III SA/Gl 564/22

III SA/Gl 564/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-11-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch
Barbara Brandys-Kmiecik
Magdalena Jankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Służba zdrowia
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2013 poz 1367
par. 8
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
Dz.U. 2020 poz 1320
art. 235 indeks 1
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Adam Gołuch, Protokolant Specjalista Agnieszka Górecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2022 r. sprawy ze skargi Z Sp. z o.o. w G. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia 28 kwietnia 2022 r. nr NS-HP.2332.2.38.2020 w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 28 kwietnia 2022r. nr NS-HP.2332.2.38.2020 Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny po ponownym rozpatrzeniu odwołania skarżącej Z Sp. z o.o. z siedzibą w G., od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z 10 listopada 2020 r. nr [...] stwierdzającej u K. G. chorobę zawodową: przewlekłą chorobę układu ruchu wywołaną sposobem wykonywania pracy - przewlekłe zapalenie nadkłykcia kości ramiennej wym. w poz. 19/5 wykazu chorób zawodowych - orzekł o utrzymaniu tej decyzji w mocy.
W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 2351 Kodeksu pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1320 z późn. zm.) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367).
W uzasadnieniu wskazał, że postępowanie w sprawie toczyło się ponownie po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 8 września 2021 r., sygn. akt III SA/Gl 460/21 uchylającym decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 2 lutego 2021 r., utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z 10 listopada 2020 r. o stwierdzeniu u uczestniczki choroby zawodowej.
Organ odwoławczy stwierdził, że decyzja PPIS 10 listopada 2020 r. została wydana w oparciu o ocenę narażenia zawodowego i orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S. nr [...] z 10 sierpnia 2020 roku oraz ustalenia poczynione w wyniku postępowania wyjaśniającego.
Wykazało ono, że uczestniczka w okresie 02 stycznia 1996r. – 31 marca 2003r. zatrudniona była w PHU "G" M.G. w G. (zakład zlikwidowany), na stanowisku pomoc bufetowej. Praca polegała na przygotowywaniu sałatek, kanapek oraz wykonywaniu prac porządkowych, które to prace wiązały się z ciągłym zaangażowaniem kończyn górnych.
W okresach 18 sierpnia 2008r. – 17 stycznia 2009r. oraz 16 marca 2009r. do 26 października 2010r. pracownica zatrudniona była przez agencję pracy I Sp. z o.o. W, W Sp. z o.o. we W, obecnie W S.A. we W, natomiast pracę wykonywała w zakładzie T Sp. z o.o. jako pracownik produkcji. Stanowisko pracy zlokalizowane było na liniach produkcyjnych zautomatyzowanych, tzw. liniach kanałów podciśnienia.
Z przeprowadzonego przez PPIS postępowania wynika, że sposób wykonywania pracy charakteryzował się dużą różnorodnością i zmiennością zadań, podczas których występowało obciążenie układu mięśniowo-szkieletowego. Praca wymagała zaangażowania całych kończyn górnych oraz okresowo utrzymywania kończyn górnych w pozycji wymuszonej bez podparcia, zgiętych w stawach łokciowych z możliwością podnoszenia rąk powyżej poziomu barków oraz wielokrotnego powtarzania ruchów prostowania i rotacji kończyn górnych. Wykonywane zadania powodowały konieczność przenoszenia pojemników z półproduktami i komponentów podczas przebudowy stanowiska.
W okresie od 27 października 2010 r. do 06 grudnia 2017 r. uczestniczka pracowała w zakładzie T Sp. z o.o. na stanowisku pracownik produkcji - montaż. Stanowisko pracy zlokalizowane było na liniach produkcyjnych zautomatyzowanych, w skład których wchodzą stacje montażowe: linie kanałów podciśnienia oraz linia montażu układów wspomagania. Wykonywane czynności cechowała różnorodność i zmienność zadań, podczas których występowało obciążenie układu mięśniowo-szkieletowego. Zadania angażowały całe kończyny górne oraz wymagały okresowo utrzymywania kończyn górnych w pozycji wymuszonej bez podparcia, zgiętych w stawach łokciowych z możliwością podnoszenia rąk powyżej poziomu barków. Wykonywane czynności wymagały wielokrotnego powtarzania ruchów prostowania i rotacji kończyn górnych. Pracownik wykonywał precyzyjne ruchy monotypowe. Praca wymagała również przenoszenia pojemników z półproduktami i komponentów podczas przebudowy stanowiska.
Od 01 października 2003 r. do 31 maja 2004 r. uczestniczka pracowała w [...] Zakładach Mięsnych "K" Sp. z o.o. w K. - brak oceny narażenia zawodowego ze względu na likwidację zakładu, a od 01 lutego 2007 r. do 30 września 2007 r. była zatrudniona w A (umowa - zlecenie), gdzie wykonywała pracę biurową bez narażenia zawodowego.
Pracownica była badana w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S. (orzeczenie lekarskie nr [...] z 10 sierpnia 2020 r.), gdzie lekarze specjaliści orzekli o rozpoznaniu choroby zawodowej - przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej wym. w poz. 19/5 wykazu chorób zawodowych.
Z orzeczenia lekarskiego wynika, że pracownica była leczona w Poradni Ortopedycznej z powodu zapalenia nadkłykcia przyśrodkowego od 22 grudnia 2016 r. W badaniu MRI lewego stawu łokciowego wykonanym w 31 grudnia 2018 r. opisywano cechy entezopatii przyczepu ścięgna wspólnego zginaczy potwierdzające rozpoznanie zapalenia nadkłykcia przyśrodkowego. Konsultujący specjalista ortopeda stwierdził bolesność palpacyjną w rzucie nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej nasilającą się podczas ruchów przedramienia z oporem. Na podstawie badania klinicznego i badań obrazowych stwierdził przewlekłe zapalenie nadkłykcia przyśrodkowego lewej kości ramiennej.
Lekarze orzecznicy WOMP biorąc pod uwagę ocenę narażenia zawodowego, dostępną dokumentację medyczną oraz konsultację ortopedyczną uznali, że u uczestniczki można z przeważającym prawdopodobieństwem wykazać związek przyczynowo-skutkowy między warunkami pracy a rozpoznaną chorobą, a zatem istnieją podstawy do rozpoznania u ww. przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy.
W oparciu o to orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej PPIS stwierdził u pracownicy chorobę zawodową.
Od decyzji tej odwołanie wniósł skarżący.
W wyniku jego rozpoznania, decyzją 2 lutego 2021r. nr NS-HP.2332.2.38.2020 Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, gdyż podzielił jego stanowisko. Odpowiadając na zarzuty odwołania stwierdził, że rozpoznana choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, a jednocześnie ocena warunków pracy uczestniczki pozwalała przyjąć z wysokim prawdopodobieństwem, że praca przez nią wykonywana mogła spowodować powstanie tej choroby. Ocenę warunków pracy sporządzono w oparciu o dochodzenie przeprowadzone przez przedstawicieli PPIS w siedzibie pracodawcy 12 czerwca 2019 r. Zakres i sposób wykonywania czynności zawodowych ustalono z udziałem przedstawicieli zakładu pracy, dokonano również oględzin stanowisk pracy. W związku z powyższym ŚPWIS uznał za udowodniony opis sposobu wykonywania pracy ustalony przez PPIS. Nadto podniósł, że istnieje domniemanie związku przyczynowego pomiędzy sposobem wykonywania pracy, a rozpoznaną chorobą ujętą w wykazie chorób zawodowych, które to domniemanie można obalić jedynie dowodem przeciwnym. W rozpatrywanej sprawie nie udokumentowano decydującego wpływu jakiegokolwiek czynnika pozazawodowego na powstanie choroby. Skarżąca również nie przedstawiła żadnego dowodu potwierdzającego decydującą rolę czynników pozazawodowych w powstaniu choroby. A zatem, zdaniem ŚPWIS, zostały spełnione przesłanki pozwalające wydać decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej.
