III SA/Gl 621/22

III SA/Gl 621/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-11-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Aleksandra Żmudzińska
Barbara Brandys-Kmiecik
Dorota Fleszer /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1882
art. 42 ust. 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 listopada 2022 r. sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 10 czerwca 2022 r. nr 5/K/22 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach na rzecz strony skarżącej 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem nr 5/K/22 z dnia 10 czerwca 2022 r. Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej: Komendant Wojewódzki Policji) utrzymał w mocy postanowienie nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w W. (dalej: Komendanta Powiatowego Policji) o odmowie przywrócenia terminu zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby w Policji wynikającej z art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji przez K. S. (dalej: Skarżący).
Podstawą prawną wydanego postanowienia był art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej: k.p.a.)
Rozstrzygnięcie miało miejsce w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W związku z uchyleniem Orzeczenia nr [...] z dnia 17 marca 2021 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem nr [...] z dnia 8 lutego 2022 roku Komendant Powiatowy Policji wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją ostateczną (Rozkazem Personalnym nr [...] z dnia 31 marca 2022 r. w W..) w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji Skarżącego.
Następnie decyzją nr [...] z dnia 1 marca 2022 r. uchylił rozkaz o zwolnieniu Skarżącego i umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. W konsekwencji Skarżący został przywrócony do służby na stanowisko równorzędne i – co wynika z art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2021 poz. 1882; dalej: ustawa o Policji) - w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby miał obowiązek zgłoszenia Komendantowi Powiatowemu Policji gotowość niezwłocznego jej podjęcia.
Powyższa decyzja została doręczona w dniu 3 marca 2022 r. przez operatora pocztowego w trybie art. 43 k.p.a w miejscu zamieszkania funkcjonariusza dorosłemu domownikowi. Wobec braku odwołania Skarżącego stała się ostateczna i prawomocna w dniu 18 marca 2022 r.
Skarżący zgłosił gotowość podjęcia służby w dniu 28 marca 2022 roku, a zatem po upływie 7 dniowego terminu określonego w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji.
Następnie 30 marca 2022 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu zgłoszenia gotowości do podjęcia służby w Policji twierdząc, iż terminowi uchybił nie z własnej winy. Do rąk własnych otrzymał Decyzję nr [...] z dnia 1 marca 2022 r. Komendanta Powiatowego Policji dopiero 25 marca 2022 r. Do wniosku Skarżący dołączył oświadczenie V. K., która w dniu 3 marca 2022 r. odebrała za pokwitowaniem ww. decyzję, zobowiązując się do jej przekazania adresatowi. Jako podstawę prawną przywrócenia terminu na zgłoszenie gotowości do niezwłocznego podjęcia Skarżący podał art. 58 § 1 k.p.a.
Komendant Powiatowy Policji postanowieniem nr [...] z dnia 4 kwietnia 2022 r. odmówił przywrócenia terminu zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby w Policji wynikającego z art. 42 ust.2 ustawy o Policji. W uzasadnieniu wskazał, że art. 58 § 1 k.p.a. jest przepisem o charakterze proceduralnym mającym na celu ochronę jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminowi dla podjęcia czynności proceduralnej przez stronę lub uczestników postępowania. Natomiast termin określony w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji jest terminem zawitym prawa materialnego co oznacza, że nie może być przywrócony. Regulacji prawnej zawartej w art. 58 k.p.a. nie stosuje się do terminów materialnoprawnych, w związku z tym wniosek Skarżącego jest bezprzedmiotowy.
W dalszej kolejności Komendant Powiatowy Policji Rozkazem personalnym nr [...] z dnia 12 kwietnia 2022 roku zwolnił Skarżącego ze służby w Policji z dniem 27 kwietnia 2022 r.
Pismem z 11 kwietnia 2022 r. Skarżący złożył zażalenie na postanowienia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji zarzucając naruszenie art. 42 ust .2 ustawy o Policji poprzez jego błędne zastosowanie, pomimo braku podstaw do jego stosowania z uwagi na niezakończone prawomocnie postępowanie w przedmiocie czynu określonego w art. 132 ust. 3 pkt 10 ustawy o Policji. W postępowaniu tym wymierzono karę dyscyplinarną wobec Skarżącego w postaci wydalenia ze służby.
Skarżący podniósł, że wydana decyzja nr [...] Komendanta Powiatowego Policji jest wadliwa, albowiem postępowanie w tejże sprawie nie zostało prawomocnie zakończone i Komendant nie mógł wznawiać z urzędu postępowania administracyjnego. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2021 r., sygn. akt III SA/GI 605/21 co prawda uchylona została decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 17 marca 2021 r. nr [...], lecz w pisemnych motywach uzasadnienia Sąd wskazał, iż organ II instancji powinien ponownie rozpoznając sprawę i raz jeszcze rozważyć oraz szerzej uzasadnić, czy i w jakim zakresie okoliczności przemawiające na korzyść Skarżącego wpływają, czy też nie na wymiar kar i zasadność jej stosowania. Zatem postępowanie to nadal trwa i organ II instancji musi podjąć merytoryczną decyzję, której do chwili obecnej nie podjął.
Wskazał także, że sposób doręczenia powyższych orzeczeń tj. zaskarżonego postanowienia i wskazanej decyzji także było wadliwe, albowiem z uwagi na występowanie pełnomocnika w sprawie wszelka korespondencja winna być doręczana do rąk pełnomocnika.
Po rozpatrzeniu zażalenia Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Stwierdził w nim, że Skarżący nie dopełnił wszystkich wymogów określonych w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji uprawniających go do przywrócenia do służby. Pomimo spełnienia warunku wyrażenia woli gotowości podjęcia służby, zgłoszenie jej nie nastąpiło w wymaganym terminie. Określony w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji termin jest terminem prawa materialnego co oznacza, że tylko w jego okresie może nastąpić ukształtowanie się praw i obowiązków policjanta związanych z jego przywróceniem do służby.
Wbrew zarzutom podniesionym przez wnoszącego zażalenie - w zaistniałym w sprawie stanie faktycznym Komendant Powiatowy Policji dokonał prawidłowej wykładni i zastosowania art. 42 ust. 2 ustawy o Policji i w sposób prawidłowy rozstrzygnął o braku możliwości zastosowania w sprawie dotyczącego terminów procesowych art. 58 k.p.a, a tym samym podstaw do przywrócenia Skarżącemu terminu do zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby.
W skardze na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji nr 5/K/22 z dnia 20 lipca 2022 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa, a w szczególności art. 42 ust. 2 ustawy o Policji poprzez jego błędne zastosowanie, pomimo braku podstaw do jego stosowania z uwagi na niezakończone prawomocnie postępowanie w przedmiocie czynu określonego w art. 132 ust. 3 pkt 10 ustawy o Policji, gdzie wymierzono karę dyscyplinarną wobec Skarżącego w postaci wydalenia ze służby, albowiem termin określony w tym artykule nie zaczął w ogóle biec.
Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia organu II instancji w całości, a także poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i przekazanie sprawy do dlaczego procedowania organowi I instancji.
Uzasadniając skargę wskazał, że wobec niego toczyło się postępowanie w zakresie popełnia przewinienia dyscyplinarnego. Organ I instancji wymierzył karę dyscyplinarną w postaci wydalenia ze służby. Następnie na skutek odwołania organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Od zaskarżonego orzeczenia została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 15 września 2021 r., sygn. akt III SA/GI 605/21 uchylił je, zalecając Komendantowi Wojewódzkiemu Policji przy ponownym rozpoznaniu sprawę rozważyć i szerzej uzasadnić, czy i w jakim zakresie okoliczności przemawiające na korzyść skarżącego wpływają, czy też nie na wymiar kar i zasadność jej stosowania.
W oczekiwaniu przez Skarżącego na merytoryczną decyzję organu II instancji, organ I instancji na podstawie art 151 § 1 pkt 2 w związku z art 145 § 1 pkt 8 k.p.a. wznowił według niego prawomocnie zakończone postępowanie i wydał w oparciu o przedmiotowe wznowienie decyzję nr [...] z dnia 1 marca 2022 r.
W ocenie Skarżącego działanie organu I instancji było błędne i nie miało oparcia w przepisach k.p.a. Przepisy te nie miały zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 września 2021 r., sygn. akt lII SA/GI 605/21, zostało uchylone orzeczenie organu II instancji i tenże organ II instancji winien ponownie rozpoznać odwołanie od organu I instancji. Sprawa bowiem nadal się toczy i nie została prawomocnie zakończona orzeczeniem organu II instancji.
Pomimo powyższych okoliczności organ I instancji oczekiwał od Skarżącego na zgłoszenie gotowości niezwłocznego podjęcia służby w Policji. Skarżący pomimo braku podstaw złożył takie zgłoszenie, zdaniem organu I instancji po upływie terminu.
W konsekwencji działania organu I instancji zostało wydane postanowienie nr [...] z dnia 4 kwietnia 2022 r., w którym Komendant Powiatowy Policji odmówił przywrócenia terminu do zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby w Policji wynikającej z art 42 ust 2 ustawy o Policji. W tym zakresie organ powoływał się na prawomocnie zakończone postępowanie w sprawie Skarżącego wobec którego zarzucono mu czyn z art 132 ust 3 pkt 10 ustawy o Policji, gdzie orzeczono uznanie winy i wymierzono karę dyscyplinarną w postaci wydalenia ze służby. Organ II instancji utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Wydane postanowienie nr [...] z dnia 4 kwietnia organu I instancji oraz utrzymujące ją w mocy postanowienie organu II instancji nr 5/K/22 z dnia 10 czerwca 2022 jest pokłosiem wadliwej decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia 1 marca 2022 r., oraz utrzymującej ją w mocy decyzji organu II instancji, albowiem postępowanie w tejże sprawie nie zostało prawomocnie zakończone i Komendant Powiatowy Policji nie mógł wznawiać z urzędu postępowania administracyjnego. Postępowanie to nadal trwa i organ II instancji musi podjąć merytoryczną decyzję, której do chwili obecnej nie podjął.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji podtrzymując swoje stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi. Zauważył, że w sprawie Skarżącemu umyka, że prowadzone przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne (zakończone uchylonym przez WSA w Gliwicach orzeczeniem nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji o wymierzeniu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby) oraz postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji tj. z powodu orzeczenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby są odrębnymi postępowaniami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w powołanym wyroku z dnia 15 września 2021 r. orzekał wyłącznie w sprawie postępowania dyscyplinarnego. Uchylenie przez Sąd prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego, nawet w sytuacji pozostawienia w obrocie prawnym orzeczenia dyscyplinarnego organu I instancji oznacza, że zaistniała podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby zakończonego rozkazem personalnym nr [...] z dnia 31 marca 2021 r. Komendanta Powiatowego Policji. Przedmiotowy rozkaz został wydany w oparciu o prawomocne orzeczenie nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji. Oczywiście, Sąd zobowiązał Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach do ponownego rozpatrzenia odwołania policjanta od orzeczenia dyscyplinarnego Komendanta Powiatowego Policji, jednakże nie przesądził tego, w jaki sposób ma ono się zakończyć. Niezależnie od tego, czy Komendant Wojewódzki Policji wydałby orzeczenie o uniewinnieniu policjanta, wymierzeniu innej kary dyscyplinarnej, czy ponownie utrzymałby w mocy orzeczoną w I instancji karę dyscyplinarną wydalenia ze służby, byłoby to już inne orzeczenie dyscyplinarne niż orzeczenie nr [...], ponadto wydane później w stosunku do rozkazu personalnego nr [...] o zwolnieniu ze służby, a zatem nie mogłoby stanowić podstawy wymienionego rozkazu. Z powyższych względów wznowienie postępowania zakończonego rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Powiatowego Policji było konieczne. Po za tym kwestia zasadności wznowienia w/w postępowania i uchylenia kończącej je decyzji nie jest przedmiotem postępowania w sprawie o przywrócenia terminu do zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby.
Skarżący nie dopełnił wszystkich wymogów określonych w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji, uprawniających go do przywrócenia do służby, gdyż pomimo spełnienia warunku wyrażenia woli gotowości podjęcia służby, zgłoszenie jej nie nastąpiło w wymaganym terminie. Określony w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji termin jest terminem prawa materialnego co oznacza, że tylko w jego okresie może nastąpić ukształtowanie się praw i obowiązków policjanta związanych z jego przywróceniem do służby. Wcześniejsze, bądź późniejsze dokonanie wskazanej czynności nie wywoła zamierzonego przez osobę zainteresowaną kontynuowaniem stosunku służbowego skutku. Termin zakreślony w tym przepisie jest terminem prekluzyjnym dla strony, a jego uchybienie powoduje, że czynność prawna przez nią podjęta po upływie tego terminu jest bezskuteczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i orzeka o ich uchyleniu w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Niezależnie od powyższego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przy czym zakresem kontroli sądu nie są objęte kwestie związane z pokrzywdzeniem strony decyzją (postanowieniem), czy negatywnymi dla niej skutkami i podobnie kwestie naruszeń zasad współżycia społecznego, jedyne bowiem kryterium kontroli, jak wskazano powyżej, stanowi legalność działania organu administracji publicznej.
Rozpoznanie niniejszej sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, choć z innych powodów niż te podniesione w skardze.
Wyrażona w art.2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej klauzula demokratycznego państwa prawnego to zbiór wielu zasad i reguł, które wynikają w sposób pośredni z ustawy zasadniczej. Podstawową zasadą jest zasada ochrony zaufania obywatela do państwa, która zapewnia jednostce możliwość działania przy pełnej znajomości przesłanek działania organów państwowych i konsekwencji prawnych, jakie te działania mogą pociągnąć. Zasada określoności prawa nakazuje formułować przepisy w sposób na tyle jasny, aby adresat mógł bez trudności określić prawne konsekwencje swego postępowania (wyrok TK z 11 stycznia 2000 r., K 7/99, publ. OTK 2000/1/2). Powyższe zasady nie mogą pozostać zasadami abstrakcyjnymi, teoretycznymi. Muszą być stosowane, zarówno w procesie tworzenia prawa, jak i jego stosowania. Korelują z nimi zasady ogólne postępowania administracyjnego
Stosownie do treści art. 8 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Tym samym przepis art. 8 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej nie tylko obowiązek prawidłowego rozważenia stanu faktycznego i prawnego rozstrzyganej sprawy, lecz także skutków prawnych, które wywołują wszelkie akty administracyjne funkcjonujące w obrocie prawnym i pozostające w związku z podejmowanym rozstrzygnięciem w indywidualnej sprawie ( por. wyrok NSA z 5 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 2005/06).
Zakres zastosowania art. 8 k.p.a. mieści się albo krzyżuje z zakresami zastosowania innych przepisów (w szczególności art. 6 k.p.a. lub art. 7 k.p.a.) zawierających systemowe zasady prawne na gruncie k.p.a. Najbardziej spójną pod względem treściowym grupę argumentów związanych ze stosowaniem art. 8 k.p.a. stanowią odwołania do zasady pewności prawa, rozumianej jako nakaz takiej interpretacji i stosowania prawa przez organy administracji publicznej, by nie stawało się ono swoistą pułapką dla stron lub normatywną gwarancją tego, by strony mogły układać swoje sprawy w zaufaniu, że nie narażą się na negatywne skutki działań będących konsekwencją postępowania zgodnego z wcześniejszymi deklaracjami organów (tak J. Jaśkiewicz, O normatywności art. 8 k.p.a. (w:) Sprawiedliwość i zaufanie do władz publicznych w prawie administracyjnym pod red. M. Stahl, M. Kasińskiego, K. Wlaźlak, Warszawa 2015, s. 429; wyrok NSA z 9 listopada 1987 r., sygn. akt III SA 702/87; wyrok NSA z 24 stycznia 1994 r., sygn. akt V SA 1276/93).
Należy dodać, że art. 9 k.p.a. zobowiązuje organ do udzielania stronie potrzebnych informacji i wskazówek z urzędu, a nie tylko na wniosek. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko NSA zaprezentowane w wyroku z dnia 7 października 2021 r. sygn. akt I GSK 499/21, że obowiązek udzielania informacji stronie obejmuje cały tok postępowania od wszczęcia do jego zakończenia decyzją. Zakres przedmiotowy udzielania informacji stronie obejmuje zarówno informowanie o przepisach prawa materialnego jak i przepisach prawa procesowego (por. wyrok NSA z 15 grudnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1686/20).
W toku postępowania organ administracji publicznej z urzędu udziela stronom i innym uczestnikom postępowania informacji, niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Natomiast oczekiwanie organu na odnośne wnioski stron i nieudzielenie takich informacji, wyjaśnień i wskazówek z powodu braku wniosku, narusza przepis art. 9 k.p.a., co należy traktować jako wystarczającą (samodzielną) przesłankę do uchylenia decyzji, nawet gdy jest ona zgodna z prawem materialnym (por. wyrok NSA z 24 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 790/18). Innymi słowy przepis art. 9 k.p.a., statuujący zasadę udzielania stronom informacji faktycznej i prawnej, nakłada na organ administracji państwowej obowiązek informowania z urzędu strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania. Bierność organu stanowi naruszenie prawa bez względu na to, w jakiej fazie postępowania miała miejsce. Gdyby niespełnienie tego obowiązku mogło mieć wpływ na wynik sprawy, co dotyczy zwłaszcza stron działających bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, wówczas stanowi to wystarczającą podstawę do uchylenia aktu podjętego w takich warunkach (por. wyrok NSA z 9 listopada 2006 r., sygn. akt I OSK 6/06). Organ administracji powinien podjąć wszelkie czynności, w tym polegające na stosownych wyjaśnieniach i pouczeniach, aby sprawa została załatwiona zgodnie z interesem wnoszącego podanie. Organ obowiązany jest więc informować stronę w zakresie prawa administracyjnego materialnego i procesowego (por. wyrok NSA z 17 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 1102/10). Nie budzi zaufania obywatela do działalności organów administracji publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.) lekceważenie przez ten organ swoich obowiązków procesowych, zwłaszcza gdy wynikiem tych zaniedbań strona ponosi negatywne skutki prawne.
Poza tym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 k.p.a.). Organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (art. 10 § 2 k.p.a.). Organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1 (art. 10 § 3 k.p.a.).
W ocenie Sądu, w tej sprawie co najmniej przedwcześnie organ ustalił, że Skarżący uchybił terminowi określonemu w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji.
Z uzasadnienia wykorzystywanych przez Skarżącego środków odwoławczych tj. zażalenia od postanowienia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w W. z dnia 4 kwietnia 2022 r. oraz skargi na postanowienie nr 5/K/22 Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 10 czerwca 2022 r. wynika, że Skarżący był przekonany że postępowanie dyscyplinarne, które było wobec niego prowadzone jest nadal w toku po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2021 r., sygn. akt III SA/GI 605/21. Oczekiwał zatem stosownego rozstrzygnięcia Komendanta Wojewódzkiego Policji, w którym miałoby zapaść ponownie orzeczenie co do wymiaru kary. Wobec tego nie spodziewał się wydania przez Komendanta Powiatowego Policji decyzji nr [...] z dnia 1 marca 2022 roku o uchyleniu rozkazu
o zwolnieniu Skarżącego i umorzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie. Po uprawomocnieniu się tej decyzji, zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy o Policji w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby Skarżący miał obowiązek zgłoszenia Komendantowi Powiatowemu Policji gotowość niezwłocznego jej podjęcia.
Z akt sprawy wynika, że Skarżący gotowość do służby zgłosił dopiero 28 marca 2022 r. , a zatem po upływie 7 dniowego terminu określonego w ustawie o Policji terminu zawitego. W dniu 30 marca 2022 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu zgłoszenia gotowości do podjęcia służby w Policji. Jako powód wskazał, że otrzymał Decyzję nr [...] z dnia 1 marca 2022 roku Komendanta Powiatowego Policji dopiero 25 marca 2022 r., na potwierdzenie czego przedłożył oświadczenie Pani V. K. – dorosłego domownika, który odebrał za pokwitowaniem ww. decyzję.
Jednak z treści uzasadnienia zażalenia z dnia 11 kwietnia 2022 r. jak i skargi z 20 lipca 2022 r. wynika, jak ważną rolę w prowadzonym postępowaniu administracyjnym odgrywa respektowanie przez organ jego procesowych obowiązków wynikających z art. 8 i art. 9 k.p.a. Według wiedzy Skarżącego prowadzone było wobec niego postępowanie dyscyplinarne. Zaskoczeniem dla niego było wydanie decyzji o przywróceniu do służby, pomimo braku prawomocnego zakończenia postępowania dyscyplinarnego. Nie bez znaczenia w sprawie ma fakt, że w decyzji nr [...] z dnia 1 marca 2022 r. o uchyleniu rozkazu o zwolnieniu Skarżącego i umorzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie brak jest pouczenia o konsekwencjach wynikających z wydania tej decyzji, a które wynikają bezpośrednio z art. 42 ust. 2 ustawy o Policji. W konsekwencji Skarżący nie wiedział jak powinien zareagować, o czym świadczy to, że pomimo deklarowanego odebrania decyzji nr [...] z dnia 1 marca 2022 r. w dniu 25 marca 2022 r. gotowość do stawienia się do służby złożył dopiero 28 marca 2022 r.
W związku z powyższym w okolicznościach tej konkretnej sprawy Sąd uznał, że organ dowolnie ustalił, że Skarżący uchybił terminowi zgłoszenia gotowości do służby i tym samym naruszył przepisy prawa procesowego - art. 8 i art. 9 k.p.a. - w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik postępowania.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym orzeczeniu i dokonać ustaleń procesowych co do twierdzeń Skarżącego w zakresie uchybienia terminowi gotowości stawienia się do służby.
Z tych powodów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I wyroku.
O kosztach postępowania sądowego rozstrzygnięto stosownie do art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz. U. z 2015 poz. 1800, z późn. zm.). Zasądzona od organu administracji na rzecz Skarżącego kwota 480 zł obejmuje wynagrodzenie jej pełnomocnika, będącego adwokatem.
-----------------------
5