Orzeczenie · 2025-11-19

III SA/Gl 410/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-11-19
NSAAdministracyjneWysokawsa
prawo jazdywymiana prawa jazdyzatrzymanie prawa jazdyprawo unijneDyrektywa 2006/126/WEustawa o kierujących pojazdamiposiadanie więcej niż jednego prawa jazdycofnięcie uprawnieńniemieckie prawo jazdy

Sprawa dotyczyła wniosku J. C. o wydanie wtórnika prawa jazdy. Organ I instancji odmówił, ponieważ skarżący posiadał zatrzymane niemieckie prawo jazdy, którego cofnięcie uprawnień obowiązywało do 31 października 2028 r. (z możliwością wcześniejszego odzyskania po spełnieniu warunków medycznych). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że posiadanie zatrzymanego zagranicznego prawa jazdy, nawet jeśli nie jest ono w danym momencie ważne do kierowania pojazdami, stanowi przeszkodę do wydania nowego dokumentu w Polsce na mocy art. 4 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 7 ust. 5 Dyrektywy 2006/126/WE. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji. Sąd podkreślił, że przepisy krajowe i unijne mają na celu zapobieganie sytuacji, w której osoba pozbawiona uprawnień w jednym państwie członkowskim mogłaby je łatwo uzyskać w innym, omijając nałożone sankcje. Sąd uznał, że zatrzymane niemieckie prawo jazdy, którego ważność może zostać przywrócona, jest traktowane jako posiadane prawo jazdy, co zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 7 ust. 5 Dyrektywy, uniemożliwia wydanie nowego dokumentu w Polsce.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów unijnych i krajowych dotyczących posiadania więcej niż jednego prawa jazdy, zwłaszcza w kontekście zatrzymania lub cofnięcia uprawnień w innym państwie członkowskim.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy osoba posiada zatrzymane prawo jazdy w innym państwie członkowskim UE i ubiega się o wydanie nowego prawa jazdy w Polsce.

Zagadnienia prawne (3)

Czy posiadanie zatrzymanego zagranicznego prawa jazdy, którego okres cofnięcia uprawnień może zostać skrócony po spełnieniu określonych warunków, stanowi przeszkodę do wydania nowego prawa jazdy w Polsce?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, posiadanie zatrzymanego zagranicznego prawa jazdy, nawet jeśli jego ważność może zostać przywrócona, uniemożliwia wydanie nowego dokumentu w Polsce zgodnie z przepisami krajowymi i unijnymi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy krajowe (art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami) i unijne (art. 7 ust. 5 Dyrektywy 2006/126/WE) zakazują wydania nowego prawa jazdy osobie, która posiada zatrzymane prawo jazdy za granicą, dopóki trwa okres jego zatrzymania. Nawet jeśli ważność prawa jazdy może zostać przywrócona, jest ono traktowane jako posiadane, co uniemożliwia uzyskanie nowego dokumentu w innym państwie członkowskim.

Jak należy interpretować pojęcie 'ważne prawo jazdy' w kontekście przepisów unijnych i krajowych dotyczących posiadania więcej niż jednego dokumentu prawa jazdy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pojęcie 'ważne prawo jazdy' obejmuje nie tylko dokumenty aktualnie uprawniające do kierowania pojazdami, ale także te, których ważność może zostać przywrócona po spełnieniu określonych warunków, np. po upływie okresu zatrzymania lub cofnięcia uprawnień.

Uzasadnienie

Sąd, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, wyjaśnił, że prawo jazdy jest traktowane jako raz zdobyte uprawnienie, które może być przywrócone. Sytuacje takie jak czasowe odebranie dokumentu lub cofnięcie uprawnień nie oznaczają całkowitej utraty prawa jazdy, a jedynie czasowe ograniczenie jego ważności.

Czy polskie organy administracji są związane ustaleniami niemieckich organów dotyczących zatrzymania prawa jazdy i cofnięcia uprawnień?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, polskie organy administracji są związane ustaleniami niemieckich organów, które stanowią dokument urzędowy i nie mają kompetencji do ich podważania.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że pismo administracji niemieckiej jest dokumentem urzędowym, który stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. Polskie organy nie mogą samodzielnie prowadzić ustaleń faktycznych co do okoliczności wynikających z takiego dokumentu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o odmowie wymiany prawa jazdy.

Przepisy (18)

Główne

u.k.p. art. 4 § ust. 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Kierowca może posiadać tylko jedno ważne prawo jazdy. Pojęcie 'ważne prawo jazdy' obejmuje również dokumenty, których ważność może zostać przywrócona.

u.k.p. art. 11 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o kierujących pojazdami

Prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy.

u.k.p. art. 12 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o kierujących pojazdami

Prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy.

Dyrektywa art. 7 § ust. 5 lit. a i b

Dyrektywa 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Jedna osoba nie może posiadać więcej niż jedno prawo jazdy. Państwo członkowskie odmawia wydania prawa jazdy, jeśli stwierdzi, że osoba ubiegająca się o nie posiada już prawo jazdy.

Dyrektywa art. 11 § ust. 4

Dyrektywa 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Państwo członkowskie odmawia wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu w innym państwie członkowskim.

Pomocnicze

u.k.p. art. 18 § ust. 1 i 2

Ustawa o kierujących pojazdami

Obowiązek zawiadomienia o utracie dokumentu prawa jazdy i możliwość wydania wtórnika.

K.p.a. art. 76 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dokument urzędowy stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organu na podstawie przepisów prawa.

K.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

K.p.a. art. 7a

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.

k.c. art. 25

Kodeks cywilny

Dotyczy czynności prawnych, w tym przypadku kontekstowo związany z oświadczeniami składanymi pod rygorem odpowiedzialności karnej.

k.k. art. 233

Kodeks karny

Odpowiedzialność karna za składanie fałszywych zeznań.

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami administracyjnymi.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.

p.p.s.a. art. 145a § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie przez skarżącego zatrzymanego niemieckiego prawa jazdy, którego okres cofnięcia uprawnień obowiązuje do 31 października 2028 r., stanowi przeszkodę do wydania nowego prawa jazdy w Polsce na mocy art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. i art. 7 ust. 5 Dyrektywy 2006/126/WE. • Pojęcie 'ważne prawo jazdy' obejmuje również dokumenty, których ważność może zostać przywrócona po spełnieniu określonych warunków. • Polskie organy administracji są związane ustaleniami niemieckich organów dotyczącymi zatrzymania prawa jazdy i cofnięcia uprawnień.

Odrzucone argumenty

Niemieckie prawo jazdy zostało wymienione na równoważne polskie prawo jazdy i tym samym wyeliminowane z obrotu prawnego. • Organ nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego i dokonał subiektywnej oceny. • Organ nie przeprowadził postępowania dowodowego na okoliczność miejsca zamieszkania skarżącego i błędnie przyjął, że mieszkał on w Niemczech. • Błędna interpretacja pojęcia 'ważne prawo jazdy'.

Godne uwagi sformułowania

"Prawo jazdy jest traktowane jako raz zdobyte uprawnienie i przywracalne w sytuacjach prawem przewidzianych." • "Państwo członkowskie odmawia wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu w innym państwie członkowskim." • "Celem art. 11 ust. 4 Dyrektywy i art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. jest właśnie uniemożliwienie ominięcia sankcji polegających na cofnięciu prawa jazdy poprzez nabycie uprawnień po raz kolejny w innym państwie członkowskim." • "Nie można wydać wtórnika dokumentu, w przypadku jeżeli doszło do utraty uprawnień do prowadzenia pojazdów silnikowych przez kierowcę w wyniku ich cofnięcia przez organ."

Skład orzekający

Barbara Brandys-Kmiecik

przewodniczący

Magdalena Jankiewicz

sprawozdawca

Adam Pawlyta

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów unijnych i krajowych dotyczących posiadania więcej niż jednego prawa jazdy, zwłaszcza w kontekście zatrzymania lub cofnięcia uprawnień w innym państwie członkowskim."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy osoba posiada zatrzymane prawo jazdy w innym państwie członkowskim UE i ubiega się o wydanie nowego prawa jazdy w Polsce.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego dokumentu, jakim jest prawo jazdy, i porusza problematykę transgranicznego uznawania uprawnień oraz sankcji za wykroczenia drogowe. Wyjaśnia, jak przepisy UE wpływają na codzienne życie obywateli.

Posiadasz zatrzymane prawo jazdy za granicą? Nie dostaniesz nowego w Polsce!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst