III SA/Gl 554/21

III SA/Gl 554/21 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2021-08-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Małgorzata Herman /przewodniczący sprawozdawca/
Marzanna Sałuda
Piotr Pyszny
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Sygn. powiązane
II GSK 2624/21 - Wyrok NSA z 2024-10-24
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 859
art. 22 ust. 2 i ust. 3, art. 26 ust. 3
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 165 b
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) Sędziowie Asesor WSA Piotr Pyszny Sędzia WSA Marzanna Sałuda po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. (dalej: organ drugiej instancji, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm., dalej: O.p.) oraz przepisów ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 859, dalej: ustawa SENT), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. z [...] r., nr [...], nakładającą na ,,A’’ Sp. z o.o. z/s w W. (dalej: strona, Spółka, skarżąca) karę pieniężną w kwocie [...] zł z tytułu niewykonania obowiązku przewoźnika, polegającego na uzupełnieniu zgłoszenia w rejestrze zgłoszeń o dane, o których mowa w art. 6 ust. 3 ustawy SENT, w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli.
Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:
W dniu [...] r., na autostradzie A1 w miejscowości G., funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. przeprowadzili kontrolę przewozu drogowego towarów dokonywanego zespołem pojazdów składającym się z ciągnika samochodowego marki Mercedes Benz (numer rejestracyjny [...]) oraz naczepy FBB Feldbinder (numer rejestracyjny [...]) kierowanym przez K. F. Kontrola obejmowała przestrzeganie obowiązków wynikających z przepisów ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów.
W trakcie kontroli, kierujący zespołem pojazdów przedstawił dokumenty w postaci: numeru referencyjnego zgłoszenia przewozu w systemie SENT: [...]; wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy; dowodu rejestracyjnego nr [...]; dowodu rejestracyjnego nr [...]; dowodu osobistego; listu przewozowego CMR nr [...]; dowodu dostawy towaru nr [...] z [...] r.; świadectwa analizy towaru z [...] r.
Według informacji zawartej w zgłoszeniu o numerze referencyjnym [...] obejmowało ono [...] klasyfikowany do pozycji CN 1512 w ilości 25020 kg - podlegający obowiązkowej rejestracji w systemie monitorowania drogowego przewozu towarów. Podmiotem wysyłającym towar była czeska Spółka ,,B’’ s.r..o z/s w O . Podmiotem odbierającym była Spółka ,,C’’ z G. Przewoźnikiem była skarżąca Spółka.
W wyniku weryfikacji przedstawionych dokumentów ze zgłoszeniem w aplikacji SENT, numer [...], stwierdzono niewypełnione dane:
- przewoźnik (obejmujące ID SISC podmiotu, rodzaj identyfikatora, numer identyfikatora, adres);
- środek transportu (obejmujące numer ciągnika, numer naczepy, numer zezwolenia drogowego);
- miejsce załadunku towaru (adres);
- miejsce dostarczenia towaru (adres);
-planowana data rozpoczęcia przewozu;
- data rozpoczęcia przewozu;
- planowana data zakończenia przewodu;
- trasa wjazdu na terytorium Polski (obejmująca miejsce, numer drogi, datę wjazdu).
Szczegółowe ustalenia dotyczące przeprowadzonej kontroli zawarto w protokole z kontroli z [...] r.
Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. postanowieniem z [...] r., wszczął z urzędu wobec skarżącej Spółki jako przewoźnika postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w związku z naruszeniem przepisów wynikających z ustawy SENT.
Organ pierwszej instancji jednocześnie poinformował Spółkę o przepisach art. 22 ust. 3 oraz 26 ust. 3 ustawy SENT wzywając do wskazania czy występują okoliczności potwierdzające ważny interes przewoźnika, które uzasadniałyby odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej.
W odpowiedzi skarżąca wystąpiła o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 26 ust. 3 ustawy SENT. Podniosła m.in., że przewoźnik posiadał dokument SET, który uzupełniono w czasie kontroli waga naruszenia prawa była znikoma. Złożyła formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis.
W wyniku przeprowadzonego postępowania, organ stwierdził, że Spółka nie posiada zadłużenia z tytułu należności publicznoprawnych.
Przeprowadzone postępowanie organ zakończył decyzją z [...] r. wymierzającą przewoźnikowi karę pieniężną w kwocie [...] zł z tytułu niewykonania obowiązku, polegającego na uzupełnieniu w rejestrze zgłoszeń systemu monitorowania drogowego zgłoszenia o numerze referencyjnym [...] o dane, o których mowa w art. 6 ust. 3 ustawy SENT.
W odwołaniu od tej decyzji, Spółka zarzuciła błędne uzasadnienie decyzji w części nieuwzględniającej wniosku o odstąpienie od nałożenia kary i wniosła o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w wysokości [...] zł i umorzenie postępowania. Jednocześnie w odwołaniu Spółka wystąpiła o zawieszenie postępowania na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. oraz na podstawie art. 11 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz innych ustaw w związku z art. 26 ust. 3 oraz art. 26 ust. 4 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów do czasu wydania rozporządzenia o którym mowa w ww. przepisie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 21 stycznia 2020 r., sygn. akt V SA/Wa 1547/19, stwierdził nieważność decyzji drugoinstancyjnej z [...] r. wydanej w sprawie przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z uwagi na niewłaściwość tego organu do orzekania w sprawie.
W konsekwencji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. jako organ odwoławczy właściwy w sprawie, po rozpatrzeniu odwołania Spółki, nie podzielił podniesionych zarzutów i zaskarżoną decyzją z [...] r. utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną z [...] r.
