III SA/Gl 38/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi E. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej wykorzystanej przez zakład energochłonny za rok podatkowy 2022. Spółka argumentowała, że wyrok TSUE otworzył możliwość ubiegania się o zwrot, a termin na złożenie wniosku powinien być przywrócony. Organy podatkowe uznały jednak, że termin określony w art. 31d ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym jest terminem prawa materialnego, a nie procesowego, co wyklucza możliwość jego przywrócenia na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zgodził się z organami, podkreślając, że uchybienie terminowi materialnoprawnemu stanowi "inną przyczynę" uniemożliwiającą wszczęcie postępowania w rozumieniu art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd wskazał, że termin materialny kształtuje prawo do uzyskania zwrotu akcyzy, a jego bezskuteczny upływ uniemożliwia wszczęcie postępowania. W konsekwencji, sąd oddalił skargę spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja charakteru terminu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy jako materialnoprawnego oraz jego konsekwencje proceduralne w kontekście odmowy wszczęcia postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji zakładów energochłonnych i zwrotu akcyzy od energii elektrycznej. Kluczowe jest ustalenie charakteru terminu w innych ustawach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy termin do złożenia wniosku o zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej wykorzystanej przez zakład energochłonny, określony w art. 31d ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym, jest terminem prawa materialnego czy procesowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Jest to termin prawa materialnego.
Uzasadnienie
Termin materialny kształtuje prawo do uzyskania świadczenia (zwrotu akcyzy) i jego uchybienie powoduje wygaśnięcie tego prawa lub niemożność jego realizacji. W przeciwieństwie do terminów procesowych, terminy materialne nie podlegają przywróceniu na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej.
Czy uchybienie terminowi materialnoprawnemu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy stanowi "inną przyczynę" uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi.
Uzasadnienie
Przepis art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej pozwala na odmowę wszczęcia postępowania, gdy istnieją inne przyczyny uniemożliwiające jego wszczęcie. Uchybienie terminowi materialnoprawnemu, które uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie wniosku, jest taką właśnie przyczyną.
Przepisy (10)
Główne
u.p.a. art. 31d § ust. 9
Ustawa o podatku akcyzowym
Termin do złożenia wniosku o zwrot części zapłaconej akcyzy jest terminem prawa materialnego, którego nie można przywrócić.
O.p. art. 165a § § 1
Ordynacja podatkowa
Umożliwia odmowę wszczęcia postępowania, gdy istnieją inne przyczyny uniemożliwiające jego wszczęcie, w tym uchybienie terminowi materialnoprawnemu.
Pomocnicze
O.p. art. 162 § § 2-4
Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące przywrócenia terminu, mające zastosowanie wyłącznie do terminów procesowych.
u.p.a. art. 31d § ust. 5
Ustawa o podatku akcyzowym
Określa, że zwrot akcyzy następuje na wniosek za okres roku podatkowego i orzeka się o nim w drodze decyzji.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2025 poz 111 art. 165a § par. 1
O.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2025 poz. 126 art. 31d § ust. 9
Argumenty
Skuteczne argumenty
Termin do złożenia wniosku o zwrot akcyzy jest terminem prawa materialnego. • Uchybienie terminowi materialnoprawnemu stanowi inną przyczynę uniemożliwiającą wszczęcie postępowania w rozumieniu art. 165a § 1 O.p.
Odrzucone argumenty
Termin do złożenia wniosku o zwrot akcyzy jest terminem procesowym i podlega przywróceniu. • Organ podatkowy powinien był wydać merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie wniosku o przywrócenie terminu, a nie odmówić wszczęcia postępowania. • Naruszenie zasad praworządności, zaufania do organów, interpretowania wątpliwości na korzyść podatnika. • Naruszenie zasad Konstytucji RP (demokratyczne państwo prawa, sprawiedliwość społeczna, zaufanie obywateli, równe traktowanie, zakaz dyskryminacji). • Naruszenie zasady proporcjonalności wynikającej z prawa UE.
Godne uwagi sformułowania
Uchybienie terminowi materialnemu powoduje wygaśnięcie praw lub obowiązków o charakterze materialnym. • Uchybienie terminowi procesowemu powoduje bezskuteczność czynności prawnej. • Terminy prawa materialnego nie mają charakteru przywracalnego. • "Innej uzasadnionej przyczyny" należy rozumieć przyczyny uniemożliwiające uruchomienie i prowadzenie postępowania administracyjnego, a przy tym oczywiste i widoczne "na pierwszy rzut oka".
Skład orzekający
Dorota Fleszer
przewodniczący sprawozdawca
Adam Gołuch
sędzia
Adam Pawlyta
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru terminu do złożenia wniosku o zwrot akcyzy jako materialnoprawnego oraz jego konsekwencje proceduralne w kontekście odmowy wszczęcia postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zakładów energochłonnych i zwrotu akcyzy od energii elektrycznej. Kluczowe jest ustalenie charakteru terminu w innych ustawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji terminów prawnych i ich wpływu na możliwość dochodzenia praw przez podatników, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego. Odwołanie do wyroku TSUE dodaje jej międzynarodowego kontekstu.
“Czy można odzyskać nadpłaconą akcyzę, gdy przegapi się termin? Sąd wyjaśnia kluczową różnicę między terminem materialnym a procesowym.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.