W skardze na te decyzję strona zarzuciła naruszenie przepisów Kpa, poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w wyniku czego nie doszło do ustalenia stanu faktycznego. W szczególności zakwestionowała pominięcie jej wniosku o przeprowadzenie dowodu z biegłego specjalisty, który mógłby wyjaśnić czy:
- stwierdzony uszczerbek na zdrowiu, zakwalifikowany jako choroba zawodowa skarżoną decyzją, mógł powstać u pozwanej w wyniku wady genetycznej, innego zdarzania zewnętrznego lub w wyniku działań podejmowanych przez nią przez ostatnie dwa lata i 10 miesięcy,
- czy jest możliwym, aby pracownik powołujący się na wszystkie 3 opisane przez niego choroby zawodowe we wnioskach do wydanych trzech decyzji mógł w ogóle świadczyć pracę, którą wykonywał w 2017 r.,
-dlaczego w jednym przypadku zakwalifikowano chorobę stanowiącą przewlekłe zapalenie narządu ruchu (barku) jako nie mające związku z warunkami pracy w Spółce, a w przedmiotowej sprawie możliwym było stwierdzenie, że schorzenie miało z przeważającym prawdopodobieństwem związek z warunkami pracy w Spółce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 8 września 2021 r. o sygn. akt III SA/Gl 460/21 uchylił decyzję organu II instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że zasadny okazał się zarzut dotyczący naruszenia art. 7 i 77 Kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. Z akt sprawy wynika, że uczestniczka była diagnozowana w kierunku trzech chorób zawodowych:
- przewlekłego zapalenia ścięgna i jego pochewki,
- przewlekłego zapalenia okołostawowego barku,
- przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej.
W przypadku pierwszego i trzeciego schorzenia choroba zawodowa została stwierdzona, w przypadku drugiego – nie. Nie można było bowiem stwierdzić, że schorzenie jest z przeważającym prawdopodobieństwem wynikiem warunków pracy w Spółce. Zdaniem Sądu, stan taki może rodzić wątpliwości co do stopnia, w jakim warunki pracy przyczyniły się do powstania schorzenia stwierdzonego w przedmiotowej sprawie, a na ile jest ono spowodowane czynnikami innymi, np. tymi, które spowodowały odmowę stwierdzenia choroby zawodowej w przypadku drugiej z chorób. Może są to czynniki osobnicze, inne przebyte choroby czy urazy, których ani lekarz orzecznik, ani w ślad za tym organ nie wziął pod uwagę. Natomiast strona skarżąca konsekwentnie ten zarzut podnosiła. Zobowiązał więc organ do wystąpienia o opinię uzupełniającą lub opinię jednostki orzeczniczej II stopnia. Winna ona być sporządzona na podstawie możliwie najpełniejszej dokumentacji medycznej, w tym także zgromadzonej w związku z poprzednimi postępowaniami o stwierdzenie choroby zawodowej.
Zaskarżoną w przedmiotowej sprawie decyzją z 28 kwietnia 2022r. ŚWPIS ponownie utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.
Wskazał w nim, że wypełniając zalecenia Sądu podjął czynności mające na celu uzupełnienie materiału dowodowego.
W tym celu zwrócił się do WOPM - Poradni Chorób Zawodowych w S., tj. do jednostki orzeczniczej I stopnia, która wydała orzeczenie lekarskie, o sporządzenie opinii uzupełniającej, uwzględniającej możliwie najpełniejszą dokumentację medyczną, w tym także zgromadzoną w związku z poprzednimi postępowaniami o stwierdzenie choroby zawodowej i zawierającej odpowiedź na pytanie o możliwy wpływ czynników pozazawodowych (wypadki, urazy, choroby niezależne od warunków pracy) na stan zdrowia pracownicy.
Lekarze orzecznicy WOMP w odpowiedzi na ww. pismo poinformowali, iż u badanej rozpoznano dwie choroby zawodowe: przewlekłe zapalenie ścięgna i jego pochewki (poz. 19/1 wykazu chorób zawodowych) w 2019 r. oraz przewlekłe zapalenie nadkłykcia kości ramiennej (poz. 19/5 wykazu chorób zawodowych) w 2020 r. Nie rozpoznano natomiast choroby zawodowej w postaci przewlekłego okołostawowego zapalenia barku (poz. 19/4 wykazu chorób zawodowych), ponieważ nie wykazano w ocenie narażenia zawodowego konieczności częstego podnoszenia kończyn górnych powyżej linii barków. Ponadto rozpoznanie choroby zostało postawione dopiero po 2 latach od ustania narażenia zawodowego, co w myśl obowiązujących przepisów prawa nie uzasadnia przyjęcia zawodowej etiologii choroby, niezależnie od danych o narażeniu zawodowym.
Lekarze specjaliści WOMP zapewnili też, że w wywiadzie uzyskanym od uczestniczki, a także w udostępnionej dokumentacji medycznej nie znaleziono czynników pozazawodowych (typu wypadki, urazy, przewlekłe schorzenia), które mogłyby się przyczynić do rozwoju rozpoznanych u badanej chorób zawodowych narządu ruchu.
Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny rozpatrując ponownie ww. sprawę uznał, że opinia WOMP w K. -Poradni Chorób Zawodowych w S. jest wiarygodna, logicznie uzasadniona, uwzględnia zebrany materiał dowodowy i wyjaśnia wszelkie wątpliwości w sprawie, a także podtrzymuje i potwierdza prawidłowość wydanych wcześniej orzeczeń lekarskich w sprawach dotyczących rozpoznania chorób układu ruchu u pracownicy skarżącej spółki.
Z opinii uzupełniającej wynika bowiem, że powodem nierozpoznania choroby zawodowej w postaci przewlekłego okołostawowego zapalenia barku nie był stwierdzony czynnik pozazawodowy, który mógłby wpływać również na wystąpienie przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej, lecz fakt, że w opisie narażenia zawodowego nie wskazano na konieczność podnoszenia rąk powyżej linii barków w czasie wykonywania pracy .
Zgodnie z medyczną oceną narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy związany z obciążeniem układu mięśniowo-szkieletowego kończyn górnych uzasadnia rozpoznanie choroby zawodowej w postaci przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej jak również w postaci przewlekłego zapalenia ścięgna i jego pochewki. Ten sam sposób wykonywania pracy nie jest natomiast wystarczający do rozpoznania choroby zawodowej w postaci przewlekłego zapalenia okołostawowego barku, ponieważ dla uznania tej choroby zawodowej wymagane jest wykazanie konieczności podnoszenia kończyn górnych powyżej linii barków.
W orzeczeniu lekarskim z 10 sierpnia 2020 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - przewlekłego zapalenia okołostawowego barku lekarze orzecznicy WOMP-PChZ w S. wyjaśnili, że biorąc pod uwagę okres 2008-2015, w którym istniała możliwość podnoszenia kończyn górnych powyżej linii barków oraz fakt, iż pierwsze dolegliwości ze strony barku pojawiły się dopiero w październiku 2017 r. - nie można z przeważającym prawdopodobieństwem wykazać związku przyczynowo- skutkowego między warunkami pracy a rozpoznanym zapaleniem okołostawowym barku lewego. Dla wymienionego schorzenia okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, wynosi 1 rok.
Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał zatem, że wydanie odmiennych orzeczeń lekarskich, a w konsekwencji również odmiennych decyzji w przypadkach wspomnianych chorób układu ruchu u pracownicy skarżącej jest logiczne i uzasadnione oraz nie budzi wątpliwości. Wyjaśnienie tej kwestii doprowadziło zaś do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnie z zaleceniem zawartym w wyroku WSA w Gliwicach z 8 września 2021 r. a przedstawiony stan faktyczny uzasadnia domniemanie związku przyczynowego pomiędzy sposobem wykonywania pracy, a rozpoznaną chorobą zawodową, które to domniemanie można obalić jedynie dowodem przeciwnym. W rozpatrywanej sprawie lekarze orzecznicy WOMP-PChZ w S. nie stwierdzili jednak decydującego wpływu jakiegokolwiek czynnika pozazawodowego na powstanie choroby.
Na to rozstrzygnięcie skarżąca Spółka ponownie wniosła skargę do WSA w Gliwicach.
Zarzuciła w niej naruszenie:
- art. 7 i 77 §1 k.p.a polegające na niepodjęciu wszystkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, gdyż organ na podstawie pisma z 8 lutego 2022r. wskazał jedynie, że w dokumentacji medycznej nie znaleziono czynników pozazawodowych, które mogłyby wpłynąć na powstałe schorzenie, podczas gdy skarżąca wnosiła o dopuszczenie dowodu z biegłego, który ustaliłby czy opisywany uszczerbek na zdrowiu, zakwalifikowany jako choroba zawodowa skarżoną decyzją, mógł powstać u pozwanej w wyniku wady genetycznej, oraz czy jest możliwym, aby pracownik powołujący się na wszystkie 3 opisane przez niego choroby zawodowe we wnioskach do wydanych trzech decyzji mógł w ogóle świadczyć pracę, którą wykonywał w 2017 r.
Nadto pinię uzupełniającą sporządzono na podstawie wywiadu z badaną i dostępnej dokumentacji, co nie jest równoznaczne z cała dokumentacją, a wniosek o dopuszczenie biegłego miał na celu także weryfikację przez tego biegłego dokumentacji medycznej prowadzonej dla pracownicy w przychodni pierwszego kontaktu celem ustalenia czy stwierdzone schorzenie nie ma związku z innymi jej schorzeniami lub nie jest wynikiem wypadku.
Skarżąca zarzuciła także:
- naruszenie art. 7 i 77 k.p.a także poprzez pominięcie wniosku strony o przeprowadzenia rozprawy administracyjnej;
- naruszenie art. 77 i 80 k.p.a - przez naruszenie zasady prawdy materialnej i dowolną ocenę materiału dowodowego, zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, co doprowadziło do wadliwego przyjęcia, że uczestniczka pracowała u skarżącej w warunkach odpowiedzialnych za chorobę zawodową. Naruszenie zasady prawdy materialnej przejawia się w pominięciu wniosku strony o przeprowadzenie dowodu z dodatkowej opinii biegłego i weryfikacji całej dokumentacji medycznej, co pozwoliłby, zdaniem strony skarżącej, ustalić, czy inne przyczyny nie są powodem schorzenia pracownicy.
W związku z podniesionymi zarzutami Spółka wniosła uchylenie decyzji organu pierwszego i drugiego stopnia oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania celem przeprowadzenia rozprawy i dowodu z opinii biegłego lekarza.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329, ze zm. dalej także: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy).
Takich zaś wad zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził.
Zgodnie z definicją sformułowaną w art. 2351 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1510 z późn. zm.) zwanej dalej K.p., za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Na podstawie upoważnienia zawartego w art. 237 § 1 pkt 3 – 6 i § 1¹ K.p. Rada Ministrów wydała rozporządzenie z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 1836), zwane dalej rozporządzeniem, określające wykaz chorób zawodowych, a także okresy, w których wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmioty właściwe w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych.
W świetle powyższych regulacji podkreślić należy, że rozpoznanie u badanego przez uprawnioną jednostkę orzeczniczą jednej z chorób wskazanych w wykazie chorób zawodowych pozwala organowi inspekcji sanitarnej na wydanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Dzieje się tak jednak tylko wówczas, gdy wystąpiła taka jednostka chorobowa, która została zamieszczona w powyższym wykazie jako choroba zawodowa, choroba ta bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w miejscu pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy oraz udokumentowane objawy chorobowe wystąpiły w określonym czasie. Przy czym przesłanki te winny być spełnione łącznie i brak którejkolwiek z nich wyklucza możliwość stwierdzenia choroby zawodowej. Nie można jej zatem stwierdzić zarówno wtedy, gdy choroba, na którą cierpi pracownik nie została wskazana w wykazie, wówczas, gdy nie została spowodowana działaniem narażenia zawodowego, jak i wówczas, gdy wystąpiła po upływie określonego czasu po ustaniu narażenia zawodowego.
Z uzasadnienia wyroku III SA/Gl 460/21 wynika, że Sąd uznał wówczas za udowodnione spełnienie przesłanki 1 i 3.
O spełnieniu pierwszej z nich świadczył fakt, że choroba zdiagnozowana u uczestniczki mieści się w wykazie chorób zawodowych.
Co do trzeciej, tj. czasu, w którym wystąpiły objawy choroby Sąd również się już wypowiedział w orzeczeniu o sygn. akt III SA/Gl 460/21. Tytułem przypomnienia można jedynie wskazać, że stwierdził w nim, że w przedmiotowym przypadku nasilające się dolegliwości bólowe okolicy łokcia lewego z promieniowaniem do przedramienia, uczucie drętwienia i osłabienie siły mięśniowej lewej ręki opisywane w orzeczeniu lekarskim nr [...] z 10 sierpnia 2020r. pojawiły się w grudniu 2016r. czyli w czasie, kiedy uczestniczka jeszcze wykonywała pracę u skarżącej. Oznacza to, że upływ czasu nie stoi na przeszkodzie stwierdzeniu choroby zawodowej. Schorzenie istniało bowiem już podczas pracy, a jedynie jego stwierdzenie nastąpiło później.
Oceny te w pełni zachowują aktualność tym bardziej, że ww. wyrok jest prawomocny.
Natomiast kwestia, która stała się powodem uchylenia poprzedniej decyzji sprowadzała się do ustalenia istnienia związku stwierdzonego schorzenia z warunkami pracy i ewentualnego wpływu czynników pozazawodowych. W tym zakresie Sąd orzekający stwierdza, że organ prawidłowo wypełnił wskazania Sądu co do koniecznego uzupełnienia materiału dowodowego a sprowadzające się do uzyskania opinii uzupełniającej (lub kolejnej) dot. możliwego wpływu czynników osobniczych lub zdarzeń zewnętrznych na stan zdrowia uczestniczki. Jednocześnie z uzupełnienia tego wynika, że także ta przesłanka związku przyczynowego została stwierdzona.
Lekarze orzecznicy WOMP, którzy sporządzili orzeczenie z 10 sierpnia 2020r. nr [...] rozpoznali u skarżącej chorobę zawodową. Nadto w związku z wyrokiem WSA w Gliwicach o sygn. akt III SA/Gl 460/21 wydali także opinię uzupełniającą, w której wyjaśnili wątpliwości Sądu będące przyczyną uchylenia poprzedniej decyzji ŚWIS. W szczególności wskazali, że nie rozpoznano u uczestniczki choroby zawodowej w postaci przewlekłego okołostawowego zapalenia barku, gdyż w ocenie narażenia zawodowego nie wykazano konieczności częstego podnoszenia kończyn górnych powyżej linii barków. Tym niemniej wskazali też, że w dostępnej dokumentacji medycznej nie znaleźli czynników pozazawodowych (typu wypadki, urazy, przewlekłe schorzenia), które mogłyby się przyczynić do rozwoju rozpoznanych u uczestniczki chorób zawodowych narządu ruchu. Potwierdzili tym samym związek pomiędzy rozpoznaną chorobą, a warunkami, w jakich skarżąca świadczyła pracę. Oznacza to jednocześnie, że brak jest podstaw do przyjęcia innej niż zawodowa etiologii schorzenia uczestniczki.
Tym samym zostały spełnione wszystkie trzy przesłanki konieczne do stwierdzenia choroby zawodowej, zatem decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy decyzję orzekającą o stwierdzeniu choroby zawodowej jest w pełni uzasadniona i zgodna z prawem.
Co do możliwości dopuszczenia dowodu z opinii biegłego Sąd również już się wypowiedział w wcyt. wyroku z 8 września 2021r., który jest prawomocny. Znów można jedynie przypomnieć, że na str. 12 uzasadnienia Sąd stwierdził, że powoływanie biegłego jest nieuzasadnione, gdyż stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia, właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 1175 z późn. zm.) zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. Stosownie zaś do § 6 ust. 1 lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Wreszcie po myśli § 8 ust. 1 rozporządzenia, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.
Z powyższego wynika, że orzecznictwo w zakresie chorób zawodowych należy do lekarzy spełniających określone wymagania kwalifikacyjne, a jednocześnie zatrudnionych w wyspecjalizowanych jednostkach z zakresu medycyny pracy. Tylko orzeczenie lekarskie spełniające ww. warunki jest miarodajne dla ustalenia istnienia bądź braku choroby zawodowej i to w szczególności to orzeczenie stanowi podstawę wydania decyzji o stwierdzeniu albo odmowie stwierdzenia choroby zawodowej.
Natomiast na str. 13 uzasadnienia nie uznał Sąd zasadności zarzutu odnoszącego się do nieprzeprowadzenia rozprawy administracyjnej wobec braku ku temu przesłanek ustawowych. Nadto, w ocenie Sądu, rozprawa w żaden sposób nie mogła przyczynić się do przyspieszenia lub uproszczenia postępowania, którego wynik był w znacznym stopniu uzależniony od treści orzeczenia lekarza orzecznika, a na które strony nie mają wpływu. Również ta ocena, jako zawarta w prawomocnym wyroku – znajduje zastosowanie w sprawie.
W świetle prawidłowo i wyczerpująco ustalonego stanu faktycznego oraz wobec jednoznacznej treści orzeczenia lekarskiego wraz z jego uzupełnieniem, które posiada walor opinii biegłego i sprawia, że organ nie może wydać orzeczenia o chorobie zawodowej sprzecznie z nim, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.