W uzasadnieniu decyzji, w pierwszej kolejności wskazał, że w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy materialne ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi w brzmieniu obowiązującym w dniu dokonania kontroli drogowej, z uwzględnieniem przepisów przejściowych ustawy z 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz niektórych innych ustaw.
Dalej przypomniał, że zgodnie z art. 3 ust. 11 ustawy SENT Minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, towary inne niż wymienione w ust. 2 pkt 1-3, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego, wraz ze wskazaniem masy, ilości, objętości lub wartości tych towarów, oraz przypadki, w których ich przewóz nie podlega temu systemowi, uwzględniając konieczność przeciwdziałania uszczupleniem w zakresie podatku od towarów i usług lub podatku akcyzowego. Na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów i Rozwoju z 13 czerwca 2017 r. w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego przewozu towarów (Dz.U. z 2017 r. poz. 1178 ze zm.), obowiązującym w dniu kontroli, systemem monitorowania drogowego przewozu towarów objęty był przewóz towarów objętych pozycjami Nomenklatury Scalone od 1507 do 1516 jeżeli masa brutto przesyłki przekracza 500 kg lub jej objętość przekracza 500 litrów.
Podstawowym środkiem technicznym służącym do monitorowania drogowego przewozu towarów jest rejestr zgłoszeń prowadzony przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, który jest jednocześnie administratorem danych przetwarzanych w tym rejestrze. Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy SENT, przewoźnikiem jest m.in. osoba prawna wykonująca przewóz towarów.
Z kolei, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy SENT w przypadku przewozu towaru z terytorium państwa członkowskiego albo z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju podmiot odbierający jest obowiązany, przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju, przesłać do rejestru zgłoszenie, uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia i przekazać ten numer przewoźnikowi.
Jednocześnie z treści art. 6 ust. 3 ustawy SENT wynika, że w przypadku przewozu towaru, o którym mowa w ust. 1, przewoźnik jest obowiązany przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju uzupełnić zgłoszenie o:
- dane przewoźnika obejmujące:
- imię i nazwisko albo nazwę,
- adres zamieszkania albo siedziby;
- numer identyfikacji podatkowej przewoźnika albo numer, za pomocą którego przewoźnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług albo podatku od wartości dodanej;
- numery rejestracyjne środka transportu;
- miejsce i datę rozpoczęcia przewozu na terytorium kraju;
- planowaną datę zakończenia przewozu towaru;
- numer zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, o ile są wymagane;
- numer dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi.
Zgodnie z art. 14 ustawy z 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz niektórych innych ustaw, do naruszeń obowiązków, o których mowa w art. 6 ust. 3 i art. 6 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, które miały miejsce przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się art. 22 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.
Przepis art. 22 ust. 2 ustawy SENT (w brzmieniu obowiązującym na dzień dokonania kontroli drogowej) przewiduje, że w przypadku gdy przewoźnik nie uzupełni zgłoszenia o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 i art. 6 ust. 3, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości [...] zł (obecnie za tego rodzaju naruszenie ustawodawca przewidział karę pieniężną w wysokości [...] zł).
Z protokołu kontroli oraz załączonych do niego dokumentów, wynikało, że przewoźnik towaru, nie uzupełnił zgłoszenia o numerze referencyjnym [...] pozostawiając niewypełnione pola:
- przewoźnik (obejmujące ID SISC podmiotu, rodzaj identyfikatora, numer identyfikatora, adres);
- środek transportu (obejmujące numer ciągnika, numer naczepy, numer zezwolenia drogowego);
- miejsce załadunku towaru (adres);
- miejsce dostarczenia towaru (adres);
- planowana data rozpoczęcia przewozu;
- data rozpoczęcia przewozu
- planowana data zakończenia przewodu;
- trasa wjazdu na terytorium Polski (obejmująca miejsce, numer drogi, datę wjazdu).
W ocenie organu odwoławczego, zebrany w sprawie materiał dowodowy w pełni uzasadnia stanowisko organu pierwszej instancji co do naruszenia przez przewoźnika obowiązków wynikających z art. 6 ust. 3 ustawy SENT i w konsekwencji konieczności nałożenia kary pieniężnej w wysokości [...] zł - wynikającej z art. 22 ust. 2 ww. ustawy. Organ podkreślił, że kara pieniężna została ustalona "w sposób sztywny" i ustawodawca nie przewidział możliwości jej miarkowania.
Zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy SENT, to na przewoźniku ciąży obowiązek uzupełnienia przed rozpoczęciem przewozu towaru zgłoszenia dokonanego w systemie SENT przez podmiot odbierający o prawidłowe dane wskazane w tym przepisie. Zgłoszenie danych niezgodnych ze stanem faktycznym, innych niż dotyczących towaru, sankcjonowane jest karą wskazaną w ustawie w określonej wysokości. Przy czym nie ma znaczenia czy zgłoszenie danych niezgodnych ze stanem faktycznym wynikało z celowego działania, zaniechania, błędu, nieuwagi czy niedbalstwa.
Przewoźnik jako profesjonalny przedsiębiorca powinien dochować należytej staranności podczas wykonywania przewozu i ponosi pełną odpowiedzialność za uzupełnienie zgłoszenia w zakresie określonym w art. 6 ust. 3 ustawy SENT o prawidłowe dane, zgodne ze stanem faktycznym.
Organ wskazał, że przepisy ustawy SENT mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że w razie stwierdzenia ich naruszenia, uprawniony organ obowiązany jest do nałożenia na podmiot wykonujący przewóz odpowiedniej kary pieniężnej w drodze decyzji administracyjnej. Przepisy uzależniają nałożenie kary jedynie od stwierdzenia samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków. Dlatego też bez znaczenia są okoliczności z powodu których przedsiębiorca dopuścił się nieprawidłowości, organ nie jest bowiem upoważniony do ustalania i oceny przyczyn zaistniałego naruszenia prawa, lecz ma za zadanie jedynie stwierdzenie zaistniałych skutków. Organy stosując przepisy ustawy SENT nie relatywizują stwierdzonych uchybień pod kątem umyślności bądź nieumyślności zachowań strony. Stwierdzając zaś naruszenie obowiązku nałożonego na danego uczestnika obrotu towarami wrażliwymi /tu przewoźnika/ i wymierzając karę pieniężną organ nie ma możliwości miarkowania wysokości tej kary, lecz jest związany stawkami ustalonymi przez ustawodawcę.
Organ podkreślił, że bez wpływu na wymiar kary za stwierdzone podczas kontroli naruszenie jest podnoszona przez odwołującą okoliczność, iż w toku kontroli Spółka dokonała uzupełnienia przedmiotowego zgłoszenia SENT.
Z treści art. 6 ust. 3 ustawy SENT jednoznacznie wynika, iż przewoźnik jest obowiązany uzupełnić zgłoszenie o prawidłowe dane w systemie SENT przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju. Ustawodawca nie pozostawia więc żadnych wątpliwości co do czasu, kiedy przewoźnik musi uzupełnić zgłoszenie w systemie o wymagane dane, wskazując, że musi to nastąpić przed rozpoczęciem przewozu na terytorium kraju, przy czym muszą być to dane prawidłowe, zgodne ze stanem faktycznym. W żadnej mierze nie można uznać za wypełnienie tego obowiązku, okoliczności uzupełnienia zgłoszenia o faktyczne dane dotyczące numeru rejestracyjnego środka transportu i numeru listu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi po tym, jak kontrolujący ujawnili te nieprawidłowości.
Organ podkreślił, że wszystkie obowiązki przewoźnika wymienione w art. 6 ust. 3 ustawy SENT mają charakter formalny, ale ustawodawca uznał w art. 22 ust. 2 tej ustawy, że ich niewypełnienie, a dokładniej, niewypełnienie któregokolwiek z nich, skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Co istotne, brzmienie przepisu wskazuje, że zarówno wydanie decyzji nakładającej karę jak i jej wysokość, nie zależą od uznania organu, bowiem w przepisie tym nie użyto zwrotu "może". Organ nakładając karę nie ma podstaw do badania przyczyn, dla których przewoźnik nie wpisał wymaganych danych do zgłoszenia, bowiem przedmiotowa kara nie jest uzależniona od wystąpienia przesłanki winy. Przepisy ustawy SENT nie uzależniają bowiem wymiaru kary od tego czy niedopełnienie obowiązków wynikało z celowego działania, zaniechania czy niedbalstwa. Rzeczona ustawa nie przewiduje możliwości miarkowania wysokości kary pieniężnej nakładanej za dane naruszenie obowiązku nałożonego na uczestnika obrotu /tu przewoźnika/.
Rozpatrując kwestię odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej wynikającej z ustawy SENT, organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 22 ust. 3 tej ustawy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 albo 2, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.
Wspomniany art. 26 ust. 3 ustawy SENT przewiduje, że organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie:
- nie stanowi pomocy publicznej albo
- stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo
- stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4.
Zaznaczył przy tym, że z dniem [...] r. ustawą z 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz niektórych innych ustaw, wprowadzono zmianę treści ww. art. 26 ust. 4 ustawy SENT zmieniając delegację ustawową dla Rady Ministrów do wydania rozporządzenia z obligatoryjnej ("określi") na fakultatywną ("może określić"). Z uzasadnienia projektu ww. ustawy zmieniającej wynika, że stosowny akt normatywny będzie mógł być wydany, gdy odpowiednie organy Unii Europejskiej wydadzą akty normatywne zawierające warunki dopuszczalności udzielania pomocy państwa. Rada Ministrów do chwili obecnej nie wydała przepisów wykonawczych w oparciu o delegację wynikająca z art. 26 ust. 4 ustawy SENT. Podkreślił, że jak wynika z przytoczonych przepisów, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub interesem publicznym organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej w jednym z trybów określonych w trzech punktach art. 26 ust. 3 ustawy SENT. Pierwsza możliwość dotyczy sytuacji, gdy odstąpienie nie stanowi pomocy publicznej. Druga - gdy stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie i rybołówstwie i jest udzielona z uwzględnieniem warunków dopuszczalności pomocy w przepisach prawa Unii Europejskiej. W końcu trzecia możliwość - gdy ulga stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie art. 26 ust 4.
Zatem brak przepisów wykonawczych, o których mowa powyżej, powoduje jedynie brak możliwości zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 26 ust. 3 pkt 3. Pozostaje jednak bez wpływu na funkcjonowanie regulacji zawartych w art. 26 ust 3 pkt 1 i 2 i w przypadku zaistnienia ważnego interesu przewoźnika lub ważnego interesu publicznego, o których mowa w art. 22 ust. 3 ustawy SENT, nie pozbawiło strony możliwości ubiegania się o taką pomoc.
W przypadku stwierdzenia przez organ zaistnienia ww. przesłanek, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej pod warunkiem.
Użyte w przepisach art. 22 ust. 3 czy art. 26 ust. 3 ustawy SENT sformułowanie "może" wskazuje jednoznacznie, że instytucja ulgi, jaką de facto jest odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej oparta jest na uznaniu administracyjnym, z istoty którego wynika pozostawienie organowi swobody wyboru konsekwencji prawnych. Trzeba przy tym mieć na uwadze, że odstępstwo od nałożenia kary pieniężnej jest instytucją o charakterze wyjątkowym, gdyż zasadą jest płacenie kar, a nie zwalnianie z tego obowiązku. Zwolnienie z kary jest uzasadnione w sytuacjach szczególnych i wyjątkowych, na które strona nie miała wpływu i które były niezależne od sposobu jej postępowania.
W oparciu o sprawozdania złożone przez Spółkę do Krajowego Rejestru Sądowego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. ocenił kondycję finansową skarżącej, uznając ją za dobrą. Analizę przeprowadzono w oparciu o stany aktywów i pasywów oraz rachunku zysków i strat sporządzonych na dzień [...], [...], [...] roku, zawierające podstawowe i zobiektywizowane informacje o kondycji finansowej przedsiębiorstwa. O tym, czy dane przedsiębiorstwo prowadzi rentowną działalność i wypracowuje zyski, informuje sprawozdanie finansowe, a dokładniej: poszczególne pozycje rachunku zysków i strat. Zgodnie zaś z zasadami ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości, w bilansie wykazuje się stany aktywów i pasywów na dzień kończący bieżący i poprzedni rok obrotowy. Rachunek zysków i strat oraz bilans stanowią kluczowe elementy sprawozdania finansowego jednostki gospodarczej. Różnica między przychodami i kosztami pokazuje obraz wyniku finansowego jednostki (zysk lub stratę) brutto. Wynik brutto skorygowany o obowiązkowe obciążenia wyniku brutto (głównie podatek dochodowy) ukazuje wynik finansowy netto za dany okres.
W wyniku oceny sytuacji finansowo - ekonomicznej Spółki stwierdzono, że sytuacja finansowa skarżącej nie wskazuje na symptomy zagrożenia zdolności do kontynuowania dalszej działalności. W roku [...] roku Spółka odnotowała zysk netto w wysokości [...] zł, w roku [...] w wysokości [...] zł, a w roku [...] w wysokości [...] zł.
Dodatkowo organ zauważył, że w sporządzonym w dniu [...] r. rocznym sprawozdaniu finansowym dotyczącym roku [...] r. w punkcie 22 pt. "Zdarzenia po dniu bilansowym nie ujęte w sprawozdaniu finansowym wskazano, iż: "Spółka działa w sektorze usług foodtransport, który nie odczuł istotnie skutków epidemii C0VID-19. Na przestrzeni ostatnich tygodni Spółka realizowała względnie stabilną, a nawet okresowo zwiększoną sprzedaż, a jej działalność gospodarcza w tym dostawy miały charakter ciągły".
Podsumowując, organ stwierdził, że sytuacja finansowa przewoźnika pozwala na wywiązanie się z obowiązku uregulowania nałożonej kary. Z przedstawionych przez stronę dokumentów dotyczących aktualnej sytuacji finansowej nie wynika, by wystąpiły szczególne okoliczności wyróżniające przedsiębiorcę od sytuacji innych podmiotów.
Zapłata wymierzonej kary pieniężnej zawsze stanowi dodatkowe obciążenie finansowe dla przedsiębiorstwa, jednak niedogodność ta spowodowana w przedmiotowej sprawie w istocie niezgodnym z prawem działaniem przewoźnika nie może być traktowana w kategorii ważnego interesu podmiotu uzasadniającego odstąpienie od jej nałożenia.
Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zachodziła również przesłanka odstąpienia od nałożenia kary ze względu na ważny interes publiczny.
Organ wyjaśnił, że pojęcie "interesu publicznego" należy interpretować uwzględniając zasady konstytucyjne. Zgodnie z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych. Zatem udzielenie ulgi w postaci odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej w przypadku nieuzasadnionym szczególnymi okolicznościami byłoby złamaniem konstytucyjnej zasady powszechności obciążenia daninami publicznymi.
Pismem z [...] r., Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego przekazał informację, że Spółka nie posiada zaległości podatkowych oraz nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne wobec w/w Spółki.
Z kolei, pismem z [...] r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. przekazał informację, że Spółka nie posiada zaległości z tytułu nieopłaconych składek ZUS oraz, że w okresie pięciu lat nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne wobec podmiotu.
Zdaniem organu odwoławczego sytuacja finansowa Spółki pozwala jej na uregulowanie wymierzonej kary pieniężnej.
W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., organ pierwszej instancji prawidłowo, wbrew stanowisku strony, dokonał analizy interesu publicznego nie tylko w oparciu o płaszczyznę ekonomiczną (odnoszącą się do ekonomicznej sytuacji Spółki) lecz również na płaszczyźnie pozaekonomicznej, a więc także związanej z takimi wartościami jak sprawiedliwość, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej czy też sprawność działania aparatu państwowego. Organ oceniając spełnienie przez stronę "interesu publicznego" na płaszczyźnie pozaekonomicznej dokonał analizy popełnionego przez skarżącego naruszenia w stosunku do takich wartości jak: przestrzeganie przez wszystkich uczestników rynku przepisów ustawy czy też ratio legis ustawy SENT, dochodząc do słusznego wniosku, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła przesłanka interesu publicznego przemawiająca za odstąpieniem od nałożenia kary pieniężnej.
Zdaniem organu, przewoźnik jako profesjonalny przedsiębiorca w zakresie przewozu drogowego rzeczy, powinien mieć wiedzę, jakie dokumenty wymagane są przepisami ustawy o transporcie drogowym, przy danym przewozie. Treść samego przepisu art. 6 ust. 3 pkt 6 ustawy SENT (a także ikonki pomocy znajdującej się przy ww. polu, która odwzorowywała treść tego przepisu) jest jednoznaczna i nie budzi żadnych wątpliwości. Uważne zapoznanie się przewoźnika z treścią ww. przepisu, powinno doprowadzić do wypełnienia przez niego obowiązku uzupełnienia ww. zgłoszenia o dane dotyczące numeru zaświadczenia, wymaganego przepisami ustawy o transporcie drogowym. W przedmiotowej sprawie przewoźnik tego obowiązku nie wypełnił, narażając się na sankcję w postaci kary pieniężnej.
Mając na uwadze fakt, że w niniejszej sprawie nie miały miejsca okoliczności uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, uznał, że organ pierwszej instancji zasadnie nałożył na przewoźnika karę pieniężną w wysokości [...] zł - zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy SENT.
Ustawodawca wprowadzając przepisy prawa powszechnie obowiązującego nałożył na przewoźnika obowiązek uzupełnienia zgłoszenia SENT o określone dane. Przepisy te weszły w życie 18 kwietnia 2017 r. z wyjątkiem kar pieniężnych i mandatów, które zaczęły obowiązywać od 1 maja 2017 r.
Przepis art. 24 ust. 1a ustawy SENT (po zmianie wprowadzonej ww. ustawą z 10 maja 2018 r.) stanowi, że w przypadku, gdy towar był przewożony ze składu podatkowego w rozumieniu ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym i podatek akcyzowy oraz należny podatek od towarów i usług zostały wpłacone przez podmiot wysyłający, a ujawnione nieprawidłowości są wynikiem oczywistego błędu i dotyczą zgłoszonych przez podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika danych innych niż dotyczące towaru, z wyjątkiem numeru rejestracyjnego środka transportu, o którym mowa w art. 2 pkt 11 lit. a, odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości [...] zł.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. stwierdził, że przepis ten nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie, ponieważ dotyczy on sytuacji, gdy ujawnione nieprawidłowości są wynikiem oczywistego błędu. Nie można natomiast uznać za "oczywisty błąd" niewypełnienie obowiązku nałożonego na przewoźnika w ustawie.
Nieuzupełnienie zgłoszenia SENT przez przewoźnika wymagane dane nie może być potraktowane jako oczywisty błąd. Ustawodawca jednoznacznie określił obowiązki przewoźnika w zakresie uzupełnienia zgłoszenia SENT nie dając możliwości miarkowania wysokości kar za niewypełnienie obowiązków wynikających z ww. ustawy.
Kolejny przepis, do którego odsyła wyżej cytowany art. 12 ustawy z dnia 10 maja 2018r. o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz niektórych innych ustaw, to art. 30 ust. 4, który stanowi, że jeżeli w przypadkach, o których mowa w ust. 1 (tj. w przypadku stwierdzenia w trakcie postępowania podatkowego, kontroli podatkowej albo kontroli celno-skarbowej, o której mowa w art. 54 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, prowadzonych wobec podmiotu kontrolowanego lub strony postępowania, naruszeń podlegających zgodnie z ustawą karze pieniężnej) ustalono, że nie doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego nie wszczyna się postępowania w sprawie o nałożenia kary pieniężnej.
Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, iż ograniczenie możliwości nakładania przedmiotowych kar pieniężnych odnosi się wyłącznie do sytuacji, gdy nieprawidłowości ujawniono w wyniku czynności kontrolnych ex-post, o których mowa w ust. 1. Nie dotyczy natomiast sytuacji gdy do ujawnienia nieprawidłowości doszło w trakcie, tzw. kontroli drogowej Ponadto zgodnie z art. 30 ust. 5 ustawy SENT przepisu ust. 4 nie stosuje się do przewoźników. Przepis art. 30 ust. 4 ww. ustawy również nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, Spółka wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z [...] r. i uchylenie decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. z [...] r oraz zasądzenie na rzecz skarżącej Spółki zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła:
- rażące naruszenie przepisów postępowania mający wpływ na wynik sprawy art. 165b w związku z art. 247 § 1 pkt 3 oraz art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa;
- naruszenie przepisów postępowania mający wpływ na wynik sprawy, art. 121, art. 122, art. 187 ustawy Ordynacja podatkowa;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 22 ust 3 w związku z art. 26 ust 3 ustawy SENT.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Zarzuty podniesione w skardze uznał za nieuzasadnione.
Dodatkowo, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 165b § 1 O.p. podkreślił, że zgodnie z tym przepisem, w przypadku ujawnienia przez kontrolę podatkową nieprawidłowości co do wywiązywania się przez kontrolowanego z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego oraz niezłożenia przez podatnika deklaracji lub niedokonania przez niego korekty deklaracji w całości uwzględniającej ujawnione nieprawidłowości organ podatkowy wszczyna postępowanie podatkowe w sprawie, która była przedmiotem kontroli podatkowej, nie później niż w terminie 6 miesięcy od zakończenia kontroli.
Wskazał przy tym, że postępowanie w zakresie wymierzenia kary administracyjnej na podstawie przepisów ustawy SENT nie jest postępowaniem podatkowym, lecz postępowaniem administracyjnym, do którego jedynie odpowiednio stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej, a nie wprost (art. 26 ust. 5 ustawy). Sformułowanie "stosuje się odpowiednio" oznacza, że część przepisów stosowanych będzie wprost, część trzeba będzie używać z uwzględnieniem specyfiki tego postępowania, a więc z odpowiednimi modyfikacjami, a zastosowanie niektórych przepisów zostanie całkowicie wyłączone. Czynności kontrolne dokonane przez funkcjonariuszy celno-skarbowych w dniu [...] r., podczas których stwierdzono opisane wyżej nieprawidłowości nie były prowadzone w ramach kontroli podatkowej, o której mowa w dziale VI Ordynacji podatkowej, tak więc przepis art. 165b §1 O.p. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Organ powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne w podobnych sprawach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).
Z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania.
Przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia wykazała, że skarga nie jest uzasadniona.
W odniesieniu do zarzutów skargi, w pierwszej kolejności należy wskazać na przyjęty w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i doktrynie pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela, że postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej z ustawy SENT nie jest postępowaniem podatkowym tylko administracyjnym, a przepisy ustawy O.p. znajdują w tych sprawach odpowiednie zastosowanie, jedynie w zakresie nieuregulowanym (por. m.in., wyrok NSA z 18 września 2019 r., sygn. II GSK 639/19, prawomocny wyrok WSA w Gdańsku z 25 maja 2018 r., sygn. III SA/Gd 52/18). Z tego względu w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 165 b § 1 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy wszczyna postępowanie podatkowe w sprawie, która była przedmiotem kontroli podatkowej, nie później niż w terminie 6 miesięcy od zakończonej kontroli. Ten przepis ma zastosowanie wyłącznie do kontroli podatkowej, w wyniku której ujawniono nieprawidłowości co do wywiązywania się przez kontrolowanego z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego oraz niezłożenia przez podatnika deklaracji lub niedokonania przez niego korekty deklaracji w całości uwzględniającej ujawnione nieprawidłowości. Czynności kontrolne przewozu wykonane na drodze nie stanowią czynności w ramach kontroli podatkowej. Sąd nie podziela zatem zarzutu Spółki w tej kwestii.
Do kar pieniężnych w zakresie nieuregulowanym w ustawie .SENT stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej, co wynika z art. 26 ust. 5 ustawy. Przepisy ustawy SENT wprost regulują: przesłanki wymiaru kary pieniężnej, możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, terminy przedawnienia nakładania kary pieniężnej, terminy przedawnienia obowiązku zapłaty nałożonej kary pieniężnej. Natomiast zawarte w art. 26 ust. 5 ustawy .SENT odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów ordynacji podatkowej oznacza, że przepisy O.p. stosuje się do: odsetek od zaległej kary pieniężnej, udzielania ulg w wykonaniu pieniężnej (por., LEX/el. 2018 - komentarz, stan prawny: 6 kwietnia 2018 r.).
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji były powołane przez organy przepisy ustawy SENT t.j. art. 22 ust. 2, art. 26 ust. 1, ust. 2 i ust. 5 oraz art. 27 ust. 1.
Należy wskazać, że art. 3 ust. 1 ustawy SENT określa elementy, z których składa się system monitorowania, którym objęty jest przewóz towarów. System ten obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów z zastosowaniem środków technicznych służących monitorowaniu oraz kontrolę realizacji obowiązków, wynikających z ustawy przez podmioty obowiązane. W art. 3 ust. 2 ww. ustawy przedstawiono katalog towarów, które podlegają systemowi monitorowania, wraz z określającymi je podkategoriami Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług oraz pozycjami Nomenklatury Scalonej wraz z uszczegółowieniem dotyczącym masy brutto lub objętości przesyłki czy rodzaju opakowań jednostkowych.
Do tego katalogu należy m.in. przewożony przez Spółkę w dniu kontroli towar – [...] o kodzie CN 1512.
W myśl art. 6 ust.1 ustawy SENT w przypadku przewozu towarów z terytorium państwa członkowskiego albo terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju, podmiot zdefiniowany jako podmiot odbierający, jest obowiązany przed rozpoczęciem przewozu towaru na terytorium kraju przesłać do rejestru zgłoszenie, uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia i przekazać ten numer przewoźnikowi. Stosownie do art. 6 ust. 3 ww. ustawy przewoźnik powinien przed wjazdem na terytorium kraju uzupełnić zgłoszenie przewozu towarów dokonane przez podmiot odbierający o: swoje dane (imię i nazwisko albo nazwę oraz adres zamieszkania albo siedziby) oraz swój NIP albo numer, za pomocą którego jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od wartości dodanej; numery rejestracyjne środka transportu; miejsce i datę rozpoczęcia przewozu na terytorium kraju; planowaną datę zakończenia przewozu na terytorium kraju; numer zezwolenia, zaświadczenia lub licencji, w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, o ile jest wymagane, numer dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi.
W celu zapewnienia przestrzegania ustawowych obowiązków w zakresie odpowiednio: dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia; zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym; posiadania numeru referencyjnego, dokumentu zastępującego zgłoszenie i potwierdzenia dokumentu zastępującego zgłoszenie, sprawowana jest kontrola przewozu towarów. Kontrola obejmuje weryfikacje danych zawartych w dokumentach okazanych przez kierującego oraz dokonanie oględzin towaru w tym pobranie próbek. Kontrole przeprowadzają funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej, a także Policji, Straży Granicznej, inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości kontrolujący sporządza protokół (art. 13 ww. ustawy).
Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, ustawa ta ma za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi w wyniku przeprowadzonych analiz przez krajowego prawodawcę za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów.
W uzasadnieniu projektu argumentowano, że obecnie wyspecjalizowane grupy przestępcze działające na rynkach towarów wrażliwych nie płacą należnych podatków oraz dokonują wyłudzeń nienależnych zwrotów, wykorzystując do tego wyłącznie sfałszowane dokumenty (faktury). Istnieje więc konieczność powiązania przepływu dokumentów oraz faktycznego przepływu towaru. Dzięki danym z rejestru możliwe będzie również dokonywanie analiz schematów działań podmiotów biorących udział w przewozie towarów. Z drugiej strony łatwiejsze będzie ujawnianie przewozów towarów niedeklarowanych jako opodatkowane. Wprowadzany projektowaną ustawą obowiązek dokonywania zgłoszenia przewozu towaru do rejestru nakłada na podmioty prowadzące działalność gospodarczą dodatkowe obowiązki. Jednakże oceniono je jako w pełni uzasadnione i proporcjonalne w stosunku do obszarów, które będą podlegały ochronie, ponieważ przedmiotem monitorowania przewozu towarów będą towary określane jako "wrażliwe" i należące do grupy najwyższego ryzyka w kraju ze względu na naruszenia przepisów prawa podatkowego oraz negatywny wpływ na konkurencję (druk nr 1244 rządowy projekt ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów; publ. sejm gov.pl, prace sejmu, druki sejmowe).
W realiach rozpoznawanej sprawy organ pierwszej instancji, wydając decyzję uwzględnił okoliczności faktyczne ustalone bezpośrednio podczas kontroli, z których wynikało, że kierujący przedstawił nr referencyjny [...], natomiast stwierdzono niewypełnione następujące pola:
- przewoźnik (obejmujące ID SISC podmiotu, rodzaj identyfikatora, numer identyfikatora, adres);
- środek transportu (obejmujące numer ciągnika, numer naczepy, numer zezwolenia drogowego);
- miejsce załadunku towaru (adres);
- miejsce dostarczenia towaru (adres);
- planowana data rozpoczęcia przewozu;
- data rozpoczęcia przewozu;
- planowana data zakończenia przewodu;
- trasa wjazdu na terytorium Polski (obejmująca miejsce, numer drogi, datę wjazdu).
Należy podkreślić, że brak ww. danych w zgłoszeniu SENT jest bezsporny i niekwestionowany przez skarżącą Spółkę.
W ocenie Sądu orzekającego w sprawie, organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że zaistniały podstawy do wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy SENT zgodnie z którym w przypadku, gdy przewoźnik nie uzupełni zgłoszenia o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 i art. 6 ust. 3, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości [...] zł (obecnie za tego rodzaju naruszenie ustawodawca przewidział karę pieniężną w wysokości [...] zł). Treść przepisu jest czytelna, jasna i nie zawiera tzw. luzu interpretacyjnego.
Organ odwoławczy słusznie stwierdził, że zgłoszenie zostało nie zawierało szeregu wymaganych danych, o których mowa w art. 6 ust. 3 ustawy, przy czym nieistotna jest przyczyna niewypełnienia zgłoszenia SENT oraz, że uzupełnienie ww. danych formularza nastąpiło w konsekwencji dokonania kontroli przez funkcjonariuszy. Uznał, że w tych okolicznościach faktycznych sankcja w postaci kary pieniężnej została prawidłowo nałożona na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy SENT. Powyższe stanowisko organu, należało ocenić jako prawidłowe i uzasadnione.
Wbrew zarzutom skargi, należy stwierdzić, że wydana decyzja nie narusza zasad postępowania jak i prawa materialnego. Jak słusznie podkreślił organ odwoławczy, przepisy ustawy o monitorowaniu drogowego przewozu towarów nie wyłączają odpowiedzialności przewoźnika nawet za uchybienia, które popełnione zostały wskutek błędów, czy pomyłek.
W ocenie Sądu podzielić należało stanowisko, wyrażone w wydanych decyzjach, że w sprawie miał zastosowanie art. 22 ust. 2 ustawy SENT, co skutkować musiało nałożeniem kary pieniężnej w wysokości określonej w ustawie. Przepisy ustawy SENT mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia przez odpowiedzialne podmioty zasad systemu monitorowania drogowego przewozu tzw. wrażliwych towarów.
W uzasadnieniu projektu ustawy o monitorowaniu drogowego przewozu towarów, zapisano, że nieuchronność, katalog i wysokość kar mają przede wszystkim oddziaływać prewencyjne na podmioty, dokonujące przewozu towarów. Sankcjami zostali objęci wszyscy uczestnicy dokonywanego przewozu, tzw. uczestnicy "łańcucha dostaw" podlegającego systemowi monitorowania, a wysokość kar została uzależniona od ich roli i obowiązków na nich nałożonych. System kar z uwagi na sposób ich wymierzania, jest czytelny, łatwy do stosowania i przejrzysty (nieprawidłowość = kara administracyjna albo grzywna w określonej wysokości). Kara jest wysoka, tak by niedopełnienie obowiązku rejestracji, uzupełniania i aktualizacji wpisów było dla podmiotów "nieopłacalne". Nakładanie wysokich kar pieniężnych albo grzywien będzie miało również działanie odstraszające i prewencyjne.
Ustawa weszła w życie w dniu [...] r., za wyjątkiem przepisów dotyczących nakładania na podmioty kar pieniężnych i mandatów, które zaczęły obowiązywać z dniem [...] r. Stwierdzone naruszenia miały miejsce [...] r., zatem Spółka miała czas na zapoznanie się z nowymi regulacjami i wdrożenie ich w życie..
W ocenie Sądu, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 22 ust. 3 cyt. ustawy, w myśl którego, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. W art. 26 ust. 3 ww. ustawy zostały wymienione enumeratywnie dodatkowe kryteria i warunki odstąpienia od nałożenia kary. Organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie: 1.nie stanowi pomocy publicznej albo 2. stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo 3.stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4.
Pojęcia ważnego interesu przewoźnika oraz interesu publicznego nie zostały zdefiniowane w ustawie. Zatem ich wykładnia należy do organów orzekających.
W niniejszej sprawie organ stwierdził, że odstępstwo od nałożenia kary pieniężnej jest instytucją o charakterze wyjątkowym, gdyż zasadą jest płacenie kar, a nie zwalnianie z tego obowiązku. Zwolnienie z kary jest uzasadnione w sytuacjach bardzo szczególnych i wyjątkowych, na które strona nie miała wpływu i które były niezależne od sposobu jej postępowania. Pogląd ten, w ocenie Sądu nie narusza prawa. O istnieniu ważnego interesu przewoźnika, uprawiającego do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, w każdym przypadku inne, uwzględniające różnorodne aspekty sprawy. Przy czym użycie słowa "ważny", podkreśla bowiem wyjątkowość zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na tenże interes. Natomiast dobrem, które mieści się w pojęciu interesu publicznego jest zaufanie obywatela do organów państwa. Pojęcie to powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy.
Rację ma zatem organ twierdząc, że "ważny interes dłużnika" występuje wtedy, kiedy obniżą się znacznie zdolności płatnicze, spowodowane zdarzeniami losowymi takimi jak: powódź, pożar, susza itp. Jednak pojęcia ważnego interesu dłużnika nie można ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie dochodzonej należności pieniężnej, gdyż pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym również sytuację ekonomiczną dłużnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów i wydatków. Pomimo bowiem, że wymaga ono ustalenia sytuacji majątkowej dłużnika oraz skutków ekonomicznych, jakie wystąpią w wyniku realizacji zobowiązania dla niego i rodziny, trzeba jednak mieć też na uwadze, że względy społeczne wymagają, żeby zobowiązania były realizowane, a zobowiązany nie był pochopnie z nich zwalniany.
Nie każde trudności finansowe mogą uzasadniać zastosowanie ulgi w postaci umorzenia należności, lecz tylko takie, które w konkretnych okolicznościach wiązałyby się z zagrożeniem dla istotnego interesu zobowiązanych, w szczególności dla realizacji podstawowych potrzeb bytowych osób zobowiązanych i ich rodzin, czy też - w konsekwencji z koniecznością sięgania po pomoc społeczną.
W konsekwencji nie narusza prawa stanowisko organu, że skarżący wnioskując o umorzenie kary pieniężnej w żaden sposób nie wykazał ani swojego ważnego interesu, ani zaistnienia interesu publicznego.
Podsumowując, należy stwierdzić, że wbrew zarzutom skargi, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo zastosował w sprawie przepisy ustawy SENT, wyprowadzając z ich treści i w oparciu o poczynione ustalenia, obowiązek nałożenia na skarżącą kary pieniężnej przewidzianej art. 22 ust. 2 ww. ustawy. W stanie faktycznym sprawy, przepis ten miał zastosowanie w sprawie, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej. Jak już podkreślono, przepisy ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują wartościowania przyczyn naruszenia przez odpowiedzialne podmioty zasad systemu monitorowania drogowego przewozu tzw. wrażliwych towarów. Odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej ma natomiast charakter fakultatywny i uznaniowy.
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził i obszernie uzasadnił postanowienie z [...] r. odmawiające zawieszenia postępowania odwoławczego na wniosek strony.
Organ przedstawił w zaskarżonej decyzji obszerne ustalenia i rozważania co do wniosku strony skarżącej o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej. Sąd podziela przedstawioną argumentację i zajęte w tym przedmiocie stanowisko oparte na analizie sytuacji finansowej Spółki i interesu publicznego.
W ocenie Sądu, zarzuty skargi oraz przedstawione argumenty na ich poparcie nie uwzględniają przepisów ustawy SENT. Odpowiedzialność za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów ciąży na wysyłającym, odbierającym, przewoźniku i kierującym środkiem transportu (art. 1 pkt 2 ustawy). Każdy z tych podmiotów ponosi odpowiedzialność w zakresie wynikającym z przepisów tej ustawy. Obowiązki każdego z podmiotów zostały uregulowane w odrębnej jednostce redakcyjnej. W niniejszej sprawie przewoźnik otrzymał numer referencyjny związany z wykonywanym przewozem i poza sporem jest, że nie uzupełnił zgłoszenia o wymagane ustawą dane, uczynił to dopiero w wyniku kontroli, co stanowiło naruszenie art. 6 ust. 3 ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie kontroli, tj. [...] r. i musiało skutkować nałożeniem kary pieniężnej.
W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny i dokonał właściwej subsumcji przepisów ustawy SENT oraz szeroko i przekonująco uzasadnił swoje stanowisko. Sąd, wbrew postawionym zarzutom nie dopatrzył się naruszenia art. 165 b, art. 121, art. 122, art. 187 O.p. jak również nie stwierdził naruszenia art. 22 ust. 3 i art. 26 ust. 3 ustawy SENT.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.