I GSK 1023/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną syndyka masy upadłości, potwierdzając prawidłowość klasyfikacji wyrobów zawierających alkohol etylowy jako alkoholu skażonego i tym samym zasadność naliczenia podatku akcyzowego.
Sprawa dotyczyła klasyfikacji wyrobów zawierających alkohol etylowy, które spółka w upadłości klasyfikowała jako koncentraty lub rozcieńczalniki, stosując 0% stawkę akcyzy. Organy podatkowe i WSA uznały, że wyroby te powinny być traktowane jako alkohol etylowy skażony (CN 2207 20 00), podlegający opodatkowaniu akcyzą. Syndyk masy upadłości w skardze kasacyjnej zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym bezzasadną odmowę powołania biegłego i dowolną ocenę dowodów, a także skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu. NSA oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy, a kwestia klasyfikacji nie wymagała wiedzy specjalistycznej.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Syndyka Masy Upadłości P. P. S. "A." S.A. w upadłości od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę syndyka na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach w przedmiocie podatku akcyzowego. Spór dotyczył klasyfikacji wyrobów zawierających alkohol etylowy, które skarżąca spółka klasyfikowała do PKWiU 24.51.32, 24.66.33-50 lub 24.30.22-79, stosując stawkę 0% podatku akcyzowego. Organy podatkowe uznały, że wyroby te powinny być klasyfikowane do pozycji CN 2207 20 00 (alkohol etylowy i pozostałe alkohole skażone) i PKWiU 15.92.12, co skutkowało określeniem zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. WSA w Gliwicach podzielił stanowisko organów, wskazując na prawidłową klasyfikację wyrobów na podstawie ich składu surowcowego i przepisów wspólnotowych. Syndyk w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 122, 187 § 1, 188, 197 § 1 i 191, poprzez bezzasadną odmowę powołania biegłego oraz dowolną ocenę dowodu z opinii Ośrodka Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych. Podniesiono również zarzut naruszenia art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, wskazując na skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy, a kwestia klasyfikacji wyrobów nie wymagała wiadomości specjalnych, co uzasadniało odmowę powołania biegłego. Podkreślono, że opinie statystyczne mają walor dowodu w postępowaniu podatkowym i podlegają swobodnej ocenie organu. NSA nie dopatrzył się również naruszenia art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, wskazując, że decyzja organu II instancji, mimo ogłoszenia upadłości, mogła być skierowana do podatnika (strony materialnoprawnej), a syndyk działał we własnym imieniu na rzecz upadłego. Sąd podkreślił spójność interpretacji przepisów prawa upadłościowego i naprawczego w postępowaniu cywilnym, podatkowym i sądowoadministracyjnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy stosuje dowód z opinii biegłego, gdy w jego ocenie są wymagane wiadomości specjalne. Kwestia dopuszczenia tego dowodu pozostawiona jest ocenie organu, który ma swobodę w korzystaniu z tego środka dowodowego, kierując się zasadą prawdy obiektywnej. W sytuacji, gdy znany jest skład surowcowy towarów, organy mogą dokonać klasyfikacji samodzielnie, jeśli nie są wymagane wiadomości specjalne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że odmowa powołania biegłego była uzasadniona, ponieważ skład surowcowy spornych wyrobów był znany, a kwestia klasyfikacji nie wymagała specjalistycznej wiedzy. Organy mogły dokonać klasyfikacji samodzielnie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
u.p.a. art. 4 § 1
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 67
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 72 § 1
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 72 § 3
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 72 § 4
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
Pomocnicze
Ordynacja podatkowa art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 197 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Ordynacja podatkowa art. 247 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
P.u.n. art. 144 § 2
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Finansów z 22 kwietnia 2004 r.
Rozporządzenie Rady Ministrów z 18 marca 1997 r.
Rozporządzenie Rady Ministrów z 6 kwietnia 2004 r.
Rozporządzenie klasyfikacyjne Komisji (WE) nr 142/2002
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. przez oddalenie skargi, mimo że organ podatkowy bezzasadnie odmówił powołania biegłego i dowolnie ocenił dowód z opinii Ośrodka Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych. Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przez oddalenie skargi, pomimo istnienia przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji organu podatkowego z art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej (skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu).
Godne uwagi sformułowania
Opinie klasyfikacyjne organów statystyki publicznej w obszarze postępowania podatkowego posiadają wyłącznie walor i funkcje jednego z dowodów tego postępowania. Brak jest podstaw i uzasadnienia prawnego, aby oceniać je w innym trybie, a w szczególności z pominięciem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 191 Ordynacji podatkowej. Syndyk jest stroną w znaczeniu formalnym (procesowym), tzn. działa w postępowaniu we własnym imieniu. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości, pozostaje upadły. W rozpoznawanej sprawie z przyczyn wskazanych wyżej nie można, zdaniem Sądu, stwierdzić, że decyzja została skierowana do osoby niebędącej stroną w postępowaniu, co mogłoby być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji.
Skład orzekający
Janusz Zajda
przewodniczący sprawozdawca
Cezary Pryca
sędzia
Piotr Piszczek
sędzia del. NSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku powoływania biegłych w sprawach podatkowych, oceny dowodów z opinii statystycznych oraz kwestii podmiotowości stron w postępowaniu podatkowym w kontekście upadłości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji klasyfikacji wyrobów alkoholowych i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej oraz Prawa upadłościowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym, takich jak dowód z opinii biegłego i ocena dowodów, a także problematyki podmiotowości stron w kontekście upadłości, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Kiedy sąd musi powołać biegłego w sprawie podatkowej? Kluczowe zasady oceny dowodów i stron w postępowaniu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GSK 1023/09 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2010-06-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2009-12-01 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Cezary Pryca Janusz Zajda /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Piszczek Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Hasła tematyczne Podatek akcyzowy Sygn. powiązane III SA/Gl 1113/08 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2009-02-27 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 191, art. 197, art. 247 par. 1 pkt 5 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn. Dz.U. 2003 nr 60 poz 535 art. 144 ust. 2 Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda (spr.) Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia del. NSA Piotr Piszczek Protokolant Beata Cisek po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Syndyka Masy Upadłości P. P. S. "A." S.A. w upadłości w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 27 lutego 2009 r. sygn. akt III SA/Gl 1113/08 w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości P. P. S. "A." S.A. w upadłości w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z 27 lutego 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 1113/08 oddalił skargę Syndyka Masy Upadłości P. P. S. "A." S.A. w upadłości w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy. W dniach od 12 stycznia do 16 lipca 2007 r. przeprowadzono kontrolę podatkową za okres od 1 stycznia 2003 r. do 28 lutego 2007 r. w P. P. S. "A." S.A. w likwidacji. W wyniku kontroli zakończonej protokołem kontroli z 12 lipca 2007 r. ustalono, że podatnik w lipcu 2004 r. klasyfikował sprzedaż wyrobów zawierających w składzie alkohol etylowy w następujący sposób: koncentrat preparatów do usuwania zabrudzeń pochodzenia organicznego IVB do PKWiU 24.51.32 - 70.00, któremu odpowiada symbol CN 3402 90 90; preparat zapobiegający zamarzaniu VE do PKWiU 24.66.33-50, któremu odpowiada symbol CN 3820 00 00 oraz rozcieńczalniki RFG-1 i DCH do PKWIU 24.30.22-79, któremu odpowiada symbol CN 3814 00 90. W związku z taką klasyfikacją skarżąca Spółka zastosowała stawkę podatku akcyzowego w wysokości 0%. Decyzją z [...] lutego 2008 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w R. określił Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za lipiec 2004 r. oraz zaległość podatkową w podatku akcyzowym za ten okres rozliczeniowy. Zdaniem organu ww. wyroby powinny być klasyfikowane do pozycji CN 2207 20 00 czyli alkohol etylowy i pozostałe wyroby alkoholowe o dowolnej mocy, skażone wg grupowania PKWiU 15.92.12 - 00 alkohol etylowy i pozostałe alkohole skażone o dowolnej mocy: alkohole skażone, tj. wyroby alkoholowe zmieszane z substancjami, które je czynią niezdatnymi do spożycia, ale nie przeszkadzają użyciu ich do celów przemysłowych. Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z [...] sierpnia 2008 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. oddalając skargę stwierdził, że organy podatkowe dokonały prawidłowej klasyfikacji wyrobów. Sąd wskazał, że do celów poboru akcyzy i obowiązku oznaczania wyrobów znakami akcyzy na terytorium kraju stosuje się klasyfikację wyrobów akcyzowych w układzie odpowiadającym Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU). Bazą pojęciową i merytoryczną Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z 18 marca 1997 r. (Dz.U. Nr 42, poz. 264 ze zm.), oraz wprowadzonej 1 maja 2004 r. Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 6 kwietnia 2004 r. (Dz.U. Nr 89, poz. 844 ze zm.), jest Scalona Nomenklatura Towarowa Handlu Zagranicznego (CN), do której część opisową stanowią Noty Wyjaśniające do Zharmonizowanego Sytemu Oznaczania i Kodowania Towarów (HS). Przedmiotem sporu były wyroby utworzone na bazie alkoholu etylowego skażonego, zatem ocena w zakresie klasyfikacji tych wyrobów zależała, zdaniem Sądu, od tego czy substancje dodawane do spirytusu skażonego nie zmieniają jego właściwości, czy też zmieniają w taki sposób, że otrzymane wyroby posiadają istotne cechy innego produktu. Skład surowcowy spornych wyrobów zawierających ponad 90% czystego alkoholu, następnie skażonego, zawierał niewielkie dodatki innych substancji. W ocenie Sądu alkohol etylowy nadawał tym wyrobom istotną cechę, zatem wyroby te powinny być sklasyfikowane, jako alkohol etylowy i pozostałe alkohole skarżone o dowolnej mocy do pozycji CN 2207 20 00 i do grupowania PKWiU 15.92.12 alkohol etylowy pozostałe alkohole skażone o dowolnej mocy, wyroby alkoholowe zmieszane z substancjami, które czynią je niezdatnymi do spożycia, ale nie przeszkadzają użyciu ich do celów przemysłowych. Sąd podkreślił, że w myśl rozporządzenia klasyfikacyjnego Komisji (WE) nr 142/2002 z 25 stycznia 2002 r. dotyczącego klasyfikacji mieszanin na bazie alkoholu etylowego, dodatek około 1% substancji nie zmienia klasyfikacji, ponieważ jest to dodatek śladowy. Natomiast o klasyfikacji w pozycji 3814 decydują dodatki, których zawartość wynosi około 20% i więcej. Żaden ze spornych wyrobów nie zawierał dodatków w podanej wysokości, co by uzasadniało klasyfikację przyjętą przez stronę. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29, poz. 257) opodatkowaniu akcyzą podlega wyprowadzenie wyrobów zharmonizowanych ze składu podatkowego, którymi są napoje alkoholowe i do których zalicza się alkohol etylowy (art. 67 ustawy). Alkoholem etylowym w rozumieniu ustawy są wszelkie wyroby o rzeczywistej zawartości alkoholu przekraczającej 1,2 % objętości oznaczone odpowiednio symbolami PKWiU 15.91.10, 15.92.11 i 15.92.12 oraz kodami CN 2208 i 2207, nawet jeżeli są to wyroby stanowiące część wyrobu należącego do innego grupowania PKWiU i kodu CN oraz napoje zawierające rozcieńczony lub nierozcieńczony spirytus oznaczone odpowiednio symbolami PKWiU 15.91.10 i 15.92.11 oraz kodami CN 2208 i 2207 10 00, a także wyroby o rzeczywistej zawartości alkoholu przekraczającej 22 % objętości, oznaczone odpowiednio symbolami PKWiU 15.93.11, 15.93.12, 15.94.10 i 15.95.10 oraz kodami CN 2204 10, 2204 21 10, 2204 29 10, 2204, 2206 00 i 2205 (art.72 ust 1). Podstawą opodatkowania alkoholu etylowego jest liczba hektolitrów czystego alkoholu o temperaturze 20°C zawartego w gotowym wyrobie, natomiast stawka akcyzy na alkohol etylowy wynosi 6.300 zł od 1 hektolitra czystego alkoholu zawartego w gotowym wyrobie (art. 72 ust. 3 i 4). W rozporządzeniu Ministra Finansów z 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego w poz. 13 załącznika nr 1 podano, iż dla alkoholu etylowego i innych alkoholi skażonych o dowolnej mocy, oznaczonego w grupowaniu PKWiU 15.92.12 stawka akcyzy wynosi 4400 zł. Zatem, gdy sporne wyroby należy klasyfikować, jako alkohole etylowe i pozostałe alkohole skażone o dowolnej mocy, które jako takie są wyrobami akcyzowymi powinien być od nich odprowadzony podatek akcyzowy obliczony od podstawy opodatkowania w stawce 4400 zł od 1hl alkoholu etylowego 100%. Odnosząc się do pozostałych zarzutów Sąd podkreślił, że opinie statystyczne są jednym z dowodów w sprawie i jak każdy dowód podlegają ocenie przez organ prowadzący postępowanie w ramach swobodnej oceny dowodów. Organy podatkowe miały zatem prawo nie uznać wyrażonego w nich stanowiska i samodzielnie dokonać klasyfikacji towarów. Interpretacje - opinie urzędów statystycznych nie są wiążące i nie mają charakteru decyzji administracyjnych. Sąd podkreślił, że opinia wydana przez Urząd Statystyczny Ośrodek Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych w Ł. została uznana za dowód w sprawie, jednakże organy podatkowe nie podzieliły wyrażonego w niej poglądu. Sąd nie podzielił także zarzutu dotyczącego konieczności powołania biegłego, gdyż skład produkowanych towarów był znany organom podatkowym i nie był kwestionowany przez stronę skarżącą. Sąd nie dopatrzył się również, by w sprawie zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na prowadzenie postępowania wobec niewłaściwego podmiotu, gdyż stroną postępowania powinien być syndyk masy upadłości. Zgodnie z art. z art. 144 ust. 1 i 2 ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm.) jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu. Postępowania te syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. Sąd, powołując się na orzecznictwo w tym zakresie wskazał, że syndyk jest stroną w znaczeniu formalnym (procesowym), tzn. działa w postępowaniu we własnym imieniu. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości, pozostaje upadły. On bowiem jest podmiotem stosunku prawnego, na tle którego wyniknął spór. Jeżeli zatem organ podatkowy dokonywał wiążącego określenia skutków prawnych wobec podatnika, to jego obowiązkiem było również wskazanie w decyzji tego podmiotu (strony w znaczeniu materialnoprawnym), przy czym oznaczenie to powinno nastąpić przez podanie danych, które indywidualizują podmiot. W rozpoznawanej sprawie z przyczyn wskazanych wyżej nie można, zdaniem Sądu, stwierdzić, że decyzja została skierowana do osoby niebędącej stroną w postępowaniu, co mogłoby być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji. Syndyk Masy Upadłości P. P. S. "A." S.A. w upadłości wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G. oraz zasądzenia kosztów postępowania. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) zarzucił naruszenie: 1) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a., przez oddalenie skargi, mimo że organ podatkowy w toku postępowania, z naruszeniem przepisów ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.): art. 122, art. 187 § 1, art. 188, art. 197 § 1 i art. 191 bezzasadnie odmówił powołania biegłego, dowolnie ocenił dowód z opinii Ośrodka Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych przy Urzędzie Statystycznym w Ł. 2) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przez oddalenie skargi, pomimo istnienia przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności zaskarżona decyzji organu podatkowego, to jest przesłanki przewidzianej w art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że do prawidłowego ustalenia, czy dodanie do alkoholu etylowego określonej ilości substancji zmienia jego właściwości na tyle, że otrzymany wyrób posiada cechy już innego produktu, wymagana jest wiedza specjalistyczna, co powinno skutkować powołaniem przez organy podatkowego biegłego w trybie art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej. Gdyby organ podatkowy przychylił się do wniosku skarżącej i powołał biegłego, wówczas ocena zastosowanej przez stronę klasyfikacji towarowej mogłaby być odmienna od prezentowanej przez organ podatkowy, a uznanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. za prawidłową. Zdaniem skarżącego organ podatkowy niewłaściwie ocenił dowód w postaci opinii Ośrodka Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych i nie przeprowadził dowodu podważającego tę opinię. Zastosowana przez organ podatkowy ocena jest oceną dowolną, uchybiającą art. 191 Ordynacji podatkowej. Ponadto, zdaniem skarżącego ewentualne uchybienia interpretacyjne organów administracji państwowej (wojewódzkich urzędów statystycznych) nie mogą powodować ujemnych następstw finansowych dla podmiotu, który działał w zaufaniu do wiedzy tego organu i prawidłowości otrzymanej statystycznej opinii kwalifikacyjnej. Skarżący wskazał, że syndyk masy upadłości jest stroną postępowania (w znaczeniu procesowym) i do niego powinna być skierowana decyzja. Decyzja Dyrektora Izby Celnej w K. jest dotknięta wadą nieważności określoną w art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania w przypadkach określonych w § 2 przepisu. Zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza również pełne związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej, które determinują zakres kontroli kasacyjnej, jaką Naczelny Sąd Administracyjny powinien podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. przez oddalenie skargi, mimo że organ podatkowy w toku postępowania, z naruszeniem art. 122, 187 § 1, art. 188, art. 197 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, bezzasadnie odmówił powołania biegłego i dowolnie ocenił dowód z opinii Ośrodka Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych przy Urzędzie Statystycznym w Ł. W kwestii dopuszczenia dowodu z opinii biegłego wskazać należy, że organ stosuje ten środek dowodowy, gdy w jego ocenie w danej sprawie są wymagane wiadomości specjalne. Zgodnie z treścią art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej kwestia dopuszczenia tego dowodu pozostawiona została ocenie organu podatkowego, albowiem użyte słowo "może" oznacza pozostawienie organowi swobody w korzystaniu z tego środka dowodowego. Granice korzystania z tej swobody wyznacza zasada prawdy obiektywnej, gdyż z niej wypływa obowiązek organu podjęcia wszelkich czynności mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego sprawy podatkowej. Organ podatkowy obowiązany jest wykorzystać ten środek dowodowy w sprawie o zawiłym stanie faktycznym, który można wyjaśnić dopiero wtedy, gdy dysponuje się specjalnymi wiadomościami (por. wyrok NSA z 25 stycznia 2001 r., V SA 1085/00; niepubl.). Odnosząc te spostrzeżenia do realiów niniejszej sprawy, w szczególności do twierdzenia skarżącego, że gdyby organ podatkowy przychylił się do wniosku i powołał biegłego, wówczas ocena zastosowanej przez stronę klasyfikacji mogłaby być odmienna, należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwie przepisy prawa materialnego. Będąca tego efektem klasyfikacja – uwzględniająca skład surowcowy spornych wyrobów – nie budzi wątpliwości. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku pozwala prześledzić tok rozumowania Sądu pierwszej instancji i nie zawiera logicznych błędów tak w zakresie ustaleń stanu faktycznego, jak też jego subsumpcji pod właściwe przepisy prawne. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw ku temu, aby za każdym razem, kiedy występuje rozbieżność, co do klasyfikacji towarów między organem a stroną, dopuszczać dowód z opinii biegłego. W sytuacji kiedy znany jest skład surowcowy towarów podlegających klasyfikacji – tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie – Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że organy mogły dokonać tej czynności samodzielnie, albowiem w sprawie nie są wymagane wiadomości specjalne. Tym samym nie można podzielić zarzutu skarżącego, co do naruszenia art. 197, jak też powiązanych z tym przepisem pozostałych artykułów Ordynacji podatkowej wskazanych w petitum skargi kasacyjnej. Przechodząc do oceny charakteru prawnego opinii statystycznych należy wskazać, że w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 listopada 2006 r., sygn. akt II FPS 3/06 (ONSAiWSA z 2007 r., nr 1, poz. 5) wyrażony został pogląd, że uregulowania prawne z zakresu statystyki publicznej nie są normami prawa podatkowego wynikającymi z ustaw stanowiących o opodatkowaniu. Wynika z tego, że w obszarze normatywnym prawa o statystyce publicznej interpretacje standardów i nomenklatur klasyfikacyjnych Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług nie rodzą dla podmiotów gospodarczych - podatników - żadnych bezpośrednich obowiązków. Nie są również źródłem jakichkolwiek bezpośrednich ich uprawnień. Stanowią wyłącznie akt wiedzy organu statystyki publicznej, dokonującego specyficznej "subsumcji" indywidualnego stanu faktycznego pod przepis prawny wynikający z PKWiU, przy czym "subsumcja" ta nie jest (samodzielnym) aktem stosowania prawa sensu stricte, albowiem nie wynikają z niej bezpośrednio żadne wiążące konsekwencje prawne. Ponieważ opinie klasyfikacyjne organów statystyki publicznej w obszarze postępowania podatkowego posiadają wyłącznie walor i funkcje jednego z dowodów tego postępowania, to brak jest podstaw i uzasadnienia prawnego, aby oceniać je w innym trybie, a w szczególności z pominięciem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 191 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tą zasadą organ podatkowy przy ustalaniu stanu faktycznego nie jest skrępowany, co do wartości poszczególnych rodzajów dowodów i może według swej wiedzy, doświadczenia oraz własnego przekonania oceniać wartość poszczególnych środków dowodowych. Dokonana przez organy podatkowe i Sąd pierwszej instancji ocena powołanej przez skarżącego opinii statystycznej uwzględnia te zasady, dlatego sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut dowolnej oceny tego dowodu nie może być uznany za usprawiedliwiony. Za usprawiedliwiony nie może być także uznany drugi zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na wadliwe oddalenie skargi pomimo istnienia przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji organu podatkowego z przyczyny określonej w art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Zdaniem kasatora uwadze Sądu pierwszej instancji uszło to, że decyzja Dyrektora Izby Celnej w K. została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie – tj. do P. P. S. "A." S.A. w upadłości, zamiast do syndyka, który zgodnie z art. 144 ust. 2 Prawa upadłościowego i naprawczego – prowadzi między innymi postępowania administracyjne dotyczące masy upadłości na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że zaskarżona decyzja stanowi jedynie formalne potwierdzenie powstania zobowiązania podatkowego w wysokości określonej przez organy podatkowe po ogłoszeniu upadłości. Skoro organ podatkowy dokonał wiążącego określenia skutków prawnych wobec podatnika, to jego obowiązkiem było również wskazanie w decyzji tego podmiotu – strony w znaczeniu materialnoprawnym. Pogląd ten jest aprobowany w judykaturze, albowiem Sąd Najwyższy w wyroku z 7 października 2004 r., IV CK 86/04, Biul. SN 2005 r., nr 2, poz.15 podjętym na tle art. 60 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r., Nr 118, poz. 512 ze zm.) oraz art. 144 § 2 Prawa upadłościowego i naprawczego zwrócił uwagę, że stosownie do treści art. 60 § 1 rozporządzenia Prezydenta RP postępowanie dotyczące mienia wchodzącego w skład masy upadłości może być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciw niemu. Jest to przypadek tzw. zastępstwa procesowego pośredniego, kiedy zastępca działa na rzecz zastąpionego, ale we własnym imieniu. Tak też stanowi art. 144 § 2 Prawa upadłościowego i naprawczego. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości pozostaje nadal upadły. On jest bowiem podmiotem stosunku prawnego, na tle którego wyniknął spór (por. wyrok NSA z 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2449/04, dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uwzględniając powyższe stanowisko wskazać należy, iż w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia prawa, o którym mowa w zarzucie i uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W szczególności brak jest podstaw do konstatacji, że decyzja organu II instancji dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, albowiem gdyby tak uznać, to te same przepisy (art. 60 § 1 rozporządzenia Prezydenta RP oraz art. 144 § 2 Prawa upadłościowego i naprawczego) byłyby interpretowane inaczej na gruncie postępowania cywilnego i inaczej na płaszczyźnie prawa podatkowego oraz sądowoadministracyjnego. Byłoby to sprzeczne z koncepcją widzenia prawa, jako spójnej całości. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI