III SA/Gl 446/22

III SA/Gl 446/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-09-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch
Aleksandra Żmudzińska
Dorota Fleszer /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 58 i 59
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 września 2022 r. sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia 17 grudnia 2021 r., nr NS-EP.906.42.2021 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 17 grudnia 2021 r., nr NS-EP.906.42.2021 Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: ŚPWIS) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 6 maja 2021 r. nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. (dalej: PPIS) w sprawie wymierzenia B. K. (dalej: Skarżący) administracyjnej kary pieniężnej .
Podstawą prawna wydanego postanowienia był art. 134 w związku z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej: k.p.a.).
Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 6 maja 2021 r. PPIS wydał decyzję w sprawie wymierzenia Skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej za naruszenie w dniu 26 grudnia 2020 r. zakazu organizowania zgromadzeń, w tym imprez, spotkań i zebrań niezależnie od ich rodzaju, z wyłączeniem imprez i spotkań do 5 osób, które odbywają się w lokalu lub budynku wskazanym jako adres zamieszkania lub pobytu osoby, która organizuje imprezę łub spotkanie.
Decyzja wysłana została na adres zamieszkania w dniu 7 maja 2021 r. listem poleconym za pośrednictwem operatora pocztowego Poczty Polskiej SA (nr przesyłki [...]). Była awizowana w dniu 12 i 20 maja 2021 r. Następnie zwrócona została organowi I instancji w dniu 27 maja 2021 r. jako niepodjęta w terminie.
Powyższe dane ustalono na podstawie daty stempla nadania przesyłki, numeru przesyłki poleconej i danych w systemie "Śledzenie przesyłek" oraz wyjaśnień dotyczących awizacji przesyłki poleconej zawartych w pismach operatora pocztowego z dnia 29 października i z dnia 22 listopada 2021 r.
ŚWPIS ustalił, że termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem od decyzji z dnia 6 maja 2021 r. upływał z dniem 29 sierpnia 2021 r., licząc trzydziestodniowy termin wynikający z art. 15zzzzzn2 ust. 3 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0VID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.). Natomiast odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu złożone zostało przesyłką nadaną w UPT w dniu 22 października 2021 r.
Mając na względzie to, że prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, ŚWPIS jako przyczynę uchybienia terminu przyjął brak wiedzy o wydanej decyzji administracyjnej. Tymczasem przyczyna ta ustała w dniu 30 lipca 2021 r., w dniu doręczenia przez urząd skarbowy tytułu wykonawczego.
Wobec tego, powołując się na orzecznictwo sądowe, ŚPWIS uznał, że uchybienie przez Skarżącego terminowi do wniesienia odwołania powoduje, że czynność procesowa wniesienia odwołania jest po tym terminie bezskuteczna, a jego obowiązkiem jest stwierdzenie postanowieniem wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.
Od tego postanowienia Skarżący wniósł skargę, zarzucając:
- naruszenie art. 134 k.p.a. polegające na stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji PPIS z dnia 6 maja 2021 r. przy zaistnieniu oczywistej niezgodności z prawem tego organu poprzez niezastosowanie art. 15zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych z dnia 2 marca 2020 r. (Dz.U. z 2020 r. poz. 374; dalej: ustawa COVID);
- naruszenie art. 58 § 1 pkt. 1 k.p.a. polegające na przyjęciu faktycznego wymogu udowodnienia nieotrzymania korespondencji, mimo wskazania w uzasadnieniu na adekwatność uprawdopodobnienia, co uniemożliwiło skarżącemu skorzystanie z instytucji przywrócenia terminu;
- naruszenie art. 15zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy COVID poprzez jego niezastosowanie gdyż organ winien w okresie stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 po upływie terminu zawiadomić stronę o jego uchybieniu oraz wyznaczyć 30 dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu;
- naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym dowolne ustalenie, iż Skarżący dowiedział się o decyzji w dniu 30 lipca 2021 r.;
-naruszenie art. 6 art. 8 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnianie podstawy prawnej, na której oparto wniosek o przywrócenie terminu, a to art. 15zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy C0VID-19;
- naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez niezawiadomienie o uzyskaniu dokumentacji związanej z wystawieniem tytułu wykonawczego nr [...] co uniemożliwiło wypowiedzenie się Skarżącemu co do tego dokumentu i okolicznością nim wiązanych co wobec wydania orzeczenia w oparciu o ten dowód miało bezsprzecznie wpływ na postępowanie.
Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że w dniu 15 października 2021 r. powziął informację o wydanej w stosunku do niego karę pieniężnej w kwocie 10.000,00 zł. z rozmowy telefonicznej z pracownikiem PPIS. Z zachowaniem terminu złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od wskazanego w decyzji PPIS jednoczenie składając odwołanie. Wydano postanowienie z dnia 6 grudnia 2021 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji PPIS.
Skarżący równocześnie podjął wszelkie dostępne mu działania do uzyskania informacji o przyczynach niedoręczenia mu korespondencji i braku zawiadomienia o awizowaniu. Wskazał jednocześnie, iż organ postępowania administracyjnego od dnia uchybienia terminowi do złożenia odwołania uchybił art. 15zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy COVID, gdyż był zobowiązany zawiadomić o uchybieniu terminowi do złożenia odwołania oraz wyznaczyć 30 dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Stan epidemii ogłoszony z powodu COVID-19 rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz.U.2020.491 ze zm.), zaczął obowiązywać od dnia 20 marca 2020 r. i trwa do dnia sporządzenia skargi. Organ w późniejszym czasie nie tylko nie stosował wskazanego przepisu zgodnie z jego celem, ale użył go wyrywkowo w celu potwierdzenia swojego stanowiska o odmowie uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Oczywistym jest, że gdyby organy administracji wywiązały się z nałożonego na nie obowiązku, to przywrócono by termin do złożenia odwołania.
W ocenie Skarżącego naruszenie prawa przez PPIS należy uznać za wystarczające do uznania, iż nie dopełnił on swojego obowiązku i nie można przenieść skutków tego zaniechania na Skarżącego. To na organie administracji spoczywa odpowiedzialność za brak przywrócenia terminu do złożenia odwołania.
Skarżący podniósł także, że nie otrzymał pod wskazanym adresem doręczenia zawiadomienia o złożeniu decyzji w placówce pocztowej. Takie zawiadomienie nie znalazło się w jego skrzynce odbiorczej, ani nie zostało przekazane żadnemu z jego domowników. Zatem nie można uznać, iż doszło do doręczenia zastępczego zgodnie z art. 44 k.p.a. Co więcej, Skarżący nie otrzymał w dniu 30 lipca 2021 r. tytułu wykonawczego. Dowiedział się on o istnieniu takiego tytułu dopiero z postanowienia ŚPWIS.
Skarżący również podjął wszelkie znane mu kroki w celu uzyskania informacji o przyczynie braku doręczenia decyzji i powiadomienia o awizowaniu listu poleconego. W tym celu skarżący złożył reklamację w placówce pocztowej celem wyjaśnienia takiego niedopatrzenia ze strony publicznego operatora. Ten z kolei wskazał, że nie da się wykluczyć błędu w awizowaniu. Równocześnie trudno oczekiwać, iż listonosz potwierdzi swoje niedopatrzenie, a jego zapewnienia o doręczeniu i pozostawieniu awizo konkretnego listu sprzed kilku miesięcy z oczywistych względów należy uznać za mało wiarygodne.
Zatem należy uznać, iż zostały uprawdopodobnione okoliczności potwierdzające, że odwołujący się uchybił terminowi do złożenia odwołania bez swojej winy. Trudno znaleźć inne dowody umożliwiające uprawdopodobnienie niepozostawienia zawiadomienia przez pracownika Poczty Polskiej S.A., a na stronę nie powinien być nakładany niemożliwy do spełnienia obowiązek wykazania okoliczności negatywnej. Skarżący również dowiedział się o treści decyzji w wyniku kontaktu telefonicznego z PPIS co potwierdził wykazami połączeń.
Tymczasem według Skarżącego organ orzekający stawia dla uprawdopodobnienia tak wysoki standard, iż jest on prawie równy z udowodnieniem. Trudno znaleźć inne środki pozwalające na dalsze uprawdopodobnienie, zwłaszcza iż brak udowodnienia doręczenia lub pozostawienia dowodu awizowania jest okolicznością negatywną co znacząco utrudnia jej dowodzenie i uprawdopodobnianie. Niesłusznie organ łączy okoliczność dowiedzenia się o zajęciu środków na koncie bankowym z dowiedzeniem się o treści decyzji. Dopiero poznanie treści decyzji należy uznać za chwilę od której płynie termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Z samego zajęcia środków na koncie bankowym nie wypływa żadna informacja o treści decyzji. Skarżący podnosi, że został w trakcie tego samego zdarzenia ukarany mandatem w związku z popełnieniem wykroczenia, który również mógł być powodem zajęcia.
Tym samym uznał, że nie zachował terminu do złożenia odwołania bez swojej winy oraz nie został powiadomiony o uchybieniu takiemu terminowi, bez wskazania dodatkowego 30 dniowego terminu do złożenia stosownego wniosku, a jego obecny wniosek jest w pełni uzasadniony.
W odpowiedzi na skargę ŚPWIS podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wyjaśnił, że ustalił moment dowiedzenia się przez Skarżącego o decyzji. Natomiast nie badał przesłanek uprawdopodobnienia winy, bowiem samo złożenie wniosku po terminie eliminuje jego pozytywne rozpoznanie. Zgodnie z art. 59 § 2 k.p.a. organem właściwym do orzekania o przywróceniu terminu do złożenia odwołania jest organ II instancji. Organ administracji publicznej zobowiązany jest do przestrzegania z urzędu swojej właściwości, a skoro to ŚPWIS rozstrzyga kwestię przywrócenia terminu, to również do jego właściwości, a nie organu I instancji, należy zawiadomienie o uchybieniu terminu i wyznaczenie trzydziestodniowego terminu. W sprawie jest sytuacja, o której mowa w art. 15zzzzzn2 ustawy COVID. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 Kpa, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Przyczyna ta ustała w dniu 30 lipca 2021 r. Skoro do organu wpłynął już wniosek o przywrócenie terminu, to należało ten wniosek rozpoznać. Zdaniem organu obowiązek informacyjny, o którym mowa w ustępie 2 art. 15zzzzzn2 ustawy COVID dotyczy sytuacji, gdy taki wniosek w ogóle nie wpłynął. Niezależnie od powyższego, w oparciu o samo uregulowanie zawarte w art. 58 § k.p.a., nie istnieje obowiązek zawiadamiania strony o uchybieniu terminowi wtedy, gdy uchybi ona terminowi, który może podlegać przywróceniu.
W ocenie ŚPWIS w sposób wystarczający zebrał materiał do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu i nie zgodził się z zarzutem, że w sposób dowolny ustalił, że Skarżący dowiedział się o decyzji w dniu 30 lipca 2021 r., skoro powyższe wynika z dokumentu urzędu skarbowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne wynika z treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tą regulacją sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego rozstrzygnięć organów administracji publicznej.
Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania jej z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny uchyla akt administracyjny, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), względnie naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).
Wskazać też trzeba, że zgodnie z art. 119 pkt 3 oraz art. 120 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Oznacza to, że w przypadku skarg na tego rodzaju postanowienia, skierowanie ich do rozpoznania w powyższym trybie nie jest uzależnione od wniosku strony.
Na takiej właśnie podstawie została rozpoznana przez Sąd złożona w niniejszej sprawie skarga na postanowienie z dnia 17 grudnia 2021 r., w którym ŚPWIS stwierdził uchybienie przez Skarżącego terminu do wniesienia odwołania.
W przypadku wniesienia do sądu administracyjnego skargi na postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a., sąd bada jedynie, czy organ wykazał w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu, że zachodziła w sprawie niedopuszczalność odwołania lub czy doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 lipca 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 353/20, Lex nr 3037346).
Przechodząc do istoty sprawy należy wskazać, że zgodne z przepisem art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Z powołanego przepisu wynika, iż organ odwoławczy przed merytorycznym rozpoznaniem odwołania obowiązany jest ustalić, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione z zachowaniem terminu. W razie stwierdzenia niedopuszczalności lub uchybienia terminu, organ odwoławczy nie może rozpatrzyć merytorycznie wniesionego środka zaskarżenia i winien wówczas w drodze postanowienia stwierdzić niedopuszczalność odwołania lub uchybienie terminu do jego wniesienia. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu stanowi naruszenie prawa, które należy zakwalifikować jako rażące zważywszy na to, że oznacza weryfikację w postępowaniu odwoławczym aktu, który na podstawie art. 16 § 1 k.p.a. korzysta z ochrony wynikającej z zasady trwałości.
Stosownie do treści art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie tego terminu już stanowi jego uchybienie.
W celu dokonania wyżej wskazanych ustaleń, organ administracji w myśl przepisu art. 7 k.p.a., podejmuje wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zaś zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
W tym miejscu należy przypomnieć, że w celu zagwarantowania należytej ochrony praw słabszej ze stron tego postępowania, ustawodawca sformułował szereg zasad, do których przestrzegania zobowiązane są orany administracji, w szczególności w zakresie prowadzenia postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalanie stanu faktycznego, który stanie się podstawą zastosowania odpowiednich przepisów prawa materialnego. I tak, zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy zobowiązane są także prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) i powinny działać w sprawie wnikliwie (art. 12 k.p.a.). Te ogólne zasady postępowania znajdują doprecyzowanie m.in. w art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Istotny jest także art. 80 k.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przy czym swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem pewnych reguł tej oceny. Dopiero spełnienie wszystkich przesłanek pozwala przyjąć, że ocena stanu faktycznego z punktu widzenia regulacji materialnoprawnych jest prawidłowa.
W niniejszej sprawie nie jest kwestia sporną, że decyzja PPIS 6 maja 2021 r. nr [...] została wysłana Skarżącemu na prawidłowy adres.
Decyzja wysłana została na adres zamieszkania listem poleconym za pośrednictwem operatora pocztowego Poczty Polskiej SA (nr przesyłki [...]).
Jak wynika z art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1 – co wynika z art. 44 § 2 k.p.a. - umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
Według art. 44 § 3 k.p.a. w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (por. art. 44 § 4 k.p.a.)
Jak wskazywane jest w orzecznictwie, fakt pozostawienia zawiadomienia musi wynikać w bezsporny sposób z potwierdzenia odbioru sporządzonego przez osobę dokonującą doręczenia (zob. wyrok NSA z 28 maja 1997 r., I SA/Gd 23/97, LEX nr 30598; wyrok SN z 12 grudnia 1997 r., III RN 94/97, Prok. i Pr. 1998, nr 6, s. 50; wyrok NSA z 8 kwietnia 1998 r., I SA 1722/97, LEX nr 45642; wyrok NSA z 14 sierpnia 1998 r., I SA/Gd 1457/96, LEX nr 34760). W rozpatrywanej sprawie informacja o pozostawienia stosownego zawiadomienia (awizo) naniesiona jest kopertę przesyłki. Wynika z nich, że była ona awizowana w dniu 12 i 20 maja 2021 r.
Przesyłka listowna zwrócona została organowi I instancji w dniu 27 maja 2021 r. jako niepodjęta w terminie.
Powyższe dane ustalono na podstawie daty stempla nadania przesyłki, numeru przesyłki poleconej i danych w systemie "Śledzenie przesyłek" oraz wyjaśnień dotyczących awizacji przesyłki poleconej zawartych w pismach operatora pocztowego z dnia 29 października i z dnia 22 listopada 2021 r.
Zaznaczyć także trzeba, że nieodnalezienie przez adresata awiza w miejscu, w którym zostawił je doręczyciel, nie wpływa na prawidłowość skutecznego doręczenia przesyłki w trybie art. 44 k.p.a., albowiem odnalezienie awiza przez adresata nie jest warunkiem zastosowania fikcji prawnej doręczenia przewidzianej w tym przepisie (wyrok NSA z 18 maja 2020 r., II OSK 2764/19, LEX nr 3052225).
Nieodnalezienie przez adresata awiza w miejscu, w którym zostawił je doręczyciel, nie wpływa na prawidłowość skutecznego doręczenia przesyłki w trybie art. 44 k.p.a., albowiem odnalezienie awiza przez adresata nie jest warunkiem zastosowania fikcji prawnej doręczenia przewidzianej w tym przepisie (wyrok NSA z 18 maja 2020 r., II OSK 2764/19, LEX nr 3052225).
Przy wydawaniu skarżonego postanowienia organ odwoławczy nie naruszył zatem przepisów prawa procesowego wskazanych w skardze, zaś materiał dowodowy został zgromadzony w sprawie prawidłowo, a organ w tym zakresie zweryfikował odbiór decyzji i wysłanie odwołania. Zarówno zatem ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny oraz zastosowane przepisy prawa nie budzą zastrzeżeń i jako takie odpowiadają prawu. Stosownie do treści art. 77 i 7 k.p.a. organ administracji publicznej podjął wszystkie niezbędne czynności mające na celu zebranie całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie i dokonał jego rzetelnej oceny.
Końcowo należy jednakże wskazać, mając na uwadze wniosek Skarżącego zawarty w skardze o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania zgodnie z art. 58 i 59 k.p.a. rozpoznaje organ właściwy do rozpatrzenia odwołania, a zatem w niniejszej sprawie ŚPWIS. W tych okolicznościach wniosek taki powinien zostać złożony do organu odwoławczego, a zatem Sąd rozpoznając skargę nie mógł równocześnie takiego wniosku rozpoznać.
Mając na uwadze powyższy wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania należy wskazać, że Sąd z urzędu dostrzega, iż organ II instancji nie zastosował szczególnych przepisów wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842), obowiązujących również w dacie wniesienia odwołania przez Skarżącego. Ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 2255 - zwanej nadal ustawą zmieniającą), która weszła w życie dnia 16 grudnia 2020 r., dodany został art. 15 zzzzzn2, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:
1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,
2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
3) przedawnienia,
4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju, - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.
W myśl natomiast art. 15 zzzzzn2 ust. 2 ustawy COVID w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Z kolei zgodnie z art. 15 zzzzzn2 ust. 3 ustawy w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Zauważyć również należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje podgląd, że przepis art. art. 15 zzzzzn2 ust. 2 ustawy COVID, nie przewiduje innych przesłanek przywrócenia terminu, niż przewidziane w przepisach k.p.a., wprowadza jedynie dodatkowy tryb poinformowania strony o fakcie uchybienia i wydłuża - z siedmiu do trzydziestu dni - termin do złożenia prośby o przywrócenie. Akcentuje się również że pomimo, iż z przepisu art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID nie wynika, według jakich zasad organy administracji powinny rozpatrywać wnioski o przywrócenie terminów prawa administracyjnego, to jednak skoro ustawodawca nawiązał w ust. 3 tego artykułu wprost do 58 k.p.a., to należy przyjąć, że jego intencją było, aby wnioski tego rodzaju rozpatrywane były właśnie w oparciu o przepisy k.p.a. Podkreśla się też, że przepis art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID nie funkcjonuje samodzielnie i nie może stanowić wyłącznej podstawy do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Przepis art. 15 zzzzzn2 ww. ustawy formułuje obowiązek organu w zakresie poinformowania o uchybieniu i możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu, ale samo rozpoznanie wniosku odbywa się w oparciu o przesłanki określające podstawę do przywrócenia terminu określone w art. 58 k.p.a. (por. wyroki: WSA w Gliwicach z dnia 2 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1588/21; WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 12 grudnia 2021 r., sygn. akt II SA/Go 749/21, WSA w Gliwicach z dnia 7 grudnia 2021 r., sygn. akt III SA/Gl 776/21; WSA w Łodzi z dnia 14 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Łd 862/21).
W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy nie pouczył Skarżącego o treści powyższej regulacji, ani nie zawiadomił ją o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, a także nie wyznaczył stronie terminu 30 dniowego na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, co skutkuje tym, że Skarżącemu od daty otrzymania powyższego wyroku biegnie 30-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID. Przy czym we wniosku tym Skarżący powinien uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jego winy i jednocześnie należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (czyli wniesienia odwołania, art. 58 k.p.a.). Skarżący zgodnie z art. 9 k.p.a. nie może ponosić szkody z powodu nieznajomości prawa, zaś organy były zobowiązane do udzielenia niezbędnych wyjaśnień i wskazówek w tym zakresie. Uchybienie to jednakże nie miało wpływu na wynik niniejszego postępowania.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę uznając, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, co z uwagi na brak pouczenia organu odwoławczego w zakresie możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, otwiera Skarżącemu możliwości złożenia takiego wniosku.