III SA/Gl 475/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-09-13
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
ZUSskładkiumorzenie należnościuchybienie terminuprzywrócenie terminuCOVID-19stan epidemiiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Prezesa ZUS stwierdzającą uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując na niezastosowanie przez organ przepisów dotyczących stanu epidemii COVID-19.

Skarżąca W.B. wniosła skargę na decyzję Prezesa ZUS, która stwierdziła uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej umorzenia należności z tytułu składek ZUS. Skarżąca argumentowała, że uchybienie terminu nastąpiło z powodu jej stanu zdrowia. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, ponieważ organ nie zastosował art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19, który przewidywał specjalny tryb postępowania w przypadku uchybienia terminów w okresie stanu epidemii.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę W.B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która stwierdziła uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek ZUS w kwocie 33.512,73 zł. Skarżąca odebrała decyzję organu I instancji 21 marca 2022 r., a wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nadała na poczcie 5 kwietnia 2022 r., co oznaczało uchybienie czternastodniowego terminu. Skarżąca domagała się przywrócenia terminu, powołując się na swój zły stan zdrowia. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na brak argumentów przemawiających za przywróceniem terminu. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania. Kluczowe było niezastosowanie przez organ art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, który przewidywał specjalny tryb postępowania w przypadku uchybienia terminów w okresie stanu epidemii. Zgodnie z tym przepisem, organ powinien był zawiadomić stronę o uchybieniu terminu i wyznaczyć 30-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Sąd podkreślił, że fakt zniesienia stanu epidemii po dacie uchybienia terminu nie miał znaczenia dla zastosowania tego przepisu. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, nakazując organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wspomnianego przepisu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ powinien zastosować przepisy art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19, nawet jeśli stan epidemii został odwołany przed wydaniem decyzji przez organ.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że kluczowe jest, kiedy nastąpiło uchybienie terminu, a nie kiedy organ proceduje. Przepis ten nakłada na organ obowiązek zawiadomienia strony o uchybieniu terminu i wyznaczenia 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

ppsa art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

ustawa COVID-19 art. 15zzzzzn2 § 1

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Specjalny tryb postępowania w przypadku uchybienia terminów w okresie stanu epidemii.

Pomocnicze

ppsa art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

pusa art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne.

usus art. 83b § ust.

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie zastosował przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19, który nakładał obowiązek specjalnego trybu postępowania w przypadku uchybienia terminów w okresie stanu epidemii.

Godne uwagi sformułowania

Uszło uwagi organu, że ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. ... dodany został przepis art. 15zzzzzn2 Bez znaczenia w sprawie pozostaje fakt, że stan epidemii został zniesiony 16 maja 2022 r. ... Istotnym bowiem jest to, kiedy nastąpiło uchybienie terminu, a nie kiedy będzie orzekał organ.

Skład orzekający

Małgorzata Herman

przewodniczący

Marzanna Sałuda

członek

Piotr Pyszny

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpływu stanu epidemii COVID-19 na biegi terminów administracyjnych oraz obowiązków organów w takich sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania stanu epidemii i przepisów wprowadzonych w jego związku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy przejściowe związane z COVID-19 mogą wpływać na postępowania administracyjne, nawet po zakończeniu stanu epidemii. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego i ubezpieczeń społecznych.

Czy przepisy COVID-19 nadal obowiązują w sprawach ZUS? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 33 512,73 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 475/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-09-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Małgorzata Herman /przewodniczący/
Marzanna Sałuda
Piotr Pyszny /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne
Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2020 poz 374
art. 15zzzzzn2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Asesor WSA Piotr Pyszny (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Sekretarz sądowy Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2022 r. sprawy ze skargi W.B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 kwietnia 2022 r. nr 480000/71/154599/2022-U2 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uchyla zaskarżoną decyzję.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 14 kwietnia 2022 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej jako organ, Prezes ZUS) stwierdził uchybienie przez W. B. (dalej jako strona, skarżąca) terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., którą odmówiono umorzenia należności z tytułu składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą będącą jednocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie 33.512,73 zł.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej jako kpa) w zw. z art. 83b ust. ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 423 – dalej jako usus).
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że decyzję organu I instancji skarżąca odebrała 21 marca 2022 r., zatem czternastodniowy termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął 4 kwietnia 2022 r. Strona swój wniosek nadała na Poczcie 5 kwietnia 2022 r., zatem jeden dzień po upływie przepisanego terminu.
W skardze do tutejszego Sadu skarżąca przede wszystkim zwróciła uwagę na fakt, że stan jej zdrowia nie pozwala jej normalnie funkcjonować. To z tego względu uchybiła terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Domagała się przywrócenia terminu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Przedstawił stan faktyczny sprawy i wywiódł, że zawarty w skardze wniosek o przywrócenie terminu nie zawierał żadnych argumentów przemawiających za przywróceniem skarżącej terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 – dalej jako ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ppsa).
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uszło uwagi organu, że ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 2255) do ustawy nowelizowanej (ustawa o szczególnych rozwiązaniach (...) Dz. U. z 2020 r., poz. 374) dodany został przepis art. 15zzzzzn2, którego ust. 1 pkt 2 i 5 i ust. 2 stanowi, że w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Powyższego przepisu organ nie zastosował.
Bez znaczenia w sprawie pozostaje fakt, że stan epidemii został zniesiony 16 maja 2022 r. na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r., poz. 1027). Istotnym bowiem jest to, kiedy nastąpiło uchybienie terminu, a nie kiedy będzie orzekał organ. Nawet jeśli organ ponownie rozpoznając sprawę będzie procedował już po zniesieniu stanu epidemii, to powołany wyżej przepis i tak znajdzie zastosowanie. Nadto strona już w skardze złożyła wniosek o przywrócenie terminu, którego organ nie rozpoznał.
Z tych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c.
Obowiązkiem organu ponownie rozpatrującego sprawę będzie zastosowanie trybu przewidzianego powołanym przepisem, rozstrzygnięcie ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu, a dopiero później – merytoryczne rozpatrzenie sprawy, jeżeli wniosek o przywrócenie terminu okaże się zasadny.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI