Orzeczenie · 2025-07-23

III SA/GL 559/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-07-23
NSAAdministracyjneŚredniawsa
samorząd terytorialnydiety sołtysówuchwała rady gminyrozstrzygnięcie nadzorczekompetencje rady gminyustawa o samorządzie gminnymkontrola administracjiWSA Gliwice

Sprawa dotyczyła skargi Gminy Zawiercie na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego, które stwierdziło nieważność części uchwały Rady Miejskiej w Zawierciu dotyczącej zasad przyznawania diet sołtysom. Wojewoda uznał, że przepisy § 1 ust. 2 zdanie drugie i ust. 6 uchwały oraz załącznik do niej, regulujące wzór oświadczenia o wykonywaniu obowiązków sołtysa i termin wypłaty diety, są sprzeczne z art. 37b ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Według Wojewody, rada gminy miała kompetencję jedynie do ustalania zasad przyznawania diet, a nie do regulowania procedury i terminu ich wypłaty. Gmina Zawiercie wniosła skargę, argumentując, że zakwestionowane przepisy są niezbędne do sprecyzowania zasad przyznawania diet, zapewnienia ich wymagalności i ochrony roszczeń sołtysów, a także powołując się na analogiczne regulacje dotyczące diet radnych, które nie były kwestionowane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, podzielając stanowisko Wojewody. Sąd uznał, że ustalenie wzoru oświadczenia i terminu wypłaty diety wykracza poza delegację ustawową zawartą w art. 37b ust. 1 ustawy, która ogranicza kompetencję rady do określenia zasad przysługiwania diet, a nie sposobu ich wypłacania. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo WSA w Gliwicach i innych sądach administracyjnych, odrzucając argumentację gminy i potwierdzając istotne naruszenie prawa przez zakwestionowane przepisy uchwały.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie przez rady gmin procedury i terminów wypłaty diet sołtysom jako przekroczenie kompetencji ustawowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania diet sołtysom, ale zasada przekroczenia delegacji ustawowej ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rada gminy, ustalając zasady przyznawania diet sołtysom, może regulować procedurę i termin ich wypłaty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rada gminy może jedynie ustalać zasady, na jakich diety będą przysługiwały, a nie sposób ich wypłacania.

Uzasadnienie

Ustalenie wzoru oświadczenia o wykonywaniu obowiązków sołtysa oraz terminu wypłaty diety wykracza poza delegację ustawową zawartą w art. 37b ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, która ogranicza kompetencję rady do określenia zasad przysługiwania diet.

Czy regulacje dotyczące procedury i terminu wypłaty diet sołtysom stanowią istotne naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli wykraczają poza delegację ustawową.

Uzasadnienie

Przekroczenie zakresu upoważnienia ustawowego przez radę gminy w zakresie ustalania procedury i terminu wypłaty diet sołtysom stanowi istotne naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały w tej części.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Gminy Zawiercie na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego.

Przepisy (12)

Główne

u.s.g. art. 37b § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Upoważnia radę gminy do ustalania zasad, na jakich przysługuje dieta sołtysom, ale nie do regulowania procedury i terminu wypłaty.

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 7

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 148

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 91 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 91 § ust. 4

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 85

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 86

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 98 § ust. 1 i 3

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Regulowanie procedury i terminu wypłaty diet sołtysom wykracza poza delegację ustawową rady gminy. • Ustalenie wzoru oświadczenia i terminu wypłaty nie stanowi zasady przysługiwania diety.

Odrzucone argumenty

Uchwała tworzy roszczenie sołtysa o wypłatę diety, które musi być wymagalne. • Zakwestionowane przepisy gwarantują sołtysom przejrzyste prawa i chronią interes gminy. • Analogiczna regulacja dotycząca diet radnych nie budziła wątpliwości sądu.

Godne uwagi sformułowania

Rada uzyskała kompetencję wyłącznie do ustalania zasad tzn. przesłanek, na podstawie których sołtysom przysługują diety. • W zakresie przedmiotowym upoważnienia nie mieści się natomiast regulowanie kwestii dotyczących procedury i terminu wypłaty diet. • Rada przyjmując powyższe przepisy uchwały dopuściła się wykroczenia poza przyznaną jej delegację ustawową, czym w sposób istotny naruszyła prawo. • Ustalenie terminu wypłaty jest nie tyle dopuszczalne, co pożądane w celu usunięcia istniejącej luki prawnej. • Wprowadzenie obowiązku złożenia oświadczenia o ustalonej treści oraz ustalenie terminu wypłaty diety nie stanowi zasady przysługiwania diety. • Uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym.

Skład orzekający

Magdalena Jankiewicz

przewodniczący

Dorota Fleszer

sprawozdawca

Adam Pawlyta

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie przez rady gmin procedury i terminów wypłaty diet sołtysom jako przekroczenie kompetencji ustawowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania diet sołtysom, ale zasada przekroczenia delegacji ustawowej ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu samorządności lokalnej i kompetencji organów gminy, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i samorządowym.

Czy rada gminy może decydować, kiedy wypłacić diety sołtysom? WSA: Nie, to przekroczenie uprawnień!

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst