III SA/GL 364/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2025-11-12
NSApodatkoweWysokawsa
cło antydumpingowecło wyrównawczepochodzenie towaruVATimportprawo celneOLAFobejście przepisówtajskie pochodzeniechińskie pochodzenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę spółki A. S.A. w T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie zaksięgowania cła antydumpingowego, cła wyrównawczego i określenia różnicy w podatku VAT, uznając, że importowana folia aluminiowa pochodzi z Chin, a jej przetworzenie w Tajlandii miało na celu obejście ceł.

Sprawa dotyczyła skargi spółki A. S.A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji dotyczącą cła antydumpingowego, wyrównawczego i podatku VAT. Spółka importowała folię aluminiową z Tajlandii, deklarując jej tajskie pochodzenie. Organy celne zakwestionowały to pochodzenie, uznając na podstawie raportu Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) i ustaleń wspólnej misji, że proces produkcji w Tajlandii był ekonomicznie nieuzasadniony i miał na celu obejście ceł antydumpingowych nałożonych na chińską folię aluminiową. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów celnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał sprawę ze skargi spółki A. S.A. w T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w K. w przedmiocie zaksięgowania kwoty ostatecznego cła antydumpingowego, cła wyrównawczego oraz określenia różnicy w podatku od towarów i usług przy imporcie. Spółka importowała folię aluminiową z Tajlandii, deklarując jej pochodzenie na podstawie świadectwa pochodzenia. Organy celne, opierając się na raporcie OLAF i wynikach wspólnej misji w Tajlandii, ustaliły, że procesy produkcyjne w Tajlandii były ekonomicznie nieuzasadnione i miały na celu obejście ceł antydumpingowych nałożonych na chińską folię aluminiową. W związku z tym, kraj pochodzenia towaru został określony jako Chiny, co skutkowało nałożeniem cła antydumpingowego, wyrównawczego oraz określeniem różnicy w podatku VAT. Spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym niewłaściwe zastosowanie przepisów o pochodzeniu towarów, brak wyczerpującego postępowania dowodowego oraz błędne ustalenie stanu faktycznego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy celne prawidłowo ustaliły chińskie pochodzenie towaru na podstawie wiarygodnego materiału dowodowego, w tym raportu OLAF, który ma moc dowodową dokumentu urzędowego. Sąd podkreślił, że operacje w Tajlandii były ekonomicznie nieuzasadnione i miały na celu obejście ceł, a sama zmiana pozycji taryfowej nie świadczy o istotnym przetworzeniu. Sąd odwołał się również do orzecznictwa TSUE i NSA, potwierdzając prawidłowość zastosowanych przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Procesy produkcyjne w Tajlandii nie stanowią istotnego i ekonomicznie uzasadnionego przetworzenia, a ich celem było obejście ceł antydumpingowych. Towar ma chińskie pochodzenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że operacje w Tajlandii były komparatywnie niewielkie, miały małą wartość dodaną w porównaniu do procesów w Chinach i były ekonomicznie nieuzasadnione, służąc wyłącznie uniknięciu ceł antydumpingowych. Raport OLAF i ustalenia wspólnej misji potwierdziły, że materiał wsadowy pochodził z Chin, a zakład w Tajlandii nie posiadał pełnego, zintegrowanego procesu produkcyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

UKC art. 60 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013

Towary uznaje się za pochodzące z kraju, w którym przeszły ostatnie, zasadnicze i ekonomicznie uzasadnione przetwarzanie lub obróbkę, którego wynikiem jest wytworzenie nowego produktu lub stanowiące istotny etap produkcji.

RD do UKC art. 33

Rozporządzenie Delegowane Komisji (UE) 2015/2446

Operacje obróbki lub przetwarzania przeprowadzone w innym państwie uznaje się za ekonomicznie nieuzasadnione, jeżeli celem było uniknięcie zastosowania środków ochrony handlu.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 30b § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Podstawa opodatkowania z tytułu importu towarów jest wartością celną powiększoną o należne cło.

u.p.t.u. art. 33 § ust. 2a

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

o.p. art. 210 § par. 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 188

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

pr. cel. art. 73 § ust. 1

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo Celne

RD do UKC art. 34

Rozporządzenie Delegowane Komisji (UE) 2015/2446

Katalog minimalnych operacji, których nie uznaje się za istotne ekonomicznie uzasadnione przetworzenie lub obróbkę do celów nadania pochodzenia.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1036/2016 art. 13 § ust. 1 lit. a)

Cło antydumpingowe można obejść przez nieznaczną modyfikację towaru, tak aby podlegał on regulacjom celnym nieobjętym środkami.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 art. 11 § ust. 2

Raporty OLAF stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Raport OLAF stanowi wiarygodny dowód ustalający pochodzenie towaru. Procesy produkcyjne w Tajlandii były ekonomicznie nieuzasadnione i miały na celu obejście ceł antydumpingowych. Świadectwo pochodzenia z Tajlandii nie jest wiążące w obliczu dowodów wskazujących na chińskie pochodzenie towaru. Organy celne prawidłowo ustaliły chińskie pochodzenie folii aluminiowej na podstawie zebranego materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Organy celne nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego i nie zweryfikowały świadectw pochodzenia. Procesy produkcyjne w Tajlandii stanowiły istotny etap produkcji, nadający towarowi tajskie pochodzenie. Zmiana pozycji taryfowej z HS 7606 na HS 7607 świadczy o istotnym przetworzeniu. Raport OLAF nie może być jedynym dowodem w sprawie i powinien zostać zweryfikowany. Art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446 jest niezgodny z prawem UE.

Godne uwagi sformułowania

celem tych operacji było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 kodeksu Polskie organy celne nie mogą więc drugi raz weryfikować tego, co zostało stwierdzone przez powołany do przeprowadzenia stosownej weryfikacji, organ unijny. Raporty [...] stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Sama zmiana pozycji taryfowej nie świadczy o realizacji istotnego etapu produkcji towarów przez podmiot tajlandzki. Od urzędu nie wymaga się podejmowania jakichkolwiek innych działań.

Skład orzekający

Barbara Brandys-Kmiecik

przewodniczący

Marzanna Sałuda

sędzia

Adam Pawlyta

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie pochodzenia towarów w kontekście ceł antydumpingowych i wyrównawczych, ocena znaczenia procesów produkcyjnych dla nadania pochodzenia, moc dowodowa raportów OLAF, zasady stosowania art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji importu folii aluminiowej z Tajlandii, ale zasady interpretacji przepisów o pochodzeniu i dowodach są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonego zagadnienia ustalania pochodzenia towarów w kontekście unikania ceł antydumpingowych, co ma istotne znaczenie praktyczne dla importerów i eksporterów. Wykorzystanie raportów OLAF jako kluczowego dowodu jest również interesujące.

Czy tajska folia aluminiowa to chiński fortel? Sąd rozstrzyga o pochodzeniu towaru i milionowych cłach.

Sektor

handel międzynarodowy

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 364/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-11-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-04-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Pawlyta /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Celne prawo
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 361
art. 30b ust. 1; art. 33 ust. 2a VAT
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 210 par. 4 o.p.; art. 188 o.p.; art. 187 par. 1 o.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1373
art. 73 ust. 1 pr. cel.
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r.  Prawo Celne (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), Protokolant Ewelina Cyroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2025 r. sprawy ze skargi A. S.A. w T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 27 stycznia 2025 r. nr 2401-IOA.4322.14.2024.AR w przedmiocie cła antydumpingowego, cła wyrównawczego oraz podatku od towarów i usług oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 27 stycznia 2025 r., nr 2401-IOA.4322.14.2024.AR, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: organ odwoławczy, DIAS), po rozpatrzeniu odwołania A. S.A. z siedzibą w T. (dalej: strona skarżąca, skarżąca, Spółka) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. (dalej: organ I instancji) z 22 sierpnia 2024 r., nr [...], w przedmiocie zaksięgowania kwoty ostatecznego cła antydumpingowego oraz cła wyrównawczego i określenia różnicy w podatku od towarów i usług przy imporcie.
Stan faktyczny przedstawiał się następująco:
W dniu 30 sierpnia 2022 r. agencja celna J. S.A., działając jako przedstawiciel bezpośredni skarżącej Spółki dokonała zgłoszenia celnego towaru - folia aluminiowa bez podłoża walcowana, ale nie obrabiana więcej o grubości i szerokości rolki: 0,00635 mm X 820 mm, 0,00635 mm x 870 mm, nie przeznaczona do użytku domowego. Towar został sklasyfikowany do kodu CN 7607 11 19, kod TARIC 7607 11 19 91. Jako kraj pochodzenia zadeklarowano Tajlandię na podstawie świadectwa pochodzenia nr [...] z 20 lipca 2022 r. oraz zastosowano stawkę celną erga omnes w wysokości 7,5%. Eksporterem była spółka D. z Tajlandii.​
W skarżącej Spółce została przeprowadzona kontrola celno-skarbowa, której przedmiotem było pochodzenie towarów, środków antydumpingowych i wyrównawczych towarów objętych procedurą celną dopuszczenia do obrotu w porównaniu z danymi zawartymi w dokumentacji handlowej, księgowej oraz w innych dokumentach w okresie od 1 grudnia 2019 r. do 30 listopada 2022 r. dla towarów o deklarowanym kodzie CN 7607 11 19. Z treści protokołu wynikało, że kontrolujący włączyli do materiału dowodowego m.in dokumenty w sprawie dochodzenia prowadzonego przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych [...] w postaci Komunikatu [...] z 25 stycznia 2022 r., Suplementu [...] z 9 grudnia 2022 r. do Komunikatu [...] z 25 stycznia 2022 r. wraz załącznikami.
Na podstawie Raportu Końcowego [...] nr [...] z 9 listopada 2023 r., organ celny zakwestionował zadeklarowane pochodzenie towaru. Raport ten powstał w wyniku Wspólnej Misji [...] i Departamentu Handlu Zagranicznego Tajlandii przeprowadzonej w dniach 21-24 listopada 2022 r., której celem było ustalenie rzeczywistego pochodzenia folii aluminiowej eksportowanej z Tajlandii do Unii Europejskiej.​ Wyniki kontroli Wspólnej Misji wykazały, że spółka D., będąca częścią chińskiej grupy D., produkowała folię aluminiową z taśmy aluminiowej o kodzie HS 7606 pozyskanej bezpośrednio z Chin. Materiał wsadowy poddawany był w Tajlandii czterem etapom: walcowaniu, cięciu i rozdzielaniu, wyżarzaniu w piecu oraz pakowaniu. W trakcie misji stwierdzono, że D. nie poczyniła znaczących inwestycji w obiekcie w Tajlandii. Na terenie fabryki zaobserwowano także obecność nieuruchomionych linii do odlewania, które zdaniem obecnego na miejscu przedstawiciela spółki miały zacząć działać przed końcem 2022 roku.
[...] uznał, że procesy te są komparatywnie niewielkie i mają niewielką wartość dodaną w porównaniu do etapów realizowanych w Chinach, a przeniesienie produkcji do Tajlandii nastąpiło wyłącznie w celu uniknięcia ceł antydumpingowych nałożonych przez UE na chińską folię aluminiową.​
Po zapoznaniu się z przekazaną dokumentacją organ I instancji, pismem z 8 maja 2024 r. (doręczonym 14 maja 2024 r.) powiadomił skarżącą Spółkę o podjęciu działań zmierzających do wydania decyzji w przedmiocie określenia należnego cła antydumpingowego (ASO), cła wyrównawczego (A40) oraz określenia różnicy między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości a kwotą podatku już wykazaną w zgłoszeniach celnych.
Pełnomocnik Spółki 10 czerwca 2024 r. zapoznał się z aktami sprawy i w piśmie z 11 czerwca 2024 r. przedstawił stanowisko. Zwrócił w nim uwagę, że zgromadzony materiał sprowadza się do dokumentów przekazanych przez [...] oraz ustaleń kontrolujących dotyczących przyporządkowania surowców do zgłoszeń celnych Spółki. Organ nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, a jako jedyny dowód uznał ustalenia z przedstawionego Raportu [...] bez dokonania jego wcześniejszej oceny. Zarzucił, że otrzymanie takiego raportu nie zwalnia organu celnego z jego obowiązków, w szczególności w zakresie gromadzenia dowodów w sprawie oraz ich oceny w zakresie udowodnienia okoliczności, które mają istotne znaczenie w sprawie. Zakwestionował ponadto ustalenia [...] w zakresie uznania, że procesy produkcyjne dokonywane na foliach aluminiowych przez D. w Tajlandii są nieuzasadnione ekonomicznie i mało istotne dla zmiany pochodzenia oraz że mają służyć jedynie obchodzeniu środków taryfowych. Opisując proces technologiczny zwrócił uwagę na fakt, że producent do wytwarzania folii aluminiowej wykorzystuje materiał wsadowy jakim jest taśma aluminiowa o grubości większej niż 0,2 mm. Pomiędzy surowcem stosowanym przez D. a produktem końcowym występują istotne różnice jeżeli chodzi o cechy fizyczne i zastosowanie. Pełnomocnik skarżącej Spółki zarzucił także organowi celnemu niewłaściwe powiązanie poszczególnych faktur oraz dodał, że importer towarów każdorazowo uzyskiwał dowody niepreferencyjnego pochodzenia produktów od tajlandzkiego Departamentu Handlu Zagranicznego, a skarżąca Spółka działała w dobrej wierze i z najwyższą starannością.
Organ I instancji decyzją z 22 sierpnia 2024 r. nr [...] dla towaru ujętego w wymienionym na wstępie decyzji zgłoszeniu celnym:
1. określił:
a) kraj pochodzenia – Chiny;
b) kod dodatkowy TARIC C999;
c) stawkę cła antydumpingowego (A30) w wysokości 28,50 %;
2. orzekł o zaksięgowaniu wymaganej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego
(A30) w wysokości 37892,00 zł;
3. orzekł o zaksięgowaniu wymaganej kwoty ostatecznego cła wyrównawczego w
wysokości 24197,00 zł;
4. określił różnicę między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości
a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym w wysokości 14281,00 zł;
5. wezwał do zapłaty kwot ww. ceł w wysokości 62089,00 zł;
6. wezwał do zapłaty kwoty niedoboru podatku od towarów i usług w wysokości
14281,00 zł.
W uzasadnieniu zaakcentował, na podstawie faktów ustalonych w ramach Misji w Tajlandii stwierdzono, że cała folia aluminiowa eksportowana do Unii Europejskiej m.in. przez spółkę D. w Tajlandii w okresie od grudnia 2019 r. do listopada 2022 r. jest wynikiem przetwarzania, czynności operacyjnych uznanych za ekonomicznie nieusprawiedliwione i przeniesiona do Tajlandii w celu uniknięcia środków antydumpingowych
(i ostatecznie ceł wyrównawczych) nałożonych przez UE na chińską folie aluminiową. Tym samym, kraj pochodzenia folii aluminiowej eksportowanej do UE przez te spółki, to kraj, z którego pochodzi większa cześć materiałów, tzn. Chińska Republika Ludowa. Powołał się na regulacje unijne wskazując, że Komisja (UE) nałożyła ostateczne cło wyrównawcze na przywóz folii aluminiowej do dalszego przetwarzania pochodzącej z Chińskiej Republiki Ludowej i zmieniła rozporządzenie wykonawcze (UE) 2021/2170 nakładające ostateczne cła antydumpingowe na przywóz folii aluminiowej do dalszego przetwarzania pochodzącej z Chińskiej Republiki Ludowej.
Skarżąca Spółka od tej decyzji wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie poszczególnych norm procesowych i prawa materialnego. Podkreśliła m.in., że ani organ I instancji, ani [...] nie badał szczegółowo kluczowej dla sprawy okoliczności tj. charakteru procesów odbywających się na materiałach w Tajlandii.
DIAS nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i zaskarżoną decyzją z 27 stycznia 2025 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.​ Powołując się na regulacje ustawy z 19 marca 2024 r. Prawo celne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1373), rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny zwanego dalej UKC (Dz. Urz. UE L 269 z 10 października 2013 r. ze zm.), rozporządzenia Rady ( EWG) nr 2658/87 z 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256 z 7 września 1987 r. ze zm.), artykułu 13 ust. 1 pkt a rozporządzenia 2016/1036 z 8 czerwca 2016 r. (Dz. Urz. UE L 176/21 z 30.06.2016 r.) w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej podzielił w pełni argumentację organu I instancji. Podkreślił, że rozporządzeniem wykonawczym nr 2021/983 z 17 czerwca 2021 r. (Dz. Urz. UE L nr 216/142 z 18.06.2021 r.) Komisja (UE) nałożyła tymczasowe cło antydumpingowe na przywóz folii aluminiowej do dalszego przetwarzania pochodzącej z Chińskiej Republiki Ludowej. Produktem objętym ww. rozporządzeniem była folia aluminiowa do dalszego przetwarzania o grubości mniejszej niż 0,021 mm, bez podłoża, walcowana, ale nieobrobiona więcej, w rolkach o wadze przekraczającej 10 kg, objęta kodem CN 7607 11 19 (kody TARIC 7607 11 19 60 i 7607 11 19 91). Następnie na przywóz ww. towarów rozporządzeniem wykonawczym nr 2021/2170 z 7 grudnia 2021 r. (Dz. Urz. UE L nr 438/46 z 8.12.2021 r.) Komisja (UE) nałożyła ostateczne cło antydumpingowe. Z kolei rozporządzeniem wykonawczym nr 2021/2287 z 17 grudnia 2021 r. (Dz. Urz. UE L 458/344 z 22.12.2021 r.) Komisja (UE) nałożyła ostateczne cło wyrównawcze na przywóz folii aluminiowej do dalszego przetwarzania pochodzącej z Chińskiej Republiki Ludowej i zmieniła w/w rozporządzenie 2021/2170.
Po zapoznaniu się z dokumentacją w aktach sprawy, tj. dokumentacją z dochodzenia Komisji Europejskiej, w połączeniu ze Wspólną Misją w Tajlandii w fabryce eksportera towaru tj. spółki D., zakończonego stosownym Raportem [...] – DIAS uznał, że podniesione w odwołaniu zarzuty są bezpodstawne i kolejno się do nich ustosunkował. Podkreślił, że Urząd [...] powołany decyzją Komisji Europejskiej z 28 kwietnia 1999 r. (Dz. Urz. L 136 z 1999 r.) wykonuje kompetencje Komisji w zakresie prowadzenia zewnętrznych dochodzeń do celów wzmocnienia zwalczania nadużyć finansowych, korupcji i innego rodzaju nielegalnej działalności mającej negatywny wpływ na interesy finansowe UE, jak również zajmuje się wszelkimi innymi działaniami lub działalnością podmiotów gospodarczych, prowadzoną z naruszeniem prawa UE. Prowadzone przez [...] postępowanie regulują przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady
(UE, Euratom) nr 883/2013 z 11 września 2013 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych
([...]) oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999. [...] jest organem powołanym do ochrony interesów finansowych Wspólnoty, prowadząc dochodzenie [...] działa na rzecz i w imieniu Wspólnoty. Polskie organy celne nie mogą więc drugi raz weryfikować tego, co zostało stwierdzone przez powołany do przeprowadzenia stosownej weryfikacji, organ unijny. Raporty sporządzone na podstawie art. 11 ust. 2 rozporządzenia nr 883/2013 z 11 września 2013 r. stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Podlegają one tym samym przepisom dotyczącym oceny co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych i mają taka sama wartość dowodowa jak te raporty. Dalej DIAS przywołał treść Raportu i orzecznictwo sądowoadministracyjne. Zaakcentował, że z dokumentu uzupełniającego tj. Uzgodnionego Wspólnego Protokołu nr [...] podpisanego 24 listopada 2022 r. w Bangkoku przez urzędników śledczych [...], administracji celnej Belgii oraz starszego urzędnika ds. handlu DFT wynika, że na podstawie przekazanych przez D. informacji na temat surowców i procesu produkcyjnego oraz stosując ex analogia motyw 57 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/1474 z 14 września 2021 r., można stwierdzić, że cała folia aluminiowa eksportowana do Unii Europejskiej przez spółkę D. w 2019 r. do grudnia 2022 r. (w ramach kodów chińskich podlegających cłom antydumpingowym dla chińskiej folii aluminiowej) wynika z procesu przetwarzania/obróbki, który jest uznawany przez [...] za nieuzasadniony ekonomicznie i został przesunięty do Tajlandii wyłącznie w celu uniknięcia stosowania środków antydumpingowych nałożonych przez UE na chińską folię aluminiową. W zał. tym [...] stwierdził, że art. 33 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z 28 lipca 2015 r. ma zastosowanie i, że krajem pochodzenia folii aluminiowej wywożonej do UE przez spółki jest kraj, z którego pochodzi większa cześć materiałów, czyli Chińska Republika Ludowa. [...] stwierdził, że folia aluminiowa pochodząca z Chińskiej Republiki Ludowej była błędnie zgłaszana w ramach niepreferencyjnego pochodzenia z Tajlandii przy przywozie do UE, co prowadziło do uchylania się od ceł antydumpingowych (a ostatecznie od ceł wyrównawczych), które zostały nałożone na chińską folię aluminiową na mocy rozporządzeń Rady. Podsumował, że organ I instancji miał pełne prawo do wykorzystania dowodów zgromadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych ([...]). Jak już wskazano, instytucja ta powołana decyzją Komisji Europejskiej z 28 kwietnia 1999 r. wykonuje kompetencje Komisji w zakresie prowadzenia zewnętrznych dochodzeń do celów wzmocnienia zwalczania nadużyć finansowych Unii Europejskiej, jak również wszelkimi innymi działaniami lub działalnością podmiotów gospodarczych prowadzonych z naruszeniem prawa unijnego. A w tej sprawie to nie organ dokonywał badania procesów zachodzących na materiałach w Tajlandii, a urzędnicy unijni specjalnie do tego powołani przepisami prawa unijnego. Jak już wskazano w treści niniejszej decyzji, we wnioskach Raportu Końcowego [...] czytamy, że "Od urzędu nie wymaga się podejmowania jakichkolwiek innych działań". Natomiast skarżącą Spółka nie przedstawiła żadnych dowodów mogących podważyć ustalenia urzędników [...] w zakresie dokonywanych na towarze procesów przetwarzania/obróbki, poza stwierdzeniami kwestionującymi te ustalenia.
Nadto podkreślono, że w Końcowym Raporcie [...], bazującym na dokonanych podczas wizyty w Tajlandii u kontrahenta skarżącej spółki obserwacjach, stwierdzono, że D. stanowiąca część chińskiej grupy spółek pod nazwą D., produkowała folię aluminiową z taśmy aluminiowej (HS 7606) pozyskanej bezpośrednio z Chin. Ważną część surowca wykorzystywanego przez D. (HS 7607) pozyskano od spółek powiązanych z D., będących producentami folii aluminiowej w Chinach, posiadających zintegrowany proces produkcyjny. Raport [...] stwierdził, że w motywie 57 do Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2021/1474 z 14 września 2021 r., kroki podjęte w celu przerobienia materiału foliowego na duże rolki są komparatywnie niewielkie i mają niewielką wartość dodaną w porównaniu do etapów realizowanych w Chinach. W obliczu tak udowodnionego stanu faktycznego sprawy (opartego na Misji w fabryce producenta ) trudno uznać argumentację Spółki za uzasadnioną.
Kwestionując prawidłowość powyższej decyzji ostatecznej skarżąca spółka w skardze zarzuciła naruszenie:
1. art. 60 ust. 2 UKC w zw. z art. 33 i art. 34 RD do UKC - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i bezzasadne twierdzenie, że towary w postaci folii aluminiowej (dalej: Towar) objęte zgłoszeniem celnym mają chińskie niepreferencyjne pochodzenie, podczas, gdy;
a) organy I i II instancji nie kwestionują prawidłowości świadectw pochodzenia dla Towarów objętych zgłoszeniami celnymi, z których wynika tajskie pochodzenie tych Towarów, jak również nie podjęły jakichkolwiek działań zmierzających do przeprowadzenia weryfikacji tych świadectw;
b) zakres działań realizowanych przez dostawcę Towarów z Tajlandii — który nie został zakwestionowany przez organy - stanowił istotny etap produkcji Towarów i doprowadził do znaczącej i ekonomicznie uzasadnionej obróbki i przetworzenia, a jednocześnie w wyniku tych działań:
- Towar nabył nowe cechy i właściwości, których skutkiem była zmiana pozycji taryfowej towarów z pozycji HS 7606 na pozycję HS 7607,
- przekroczony został katalog tzw. minimalnych operacji, których nie uznaje się za istotne ekonomicznie uzasadnione przetworzenie lub obróbkę do celów nadania pochodzenia, o których mowa w art. 34 RD do UKC,
c) wbrew twierdzeniom organu odwoławczego okoliczności stanu faktycznego nie pozwalają twierdzić w sposób jednoznaczny i obiektywny, że działania podejmowane przez dostawcę towarów z Tajlandii były ekonomicznie nieuzasadnione, a ich celem było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 UKC,
2. art. 60 ust. 2 UKC w zw. z art. 33 i art. 34 RD do UKC oraz w zw. z art. 1 ust. 3 Rozporządzenia nr 2021/2170 i w zw. z art. 1 ust. 3 Rozporządzenia nr 2021/2287 - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie z uwagi na błędne przyjęcie, że Towar ma chińskie, a nie tajskie pochodzenie i podlega regulacjom nakładającym ostateczne cło antydumpingowe i cło wyrównawcze na towar,
3. art. 187 § 1, art. 188, art. 191 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383, dalej: O.p.) w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego — z uwagi na:
a) brak zgromadzenia odpowiedniego materiału dowodowego, dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wnikliwego zbadania sprawy i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności poprzez:
- brak podjęcia przez organy jakichkolwiek działań, które pozwoliłyby zgromadzić dowody uzasadniające kwestionowanie kraju pochodzenia towarów, objętych zgłoszeniem celnym i wydanie niekorzystnej dla skarżącej Spółki decyzji,
- błędne twierdzenie organu odwoławczego (a wcześniej organu I instancji), że zgromadzone w sprawie dowody pozwalają na ustalenie stanu faktycznego, pomimo, iż utrzymana w mocy decyzja organu I instancji w tym zakresie odwołuje się wyłącznie do ustaleń przedstawionych w materiałach dostarczonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych ([...]), uznając, że materiały te w sposób wystarczający dowodzą "że sprzedawane do UE towary w postaci folii aluminiowej nie były poddawane zasadniczej obróbce/przetwarzaniu na terenie Tajlandii, a tajlandzkie pochodzenie tych towarów deklarowane było na podstawie nieprawdziwych informacji oraz na potrzeby uniknięcia obowiązku uiszczenia stosownych ceł",
- wybiórczą ocenę dowodów, wskutek czego ustalenia [...] przedstawione w Raporcie i innych materiałach, stanowią wyłączny dowód w sprawie i podstawę do wydania rozstrzygnięcia, pomijając przy tym inne istotne dowody (świadectwa pochodzenia wydane przez rząd Tajlandii) czy uznając je jako pozostające "bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy",
b) w kontekście Raportu [...] - bezpodstawne twierdzenie, że organy nie mogą "weryfikować tego, co zostało stwierdzone przez powołany do przeprowadzenia stosownej weryfikacji, organ unijny",
c) pominięcie w sprawie okoliczności dysponowania przez Spółkę dowodami pochodzenia dla Towarów objętych zgłoszeniem celnym, które nie zostały zakwestionowane przez organy obu instancji,
d) bezpodstawne uznanie, że działania tajskiego eksportera i producenta folii nie były "ekonomicznie uzasadnione", przy jednoczesnym braku przedstawienia przez organ jakichkolwiek argumentów, które uzasadniałyby takie twierdzenie,
4. art. 210 § 4 w zw. z art. 188 O.p. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez niepełne uzasadnienie przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji oceny zarzutów strony skarżącej oraz wniosków dowodowych przez nią złożonych, w tym:
a) uznanie z góry za zbędne wnioski dowodowe strony skarżącej i nieuprawnione stwierdzenie, że "mając w posiadaniu dowód w postaci "Raportu Końcowego [...]" nie było potrzeby, a wręcz uzasadnionych przesłanek, dokonywania dodatkowych ustaleń przez tut. organy celne",
b) lakoniczne i pobieżne odniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do kwestii oddalenia wniosków dowodowych złożonych przez skarżącą Spółkę, stwierdzając, że "organ pierwszej instancji, stosownie do jego treści, dysponował materiałem dowodowym, pozwalającym na prawidłowe rozstrzygnięcie", pomimo, iż w sprawie organ I instancji nie przeprowadził własnego postępowania dowodowego, lecz ograniczył się do ustaleń [...],
5. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a), art. 187 1, art. 191 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego i pominięcie w ocenie istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, skutkujące utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji, pomimo, że ta w swojej treści zawiera nieprawidłowości, będące podstawą do jej uchylenia przez organ odwoławczy,
6. art. 30b ust. 1 i art. 33 ust. 2a ustawy 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 361, dalej: ustawa o VAT) poprzez błędne określenie podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług w zakresie importu Towaru na skutek m.in. błędnego określenia kraju pochodzenia Towaru oraz nieprawidłowego określenia wysokości należności celnych (kwoty długu celnego), a w konsekwencji — błędnego określenia wysokości zobowiązania w podatku od towarów i usług.
Wobec tych zarzutów wniosła o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej Spółki zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi obszernie przedstawiła proces technologiczny i właściwości produktu. Zaakcentowała niewłaściwe zastosowanie art. 60 ust. 2 UKC i rozporządzeń delegowanych do UKC, nieuwzględniających dodatkowego zastosowania operacji w skutkujących m.in. zmianą pozycji taryfowej z HS 7606 na HS 7607; brak wyczerpującego rozpatrzenia całości materiału dowodowego oraz pominięcia dowodu z opinii eksperta; błędne potwierdzenie ryzyka operacji w przypadku próby obejścia ceł, bez wykrycia tego obiektywnymi dowodami – stwierdzenie, że dane o eksporcie oraz inwestycja dostawcy przeczą tej tezie.​ Nadto zarzuciła błędne ograniczenie się przez organy do raportu [...] bez zastosowania weryfikacji, postępowania wyjaśniającego, uzupełniającego w spornym zakresie, a także niezastosowanie najnowszego orzecznictwa TSUE dotyczącego art. 33 RD do UKC.​ W konsekwencji błędne uzasadnienie podatku VAT poprzez wprowadzenie innego niż faktyczny miejsca pochodzenia towaru.​
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wskazał, że ​​decyzja została podjęta na podstawie oceny stanu faktycznego i prawnego; działania eksportera mają charakter ekonomicznie nieuzasadniony i były motywowane obejściem środków ochrony handlu.​ Podkreślił, że raport [...] ma domniemanie zgodności z prawdą, przeprowadzone przez organy ścigania, które zostało zweryfikowane, przede wszystkim poprzez oznaczenie pochodzenia materiału wsadowego z Chin.​ Uznał, że świadectwo pochodzenia wydane przez Tajlandię nie obejmuje UE w zakresie ustalania faktycznego pochodzenia, szczególnie gdy jest obalone dowodami struktury organizacyjnej.​ Nadto odrzucił zarzuty braku kompletności postępowania dowodowego oraz braku powołania biegłych wskazując, że spór dotyczy wykładni funkcjonalnej, nie zaś tożsamości towaru.​ Za niedopuszczalne uznał twierdzenia o naruszeniu przepisów VAT akcentując, że rozliczenia są konsekwencją uznania chińskiego pochodzenia towaru.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1427, dalej: p.p.s.a.), stanowi, że uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W wyniku tak przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone przez organy z zachowaniem obowiązujących przepisów prawa procesowego, a organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego.
Spór w sprawie dotyczy ustaleń organów obu instancji dotyczących faktycznego pochodzenia towarów objętych ww. zgłoszeniami celnymi.
Podstawę prawną dla określenia niepreferencyjnego pochodzenia towarów stanowi art. 60 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (UKC), zgodnie z którym: "w przypadku gdy dwa lub więcej krajów uczestniczy w produkcji, towary uznaje się za pochodzące z kraju, w którym przeszły ostatnie, zasadnicze i ekonomicznie uzasadnione przetwarzanie lub obróbkę w przedsiębiorstwie wyposażonym dla tego celu, którego wynikiem jest wytworzenie nowego produktu lub stanowiące istotny etap produkcji".​
Szczegółowe zasady stosowania art. 60 UKC określa Rozporządzenie Delegowane Komisji (UE) 2015/2446 z 28 lipca 2015 r. W przypadku towarów nieobjętych załącznikiem 22-01 do tego rozporządzenia, takich jak folia aluminiowa klasyfikowana do pozycji HS 7607, uznaje się, że towary te zostały poddane ostatniemu istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetworzeniu lub obróbce w państwie lub na terytorium, z którego pochodziła większa część materiałów, określona na podstawie wartości tych materiałów.​​
Natomiast kluczowe znaczenie dla niniejszej sprawy ma art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446, który stanowi: "Wszelkie operacje obróbki lub przetwarzania przeprowadzone w innym państwie lub na innym terytorium uznaje się za ekonomicznie nieuzasadnione, jeżeli na podstawie dostępnych faktów ustalono, że celem tych operacji było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 kodeksu".​
Oceniając natomiast wartość dowodową Raportu [...] należy stwierdzić, że Raport [...] nr [...] z 9 listopada 2023 r. stanowi dokument urzędowy sporządzony przez organ unijny powołany do ochrony interesów finansowych Wspólnoty. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych raport [...] posiada przymiot dokumentu urzędowego i korzysta z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą (por. wyrok NSA z 7 marca
2018 r., I GSK 1295/16, Legalis nr 1759935).​ Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z d 22 lutego 2017 r., I GSK 1421/15, Legalis nr 1606087: "raport [...] kończący dochodzenie ma wartość dowodową jak protokół krajowego organu kontroli". Polskie organy celne nie mogą ponownie weryfikować tego, co zostało stwierdzone przez powołany do przeprowadzenia stosownej weryfikacji organ unijny.​
W tej sprawie Raport [...] został sporządzony na podstawie Wspólnej Misji przeprowadzonej przez [...] we współpracy z Departamentem Handlu Zagranicznego Tajlandii (DFT) w dniach 21-24 listopada 2022 r. Ustalenia misji zostały potwierdzone przez tajlandzkiego przedstawiciela DFT w Uzgodnionym Wspólnym Protokole [...]. Nie jest to zatem wyłącznie interpretacja stanu faktycznego przez [...], ale również przez organ tajlandzki odpowiedzialny za wystawianie świadectw pochodzenia.​
Oceniając merytoryczne zarzuty dotyczące nieprawidłowego ustalenia chińskiego pochodzenia towarów, Sąd stwierdził, że nie zasługują one na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie okoliczność ta została wykazana w sposób niebudzący wątpliwości. Organ pierwszej instancji uzyskał w tej kwestii wiedzę na podstawie dokumentacji dochodzenia prowadzonego przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych [...]. Dochodzenie to prowadzone było w celu ujawnienia procederu omijania wprowadzonych wobec Chińskiej Republiki Ludowej środków antydumpingowych nałożonych na import niektórych rodzajów folii aluminiowej, objętych kodem TARIC 7607 11 19 10, poprzez deklarowanie ich tajlandzkiego pochodzenia. Dochodzenie prowadzone było w ścisłej współpracy z Departamentem Handlu Zagranicznego i tajlandzkim Departamentem Celnym.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że fakt, iż organy nie podjęły działań zmierzających do przeprowadzenia weryfikacji świadectw tajlandzkiego pochodzenia towarów objętych zgłoszeniami celnymi, nie może stanowić argumentu przemawiającego za wadliwością wydanej decyzji. Świadectwa pochodzenia są dowodem podlegającym ocenie organu, podobnie jak pozostały zebrany materiał dowodowy. Świadectwa te zostały wystawione przez organy tajlandzkie, bowiem organy te wprowadzono w błąd, co do pochodzenia towarów. Nie mogą one zatem przesądzać rzeczywistego pochodzenia towarów i w okolicznościach niniejszej sprawy nie istniała potrzeba ich weryfikacji. W prowadzonym postępowaniu nie obowiązuje zasada formalnej teorii dowodów, która nakazywałaby dowód w postaci świadectw pochodzenia traktować jako dowód najważniejszy i uniemożliwiała dokonanie odmiennych ustaleń na podstawie innego zebranego materiału dowodowego do czasu weryfikacji tych świadectw.
Sąd ocenił jako niezasadne stanowisko skarżącej Spółki, że zakres działań realizowanych przez dostawcę towarów z Tajlandii stanowił istotny etap produkcji towarów i doprowadził do znaczącej i ekonomicznie uzasadnionej obróbki i przetworzenia, w wyniku tych działań towar nabył nowe cechy i właściwości, których skutkiem była zmiana pozycji taryfowej towarów z pozycji HS 7606 na pozycję HS 7607 i przekroczony został katalog tzw. minimalnych operacji, których nie uznaje się za istotne ekonomicznie uzasadnione przetworzenie lub obróbkę do celów nadania pochodzenia, o których mowa w art. 34 RD.
Sama zmiana pozycji taryfowej nie świadczy o realizacji istotnego etapu produkcji towarów przez podmiot tajlandzki. Nie uniemożliwiała ona zatem dokonania przez organ oceny, że towar miał chińskie pochodzenie.
Dokonanej przez organ ocenie nie można zarzucić naruszenia przepisów prawa. Wbrew stanowisku skarżącej, z zebranego materiału dowodowego wynika, że celem dostawcy towarów z Tajlandii było uniknięcie zastosowania środków, o których jest mowa w art. 59 UKC. Okoliczności założenia Spółki eksportującej towar przez podmiot chiński, własność udziałów w Spółce, informacje na stronie internetowej podmiotu chińskiego o możliwości nabywania towaru w Tajlandii z ominięciem cła antydumpingowego – w sposób bezpośredni i jednoznaczny wskazują na zamiar podmiotu chińskiego ominięcia cel antydumpingowych przez przeniesienie istotnego etapu produkcji towaru do Tajlandii. Natomiast brak wiedzy skarżącej o tych faktach w dacie zawierania umowy nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Podkreślić należy, że przepis art. 60 ust. 2 UKC przewiduje, że towar, w produkcję którego zaangażowane są więcej niż jeden kraj lub więcej niż jedno terytorium, uznaje się za pochodzący z kraju lub terytorium, w którym towar ten został poddany ostatniemu istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetwarzaniu lub obróbce, w przedsiębiorstwie przystosowanym do tego celu, co spowodowało wytworzenie nowego produktu lub stanowiło istotny etap wytwarzania.
W niniejszej sprawie kwestią zasadniczą był fakt, że celem operacji przeniesienia przez podmiot chiński części procesu produkcji do Tajlandii było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 UKC.
Jak już wyżej wskazano, zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma norma art. 33 RD, zgodnie z którą wszelkie operacje obróbki lub przetwarzania przeprowadzone w innym państwie lub na innym terytorium uznaje się za ekonomicznie nieuzasadnione, jeżeli na podstawie dostępnych faktów ustalono, że celem tych operacji było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 UKC. W odniesieniu do towarów, które nie są objęte załącznikiem 22-01 RD (takich jak folia aluminiowa HS 7607), uznaje się, że towary te zostały poddane ostatniemu istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetworzeniu lub obróbce, co spowodowało wytworzenie nowego produktu lub stanowiło istotny etap wytwarzania w państwie lub na terytorium, z którego pochodziła większa część materiałów, określona na podstawie wartości tych materiałów.
W sprawie nie budzi wątpliwości, że większa część materiałów, a w istocie całość materiałów użytych do produkcji, pochodziła z Chin, a celem operacji przeniesienia części procesu produkcji do Tajlandii było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 UKC.
Sąd podziela stanowisko organów orzekających, że dowody zebrane podczas misji [...] jednoznacznie wskazują, iż importowana folia (pozycja 7607) "wyprodukowana" została z chińskiego surowca w postaci folii, także objętej pozycją 7607. Importowana przez Spółkę folia nie przeszła na terenie Tajlandii obróbki, która zgodnie z przepisami unijnymi mogła zmienić pochodzenie z chińskiego na tajlandzkie.
Sąd uznał za niezasadne zarzuty w zakresie naruszenia prawa procesowego, w szczególności naruszenia art. 187 § 1 O.p. i art. 191 O.p. poprzez brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego i jego oceny z przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów przez organ odwoławczy. Organ dokonał ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy na podstawie raportu [...].
Moc dowodowa raportów [...] była przedmiotem licznych, aprobujących rozstrzygnięć (por. wyroki NSA z 17 listopada 2016 r., I GSK 68/15, z 3 listopada 2010 r., I GSK 444/09). Urząd ten został ustanowiony decyzją Komisji z 28 kwietnia 1999 r. (Dz. Urz. WE. L. 99. 136. 20). Kwestie dotyczące prowadzonych przezeń dochodzeń normuje obecnie rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych ([...]) oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999 (Dz. U. UE. L. 2013. 248. 1). Rozporządzenie to weszło w życie w dniu 1 października 2013 r. Rozporządzenie nr 883/2013 stanowi w art. 11 ust. 1, że po zakończeniu dochodzenia przez Urząd sporządza się raport. W myśl art. 11 ust. 2 rozporządzenia, raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Z kolei, zgodnie z art. 12 ust. 1 wyżej wskazanego rozporządzenia, bez uszczerbku dla art. 10 i 11 niniejszego rozporządzenia i przepisów rozporządzenia (Euratom, WE) nr 2185/96 Urząd może przekazać właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich informacje uzyskane w toku dochodzeń zewnętrznych w odpowiednim czasie, aby umożliwić im podjęcie odpowiednich działań zgodnie z ich prawem krajowym.
Podkreślić należy, że [...] jest organem powołanym do ochrony interesów finansowych Wspólnoty, prowadząc dochodzenie [...] działa na rzecz i w imieniu Wspólnoty. Polskie organy celne nie mają więc, co do zasady, podstaw, by drugi raz weryfikować to, co zostało stwierdzone przez powołany do przeprowadzenia stosownej weryfikacji organ unijny.
W postępowaniu celnym prowadzonym przez krajowe organy, raport [...] należy traktować tak, jak wszelkiego rodzaju protokoły z kontroli przeprowadzonych przez organy administracji krajowej, a więc jak dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 O.p. Dokumenty urzędowe nie mają ostatecznej mocy dowodowej, przepis art. 194 § 3 O.p. dopuszcza bowiem możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko takiemu dokumentowi. Ciężar dowodu spoczywa jednak na stronie wywodzącej przeciwne wnioski. W toku postępowania skarżącej nie udało się wniosków płynących z raportu [...] obalić.
Z raportu tego wynika zakres prac wykonanych w Chinach i Tajlandii oraz ich wzajemny stosunek a także pochodzenie surowca użytego do produkcji zakupionego towaru. Skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów podważających ustalenia raportu [...] w tym zakresie.
Podkreślić należy, że analogiczne sprawy importu folii aluminiowej z Tajlandii były już przedmiotem rozważań innych sądów administracyjnych, a skład orzekający w niniejszym postępowaniu w pełni podziela wcześniejsze orzecznictwo w tym zakresie (m.in. wyrok WSA w Gdańsku z 5 grudnia 2024r., III SA/Gd 405/24, Legalis nr 3155154).
Podsumowując zatem stwierdzić należało, że organy celne prawidłowo ustaliły, iż towar importowany przez skarżącą Spółkę ma pochodzenie chińskie, a nie tajlandzkie, w oparciu o wiarygodny materiał dowodowy w postaci Raportu [...] sporządzonego na podstawie Wspólnej Misji przeprowadzonej we współpracy z organami tajlandzkimi. Operacje przeprowadzane przez D. w Tajlandii stanowiły operacje ekonomicznie nieuzasadnione w rozumieniu art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446, których głównym celem było uniknięcie ceł antydumpingowych i wyrównawczych nałożonych przez UE na chińską folię aluminiową. Organy celne nie naruszyły przepisów postępowania, opierając swoje rozstrzygnięcie na Raporcie [...] jako dokumencie urzędowym korzystającym z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą. Zgodnie bowiem z orzecznictwem NSA i WSA (m.in. I GSK 670/16), raport [...] kończący dochodzenie ma wartość dowodową jak protokół krajowego organu kontroli, co oznacza, że stosownie do art. 180 § 1 O.p. w zw. z art. 181, art. 191 O.p. podlega on ocenie organu prowadzącego postępowanie łącznie z pozostałym materiałem zgromadzonym w sprawie. Taka sytuacja miała miejsce w tej sprawie, a tym samym nie doszło do naruszenia art. 194 O.p. Odnosząc to do stanu sprawy wypada wskazać, że w raporcie [...] oprócz przedstawienia ustalonych okoliczności faktycznych, został też zaprezentowany wynik dochodzenia. Raport ten został sporządzony na podstawie dokumentów źródłowych. Informacje ujęte w raporcie [...] i załącznikach do niego zostały pozyskane przez funkcjonariuszy unijnych przy współudziale tajwańskich władz administracyjnych, a tym samym nie ma uzasadnionych podstaw do ich ponownej weryfikacji z materiałem źródłowym, na podstawie którego powstał raport [...]. Organy celne były zatem uprawnione do wydania rozstrzygnięć nakładających na skarżącą Spółkę cło antydumpingowe na przywóz folii aluminiowej, pochodzącej faktycznie z Chińskiej Republiki Ludowej.
Skarżąca Spółka podnosi, że operacje przeprowadzane przez D. w Tajlandii wykraczają poza minimalną obróbkę określoną w art. 34 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446 i skutkują zmianą pozycji taryfowej z HS 7606 (taśmy aluminiowe) na HS 7607 (folia aluminiowa), co według Komisji Europejskiej jest wystarczające do nabycia pochodzenia.​
Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Po pierwsze, z ustaleń Wspólnej Misji [...] wynika, że proces produkcji foliowego materiału wsadowego w Chinach obejmuje topienie wlewków aluminiowych, odlewanie, piłowanie, skórowanie, podgrzewanie, kilkustopniowe walcowanie na gorąco i na zimno oraz wyżarzanie. Kolejne etapy przekształcania materiału foliowego w duże rolki w Tajlandii mają stosunkowo niewielki zakres i ograniczoną wartość dodaną.​
Po drugie, zgodnie z art. 13 ust. 1 lit. a) Rozporządzenia (UE) nr 1036/2016 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych: "Cło antydumpingowe nałożone na podstawie niniejszego rozporządzenia można obchodzić przez nieznaczną modyfikację przedmiotowego towaru, tak aby podlegał on zakwalifikowaniu pod takie regulacje celne, które zazwyczaj nie są objęte środkami". Sama zmiana pozycji taryfowej nie może być uznana za dowód wpływu operacji przeprowadzonych na materiale wsadowym, jeżeli są one ekonomicznie nieuzasadnione.​
Po trzecie, podczas Wspólnej Misji zaobserwowano w zakładzie D. zapasy gotowej chińskiej folii aluminiowej o kodzie HS 7607 w magazynie oraz fakt, że piece i linie odlewnicze do produkcji taśmy aluminiowej z wlewków nie były jeszcze uruchomione w listopadzie 2022 r. Świadczy to o tym, że zakład w Tajlandii nie posiadał pełnego, zintegrowanego procesu produkcyjnego, jaki funkcjonował w Chinach.​
Skarżąca Spółka kwestionuje zastosowanie art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446, argumentując, że nie udowodniono, iż głównym lub dominującym celem uruchomienia produkcji w Tajlandii było uniknięcie ceł antydumpingowych, powołując się przy tym na wyrok TSUE z 21 listopada
2024 r. w sprawie C-297/23 P (Harley-Davidson Europe Ltd.).​​
W wyroku tym TSUE stwierdził, że "jeżeli na podstawie dostępnych okoliczności faktycznych okazuje się, że głównym lub dominującym celem przeniesienia jest uniknięcie stosowania środków polityki handlowej Unii, do danego podmiotu gospodarczego należy przedstawienie dowodu na to, że głównym lub dominującym celem tego przeniesienia nie było - w chwili podjęcia decyzji dotyczącej tego przeniesienia - uniknięcie stosowania takich środków".​
W niniejszej sprawie zatem okoliczności faktyczne bezspornie wskazują, że głównym celem działalności D. w Tajlandii było uniknięcie ceł. Przemawiają za tym bowiem następujące fakty:
a) struktura własnościowa i powiązania kapitałowe - D. stanowi część chińskiej grupy D., będącej producentem folii aluminiowej w Chinach z pełnym, zintegrowanym procesem produkcyjnym,
b) wykorzystywanie wyłącznie surowców chińskich - podczas Wspólnej Misji ustalono, że D. wykorzystuje wyłącznie surowce pochodzenia chińskiego do produkcji folii aluminiowej, a większa część materiału foliowego była pozyskiwana od spółek powiązanych z D.,
c) ograniczony zakres operacji w Tajlandii - jak stwierdzono w motywie 57 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2021/1474 z 14 września 2021 r., proces produkcji w Tajlandii był znacznie mniej rozbudowany niż w Chinach. W momencie dochodzenia Komisji Europejskiej (2020-2021 r.) zakład produkcyjny i zakres operacji były jeszcze mniej zaawansowane,
d) kontekst czasowy rozpoczęcia działalności – D. rozpoczęła produkcję komercyjną w Tajlandii w lipcu 2019 r., a więc po wprowadzeniu przez UE pierwszych środków antydumpingowych wobec chińskiej folii aluminiowej
(od 2009 r.).​
e) brak pełnej niezależności produkcyjnej - podczas Wspólnej Misji w listopadzie 2022 r. stwierdzono obecność w magazynie zapasów gotowej chińskiej folii aluminiowej o kodzie HS 7607 oraz fakt, że linie odlewnicze do produkcji taśmy aluminiowej z wlewków nie były jeszcze uruchomione. Oznacza to, że nawet po trzech latach działalności zakład w Tajlandii nie uniezależnił się od importu półproduktów z Chin.​
Skarżąca przedstawiła tabelę wskazującą, że w okresie lipiec 2019 r. - wrzesień 2021 r. jedynie 21,63% sprzedaży D. trafiło do UE, a w okresie wrzesień 2021 r. - luty 2023 r. tylko 6,96%. Argument ten nie podważa jednak ustaleń [...]. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, zmniejszenie się ilości sprzedaży mogło wynikać właśnie z faktu, że podmioty unijne obawiały się, iż towary mogą być pochodzenia chińskiego, a nie tajlandzkiego. Istotne jest również, że w Raporcie [...] wskazano, iż niemiecka spółka po otrzymaniu decyzji WIP (wiążącej informacji o pochodzeniu) niezgodnej z jej oczekiwaniami - o pochodzeniu towaru z Chin - zrezygnowała z transakcji z tajlandzką spółką powiązaną T.
Skarżąca Spółka podnosi, że dysponowała świadectwem niepreferencyjnego pochodzenia nr [...] z 20 lipca 2022 r. wystawionym przez uprawniony organ tajlandzki, które nie zostało zakwestionowane przez organy w trybie szczególnej procedury weryfikacji.​
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, świadectwo niepreferencyjnego pochodzenia wystawione przez państwo trzecie nie może wiązać organów Unii w zakresie ustalenia pochodzenia tych towarów, uniemożliwiając tym organom zbadanie owego pochodzenia za pomocą innych środków, jeżeli istnieją obiektywne, poważne i zgodne poszlaki wywołujące wątpliwość co do rzeczywistego pochodzenia towarów stanowiących przedmiot tych świadectw (por. wyrok WSA w Gdańsku z 28 stycznia 2016 r., III SA/Gd 844/15, Legalis nr 1431238). W rzeczywistości, gdyby stosowanie takich świadectw mogło samo w sobie uzasadniać przyznanie obniżenia należności celnych, kontrole a posteriori zostałyby w dużej części pozbawione skuteczności.​
Istotne jest, że we Wspólnej Misji uczestniczył przedstawiciel Departamentu Handlu Zagranicznego Tajlandii (DFT) - organu właściwego do wystawiania świadectw pochodzenia. Wspólna Misja [...] i D. wykazała, że eksporter nie przedstawił prawidłowych danych co do pochodzenia towaru, legalizując świadectwo w tajlandzkiej Izbie Handlu Zagranicznego. W takiej sytuacji nie było podstaw do prowadzenia dodatkowej procedury weryfikacji świadectwa pochodzenia.​
Skarżąca zarzuca, że organy celne nie przeprowadziły własnego postępowania dowodowego, a ograniczyły się wyłącznie do ustaleń [...], nie uwzględniając m.in. ekspertyzy dr hab. inż. prof. Politechniki [...] Z. B. oraz nie powołując biegłego z zakresu inżynierii materiałowej.​
Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 48 UKC, po zwolnieniu towarów organy celne mogą weryfikować prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu. [...] jest organem unijnym powołanym do ochrony interesów finansowych Wspólnoty, prowadząc dochodzenie działa na rzecz i w imieniu Wspólnoty. Polskie organy celne nie mogą więc drugi raz weryfikować tego, co zostało stwierdzone przez powołany do przeprowadzenia stosownej weryfikacji organ unijny.​​
W Raporcie Końcowym [...] wyraźnie stwierdzono: "Od urzędu nie wymaga się podejmowania jakichkolwiek innych działań". Organ celny miał zatem podstawy do uznania, że dysponuje wystarczającym materiałem dowodowym. Przedstawiona przez skarżącą ekspertyza prywatna dotyczyła procesów technologicznych produkcji folii aluminiowej, jednak organy celne nie kwestionowały samego przebiegu procesu produkcyjnego. Przedmiotem sporu było ustalenie kraju pochodzenia towaru na podstawie przepisów unijnego kodeksu celnego i rozporządzenia delegowanego, a w zakresie ustalania reguł pochodzenia towarów organem właściwym są wyłącznie organy celno-skarbowe (art. 69 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 2 lit. a ustawy Prawo celne).​
Ponadto, zgodnie z art. 197 § 1 O.p., organ podatkowy może powołać na biegłego osobę dysponującą wiadomościami specjalnymi w przypadku gdy prowadzona sprawa tego wymaga. Wymóg ten nie jest obligatoryjny w sytuacji, gdy opinia biegłego nie miałaby wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. W niniejszej sprawie tożsamość spornego towaru została ustalona pod kątem jego pochodzenia, dlatego też nie było potrzeby przeprowadzania kolejnych dowodów.​
Skarżąca Spółka podnosi, że art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446 jest niewłaściwy, gdyż Komisja Europejska przekroczyła delegację zawartą w art. 62 UKC i naruszono art. 290 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej.​
Zarzut ten został rozstrzygnięty przez TSUE w wyroku z dnia 21 listopada 2024 r. w sprawie C-297/23 P (Harley-Davidson), gdzie Trybunał oddalił analogiczny zarzut, stwierdzając, że art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446 nie narusza art. 290 TFUE. Stanowisko skarżącej w tym zakresie jest zatem pozbawione podstaw prawnych.​​
Skarżąca zarzuca naruszenie art. 30b ust. 1 i art. 33 ust. 2a ustawy o VAT poprzez błędne określenie podstawy opodatkowania podatkiem VAT na skutek nieprawidłowego określenia kraju pochodzenia towaru.​
Zarzut ten jest pochodną wobec ustaleń dotyczących pochodzenia towaru. Zgodnie z art. 30b ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania z tytułu importu towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. W związku z tym, że w sprawie udowodniono w sposób nie budzący wątpliwości, iż importowana przez skarżącą Spółkę z Tajlandii folia aluminiowa była pochodzenia chińskiego, zatem towar ten podlega cłu antydumpingowemu i wyrównawczemu, które mają bezpośredni wpływ na wysokość opodatkowania podatkiem VAT z tytułu importu. Zasadnym było zatem określenie różnicy między kwotą podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru w prawidłowej wysokości a kwotą podatku wykazaną przez Spółkę.​
Mając na uwadze powyższe rozważania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że: organy celne prawidłowo ustaliły, iż towar importowany przez skarżącą spółkę ma pochodzenie chińskie, a nie tajlandzkie, w oparciu o wiarygodny materiał dowodowy w postaci Raportu [...] sporządzonego na podstawie Wspólnej Misji przeprowadzonej we współpracy z organami tajlandzkimi; operacje przeprowadzane przez D. w Tajlandii stanowiły operacje ekonomicznie nieuzasadnione w rozumieniu art. 33 Rozporządzenia Delegowanego 2015/2446, których głównym celem było uniknięcie ceł antydumpingowych i wyrównawczych nałożonych przez UE na chińską folię aluminiową; organy celne nie naruszyły przepisów postępowania, opierając swoje rozstrzygnięcie na Raporcie [...] jako dokumencie urzędowym korzystającym z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą; prawidłowo zastosowano przepisy dotyczące cła antydumpingowego i wyrównawczego oraz określono różnicę w podatku VAT.
Analogiczne stanowisko w sprawach o zbliżonym stanie faktycznym i prawnym z udziałem skarżącej Spółki zostało również zaprezentowane w wyrokach WSA w Gliwicach z 12 listopada 2025 r. wydanych w sprawach: III SA/Gl 362/25 i III SA/Gl 359/25 (publ. w: centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych), a skład orzekający niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko w nich zawarte.
Mając powyższe na względzie tut. Sąd uznał zarzuty podniesione w skardze za niezasadne i w konsekwencji na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI