków oraz poczęstunku, egzaminu państwowego, egzaminów zewnętrznych oraz certyfikatów/świadectw ukończenia wybranych szkoleń, ubezpieczenia NWW, opiekunów stażu. Projekt został skierowany w 100% do osób zamieszkujących duże obszary miejskie, w szczególności Miasto B. w woj. [...].
W trakcie realizacji projektu IP we wskazanych dniach [...], [...] i [...] r. przeprowadziła wizytę monitoringową, mającą na celu weryfikację rzeczywiście realizowanych form wsparcia w jego ramach, w tym ocenę zgodności podejmowanych działań z zawartą umową o dofinansowanie, wnioskiem o dofinansowanie, harmonogramem oraz poszczególnymi umowami zawartymi w celu ich realizacji. Celem wizyty było również przeprowadzenie wywiadów/ankiet z uczestnikami projektu na temat realizowanego wsparcia. Podstawę wizyty stanowił § 21 umowy w związku z art. 9 pkt 7 oraz przepisy rozdziału 7 ustawy wdrożeniowej.
Ustalenia końcowe wizyty monitoringowej zaprezentowane zostały w Ostatecznej informacji z wizyty monitoringowej nr [...] z [...] r. (Informacja). Wizyta wykazała brak oznakowania miejsc odbywania staży w sposób informujący o współfinansowaniu projektu przez UE ze środków EFS w ramach RPO W[...] (pkt 1); realizację projektu częściowo niezgodnie z umową o dofinansowanie (wnioskiem) - grupa docelowa projektu została zwiększona o [...] osób (pkt 2); brak szczegółowych informacji dot. miejsca odbywania stażu UP – K.O. (pkt 3); niezgodność w zakresie danych adresowych miejsc odbywania staży (pkt 4); niezgodność obowiązków wykonywanych przez UP – J.S. podczas stażu zawodowego z tematyką odbytego szkolenia zawodowego oraz z IPD. Ponieważ ścieżka udziału w projekcie tego UP nie była spójna, zadania faktycznie realizowane podczas stażu nie były dostosowane do uzyskanych w wyniku udziału w szkoleniach kwalifikacji, wydatki związane z jego udziałem w projekcie nie przyczyniają się do realizacji celu projektu i stanowią niekwalifikowalny koszt (pkt 5); nieprawidłowość ścieżki audytu w obszarze weryfikacji prawidłowości realizacji form wsparcia (pkt 6). Kolejna wizyta monitoringowa miała miejsce [...]r.
Do ustaleń opisanych w Informacji nie przysługiwało prawo wniesienia zastrzeżeń a nieprawidłowości ujęte w pkt. 1-4 oraz 6 stanowiły podstawę do wydania przez IP zaleceń i rekomendacji mających na celu wyeliminowanie w przyszłości stwierdzonych uchybień. Nieprawidłowość wykazana w pkt 5 stała się podstawą do wezwania skarżącej do zwrotu środków uznanych za koszty niekwalifikowalne projektu. W wezwaniu do zwrotu kwota uznana za koszty niekwalifikowalne wyniosła łącznie: [...] zł, tj. [...] zł kosztów bezpośrednich i [...] zł kosztów pośrednich wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, tj. kosztów wykazanych w zatwierdzonych na dzień sporządzenia wezwania wnioskach o płatność (tj. nr: [...], [...] oraz [...]). Zwrot dotyczył środków wydatkowanych na udział w projekcie J. S.
W piśmie z z [...] r. beneficjent złożył dodatkowe wyjaśnienia oraz zastrzeżenia do ustaleń IP ujętych w Informacji. Wezwanie nie zostało wykonane.
Powyższe skutkowało wszczęciem z urzędu postępowania administracyjnego w trybie wynikającym z art. 207 ust. 9 ufp (powiadomienie z [...] r.). W jego toku spółka była wzywana ([...]; [...]; [...];) do przedstawienia dodatkowych dowodów, w tym do wskazania uczestników projektu, którzy odbywali staż zawodowy u tego samego pracodawcy, co J. S.. Ustalono, że byli to: T.C., M.K., P.G., A.C., A.K., G.K., których wezwano celem przesłuchania w charakterze świadka. Opiekunami stażu tych osób byli B.J. i R.P., których również przesłuchano.
Trudności z przesłuchaniem świadków skutkowały kolejnymi przedłużeniami czasu postępowania od lutego do [...] r. Ostatecznie organ nie przesłuchał tylko J. S., która nie stawiła się na kilkukrotne wezwanie.
Na etapie prowadzonego postępowania administracyjnego ujawniono okoliczności wskazujące na brak osiągnięcia głównego celu projektu w odniesieniu do 6 wskazanych uczestników, którzy zostali skierowani na staże zawodowe niezgodne z zakresem tematycznym (uzyskanymi kwalifikacjami) zrealizowanego w ramach projektu szkolenia zawodowego. Ponadto, że jeden UP (G. K.) nie uczestniczył w żadnym szkoleniu zawodowym i nie został skierowany na staż o tematyce dostosowanej do oczekiwań i celów zawodowych.
Organ uznał zatem, że doszło do naruszenia procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 ufp i wydatki związane z uczestnictwem wskazanych osób w projekcie stanowią koszty niekwalifikowalne.
[...] r. (sygn. [...]) beneficjent został wezwany do zwrotu wydatków w łącznej kwocie [...] zł, tj. [...]zł kosztów bezpośrednich i [...] zł kosztów pośrednich (wraz z odsetkami), zakwestionowanych w ramach 5 wniosków o płatność o wskazanych numerach.
Pełnomocnik beneficjenta aktywnie uczestniczył w postępowaniu i zapoznał się z aktami oraz składał dodatkowe wyjaśnienia i zastrzeżenia w sprawie (pismo z [...] r.).
Z uwagi na nowe, ujawnione w toku prowadzonego postępowania ustalenia IP organ wszczął z urzędu postępowanie administracyjne o nr [...], o czym powiadomił beneficjenta zawiadomieniem z [...]r. (sygn. [...]). Jak również o połączeniu obu postepowań do łącznego prowadzenia, które w związku ze stwierdzonymi w toku wizyty monitoringowej oraz podczas postępowania administracyjnego przed organem I instancji uchybieniami zakończyło się wydaniem [...] r. wydaniem decyzji o zwrocie nieprawidłowo wykorzystanego dofinansowania i określającej terminu, od którego nalicza się odsetki.
Nie zgadzając się z decyzją spółka wniosła odwołanie. Wystąpiła (w oparciu o przedstawioną przez siebie argumentację i wyjaśnienia ujęte w przedmiotowym odwołaniu) o odstąpienie od żądania zwrotu dofinansowania.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji podpisując [...] r. umowę o dofinansowanie projektu skarżąca zobowiązała się do jego realizacji z należytą starannością, w tym do ponoszenia wydatków celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego (§ 4 ust. 1 ww. umowy). Zgodnie z § 10 ust. 4 tej umowy przyjęła także zobowiązanie realizacji projektu na podstawie wniosku o dofinansowanie, stanowiącego załącznik nr 1 do umowy (z uwzględnieniem zapisów § 33 dot. warunków jego aktualizacji). Zgodnie z dokumentacją konkursową naboru [...], Regulaminem konkursu, jak również zatwierdzonym wnioskiem o dofinansowanie z [...]r., stanowiącym załącznik nr 1 do umowy o dofinansowanie beneficjent miał obowiązek udzielenia kompleksowego, indywidualnego wsparcia, polegającego na skierowaniu UP na wybrane/dostępne w ramach projektu szkolenia oraz staże zawodowe dostosowane do ich możliwości i oczekiwań, gdzie tematyka staży miała wprost wynikać ze zdiagnozowanych/ zidentyfikowanych w ramach projektu potrzeb.
IP dokonała m.in. analizy sposobu realizacji projektu w zakresie oceny przebiegu staży zawodowych na stanowisku: dozorca pracownik usług czystościowych, na które skierowani zostali uczestnicy tego szkolenia.
Zgodnie z zapisami sekcji B.8. Zgodność projektu z celem szczegółowym programu operacyjnego, spółka zadeklarowała osiągnięcie celu, polegającego na wzroście aktywności zawodowej osób pozostających bez zatrudnienia m.in. poprzez nadanie uczestnikom projektu kwalifikacji oraz zapewnienie zdobycia doświadczenia zawodowego w ramach 3-miesięcznych staży zawodowych, a także poprzez wyposażenie ich w umiejętności miękkie, zidentyfikowanie potrzeb i zdiagnozowanie możliwości doskonalenia zawodowego oraz zapewnienie pośrednictwa pracy. W sekcji B.9. Cel główny projektu, celem głównym był wzrost aktywności zawodowej i społecznej oraz zdolności do zatrudnienia uczestników projektu, który miał zostać osiągnięty poprzez udzielenie kompleksowego wsparcia, o którym mowa we wniosku o dofinansowanie. W sekcji B.10. Uzasadnienie spełnienia kryteriów dostępu, horyzontalnych i dodatkowych, tematyka szkoleń zaplanowanych do realizacji w ramach projektu powiązana została z Programem Rozwoju Technologii Województwa [...] 2010-2020, a wybór miejsc stażowych dla osób z niepełnosprawnościami miał zostać dokonany z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb uczestników projektu w zakresie barier wynikających ze specyfiki danego rodzaju niepełnosprawności. W sekcji C.1. Zadania w projekcie (zakres rzeczowy) IP spółka wskazała założenia projektowe, z których wynikał obowiązek zagwarantowania uczestnikom projektu udzielenia kompleksowej pomocy, gdzie kierunek/tematyka każdej następnej formy wsparcia skierowanej do danego UP będzie zależna od wyników/ustaleń pozyskanych na temat tej osoby w ramach zadania poprzedniego. Zapisy wniosku obejmowały następujące działania: rekrutację do projektu, indywidualną dla każdego UP identyfikację potrzeb i zdiagnozowanie możliwości w zakresie wyznaczenia dalszego kierunku doskonalenia zawodowego, ocenę stopnia oddalenia od rynku uwzględniającą aktualnie posiadany stan wiedzy, doświadczenia, zdolności i przeciwwskazań do wykonywania danego zawodu przez UP, dedykowane kompleksowe i indywidualne pośrednictwo pracy, mające na celu: "wybór zawodu zgodnego z kwalifikacjami i kompetencjami, dobór ofert pracy, wspólne poszukiwania pracy i/lub miejsca i odbywania stażu"; organizację szkoleń zawodowych, wybranych w oparciu o Ranking zawodów deficytowych i nadwyżkowych w województwie [...] z [...] r, gwarantujących (zgodnie z zapisami wniosku) uzyskanie kwalifikacji w zawodzie: spawacz MAG/MI G/Tl G, operator/ka obrabiarek sterowanych numerycznie, dozorca/pracownik ochrony bez licencji, sprzedawca z obsługą kas fiskalnych/ przedstawiciel handlowy/ telemarketer, opiekun/-ka osób starszych; organizację staży zawodowych, mających pełnić funkcję rzeczywistego przyuczenia do pracy.
Beneficjent podkreślił, że staże nie mogą służyć wykorzystaniu UP ,jako darmowej siły roboczej do wykonywania prostych powtarzalnych i relatywnie najcięższych prac" oraz, że "staże będą często monitorowane" oraz, że "będzie starał[a] się kierować stażystów na staże powiązane ze szkoleniami, w których uczestniczył uczestnik projektu, a także firm, które wpisują się w Program Rozwoju Technologii Województwa [...] na lata 2010-2020".
Zgodnie z zapisami § 4 pkt 1 umowy: nr [...] r. o organizację stażu zawodowego w ramach projektu "[...]" Poddziałanie 7.1.3 RPO W[...], zawartej [...]r. pomiędzy spółką a pracodawcą - B S. A. z siedzibą w S., (dot. stażu zawodowego [...] osób) a także nr [...] [...]r. o organizację stażu zawodowego w ramach projektu "[...]" Poddziałanie 7.1.3 RPO W[...], zawartej [...] r. z tym samym pracodawcą dot. stażu zawodowego G. K., zobowiązał siebie, jaki i pracodawcę, aby "staż zawodowy związany z tematem szkolenia (...) odbywał się według programu stanowiącego załącznik nr 2 do niniejszej umowy. Program opracowany przez pracodawcę i zaakceptowany przez skarżącą stanowił integralną cześć umowy.
IP ustaliła, że pomimo odzwierciedlenia w umowach założeń projektowych wniosku spółka skierowała wyszczególnionych w decyzji I instancji uczestników szkolenia Dozorca/pracownik ochrony bez licencji na staż zawodowy na stanowisku Dozorca pracownik usług czystościowych, obejmujący następujący zakres czynności: utrzymanie czystości w danym miejscu pracy;
- dbanie o czystość na zewnątrz obiektu, tj. odśnieżanie, koszenie, zamiatanie;
- drobne prace gospodarcze;
- wykonywanie innych czynności złożonych przez przełożonego".
Oznacza to, że zdobyte w ramach projektu przez UP nowe kwalifikacje w zawodzie Dozorca/pracownik ochrony bez licencji, wbrew założeniom projektowym, nie zostały utrwalone podczas staży zawodowych, gdyż ich przedmiot nie odpowiadał zarówno tematyce odbytego szkolenia, jaki i zdiagnozowanym oczekiwaniom, możliwościom i predyspozycjom w zakresie doskonalenia zawodowego poszczególnych UP.
Powyższe pozostawało w sprzeczności w ustaleniami wynikającymi z pkt 15 Formularza rekrutacyjnego wskazanych osób, które wprost wskazywały, jakim szkoleniem dostępnym w ramach projektu są zainteresowani "Dozorca/pracownik ochrony bez licencji", jak również w sprzeczności z wynikami konsultacji UP z doradcą zawodowym, które zostały przeprowadzone w ramach Kompleksowej Usługi Doradczej ( KUD, odpowiednio na etapie rekrutacji do projektu, na etapie identyfikacji potrzeb oraz indywidualnej oceny zawodowej). Zostały one opisane szczegółowo na str. 13 do 15 decyzji organu I instancji). Dalej organ wskazał, że wszyscy UP zostali przeszkoleni, uzyskali zaświadczenie o ukończeniu kursu, Certyfikat VCC wraz z suplementem. Przed odbyciem stażu przeszli badania lekarskie i odbyli staż, z którego sporządzono [...] r. sprawozdanie.
Odnośnie G. K. ustalono, że przystąpiła do programu [...] r., nie uczestniczyła w szkoleniu zawodowym. Odbyła staż w placówce F (pracownik usług czystościowych) a w istocie się do niego nie kwalifikowała, gdyż chciała pracować jako sprzątaczka.
Przesłuchania świadków wykazały, ze odbyty staż sprowadzał się wyłącznie do sprzątania, świadczenia usług czystościowych. Potwierdzili to UP jak i opiekunowie stażystów. Oznacza to, że nie wykonywali żadnych czynności z ochroną mienia, bądź osób i odbyte staże nie korespondowały z wiedzą zdobyta podczas szkolenia. Zajmowali się wyłącznie: sprzątaniem pomieszczeń, korytarzy, schodów, toalet, wynoszeniem śmieci, rozładunkiem zakupionych przez pracodawcę towarów i materiałów oraz porządkowaniem terenu zakładu pracy na zewnątrz, czy też przenoszeniem zużytych sprzętów.
Organ podkreślił, ze treści materiałów szkoleniowych oraz wiadomości przekazane UP podczas szkolenia nie dotyczyły sposobu realizacji usługi sprzątania, a wyłącznie różnych aspektów związanych z wykonywaniem pracy na stanowisku pracownika ochrony fizycznej. Spółka posiadała wiedzę do jakiego rodzaju pracy w ramach staży zawodowych kieruje UP i miała świadomość, że nie jest ona w żadnym stopniu związana z zakresem merytorycznym szkolenia zawodowego, na który zostali skierowani wskazani w decyzji UP. Wiedziała, że program staży nie wpisuje się w założenia projektowe opisane we wniosku o dofinansowanie. Powyższe potwierdza: treść umów stażowych zawartych z pracodawcą - B S. A.; treść umów zawartych ze stażystami; profil zawodowy przedstawicieli pracodawcy oddelegowanych do pełnienia funkcji opiekunów stażystów; rodzaj/przedmiot oferty stażowej pracodawcy, dostępny w okresie zaangażowania stażystów do pracy.
UP wprost wskazywali szkolenie, w którym chcą wziąć udział, co oznacza, że sens doradztwa zawodowego, które miało polegać na identyfikacji potrzeb, możliwości i oczekiwań zawodowych poszczególnych UP w celu opracowania dla nich Indywidualnych Planów Działania (IPD) umożliwiających wyznaczenie właściwej i adekwatnej do zdiagnozowanej sytuacji zawodowej ścieżki aktywizacji, dla osób wskazanych w decyzji "został wypaczony". Wyniki doradztwa nie miały żadnego wpływu na wybór tematyki szkolenia zawodowego, podczas gdy zakres wsparcia udzielonego w ramach projektu poszczególnym osobom co do zasady powinien wprost wynikać z ustaleń IPD. Również rezultaty identyfikacji potrzeb potencjału uczestników projektu, opracowane w trakcie doradztwa, nie przełożyły się na dalszy kierunek udziału tych osób w projekcie, a zatem nie zostały w pełni wykorzystane w praktyce. Nadto w ramach przeprowadzonego doradztwa żaden z UP uczestniczących w szkoleniu "Dozorca/ pracownik ochrony bez licencji" nie wskazał, aby jego celem zawodowym było podjęcie pracy związanej ze świadczeniem usług czystościowych. UP nie wyrazili też potrzeby/chęci nabycia umiejętności/nowych kwalifikacji w tym zakresie. Każdy ze wskazanych UP zadeklarował natomiast chęć podjęcia zatrudnienia, m. in. jako pracownik ochrony lub dozorcy, tj. w kierunku zgodnym ze szkoleniem zawodowym realizowanym w projekcie. Jedynie G. K., która nie uczestniczyła w szkoleniu zawodowym wskazała na chęć podjęcia pracy jako sprzątaczka, przy czym jako potencjalnych pracodawców postrzegała "firmy ochroniarskie". Nie była też zainteresowana żadnym konkretnym rodzajem stażu.
Tym samym usługa doradztwa zawodowego została zrealizowana w sposób nierzetelny, o czym świadczą niespójne ustalenia celów zawodowych G. K., które zamiennie wskazują na chęć zatrudnienia się w zawodzie pracownika ochrony, jak również osoby sprzątającej. O braku rzetelności świadczy także całokształt informacji zgromadzonych podczas doradztwa zawodowego UP opisanych w decyzji. W dokumentacji zawierającej dane o sytuacji zawodowej UP (w tym dot. zdiagnozowanych potrzeb, oczekiwań i ich możliwości zawodowych) znalazły się sformułowania powielone, zestandaryzowane/identyczne dla prawie każdej diagnozowanej osoby, podczas gdy podejście do UP, zgodnie z założeniami projektu i Poddziałania 7.1.3. miało być indywidualne.
Również potencjał wynikający z osobistego zaangażowania m.in. wskazanych UP w proces doradczy, uczestnictwo w procesie sprecyzowania ich celów zawodowych, w tym stwierdzony przez doradców wysoki stopień motywacji i determinacji tych UP do udziału w projekcie, wynikający m.in. z przedstawionych im perspektyw zawodowych, możliwych do realizacji w ramach projektu zdaniem organu nie został wykorzystany. Niezachowanie przez beneficjenta spójności ścieżki udziału w projekcie spowodował, że poszczególne elementy wsparcia zrealizowane w jego ramach utraciły atrybut celowości, gdyż przedmiot staży zawodowych nie korespondował ani z poprzedzającymi go formami wsparcia (w szczególności z odbytym szkoleniem zawodowymi ani też nie wynikał ze zidentyfikowanych potrzeb uczestników projektu. Tym samym nie spełnione zostały cele projektu i programu operacyjnego. W oparciu o założenia programowe dot. zasadności kierowania UP na staże zawodowe, gdzie zgodnie z wyjaśnieniem ujętym w decyzji "Odbycie przez uczestnika stażu pod okiem opiekuna jest instrumentem pozwalającym w warunkach "ochronnych" wykorzystać w praktyce wiedzę i kwalifikacje zdobyte w trakcie szkoleń" organ stwierdził, że beneficjent nie zapewnił UP jednolitego i efektywnego wsparcia umożliwiającego aktywizację zawodowa w zamierzonym kierunku. Odnosząc się do treści notatki służbowej z [...] r., sporządzonej przez A.K. działającą z ramienia skarżącej jako Koordynator projektu i pełnomocnik w postępowaniu administracyjnym, organ stwierdził, że wskazany UP (J.S.) odbywał staż jako pracownik usług czystościowych wraz z dozorem miejsca pracy", co stoi w sprzeczności z ustaleniami organu, zeznań złożonych przez opiekunów stażystów, jak i samej J. S.. Nie dał też wiary wyjaśnieniom beneficjenta, jakoby w zakresie zadań stażystów zapisy o obowiązkach dozorcy/ochrony zostały “omyłkowo pominięte", w tym, że "faktyczny zakres prac, jaki wykonywała J. S. obejmował również dozór C w B.’’.
Tym samym wbrew zapisom wniosku o dofinansowanie, że preferowane będą zawody wpisujące się w katalog zawodów deficytowych w województwie [...], spółka zorganizowała staż w zawodzie, w którym ilość potencjalnych pracowników przewyższa liczbę dostępnych miejsc pracy. Zawód o kodzie: 911207 "Sprzątaczka biurowa", pozostający w stanie lekkiej nadwyżki (różnica między napływem ofert pracy w [...] r. a napływem bezrobotnych w [...] r. wynosiła 150 ofert), a nie deficytu".
Tematyka szkoleń zaplanowanych przez spółkę do realizacji w projekcie związana była z Programem Rozwoju Technologii Województwa [...] 2010 - 2020 i odpowiadała zawodom określonym jako deficytowe w Rankingu zawodów deficytowych i nadwyżkowych w województwie [...] z [...] r, opracowanym przez Departament Rynku Pracy Ministerstwa Pracy i Polityki Społeczne. Z kolei zakres przedmiotowy staży zawodowych na stanowisku Dozorca/pracownik usług czystościowych - już nie.
UP na swoich stażach zawodowych wykonywali czynności poniżej posiadanych oraz nabytych kwalifikacji (organ stwierdził, że aby wykonywać obowiązki pracownicze związane ze sprzątaniem wystarczające jest wykształcenie podstawowe, natomiast poziom wykształcenia uczestników był wyższy, np. zawodowy) należało uznać, że staże te polegały wyłącznie na wykonywaniu czynności pomocniczych i nie spełniły swojej funkcji.
Takie działania beneficjenta wpisują się w negatywne wnioski zaprezentowane w Zaleceniach Rady z 10 marca 2014 r. w sprawie ram jakości staży - 2014/C 88/01 (Dz. U. UE C z dnia 27 marca 2014 r.), tj.: "dane wskazują, że od wielu stażystów wymaga się jedynie wykonywania zadań pomocniczych. Wysokiej jakości staż musi dostarczać także rzetelnych I wartościowych treści dydaktycznych".
Podsumowując organ stwierdził, że poczynione ustalenia dowodzą, że w odniesieniu do [...] UP objętych decyzją nie został osiągnięty cel projektu, a także cel szczegółowy Poddziałania 7.1.3 - Poprawa zdolności do zatrudnienia osób poszukujących pracy i pozostających bez zatrudnienia RPO W[...] 2014-2020, którym jest: "wzrost aktywności zawodowej osób pozostających bez zatrudnienia". Organ przywołał potwierdzające powyższe zapisy RPO W[...] (str. 176 i 178), które wskazują, że osoby nieaktywne zawodowo potrzebują kompleksowego wsparcia, dostosowanego do ich indywidualnych potrzeb. (...) Brak dostosowania wsparcia pod katem predyspozycji, wykształcenia czy zainteresowań (...) znacznie obniża efektywność udzielanego wsparcia. Tak więc, "typy operacji planowane do realizacji w ramach Priorytetu inwestycyjnego PI 8i", do którego, zgodnie z Załącznikiem nr 1 do SzOOP - Tabela transpozycji, należy Poddziałanie 7.1.3 RPO W[...] 2014-2020, to m.in. "instrumenty i usługi rynku pracy służące indywidualizacji wsparcia oraz pomocy w zakresie określenia ścieżki zawodowej" nie został zrealizowany.
Z kolei, zgodnie z zapisami pkt. III Załącznika nr 9 do umowy o dofinansowanie projektu "podstawowe i obligatoryjne jest założenie, że proces aktywizacji zawodowej uczestnika projektu należy rozpocząć od rozpoznania aktualnej sytuacji społeczno-zawodowej i identyfikacji jego potrzeb. Efektem tego etapu jest Indywidualny Plan Działania (IPD) opracowany przez UP i doradcę, co oznacza, że UP powinien znać cel i zakres wsparcia oraz akceptować ustaloną dla niego ścieżkę aktywizacji zawodowej, a także być świadomym konieczności aktywnego osobistego angażowania się w realizację ustalonych celów. Opracowane IPD ma pozwolić na dopasowanie pomocy odpowiednio do sytuacji uczestnika, jego potrzeb, możliwości oraz posiadanych kompetencji." (str. 4); dostosowane do indywidualnych potrzeb uczestników projektów, wynikających z ich aktualnego stanu wiedzy, doświadczenia, zdolności i przeciwwskazań do wykonywania danego zawodu.
Ustalenia faktyczne w sprawie świadczą o tym, że ścieżka udziału w projekcie wskazanych UP nie była zgodna z założeniami projektu, które beneficjent sam ustanowił, opracowując wniosek o dofinansowanie, a tym samym nie prowadziła do realizacji celów projektu, jak i programu operacyjnego.
Dlatego też działając w oparciu o zapisy Rozdziału 6 - Wspólne warunki i procedury w zakresie kwalifikowalności wydatków, Podrozdziału 6.2 - Ocena kwalifikowalności wydatku, pkt 1) Wytycznych, tj.: "ocena kwalifikowalności wydatku polega na analizie zgodności jego poniesienia zobowiązującymi przepisami prawa unijnego i prawa krajowego, (...), umową o dofinansowanie i Wytycznymi oraz innymi dokumentami, do których stosowania beneficjent zobowiązał się w umowie o dofinansowanie" oraz § 20 umowy o dofinansowanie "ocena kwalifikowalności poniesionego wydatku dokonywana jest w trakcie realizacji projektu poprzez ocenę wniosków o płatność oraz w trakcie kontroli projektu (...). Przyjęcie danego projektu do realizacji i podpisanie z Beneficjentem umowy o dofinansowanie nie oznacza, że wszystkie wydatki, które Beneficjent przedstawi we wniosku o płatność w trakcie realizacji projektu zostaną uznane za kwalifikowalne. Ocena kwalifikowalności wydatków jest prowadzona także po zakończeniu realizacji projektu. Beneficjent ponosi odpowiedzialność za realizację Projektu zgodnie z właściwymi przepisami krajowymi oraz Wytycznymi" za niecelowe i nieracjonalne uznano działania beneficjenta w zakresie wsparcia udzielonego wymienionym UP.
Spółka działaniem w wyżej opisanym zakresie, naruszyła zapisy § 4 ust 1, 2 i 4 umowy o dofinansowanie, zgodnie z którymi zobowiązana była "do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego" oraz realizacji projektu zgodnie z Wytycznymi, o których mowa w § 1 pkt 28 oraz zapisami SzOOP, w tym ze szczegółowymi obowiązkami Beneficjenta określonymi w Załączniku nr 9 do umowy, a przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu - stosować przepisy prawa krajowego i unijnego oraz treść Wytycznych (...)". Ponadto naruszyła zapisy S 10 ust 4 umowy zobowiązujące do realizacji projektu na podstawie wniosku."
Spółka naruszyła także zapisy Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach EFRREFS oraz FS na lata 2014-2020 - wersje z [...] r. i z [...]r. - zapisy Rozdziału 6, Podrozdziału 6.2, pkt 3 lit c), e), f), g), h), k), zgodnie z którymi "wydatkiem kwalifikowalnym jest wydatek spełniający łącznie następujące warunki: (...) c) jest zgodny z PO i SzOOP (...); e) został poniesiony zgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie; f) jest niezbędny do realizacji celów projektu (...); g) został dokonany w sposób (...) efektywny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów; h) został należycie udokumentowany, zgodnie z wymogami w tym zakresie określonymi w Wytycznych, (...); k) jest zgodny z innymi warunkami uznania go za wydatek kwalifikowalny określonymi w Wytycznych, (...) lub określonymi przez IZ PO w SZOOP, regulaminie konkursu".
W związku z powyższym, w oparciu o wykaz wydatków poniesionych i rozliczonych w związku z udziałem wskazanych uczestników w projekcie organ uznał za niekwalifikowalną całość tych kosztów na łączną kwotę [...]zł. Z nimi wiąże się rozliczenie kosztów pośrednich w oparciu ryczałt, gdzie zgodnie z Podrozdziałem 8.4 - Koszty pośrednie w projektach finansowanych z EFS, pkt. 5, lit a) Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach EFRREFS oraz FS na lata 2014-2020 z [...] r., w przypadku projektu o wartości do 1 min zł włącznie, koszty bezpośrednie rozlicza się na poziomie 25% kosztów bezpośrednich. Powyższe znalazło swoje odzwierciedlenie w zapisach § 5 ust. 3 umowy o dofinansowanie: "koszty pośrednie projektu rozliczane stawką ryczałtową zdefiniowane w Wytycznych, o których mowa w § 1 pkt 28 łit e, stanowią 25% poniesionych, udokumentowanych i zatwierdzonych w ramach projektu wydatków bezpośrednich".
Z wniosku o dofinansowanie projektu, pkt. C.2. Zakres finansowy, ppkt C.2.2 Stawki ryczałtowe - Koszty pośrednie wynika, że w kwocie kosztów pośrednich ([...] zł) kwota dofinansowania stanowi 75% - a zatem, reszta kwoty kosztów pośrednich (25%), to wkład własny wnoszony przez spółkę. Jednocześnie zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 1 umowy o dofinansowanie. Spółka zobowiązana była do wniesienia ze środków prywatnych wkładu własnego pieniężnego w kwocie [...]zł.
Na str.67-70 decyzji organ I instancji wskazał powiązanie/zależność, jaka zachodzi w sytuacji uznania w projekcie kosztów bezpośrednich za niekwalifikowalne, w stosunku do których naliczone zostały koszty pośrednie projektu i w kontekście powyższego zaprezentował podstawę oraz sposób wyliczenia pomniejszenia wartości kosztów pośrednich dla przedmiotowego projektu.
W postępowaniu administracyjnym organ I instancji oznaczył wysokość kosztów pośrednich niekwalifikowalnych w stosunku do każdego wniosku o płatność, w którym zakwestionowane zostały wydatki bezpośrednie. Ich łączna wartość w sprawie wyniosła [...] zł.
Dalej organ przedstawił uzasadnienie prawne wydanej decyzji przywołując mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa krajowego i unijnego.
W odwołaniu z [...]r. beneficjent zaskarżył w całości decyzję w sprawie zwrotu nieprawidłowo wykorzystanego dofinasowania i wniósł o jej uchylenie w całości oraz umorzenie postępowania administracyjnego, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zarzucił wydanie jej z naruszeniem:
1. art. 77 § 1 kpa- polegające na błędnym przyjęciu, że w okolicznościach niniejszej sprawy należy uznać, że skarżąca nie zachowała spójności ścieżki udziału w projekcie wyrażającej się, w tym, że przedmiot staży zawodowych nie koresponduje z poprzedzającymi go formami wsparcia w szczególności odbytym szkoleniem zawodowym ani nie wynika ze zidentyfikowanych potrzeb uczestników projektu podczas gdy zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do takiego stwierdzenia,
2. art. 80 kpa- polegające na dowolnej w miejsce swobodnej oceny dowodów i błędnym przyjęciu, że w okolicznościach niniejszej sprawy uznać należy, że w przypadku uczestników projektu, których ścieżka udziału w projekcie była niespójna działania strony nie prowadzą do osiągnięcia celu projektu oraz celu szczegółowego Poddziałania 7.1.3. Poprawa zdolności do zatrudnienia osób poszukujących pracy i pozostających bez zatrudnienia RPO W[...] 2014-2020 określonego w SzOOP, którym jest wzrost aktywności zawodowej osób pozostających bez zatrudnienia, w konsekwencji czego uznano, że wydatki związane z uczestnictwem tych osób w projekcie we wszystkich formach wsparcia, zostały poniesione z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ust 1 ustawy o finansach publicznych;
3. art. 12 kpa w zw. z art. 35 kpa poprzez nieuzasadnione obiektywnie przedłużanie terminu załatwienia sprawy;
4. art. 6, art. 8 kpa - poprzez nieuzasadnione przerzucenie pełnej odpowiedzialności na stronę i błędne uznanie, że strona miała świadomość, że kieruje stażystów do prac, które w żadnym stopniu nie są związane z zakresem merytorycznym szkolenia zawodowego a wpisują się w zawód kwalifikowany zgodnie z Rankingiem zawodów "Sprzątaczka biurowa"; że skierowanie przez stronę uczestników na staże na faktycznym stanowisku "dozorca/pracownik usług czystościowych", nastąpiło wbrew celom projektu a także zapisom umowy z pracodawcą, podczas gdy z materiału sprawy wynika, że wyboru miejsca odbywania stażu spośród oferowanych przez stronę, dokonywali uczestnicy projektu wg. własnego uznania, a nadto profil działalności pracodawcy B S.A. z siedzibą w S. pozwalał na przyjęcie stażystów na stanowiska "dozorcy/pracownik ochrony bez licencji"
oraz nieuprawnione przyjęcie, że ścieżka udziału w projekcie wymienionych w decyzji uczestników nie była zgodna z założeniami projektu, które strona sama ustanowiła we wniosku o dofinasowanie a nadto nie prowadziła do realizacji celów projektu jak i programu operacyjnego, skutkiem czego udzielone tym uczestnikom projektu wsparcie należało uznać za niecelowe i nieracjonalne naruszające zapisy wniosku o dofinansowanie projektu w zakresie założeń i celów projektu.
Na poparcie swojego stanowiska przedstawił szczegółowe uzasadnienie podniesionych zarzutów, które organ poddał szczegółowej analizie.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że postępowania administracyjnego wykazało, że za koszty niekwalifikowalne projektu należało uznać wydatki stanowiące koszt uczestnictwa w projekcie [...] UP wyszczególnionych w decyzji organu I instancji. Przeprowadzone postepowanie wykazało, że zakres poszczególnych form wsparcia zaoferowanych [...] UP był niezgodny z założeniami projektowymi ujętymi we wniosku o dofinansowanie, stanowiącym załącznik do umowy o dofinansowanie. Jednocześnie z uwagi na zależność, jaka zachodzi pomiędzy wartością kosztów bezpośrednich i pośrednich projektu, za niekwalifikowalne uznano także koszty pośrednie, naliczone proporcjonalnie w stosunku do wartości kosztów bezpośrednich, wskazanych przez organ I instancji, jako niekwalifikowalne koszty projektu.
Organ odwoławczy dokonał analizy przebiegu udziału w projekcie uczestników biorących udział w stażu zawodowym na stanowisku "Dozorca pracownik usług czystościowych" czyli kosztów bezpośrednich projektu w odniesieniu do [...] UP. Wykazała ona, że skarżąca odmiennie interpretuje regulację konkursu dot. sposobu oceny prawidłowości realizacji projektu. Za rozstrzygające uznał ustalenie w jaki sposób, według jakich wytycznych i zasad oraz w jakim zakresie strona była zobowiązana zrealizować swój projekt i w jakich okolicznościach, w oparciu o jakie wytyczne i regulacje konkursowe sposób realizacji projektu podlegał kontroli. Ustalenia te potwierdziły zasadność nakazanego zwrotu, co skutkowało utrzymaniem w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji z [...] r. organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz ustalenia zawarte w decyzji organu I instancji. Decyzja liczy 76 stron. Ustalenia organu I instancji przyjął za własne, co szeroko opisał wskazując argumenty za takim działaniem, zwłaszcza, że nie uległy one zmianie. Spór dotyczy wyłącznie ich oceny w kontekście realizacji Wytycznych i warunków umowy o dofinansowanie, co również organ szeroko opisał przywołując przebieg postepowania rekrutacyjnego, spotkania ze specjalistami, wyniki indywidualnych planów działania, zakres szkolenia zawodowego, działań doradczych UP oraz realizację projektu łącznie ze stażami wskazanych osób oferowanymi w dwóch formach (E i D), których oferty nie były nawet konkurencyjne. Podkreślił, że postepowanie zostało zainicjowane skarga jednej z uczestniczek projektu, która nie była zadowolona ze wsparcia.
Organ przytoczył i zinterpretował przepisy prawa krajowego i przepisy unijne, znajdujące w sprawie zastosowanie, obszernie odwołując się także do dorobku judykatury potwierdzających. Podkreślił, że spółka nie podważyła, ani też nie zanegowała ustaleń faktycznych, które obejmowały zaprezentowanie: zakresu projektu ujętego we wniosku o dofinansowanie, przedłożonego w ramach naboru i zatwierdzonego przez IP na etapie jego wyboru do dofinansowania; faktycznego zakresu zrealizowanego projektu; analizy zależności i powiązań wynikających ze sposobu realizacji projektu w kontekście zaprezentowanego przez spółkę stanu zaprojektowanego oraz obowiązującego stanu prawnego. Ustalenia organu odwoławczego w całości pokrywają się z ustaleniami organu I instancji, w zakresie stanu faktycznego i prawnego, a także wynikających z tego prawa i obowiązków beneficjenta oraz IP, związanych z realizacją projektu i opisanego w decyzji. W rozstrzygnięciu wskazana została natomiast merytoryczna przyczyna uznania braku kwalifikowalności wydatków związanych z uczestnictwem wybranych UP w projekcie, tj. brak spójności/kompleksowości udzielonego im wsparcia. Organ dokonywał oceny kompleksowego wsparcia. Dozorca/pracownik ochrony bez licencji, wymienieni w decyzji UP zostali skierowani na staże zawodowe na stanowiskach związanych ze świadczeniem usług czystościowych a projekt nie przewidywał możliwości udzielenia wsparcia w takim obszarze tematycznym.
Organ wyjaśnił, że dla sprawy nie ma znaczenia czy postępowanie zostało zainicjowane skargą czy ustalenia poczyniono w ramach kontroli ujętych w umowie, która jest także prowadzona po zakończeniu projektu. J. S. nie negowała całego projektu ale wyłącznie staż, co wyklucza udzielenie kompleksowego wsparcia i cel projektu. Nie neguje, że 4 z 7 osób wskazanych w decyzji podjęło prace co stanowi 57% ale liczy się % od 96 osób objętych projektem. Również stopień zadowolenia UP nie dowodzi o prawidłowej realizacji projektu. Oceny tej dokonuje się w oparciu o obiektywne źródła, czyli zgromadzony materiał dowodowy. Potwierdza to objecie programem G. K., gdyż wybrany przez nią zawód nie wpisywał się w założenia projektu. Należy podkreślić, że fakt, iż poszczególne osoby przystępując do projektu deklarowały chęć podjęcia jakiejkolwiek pracy nie zwalniało beneficjenta z obowiązku takiego dostosowania poszczególnych zadań w projekcie, aby w sposób realny umożliwić tym osobom wejście na rynek pracy z nowymi, konkretnymi, a zarazem deficytowymi na tym rynku umiejętnościami i uprawnieniami. Projekt polegał na wyposażeniu UP w konkretne umiejętności i kwalifikacje, dające im szansę stabilnej, zadowalającej pracy. Tym samym nie można swobodnie przyjąć, że podjęcie przez UP pracy w jakimkolwiek zawodzie, zawsze będzie równoznaczne z udzieleniem kompleksowego wsparcia, jakie zostało zaplanowane w projekcie.
W myśl zapisów wniosku efektem poprawnej realizacji projektu powinna być sytuacja, w której każdy rzetelnie, a zarazem prawidłowo zdiagnozowany UP po odbyciu spotkań ze specjalistami świadczącymi usługi doradcze, rozwinąłby lub nabył nowe "umiejętności miękkie" obejmujące m.in.: zwiększenie motywacji do powrotu na rynek pracy; skuteczną autoprezentację; nabycie/budowanie większej pewności siebie m.in. podczas rozmów kwalifikacyjnych, jak i w nowej pracy. Spółka nie wykazała żadnego związku, ani też zależności pomiędzy nabyciem lub uzupełnieniem przez UP kwalifikacji w zakresie wykonywania zawodu pracownika ochrony a wykorzystaniem tych umiejętności podczas stażu zawodowego na stanowisku pracownika usług czystościowych. Motywacja UP wskazująca na potrzebę czy też chęć zarobienia pieniędzy, nie zwalniała z obowiązku świadczenia usług na rzecz tych UP w zakresie tematycznym i merytorycznym, jaki został zaplanowany przez beneficjenta i zaakceptowany przez IP we wniosku dofinansowanie. Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie uchybienie skutkujące uznaniem braku kompleksowości wsparcia nie zostało zgłoszone przez organ I instancji z uwagi na brak zachowania przyjętych standardów przy realizacji staży zawodowych z zakresu usług czystościowych, ale w związku z bezpodstawnym skierowaniem UP na staże w tej właśnie branży - tj. o zakresie tematycznym niezgodnym z zapisami wniosku, w tym z przedmiotem odbytego szkolenia oraz z ustaleniami wynikającymi z IPD UP. Potwierdzają to również przesłuchania świadków. Odbycie stażu zawodowego na stanowisku pracownika usług czystościowych było równoznaczne z nauka kolejnego (w ramach projektu) zawodu i bardziej praktyka zawodową. Postępowanie wykazało również, że wszyscy zostali skierowani na to samo szkolenia zawodowe i staż, bez wskazania jakiegokolwiek uzasadnienia w tym zakresie. Bez uwzględnienia indywidualnych umiejętności i predyspozycji, kwalifikacji. Dodatkowo dozorca nie kojarzy się ze świadczeniem usług czystościowych ale nadzorem nad mieniem czy ludźmi.
Organ zgodził się ze skarżącą, że dozorca/pracownik bez licencji to nie profesjonalny ochroniarz ani też sprzątaczka czy dozorca. Dozorca różni się od ochroniarza zakresem uprawnień wskazanych w ustawie o ochronie osób i mienia i część UP takie staże odbyła.
Dalej organ wskazał, że skarżąca nie wskazywała nie wykazała, aby rozstrzygnięcie w sprawie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa krajowego w taki sposób, że ich interpretacja została przeprowadzona w oderwaniu od przepisów prawa unijnego regulującego zasady stosowania korekt finansowych w związku ze stwierdzeniem nieprawidłowości. Zarówno znaczenie zapisów rozporządzenia [...], w tym art. 2 pkt 36 jak i art. 207 ust 1 pkt 2 oraz art. 184 ufp. zostało zaprezentowane w niniejszej decyzji. Nie dopatrzył się także naruszeń wskazanych przepisów prawa procesowego. Organ przeprowadził postępowanie dowodowe zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie zasadami, dokonał oceny zgromadzonego materiału bez przekroczenia granic swobodnej oceny. Termin ujęty w art. 36 § 1 kpa zostały przez organ I instancji zachowane, gdyż jest to termin instrukcyjny a materiał ma być wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Również sama skarżąca przyczyniła się do długotrwałości postępowania przykłady czego organ przywołał. Skarżąca nie kwestionowała także wyliczonej kwoty do zwrotu a organ I instancji szczegółowo opisał zasady i sposób ich wyliczenia.
Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że w trakcie realizacji umowy o dofinansowanie projektu współfinansowanego z EFS doszło do naruszenia prawa w zakresie § 4 ust. 1, 2 i 4 umowy o dofinansowanie projektu, zgodnie z którymi Strona zobowiązana była "do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego", oraz realizacji projektu zgodnie z Wytycznymi, o których mowa w § 1 pkt 28 oraz zapisami SzOOP, w tym ze szczegółowymi obowiązkami Beneficjenta określonymi w Załączniku nr 9 do umowy, a przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu - stosować przepisy prawa krajowego i unijnego oraz treść Wytycznych"; § 10 ust. 4 umowy o dofinansowanie, w związku z niedopełnieniem zobowiązania realizacji projektu zgodnie z założeniami ujętymi we wniosku o dofinansowanie; § 33 umowy o dofinansowanie, w związku z nieuprawnioną zmianą zakresu rzeczowego zadania 6 projektu.
Wskazane naruszenia stanowią, nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...]a na podstawie art. 207 ust. 1 pkt oraz ust. 9 pkt 1 ufp "środki wykorzystane z naruszeniem procedur" podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji.
W skardze oraz piśmie z [...] r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej z [...] r. i umorzenie postępowania; zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego według norm przepisanych; stosownie do art.119 pkt 2 ppsa rozpoznanie skargi na rozprawie.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- naruszenie prawa materialnego:
1) art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp poprzez błędne uznanie, iż beneficjent wykorzystał środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ufp;;
2) art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...], poprzez niewłaściwe uznanie istnienia przesłanek nieprawidłowości indywidualnej, implikującej automatyczne powstanie obowiązku zwrotu dofinansowania projektu "[...]", pomimo niewykazania przez organy oby instancji szkody (realnej lub potencjalnej) w budżecie UE w wyniku rzeczywiście udzielonych uczestnikom projektu form wsparcia, poza ograniczeniem się do opisowego odwołania do normy prawnej definiującej nieprawidłowość ale bez dokonania jej subsumpcji w warunkach niniejszej sprawy;
3) art. 184 ufp poprzez nieprawidłowe ustalenie, że spółka realizując projekt w celu osiągnięcia głównego (i szczegółowego) celu projektu zobowiązana była zapewnić staże zawodowe, na które skierowała uczestników projektu tożsame tematycznie ze szkoleniami poprzedzającymi staże;
4) art. 184 ufp poprzez błędne przyjęcie, że beneficjent dopuścił się naruszenia procedur, których mowa w tym przepisie tj. naruszenia umowy o dofinansowanie projektu w zakresie:
- § 4 ust. 1, 2 i 4 umowy, zgodnie z którym strona zobowiązana była do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie, oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego i unijnego;
- § 10 ust 4 umowy, poprzez niedopełnienie zobowiązania realizacji projektu zgodnie z założeniami ujętymi we wniosku o dofinansowanie;
- § 33 umowy poprzez nieuprawnioną zmianę zakresu rzeczowego zadania projektu;
- podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do twierdzenia, że wydatkowanie przez beneficjenta środków finansowych na poszczególne, rzeczywiście udzielone uczestnikom formy wsparcia było niecelowe i nieracjonalne, nie przyczyniało się do realizacji celu projektu i było niezgodnie z założeniami ujętymi we wniosku o dofinansowanie i umową.
Skarżąca podkreśliła, że w szczególności nie można uznać, aby w świetle zapisów umowy o dofinansowanie i jej załączników tj. wniosku o dofinansowanie projektu. Wytycznych i dokumentacji konkursowej, spójność działania strony w odniesieniu do zapisanych w dokumentacji projektowej form wsparcia miała oznaczać zobowiązanie beneficjenta do skierowania uczestników na staże zawodowe, których przedmiot będzie ściśle odpowiadał tematyce odbytego szkolenia i że tylko taki sposób realizacji projektu pozwalał stwierdzić zapewnienie kompleksowości form wsparcia osiągnięcie celu głównego i szczegółowego projektu. W szczególności nie można uznać aby program stażowy na stanowisku dozorca/pracownik usług czystościowych, nie wpisywał się w założenia projektowe a sam zawód nie należał do kategorii zawodów deficytowych, podczas gdy program szkolenia dozorca/pracownik ochrony bez licencji takie kryterium spełniał (wpisywał się w założenia projektowe) oraz należał do zawodów deficytowych; jak i nie można uznać aby usługa doradztwa, przeprowadzona przez profesjonalnego doradcę o bogatym doświadczeniu i wysokich kwalifikacjach, została zrealizowana w sposób nierzetelny i nie miała charakteru indywidualnego tylko z tego powodu, że dokumentacja opisująca sytuację zawodową uczestników zawierała powtarzające się sformułowania;
4) Wytycznych z [...]r., zmienionych Wytycznymi z [...] r. oraz kolejnymi z [...]r., obowiązującymi od [...]r. poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, wyrażające się uznaniu przez organy obu instancji, że wydatkowanie przez beneficjenta środków unijnych w ramach projektu na faktycznie udzielone uczestnikom projektu formy wsparcia było nieuzasadnione i niecelowe z tej racji, że udział w poszczególnych formach nie korespondował ze sobą, co w ocenie organów oznacza, że podjęte przez Beneficjenta działania w projekcie nie przyczyniały się do realizacji celu projektu, a zatem stanowią koszt niekwalifikowalny;
5) art. 5 ust 1 pkt 5 ustawy wdrożeniowej poprzez niewłaściwe zastosowanie kryterium i zasad kwalifikowalności wydatków w projekcie;
- przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, skutkiem czego wyciągnięte zostały nieprawidłowe wnioski z całokształtu materiału dowodowego sprawy i w konsekwencji niezasadnie organ przyjął, że rzeczywiście realizowane formy wsparcia w ramach projektu były niezgodne z zawartą umową o dofinansowanie i wnioskiem o dofinansowanie, tj:
1) art. 7 i 77 § 1 kpa- wadliwą ocenę zgromadzonych dowodów i w konsekwencji tej oceny przyjęcie, że spółka nie zachowała spójności ścieżki udziału w projekcie z tej racji, że przedmiot staży zawodowych nie korespondował z poprzedzającymi go formami wsparcia w szczególności odbytym szkoleniem zawodowym ani nie wynika ze zidentyfikowanych potrzeb uczestników projektu podczas gdy zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do takiego stwierdzenia;
2) art. 80 kpa- polegające na dowolnej, jednostronnej i nieobiektywnej ocenie dowodów w miejsce swobodnej oceny dowodów a wyrażające się w uznaniu, że zaistniała niezgodność obowiązków wykonywanych przez uczestników projektu podczas staży zawodowych z tematyka odbytego szkolenia zawodowego oraz IPD i w konsekwencji uznanie tego stanu rzeczy za nieprawidłowość nakładającą poważne konsekwencje na beneficjenta w postaci wezwania do zwrotu środków uznanych za koszty niekwalifikowalne projektu; błędnym bo niewynikającym z dokumentacji konkursowej, umowy o dofinansowanie projektu i jej załączników, przyjęciu, że kompleksowość wsparcia przewidzianego w projekcie oznacza, że uczestnicy projektu powinni byli zostać skierowani na staże o tematyce ściśle odpowiadającej tematyce zrealizowanego w ramach projektu szkolenia zawodowego;
3) art. 12 kpa w zw. z art. 35 kpa poprzez prowadzenie postępowania przez organ I instancji bez poszanowania dla ustawowych terminów załatwienia sprawy, co spowodowało po stronie skarżącej naliczeniem odsetek w wyższym wymiarze. Stanowią one w istocie powielenie zarzutów odwołania.
W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że decyzja jest dla niej krzywdząca a twierdzenie organu o nieosiągnięciu przez projekt celu głównego, (a także celu szczegółowego) projektu jest nieprawidłowe. Jako cel główny projektu wskazano: "wzrost aktyw zawodowej i społecznej, oraz zdolności do zatrudnienia u [...] os. ([...] K,[...] M) w wieku powyżej 29 lat niepracujących o niskich kwalifikacjach, w tym [...] osób niepełnosprawnych i [...] osób 50+ z województwa [...] w szczególności m. B. poprzez kompleksowe wsparcie, w tym zdobycie zatrudnienia w przeciągu 4 tyg. po zakończeniu udziału w projekcie przez [...] osób, zdobycie zatrudnienia przez co najmniej 36% grupy docelowej w tym (przez min 18% osób niepełnosprawnych) w przeciągu 3 m. od zakończenia udziału w projekcie, uzyskanie kwalifikacji po opuszczeniu projektu (do 4 tyg.) przez [...] osób".
Beneficjent zapewnił uczestnikom udział w wybranym, dostępnym w projekcie i dostosowanym do możliwości i oczekiwań szkoleniu zawodowym w zawodzie dozorca/pracownik ochrony bez licencji zakończonych wydaniem certyfikatów VCC (potwierdzających kwalifikacje zawodowe). Uczestnicy wyposażeni zostali w konkretne, nowe kwalifikacje zawodowe dające im szansę zadowalającej pracy, co neguje ocenę, że ta forma udzielonego uczestnikom wsparcia była niecelowa i w konsekwencji wydatki związane z uczestnictwem w niej nieracjonalnie poniesione a zatem niekwalifikowalne.
Zwrot dofinansowania dotyczy wydatków stanowiących koszty bezpośrednie w łącznej kwocie [...] zł poniesione w projekcie na udzielenie wsparcia [...] uczestnikom wskazanym oraz wydatków stanowiących koszty pośrednie w łącznej wysokości [...] zł, powiększonej o odsetki ustawowe określone jak dla zaległości podatkowych.
Dodatkowo w piśmie z [...] r. skarżąca podkreśliła, że realizując projekt w okresie od [...] do [...] r. udzieliła kompleksowego wsparcia [...] osobom w trudnej sytuacji życiowej, zawodowej i społecznej oraz niskich kwalifikacjach, [...] osobom bezrobotnym, [...] osobom długotrwale bezrobotnym, [...] biernym zawodowo, [...] niepełnosprawnym i [...] osobom 50+. Z otrzymanego dofinansowania w kwocie [...] zł udokumentował wydatkowanie [...] zł a pozostałą kwotę [...] zł zwróciła w terminie rozliczenia. Z własnych środków wydatkowała kwotę [...] zł nie osiągając żadnego przychodu ani zysku. IZ nakazała zwrot kwoty [...] zł wobec uznania, że uczestnicy odbyli staż niezgodnie z kierunkiem szkolenia, w sytuacji braku takiego wymogu w przepisach prawa. Uczestnicy ukończyli szkolenie w kierunku dozorca/pracownik ochrony bez licencji i w ocenie organu mieli odbyć staż jako pracownicy ochrony, co wymaga licencji. Nadto z kilku ofert uczestnicy sami wybrali staż w firmie D SA. Organizator projektu nie może także ponosić konsekwencji za to, że jego uczestnicy podjęli pracę na innych stanowiskach niż objęte szkoleniem. Właściwego rozumienia pojęcia "dozorca" poszukiwać zatem należy na portalach biznesowych, gospodarczych i HR z ofertami pracy. A takie wskazują, że "dozorca" , to inaczej opiekun posesji, bloku lub zakładu pracy czy innego obiektu. Sprawuje pieczę nad mieniem znajdującym się na podległym mu terenie, dba o porządek, dokonuje pilnych drobnych napraw, ma na uwadze bezpieczeństwo osób przebywających w budynku, dlatego też obserwuje przychodzących ludzi i w razie dostrzeżenia jakichś nieprawidłowości - reaguje. Z ogłoszeń zamieszczonych w ogłoszeniach dla poszukujących pracy wynika, że do zakresu czynności "dozorcy" należy: wykonywanie prac konserwatorsko-porządkowych, udzielanie informacji osobom odwiedzającym obiekt, reagowanie na wszelkie potencjalne zagrożenia, odnotowywanie osób wchodzących do obiektu i opuszczających go, pilnowanie terenu, robienie obchodów, zamykanie drzwi i okien po godzinach pracy zakładu, dbanie o estetyczny wygląd terenu wokół obiektu np. koszenie trawnika, pielęgnowanie zieleni, odśnieżanie w okresie zimowym, kontrolowanie stanu technicznego nieruchomości. Staże zawodowe nie były tematycznie ściśle tożsame ze szkoleniami ale przecież tego nie wymagała dokumentacja konkursowa ani umowa dofinansowanie projektu. Nie oznacza to jednak, że nie zostały merytorycznie funkcjonalnie powiązane ze szkoleniami bowiem obejmowały zakres czynności dozorcy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o uznanie zarzutów skargi za chybione i jej oddalenie. Odnosząc się do każdego z zarzutów skargi podtrzymał stanowisko i argumentację prezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie a podniesione w niej zarzuty okazały się niezasadne.
Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm. dalej ppsa), stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107, ze zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ppsa). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami.
Spór w sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy zasadnie nałożono na beneficjenta obowiązek zwrotu dofinansowania w łącznej kwocie [...] zł w związku z wykorzystaniem środków, przyznanych w ramach umowy o dofinansowanie projektu, z naruszeniem wskazanych przepisów, co oznaczało konieczność zastosowania przepisu art. 207 ust. 1 pkt. 2 ufp?
Skarżąca stoi na stanowisku, że ocena przez właściwy organ nieprawidłowości, jakich dopuścił się beneficjent jest kluczowym elementem stanu faktycznego stanowiącym przesłankę domagania się zwrotu wykorzystanych środków unijnych. Stąd rozstrzygnięcie sporu zaistniałego w związku z wydaniem skarżonej decyzji wymaga przesądzenia czy wskazywane przez organ uchybienia mieszczą się w pojęciu "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...] i w konsekwencji powinny skutkować nałożeniem określonych w zaskarżonej decyzji zobowiązań do zwrotu środków finansowych. Nie wystąpiła tez szkoda, co powoduje, ze nie powinna zostać obciążona obowiązkiem zwrotu dofinansowania. Staże zawodowe nie były tożsame tematycznie z przedmiotem szkolenia co nie dowodzi naruszenia postanowień umowy o dofinansowanie projektu.
Z kolei, w ocenie organu opisane w decyzji, wiążące beneficjenta procedury zostały naruszone. Dotyczy to zarówno Wytycznych, rozdział 6 podrozdział 6.5.3. pkt 5, jak i warunków umowy o dofinansowanie a stwierdzone nieprawidłowości uzasadniały nałożenie korekty w ustalonej wysokości, z którą skarżąca nie polemizuje. Nadto § 4 ust. 1 i ust. 4 umowy o dofinansowanie projektu, która odpowiada nieprawidłowości z art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...] i stanowi podstawę zażądania zwrotu nieprawidłowo wydatkowanych środków finansowych z dotacji. .
Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i nie ma wątpliwości, że beneficjent swoim działaniem naruszył procedury obowiązujące przy wykorzystaniu środków pomocowych, które organ szeroko opisał a w konsekwencji nakazał ich zwrot.
Istnieje ugruntowane już stanowisko sądów administracyjnych, co należy rozumieć pod pojęciem "innych procedur", w myśl którego są to nie tylko procedury określone obowiązującymi powszechnie normami prawa, lecz również postanowienia umowy zawartej w wyniku wyłonienia danego projektu do dofinansowania (wyroki NSA z: 19.06.2012 r. sygn. akt II GSK 732/11; 9.01.2014 r. sygn. akt II GSK 1546/12; 23.06.2015 r. sygn. akt II GSK 1141/14; WSA w Gliwicach z 26.08.2020 r. III SA/GL 219/20; WSA w Olsztynie z 20.08.2020 r. I SA/Ol 193/20, publ. w CBOSA). Wynika to ze specyfiki ustawy wdrożeniowej. Powyższą regulacją przyjęto, że u podstaw tworzenia krajowych systemów realizacji programów operacyjnych i regionalnych nie leżą przepisy prawa powszechnie obowiązującego, zaś same projekty realizowanie są w oparciu o zaakceptowany wniosek oraz umowę, która określa obowiązki zarówno beneficjenta, jak też instytucji udzielającej dofinansowania, a której wzór jako element systemu realizacji programu operacyjnego stanowi dokumentację konkursową. Podpisana przez beneficjenta według wzoru umowa określa procedurę wykonywania przez niego projektu. W tej sytuacji, stosując zarówno gramatyczną, jak też systemową wykładnię przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp należy przyjąć, że w pojęciu "innych procedur" mieszczą się umowy zawierane przez beneficjentów na wykonanie zgłoszonych przez nich w ramach określonych programów operacyjnych i wyłonionych do dofinansowania projektów.
Bezspornym jest, żę [...] r. Województwo [...], reprezentowane przez IP tj. Wojewódzki Urząd Pracy, zawarło z beneficjentem - skarżącą umowę o dofinansowanie projektu pn. "[...] " o numerze [...] , aneksowaną [...] r.
Jak wynika ze skargi sporne pozostaje czy materiał dowodowy potwierdza, że w trakcie realizacji projektu doszło do naruszenia prawa w zakresie § 4 ust. 1, 2 i 4 umowy o dofinansowanie projektu, zgodnie z którymi Strona zobowiązana była "do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów, zgodnie obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego", oraz realizacji projektu zgodnie z Wytycznymi, o których mowa w § 1 pkt 28 oraz zapisami SzOOP, w tym ze szczegółowymi obowiązkami Beneficjenta określonymi w Załączniku nr 9 do umowy, § 10 ust. 4 umowy o dofinansowanie, w związku z niedopełnieniem zobowiązania realizacji projektu zgodnie z założeniami ujętymi we wniosku o dofinansowanie; § 33 umowy o dofinansowanie, w związku z nieuprawnioną zmianą zakresu rzeczowego zadania 6 projektu oraz czy powyższe naruszenia stanowią, nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...] a ich stwierdzenie uzasadnia zwrotu części dofinansowania w łącznej kwocie [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Naruszenie procedur, określonych w art. 184 ufp, przy wykorzystaniu środków europejskich dotyczy więc przede wszystkim procedur wskazanych w umowie o dofinansowanie projektu, zawieranej na podstawie art. 206 tej ustawy. w szczególności procedur określających zasady realizacji projektu.
W tym miejscu wskazać należy, że skarżąca wystąpiła o dofinansowanie w kwocie [...] zł z czego należny zwrot wynosi [...] z należnymi odsetkami i odnośnie do [...] z [...] uczestników projektu, w stosunku do których nie został zrealizowany cel projektu w pełnym zakresie, a jeden UP nie powinien brać w nim udziału.
Zgodnie z art. 207 ust. 1 ufp, w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 tej ustawy, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy, z zastrzeżeniem ust. 8 i 10 powołanego artykułu. Jednocześnie w art. 207 ust. 8 ufp postanowiono, że w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1 tej ustawy, instytucja, która podpisała umowę z beneficjentem, wzywa go do zwrotu środków lub do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
Natomiast zgodnie z art. 207 ust. 9 ufp, po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w przytoczonym wyżej ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków.
Zapisy regulujące tę kwestię zawiera również § 15 umowy o dofinansowanie, który określa procedurę odzyskiwania środków, w przypadku ich nieprawidłowego wykorzystania.
Nie ulega wątpliwości, że beneficjent zawierając umowę o dofinansowanie zobowiązany był do realizowania projektu zgodnie z jej postanowieniami, w tym ,jak wynika z § 4 umowy, stosowania Wytycznych, w zakresie w jakim dotyczą one realizowanego projektu. Skarżący zobowiązał się, m.in. do realizacji projektu na podstawie wniosku o dofinansowanie projektu (§ 10 ust. 4 i § 33), z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego (§ 4 ust. 1 umowy). Jednocześnie podpisując przedmiotową umowę, spółka oświadczyła, że zapoznała się z treścią Wytycznych, o których mowa w § 1 pkt 28 (§ 4 ust. 2 ww. umowy), a przy wydatkowaniu środków przyznanych w ramach projektu, zobowiązuje się stosować przepisy prawa unijnego i krajowego oraz aktualną treścią Wytycznych (§ 4 ust. 4). Również zakres obowiązków wynikających z faktu przystąpienia do naboru, wyboru projektu był beneficjentowi znany. Skarżąca zobowiązała się do realizacji projektu zgodnie z zapisami wniosku o dofinansowanie stanowiącego załącznik nr 1 do umowy o dofinansowanie. Zgodnie z warunkami umownymi każda ewentualna zmiana zakresu merytorycznego lub/i rzeczowego projektu wymagała nie tylko zgłoszenia do IP takiego faktu, ale uzyskania akceptacji jej dokonania. Poprzez podpisanie umów z firmą B S.A. zobowiązała się, że staże będą związane z tematem szkolenia zawodowego. Powyższe reguluje zapis § 4 pkt 1 wspomnianych umów: "Staż zawodowy związany z tematem szkolenia będzie się odbywał według programu (...) Program opracowany przez Pracodawcę i zaakceptowany przez Organizatora stanowi integralną część niniejszej umowy". Pismem z [...] r. wyjaśniła, że poszukiwanie miejsc stażowych leżało w gestii pośredników pracy oraz personelu projektu, którym z założenia powinien być znany zakres przedmiotowy projektu. UP także mieli możliwość poszukiwania innych ofert stażowych, niż proponowane przez spółkę, niemniej pod nadzorem osób zaangażowanych w realizację projektu. Skarżąca wyjaśniła, że sama uzgadniała warunki pracy, miała więc świadomość, że w przypadku tego pracodawcy nie odpowiadają one szkoleniu zawodowemu objętemu projektem.
Wymienieni w decyzji UP zostali skierowani na staże zawodowe niezgodne z zakresem tematycznym (uzyskanymi kwalifikacjami) zrealizowanego w ramach projektu szkolenia zawodowego, a G. K., która w ramach projektu nie uczestniczyła w żadnym szkoleniu zawodowym, nie została skierowana na staż o tematyce dostosowanej do jej oczekiwań i celów zawodowych. Tym samym uznano, że doszło do naruszenia procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 ufp, w związku z czym wydatki związane z uczestnictwem ww. osób w projekcie stanowią koszty niekwalifikowalne. Skarżący miał świadomość, na jakie staże zawodowe skierował UP, a tym samym, wiedział, iż są one niezgodne z zakresem tematycznym odbytego przez uczestników projektu szkolenia zawodowego. Tym samym ponosi on odpowiedzialności za sposób realizacji wsparcia, do czego zobowiązał się poprzez podpisanie umowy o dofinansowanie. Tym samym beneficjent naruszył: § 33 umowy o dofinansowanie, poprzez nieuprawnioną zmianę zakresu rzeczowego zadania projektu: § 10 ust. 4 umowy, poprzez niedopełnienie zobowiązania realizacji projektu zgodnie z założeniami ujętymi we wniosku o dofinansowanie oraz § 4 ust. 1, 2 i 4 umowy, zgodnie z którym strona zobowiązana jest do realizacji projektu z należytą starannością oraz zgodnie ze regułami, zasadami programu i przepisami prawa.
Uchybił obowiązkowi ponoszenia wydatków celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów — o czy mówi § 4 ust. 1 umowy. Nie było tez spójności działania beneficjenta w odniesieniu do określonych przez niego form wsparcia, skierowanie uczestników na staże zawodowe, których przedmiot ściśle odpowiadałby tematyce odbytego szkolenia.
Doszło zatem do naruszenia art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp w zw. z art. 184 tej ustawy.
Podsumowując, stwierdzić należy, że zobowiązanie do zwrotu dotacji było zasadne, kwota zwrotu wyliczona prawidłowo.
W ocenie Sądu prawidłowe są także ustalenia organu dotyczące wystąpienia przesłanek nieprawidłowości, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...], będącej podstawą nałożenia korekty. Organ wykazał bowiem naruszenie celu projektu przez jego niewykonanie w pełnym zakresie w stosunku do [...] uczestników. W pełni podziela stanowisko organu, że szkolenie zawodowe w zakresie "Dozorca/pracownik ochrony bez licencji" daje wyższe kwalifikacje niż wymagane na stanowisku "Dozorca/pracownik usług czystościowych", a na taki zakres przedmiotowy stażu skarżąca podpisała umowę z firmą B SA. Nie są to też zawody tożsame ani obejmujące te same obowiązki. Jak wykazały przesłuchania uczestników stażu ich zakres obowiązków sprowadzał się do sprzątania i nie miał nic wspólnego z dozorowaniem czegokolwiek.
Definicja nieprawidłowości w pkt 36 art. 2 rozporządzenia obejmuje nie tylko szkodę realną, faktycznie zaistniałą, ale także szkodę hipotetyczną, potencjalną, sama możliwość wystąpienia szkody w budżecie UE w wyniku takiego działania lub zaniechania podmiotu, które wiąże się z naruszeniem prawa krajowego lub unijnego jest nieprawidłowością w rozumieniu tego przepisu rozporządzenia i skutkuje zastosowaniem korekty. W przedmiotowej sprawie szkodę stanowiły koszty uznane za niekwalifikowane oraz proporcjonalne do nich koszty pośrednie odnoszące się do udziału w projekcie [...] wskazanych uczestników w stosunku do których cel projektu nie został w pełni zrealizowany.
Tym samym za niezasadne uznał Sąd zarzuty naruszenia art. 207 ust. 1 pkt 2 ufp oraz art. 2 rozporządzenia nr [...] r., jak i procesowe podniesione w skardze.
Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalił.