Orzeczenie · 2025-10-07

III SA/Gl 40/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-10-07
NSApodatkoweWysokawsa
podatek akcyzowyzwrot akcyzyzakład energochłonnyprzywrócenie terminutermin materialnoprawnytermin procesowyOrdynacja podatkowaustawa o podatku akcyzowymTSUE

Sprawa dotyczyła skargi E. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej wykorzystanej przez zakład energochłonny za rok podatkowy 2021. Spółka argumentowała, że wyrok TSUE otworzył możliwość ubiegania się o zwrot, a termin na złożenie wniosku powinien być traktowany jako procesowy i podlegać przywróceniu. Organy podatkowe oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznały jednak, że termin określony w art. 31d ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym ma charakter materialnoprawny. W związku z tym, że przepisy ustawy o podatku akcyzowym nie przewidują możliwości przywrócenia terminu materialnoprawnego, organ pierwszej instancji zasadnie odmówił wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że organy działały zgodnie z prawem, a zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych, konstytucyjnych oraz zasady proporcjonalności nie znalazły uzasadnienia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja charakteru terminu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy dla zakładów energochłonnych jako materialnoprawnego i konsekwencje jego uchybienia w kontekście odmowy wszczęcia postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z podatkiem akcyzowym od energii elektrycznej i terminami materialnoprawnymi.

Zagadnienia prawne (2)

Czy termin do złożenia wniosku o zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej wykorzystanej przez zakład energochłonny, określony w art. 31d ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym, ma charakter materialnoprawny czy procesowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Termin ten ma charakter materialnoprawny.

Uzasadnienie

Termin materialnoprawny ogranicza w czasie dochodzenie lub realizację praw podmiotowych, a jego bezskuteczny upływ powoduje wygaśnięcie prawa lub niemożność jego realizacji. Termin określony w art. 31d ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym kształtuje prawo do uzyskania zwrotu akcyzy, a jego uchybienie uniemożliwia skuteczne domaganie się przyznania tego uprawnienia.

Czy uchybienie terminowi materialnoprawnemu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy może stanowić podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchybienie terminowi materialnoprawnemu, który nie podlega przywróceniu, stanowi "inną przyczynę" uniemożliwiającą wszczęcie postępowania w rozumieniu art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Instytucja przywrócenia terminu znajduje zastosowanie wyłącznie do terminów procesowych. Uchybienie terminowi materialnoprawnemu, dla którego ustawodawca nie przewidział możliwości przywrócenia, uniemożliwia nawiązanie stosunku materialnoprawnego i tym samym wszczęcie postępowania administracyjnego. Brak możliwości przywrócenia terminu materialnego jest traktowany jako przeszkoda o charakterze przedmiotowym, uzasadniająca odmowę wszczęcia postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę E. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach utrzymujące w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy.

Przepisy (8)

Główne

O.p. art. 165a § 1

Ordynacja podatkowa

upa art. 31d § 9

Ustawa o podatku akcyzowym

Termin do złożenia wniosku o zwrot akcyzy ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu.

Pomocnicze

O.p. art. 162 § 2-4

Ordynacja podatkowa

upa art. 31d § 5

Ustawa o podatku akcyzowym

Zwrot akcyzy następuje na wniosek, w drodze decyzji.

P.u.s.a. art. 1 § 1-2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

ppsa art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Termin do złożenia wniosku o zwrot akcyzy jest terminem materialnoprawnym. • Przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują możliwości przywrócenia terminu materialnoprawnego. • Uchybienie terminowi materialnoprawnemu stanowi "inną przyczynę" uniemożliwiającą wszczęcie postępowania w rozumieniu art. 165a § 1 O.p. • Organ działał na podstawie i w granicach prawa.

Odrzucone argumenty

Termin do złożenia wniosku o zwrot akcyzy jest terminem procesowym i podlega przywróceniu. • Organ naruszył przepisy postępowania, w tym art. 165a § 1 O.p., art. 163 § 1 O.p., art. 162 § 2-4 O.p. • Organ naruszył zasady praworządności, zaufania do organów, interpretowania wątpliwości na korzyść podatnika. • Organ naruszył art. 2 i 32 Konstytucji RP. • Organ naruszył zasadę proporcjonalności wynikającą z prawa UE.

Godne uwagi sformułowania

Uchybienie terminowi materialnemu powoduje wygaśnięcie praw lub obowiązków o charakterze materialnym. • Terminy procesowe są terminami dotyczącymi czynności procesowych, podejmowanych przez podmioty postępowania administracyjnego (sądowego) w celu wywołania określonych skutków dla tego postępowania (procesu). • Termin prawa materialnego jest terminem, który ogranicza w czasie dochodzenie lub realizację praw podmiotowych, a jego bezskuteczny upływ powoduje wygaśnięcie określonego prawa podmiotowego lub niemożność jego realizacji. • Instytucja przywrócenia terminu znajduje zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do terminów procesowych. • Użyty w przepisie zwrot "z jakichkolwiek innych przyczyn nie może być wszczęte" należy odnieść przede wszystkim do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoją na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny.

Skład orzekający

Małgorzata Herman

przewodniczący-sprawozdawca

Beata Machcińska

sędzia

Marzanna Sałuda

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru terminu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy dla zakładów energochłonnych jako materialnoprawnego i konsekwencje jego uchybienia w kontekście odmowy wszczęcia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z podatkiem akcyzowym od energii elektrycznej i terminami materialnoprawnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji terminów prawnych w kontekście podatkowym, co jest istotne dla prawników i przedsiębiorców. Wyrok wyjaśnia kluczową różnicę między terminem materialnym a procesowym.

Termin na zwrot akcyzy: materialny czy procesowy? WSA rozstrzyga kluczową kwestię dla zakładów energochłonnych.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst