III SA/GL 426/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2023-07-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
emeryturafunkcjonariuszpolicjasłużbawarunki szczególnepirotechnikzaświadczeniepodwyższenie emeryturyzagrożenie życiarozpoznanie minersko-pirotechniczne

WSA w Gliwicach uchylił postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji, uznając, że funkcjonariusz wykonujący czynności pirotechniczne, nawet jeśli nie doszło do ujawnienia materiałów wybuchowych, powinien mieć prawo do podwyższenia emerytury.

Skarżący, K.M., funkcjonariusz Policji, wnioskował o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, co uzasadniałoby podwyższenie emerytury. Organy Policji odmówiły, uznając, że skoro podczas interwencji nie ujawniono materiałów wybuchowych, warunki te nie zostały spełnione. WSA w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że organy dokonały zawężającej interpretacji przepisów i nie uwzględniły specyfiki działań pirotechnicznych, które same w sobie niosą zagrożenie, nawet jeśli nie dojdzie do eksplozji.

Sprawa dotyczyła skargi K.M. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach, które utrzymało w mocy odmowę wydania zaświadczenia o pełnieniu służby w warunkach szczególnych, uzasadniających podwyższenie emerytury. Skarżący, będący członkiem Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko-Pirotechnicznego, domagał się potwierdzenia, że jego działania związane z lokalizowaniem i rozpoznawaniem materiałów wybuchowych kwalifikują go do podwyższonej emerytury. Organy Policji argumentowały, że kluczowe jest ujawnienie materiału wybuchowego, a fakt, że większość interwencji kończyła się stwierdzeniem braku zagrożenia, wyklucza spełnienie przesłanek z rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał te argumenty za niezasadne. Sąd podkreślił, że sama specyfika działań pirotechnicznych, polegająca na rozpoznawaniu i zabezpieczaniu potencjalnych zagrożeń, stanowi o służbie w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Sąd wskazał, że pirotechnik jest przeszkolony do takich działań, a rozpoznania interwencyjne, nawet jeśli nie prowadzą do ujawnienia materiału wybuchowego, wychodzą poza zakres rutynowych działań i niosą ze sobą zwiększone ryzyko. WSA odwołał się również do wykładni Trybunału Konstytucyjnego dotyczącej pojęcia "bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia". W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organy Policji dokonały błędnej, zawężającej interpretacji przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, funkcjonariusz spełnia przesłanki, ponieważ sama specyfika działań pirotechnicznych, nawet jeśli nie prowadzą do ujawnienia materiału wybuchowego, stanowi o służbie w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy Policji dokonały błędnej, zawężającej interpretacji przepisów. Działania pirotechniczne, nawet jeśli nie skutkują ujawnieniem materiału wybuchowego, są działaniami interwencyjnymi wychodzącymi poza rutynowe czynności i niosą ze sobą zwiększone ryzyko, co kwalifikuje je jako służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

u.z.e.f. art. 15 § 2 pkt 2 lit. c

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin

Emeryturę podwyższa się o 1% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w charakterze skoczków spadochronowych i saperów.

rozp. RM § 3 pkt 5

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej

Emeryturę podwyższa się o 1% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w charakterze sapera, jeżeli funkcjonariusz brał udział w lokalizowaniu, rozpoznawaniu, transporcie, niszczeniu materiałów wybuchowych lub neutralizacji urządzeń wybuchowych, w tym samodziałowych, lub ich atrap - co najmniej przez 12 dni w ciągu roku; za służbę pełnioną w charakterze sapera uważa się również wykonywanie czynności w charakterze minera - pirotechnika lub pirotechnika.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 218

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarządzenie nr 30 Komendanta Głównego Policji w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania nieetatowych grup rozpoznania minersko- pirotechnicznego art. 5 § ust. 2

Zarządzenie nr 30 Komendanta Głównego Policji w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania nieetatowych grup rozpoznania minersko- pirotechnicznego

Zarządzenie nr 26 Komendanta Głównego Policji w sprawie metod i form działania pododdziałów kontrterrorystycznych Policji

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Celno-Skarbowej oraz ich rodzin art. 14 § ust. 1 pkt 3 i ust 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Specyfika działań pirotechnicznych, nawet bez ujawnienia materiału wybuchowego, stanowi służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu. Działania interwencyjne pirotechników wychodzą poza zakres rutynowych czynności i niosą ze sobą zwiększone ryzyko. Interpretacja przepisów przez organy Policji była zbyt zawężająca.

Odrzucone argumenty

Organy Policji argumentowały, że brak faktycznego ujawnienia materiałów wybuchowych wyklucza spełnienie przesłanek do podwyższenia emerytury.

Godne uwagi sformułowania

"na miejscu nie ujawniono żadnych zagrożeń jak i przedmiotów niebezpiecznych" "za służbę pełnioną w charakterze sapera uważa się również wykonywanie czynności w charakterze minera - pirotechnika lub pirotechnika" "działania wymuszone" a nie "działania prewencyjne" "każdorazowo wyjazd kończył się stwierdzeniem 'na miejscu nie ujawniono żadnych zagrożeń jak i przedmiotów niebezpiecznych'"

Skład orzekający

Krzysztof Wujek

przewodniczący

Barbara Brandys-Kmiecik

sprawozdawca

Barbara Orzepowska-Kyć

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podwyższenia emerytury dla funkcjonariuszy wykonujących czynności pirotechniczne, zwłaszcza w kontekście oceny ryzyka i charakteru służby."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy funkcjonariuszy i konkretnych przepisów dotyczących emerytur. Może wymagać analizy indywidualnych przypadków i dokumentacji służbowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące świadczeń emerytalnych dla funkcjonariuszy wykonujących niebezpieczne zadania, nawet jeśli ryzyko nie materializuje się w postaci ujawnienia zagrożenia. Jest to ciekawy przykład wykładni prawa w kontekście specyfiki służby.

Czy pirotechnik bez ujawnionego ładunku wybuchowego zasługuje na wyższą emeryturę? Sąd administracyjny odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 426/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-07-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-05-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Brandys-Kmiecik /sprawozdawca/
Barbara Orzepowska-Kyć
Krzysztof Wujek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1626
art. 15
Ustawa  z dnia   18  lutego   1994   r.   o  zaopatrzeniu   emerytalnym  funkcjonariuszy Policji,   Agencji   Bezpieczeństwa   Wewnętrznego,    Agencji   Wywiadu,   Służby Kontrwywiadu   Wojskowego,   Służby   Wywiadu   Wojskowego,   Centralnego   Biura Antykorupcyjnego,   Straży    Granicznej,   Straży   Marszałkowskiej,   Służby   Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 1611
§ 3 pkt 5
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji,  Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego  Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby  Celno-Skarbowej i Służby Więziennej (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.), Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 lipca 2023 r. sprawy ze skargi K.M. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 30 marca 2023 r. nr 8/K/23 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia stwierdzającego pełnienie służby w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem nr 8/K/23 z 30 marca 2023 r. Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej: KWP bądź organ odwoławczy), po rozpatrzeniu zażalenia K. M. (dalej: Strona, Skarżący), na postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w B. (dalej: KMP) nr [...] z 24 lutego 2023 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pełnieniu służby w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury - utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie.
W podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2022r., poz. 2000 ze zm., dalej jako k.p.a.).
W uzasadnieniu przedstawił stan faktyczny i argumentację prawną. Wskazał, że raportem złożonym z 11 stycznia 2023 r. Strona zwróciła się do KMP o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby - w latach 2021-2022 - w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, o których stanowi odpowiednio: § 3 pkt 5 i § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytury funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1611; dalej: rozp. RM). Zainteresowany wskazał na ukończony kurs rozpoznania minersko-pirotechnicznego w CSP w L. i wykonywanie czynności służbowych, wchodząc w skład Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko-Pirotechnicznego (NGRM-P) KMP w B., polegające na lokalizowaniu i rozpoznawaniu materiałów wybuchowych. Funkcjonariusz stwierdził, iż był to okres służby od 14 stycznia do 18 czerwca 2021 r. i od 17 stycznia do 12 października 2022 r., w którym podejmował czynności operacyjno-rozpoznawcze oraz interwencje w celu ochrony osób, mienia lub przywracania porządku publicznego w sytuacjach istniejącego szczególnego zagrożenie dla życia i zdrowia. Wnioskujący o wydanie zaświadczenia wskazał, że wszystkie wyjazdy w charakterze policjanta NGRM-P są udokumentowane w Książkach działań minersko-pirotechnicznych NGRM-P KMP w B. Do wniosku załączył raporty: roczne wykazy działań w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu policjanta NGRM-P za lata 2021 i 2022.
Komendant Miejski Policji w B. po zbadaniu posiadanych dokumentów, postanowieniem nr [...] r. z dnia 24 lutego 2023 r. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Wskazał 2 daty kiedy to policjant ujawnił przedmioty, które potencjalnie mogły być materiałami niebezpiecznymi; wszystkie pozostałe działania kończyły się wnioskiem, iż "na miejscu nie ujawniono żadnych zagrożeń jak i przedmiotów niebezpiecznych".
W zażaleniu od powyższego postanowienia Strona, powołując się na regulacje prawne, zaznaczyła, iż obsługa każdego zgłoszenia o podłożonym materiale wybuchowym jest dla funkcjonariusza szczególnie obciążająca ze względu na istniejące zagrożenie utraty życia tub zdrowia w przypadku gdyby materiał wybuchowy eksplodował, a dodatkowo policjant porusza się po obiekcie/terenie wyłączony z użytkowania przez inne osoby, co ma gwarantować im bezpieczeństwo.
Rozpoznając sprawę w postępowaniu zażaleniowym KWP nie uwzględnił zarzutów i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. Przytaczając normy art. 12, art. 15 i art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j. Dz. U z 2020r., poz.1626 ze zm.; dalej: u.z.e.f.) oraz § 3 pkt 5 rozp. RM powołał się na stwierdzenie Naczelnika Wydziału Kryminalnego KMP w B. odnośnie niewykonywania przez Stronę służby w roku 2022, w warunkach o których stanowi § 3 pkt 5 w/w rozporządzenia, które jest zgodne z ustaleniami poczynionymi przez KMP w ramach tego postępowania o wydanie zaświadczenia. Przełożeni w/w policjanta zobowiązani do dokonania kwerendy materiałów służbowych, a następnie ich oceny pod kątem żądania policjanta odnośnie wydania mu zaświadczenia, w pisemnych odpowiedziach jednoznacznie stwierdzili, iż dostępne materiały służbowe nie potwierdziły podejmowania przez w/w policjanta czynności o których mowa w § 4 pkt 1 i § 3 pkt 5 rozp. RM. Wskazał na regulacje § 5 ust. 2 zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 kwietnia 2019 r. w prawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania nieetatowych grup rozpoznania minersko-pirotechnicznego (Dz. Urz. KGP z 2019, poz. 50). Wyjaśnił, że w dwóch przypadkach (z dnia 18 marca 2021 r. oraz z dnia 30 września 2022 r. funkcjonariusz na miejscu (w bramie, mieszkaniu) ujawnił potencjalnie niebezpieczny przedmiot/substancje chemiczne i wówczas na miejsce wzywani są wyspecjalizowani funkcjonariusze (Samodzielnego Pododdziału Kontrterrorystycznego Policji w K.) mający kompetencje do samodzielnego prowadzenia działań minersko-pirotechniczny w Policji. Rola funkcjonariusza NGRM-P sprowadza się do identyfikacji (rozpoznania, przeglądu, zwiadu, sondowania) czy zagrożenie (nawet potencjalne) występuje oraz zabezpieczenia miejsca ujawnienia przedmiotu, mogącego zawierać materiał lub urządzenie wybuchowe albo zlokalizowanego materiału lub urządzenia wybuchowego. Wyjeżdżając do służby jako funkcjonariusz NGRM-P (poza 1 przypadkiem z dnia 30 września 2022 r. ujawnienia substancji chemicznych w stanie ciekłym i stałym) na miejscu, którego dotyczyło zgłoszenie funkcjonariusz nie ujawnił żadnych zagrożeń jak i przedmiotów niebezpiecznych. Skoro więc każdy z opisanych w materiałach sprawy wyjazdów w teren kończył się stwierdzeniem, iż "na miejscu nie ujawniono żadnych zagrożeń jak i przedmiotów niebezpiecznych" to niezasadnym byłoby uznanie, że były to działania wychodzące poza zakres rutynowych działań albo że wówczas funkcjonariusz pełnił służbę w charakterze sapera o jakim mowa w art. 15 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji w związku z § 3 pkt 5 rozp. RM.
W skardze na powyższe postanowienie ostateczne Strona zarzuciła naruszenie:
I. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 218 k.p.a. poprzez niewykorzystanie przez organ wszystkich danych będących w jego posiadaniu, które są istotne dla wydania zaświadczenia żądanego przeze mnie oraz nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie;
2. art. 15 ust. 2 pkt 2 lit. c u.z.e.f. poprzez uznanie, iż przesłanką do możliwości podwyższenia byłemu funkcjonariuszowi emerytury o 1 % podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w charakterze sapera, podczas, gdy pojęcie "sapera" nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę zarówno przepisem ustawowym jak i wykonawczym;
3. art. 15 ust 6 pkt 1 u.z.e.f. poprzez uznanie, iż ja jako funkcjonariusz wchodzący w skład Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko - Pirotechnicznego KMP w B., w okresie w jakim wnioskowałem o wydanie zaświadczenia nie spełniłem wymogu liczby dni w roku w rozminowaniu i oczyszczaniu terenu z przedmiotów wybuchowych, podczas, gdy przesłanka ta została przezeń spełniona;
4. § 3 pkt 5 rozp. RM poprzez uznanie, iż jako funkcjonariuszowi należącemu do tzw. Nieetatowej Grupy Rozpoznania Minersko - Pirotechnicznego, legitymującego się specjalistycznym przeszkoleniem z zakresu rozpoznania minersko - pirotechnicznego nie przysługuje uprawnienie do podwyższenia emerytury na zasadach określonych w tym przepisie, podczas, gdy należy wyprowadzić przeciwny wniosek, bowiem pełnienie służby w warunkach szczególnych to m.in. realizacja działań minersko - pirotechnicznych, które same w sobie są czynnikiem szczególnie zagrażającym życiu i zdrowiu;
5. § 5 ust. 2 Zarządzenia Nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 kwietnia 2019 roku w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania nieetatowych grup rozpoznania minersko - pirotechnicznego w zw. z Załącznikiem Nr 1 do Decyzji Nr [...] z dnia 30 czerwca 2016 roku w sprawie programu nauczania na kursie specjalistycznym w zakresie rozpoznania minersko-pirotechnicznego, poprzez pominięcie ww. przepisów, gdzie ustalono szczegółowy program nauczania na kursie specjalistycznym w zakresie rozpoznania minersko - pirotechnicznego, których absolwenci są przygotowani i uprawnieni do prowadzenia rozpoznania minersko - pirotechnicznego, a które to czynności swoim zakresem obejmują czynności o których mowa w § 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów;
6. § 14 ust. 1 pkt 3 i ust 2 rozporządzenia MSWIA z dnia 7 grudnia 2018 roku w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Celno-Skarbowej oraz ich rodzin poprzez odmowę wydania zaświadczenia pomimo żądania, przy spełnieniu wszelkich przesłanek do jego wydania.
II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ II instancji czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co skutkowało błędnym uznaniem, że Skarżący w trakcie służby nie spełnił przesłanki do wydania zaświadczenia o które wnioskował, podczas gdy brał on udział w lokalizowaniu, rozpoznawaniu materiałów wybuchowych w charakterze pirotechnika, prowadząc rozpoznanie minersko - pirotechniczne oraz spełnił warunek liczby dni w roku, w trakcie których uczestniczył on w tych czynnościach, przewidzianych przez przepisy prawa wykonawczego;
2. art. 138 § 1 k.p.a. poprzez błędne jego zastosowanie i orzeczenie o utrzymaniu w mocy,
gdy organ II instancji winien uchylić postanowienie organu I instancji w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy.
W konsekwencji wniósł Skarżący o uchylenie wydanych postanowień i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu uwypuklił zapis rozporządzenia, iż za służbę pełnioną w charakterze sapera uważa się również wykonywanie czynności w charakterze minera - pirotechnika lub pirotechnika. Przywołany przepis prawa, co zaznaczył, w realiach tej sprawy nie określa bezpośrednio nazw stanowisk służbowych czy też oznaczonych jednostek organizacyjnych czy komórek działających w Policji, w ramach której pełnią służbę funkcjonariusze uprawnieni do skorzystania z prerogatywy podwyższenia emerytury, lecz wyłącznie do charakteru i rodzaju realizowanych przez nich czynności. Błędnym i całkowicie nieuzasadnionym w kontekście przywołanych przepisów jest rozumowanie, iż skoro tylko raz ujawnił Skarżący substancję chemiczną w stanie ciekłym i stałym, to pozostałe czynności należy pominąć z uwagi na fakt, iż każdorazowo wyjazd kończył się stwierdzeniem "na miejscu nie ujawniono żadnych zagrożeń jak i przedmiotów niebezpiecznych".
Zaznaczył, iż podejmowane przeze niego działania minersko - pirotechniczne były tzw. "działaniami wymuszonymi" a nie "działaniami prewencyjnymi". Działania wymuszone tj. przeprowadzane są na skutek otrzymania określonych sygnałów o potencjalnym zagrożeniu, a zatem wykonywane w przeświadczeniu zwiększonego poziomu zagrożenia, ryzyka, możliwością podczas ich realizacji utraty zdrowia lub życia i jednoznacznie wychodzące poza zakres rozpoznań prewencyjnych (patrole, rutynowe kontrole obiektów i środków transportu).
Zaakcentował także, iż realizacja działań minersko - pirotechnicznych w obiektach przed wizytami osób objętych ochroną, polega również na lokalizowaniu "zagrożenia", a w obecnej sytuacji geopolitycznej czynności te niosą za sobą ogromne zagrożenie, ponieważ taktyka przeprowadzania działań minersko - pirotechnicznych, wymusza realizację określonych czynności opartych na zasadzie "wszystko włącz/wyłącz, wszystko dotknij". Do momentu zakończenia realizacji działań minersko - pirotechnicznych przez funkcjonariusza NGRM-P w zagrożonym obiekcie / terenie, znajduje się on w bezpośrednim narażeniu na utratę zdrowia lub życia, niejednokrotnie w strefie, w której usunięto zgodnie z obowiązującymi przepisami inne osoby.
Wskazał także, że w przywołanym przepisie rozporządzenia, w którym mowa jest o uprawnieniu do podwyższenia emerytury nie wskazano jako warunku sine qua non ujawnienia każdorazowo ładunku wybuchowego/urządzenia wybuchowego/ materiału wybuchowego. Ustawodawca wskazał szereg czynności takich jak: lokalizowanie, rozpoznawanie, transport, niszczenie materiałów wybuchowych lub ich neutralizacji, w tym samodziałowych lub ich atrap. Tymczasem organy obu instancji posługują się nieuprawnioną i całkowicie niezrozumiałą wykładnią zawężającą.
W odpowiedzi KWP podtrzymał argumenty zawarte w skarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi w całości. Podkreślił, że skoro na miejscu gdzie w/w policjant podejmował działania minersko-pirotechniczne nie ujawniono żadnego materiału/urządzenia wybuchowego (w tym samodziałowego) bądź jego/ich atrapy (nawet jeżeli czynności minersko-pirotechniczne podejmowane przez policjanta poprzedzone były zgłoszeniem uznanym za wiarygodne, w następstwie czego do działań takich skierowano wykwalifikowanego funkcjonariusza) tym samym nie sposób przyjąć, że ziściła się dyspozycja normy zawartej w § 3 pkt 5 rozp. RM.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021r., poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 259 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje/postanowienia administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja/postanowienie została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Istota sporu sprowadza się do oceny zasadności odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego pełnienie przez Skarżącego służby w szczególnych warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 2 lit. c) u.z.e.f. Emeryturę podwyższa się o 1% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio w charakterze skoczków spadochronowych i saperów. Z mocy § 3 rozp. RM emeryturę podwyższa się o 1 % podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej bezpośrednio – pkt 5) w charakterze sapera, jeżeli funkcjonariusz brał udział w lokalizowaniu, rozpoznawaniu, transporcie, niszczeniu materiałów wybuchowych lub neutralizacji urządzeń wybuchowych, w tym samodziałowych, lub ich atrap - co najmniej przez 12 dni w ciągu roku; za służbę pełnioną w charakterze sapera uważa się również wykonywanie czynności w charakterze minera - pirotechnika lub pirotechnika.
Analizując treść uzasadnień rozstrzygnięć wydanych w obu instancjach wskazać należy, że organy Policji dokonały jedynie niewłaściwej analizy posiadanych dokumentów dotyczących działań interwencyjnych Skarżącego. Sąd zgadza się z organami obu instancji, że sama przynależność do określonej grupy nie jest wystarczająca aby uzyskać prawo do podwyższonej emerytury. Natomiast w niniejszej sprawie, w toku postępowania, ustalono, że Skarżący wchodził w skład Nieetatowej Grupy; wielokrotnie był wzywany do czynności sprawdzających w terenie, co potwierdzają protokoły interwencji dołączone do akt sprawy. Jednak skoro jedynie 2 razy bezpośrednio ujawnił zagrożenie to powyższe – zdaniem organów policji – nie wypełnia przesłanki wyż. cyt. rozp. RM. Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić.
Przede wszystkim zauważyć należy, że pirotechnik to funkcjonariusz Policji przeszkolony w zakresie prowadzenia rozpoznania pirotechnicznego lub w zakresie prowadzenia rozpoznania pirotechnicznego i neutralizacji przedmiotów i urządzeń wybuchowych, posiadający uprawnienia wydane przez ośrodek szkolenia – co Skarżący dopełnił posiadając stosowne przeszkolenie.
Normami z aktów wewnętrznych Policji - zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 kwietnia 2019 r. w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania nieetatowych grup rozpoznania minersko- pirotechnicznego (Dz. Urz. KGP z 2019, poz. 50) oraz zarządzenia nr 26 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 kwietnia 2019 r. w sprawie metod i form działania pododdziałów kontrterrorystycznych Policji (Dz. Urz. KGP z 2019, poz. 47 ze zm.) uregulowane są zasady rozpoznawania pirotechnicznego. Zgodnie z powyższymi zarządzeniami dzieli się je na profilaktyczne (prewencyjne), interwencyjne wstępne oraz interwencyjne szczegółowe. Powyższe wskazuje na podział, który pozwala określić okoliczności i zakres prowadzonych działań rozpoznania pirotechnicznego. Rozpoznanie profilaktyczne obejmuje czynności zapobiegawczo - ochronne mające na celu wykluczenie zagrożenia i jako takie nie spełnia przesłanek przepisów ww. rozporządzeń. Pozostałe rozpoznania interwencyjne zarówno wstępne, którego celem jest zlokalizowanie miejsca podłożenia materiału wybuchowego lub urządzenia wybuchowego oraz określenie stopnia zagrożenia, jak i szczegółowe mające na celu określenie rodzaju materiału wybuchowego lub urządzenia wybuchowego, sposobu zapłonu, itp. są działaniami mającymi na celu lokalizowanie i rozpoznawanie materiału wybuchowego, urządzenia wybuchowego w myśl § 3 pkt 5 ww. rozp. RM z dnia 4 maja 2005 r. Ponadto działania interwencyjne przeprowadzane są na skutek otrzymania określonych sygnałów o potencjalnym zagrożeniu i wykonywane w przeświadczeniu o jego zwiększonym poziomie i jako takie wychodzą poza zakres rutynowych działań. Udokumentowanie przynajmniej jednego takiego działania w każdym z 12 dni w roku. spełnia warunek, o którym mówi ww. przepis.
Wobec powyższego Sąd nie podziela zawężającej interpretacji przepisów dokonanej przez KWP.
Wskazać należy także na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt U 12/13. Wprawdzie dotyczy to orzeczenia zgodności § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. z Konstytucją RP, jednakże wskazuje na kierunek interpretacji okoliczności stanowiących podstawę podwyższenia podstawy wymiaru emerytury za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. W tym zakresie Trybunał orzekł, że § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w zakresie, w jakim stanowi o bezpośrednim zagrożeniu życia lub zdrowia, jest niezgodny z art. 15 ust. 6 w związku z ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji /.../ oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP.
Biorąc zatem specyfikę służby pełnionej bezpośrednio, zgodnie z w/w § 3 pkt 5 rozp. RM, w charakterze sapera, a za taką uważa się również wykonywanie czynności w charakterze minera - pirotechnika lub pirotechnika – powyższe rozumienie zagrożenia życia jest jak najbardziej adekwatne jeżeli funkcjonariusz brał udział w lokalizowaniu, rozpoznawaniu, itd. materiałów wybuchowych.
Zatem analiza dokumentacji dotyczącej przebiegu służby Skarżącego, jego uprawnień do prowadzenia samodzielnych działań saperskich/pirotechnicznych polegających na lokalizowaniu, rozpoznawaniu materiałów wybuchowych powinna być dokonywana z uwzględnieniem wyżej przedstawionego stanowiska tut. Sądu oraz dokonanej przez Trybunał wykładni pojęć warunków "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" oraz pojęcia "bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia".
Z przedstawionych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI