III SA/Gl 36/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku spółki E. sp. z o.o. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej wykorzystanej przez zakład energochłonny za rok 2018. Spółka argumentowała, że przyczyną uchybienia terminowi była publikacja wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 13 czerwca 2024 r. (C-266/23), który doprecyzował koszty energii elektrycznej w kontekście podatku akcyzowego. Organy podatkowe, zarówno pierwszoinstancyjny, jak i organ odwoławczy (Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach), odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu. Uzasadniały to tym, że termin określony w art. 31d ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym ma charakter materialnoprawny i nie podlega instytucji przywrócenia terminu, która dotyczy wyłącznie terminów procesowych (art. 162 Ordynacji podatkowej). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę spółki za uzasadnioną. Sąd stwierdził, że organy podatkowe naruszyły art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ odmówiły wszczęcia postępowania, rozstrzygając jednocześnie merytorycznie kwestię możliwości przywrócenia terminu. Zdaniem sądu, przepis ten służy ocenie formalnej, a nie merytorycznej, a organy powinny były wszcząć postępowanie w celu rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. W konsekwencji sąd uchylił zaskarżone postanowienie organu odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji i zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWSA w sprawach dotyczących odmowy wszczęcia postępowania podatkowego, gdy organ błędnie ocenia merytorycznie wniosek zamiast wszcząć postępowanie.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu, gdzie organ podatkowy dokonuje merytorycznej oceny zamiast formalnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy termin do złożenia wniosku o zwrot części zapłaconej akcyzy od energii elektrycznej wykorzystanej przez zakład energochłonny, określony w art. 31d ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym, jest terminem prawa materialnego, czy procesowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin ten, w kontekście odmowy wszczęcia postępowania, jest traktowany jako element umożliwiający merytoryczne rozpatrzenie wniosku, a jego naruszenie nie powinno skutkować odmową wszczęcia postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu, lecz powinno być przedmiotem merytorycznego rozpatrzenia w ramach tego postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe błędnie odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu, rozstrzygając merytorycznie kwestię charakteru terminu. Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 O.p. powinna dotyczyć przeszkód formalnych, a nie merytorycznych, które powinny być badane w toku postępowania.
Czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu, jeśli uzna, że termin, którego przywrócenia się domaga strona, ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w takiej sytuacji. Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 O.p. dotyczy przeszkód formalnych uniemożliwiających prowadzenie postępowania, a nie merytorycznej oceny zasadności wniosku.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 O.p. ma charakter formalny. Organ podatkowy, uznając, że termin nie podlega przywróceniu, w istocie rozstrzygnął sprawę co do istoty, co jest niedopuszczalne na etapie odmowy wszczęcia postępowania.
Przepisy (16)
Główne
u.p.a. art. 31d § 9
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 31d
Ustawa o podatku akcyzowym
PPSA art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
O.p. art. 162
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 165a § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 163 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 120
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 2a
Ordynacja podatkowa
PPSA art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 205 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
TUE art. 5 § 4
Traktat o Unii Europejskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy błędnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu, rozstrzygając merytorycznie kwestię charakteru terminu. • Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 O.p. ma charakter formalny i nie może zastępować merytorycznego rozpatrzenia wniosku.
Godne uwagi sformułowania
Organ odmówił wszczęcia postępowania wychodząc z założenia, że wniosku strony skarżącej nie jest w stanie uwzględnić. • Odmawiając wszczęcia postępowania Organ rozstrzygnął wniosek pod kątem merytorycznym, co powinien był zrobić po przeprowadzeniu postępowania.
Skład orzekający
Krzysztof Wujek
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Herman
sędzia
Adam Pawlyta
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "WSA w sprawach dotyczących odmowy wszczęcia postępowania podatkowego, gdy organ błędnie ocenia merytorycznie wniosek zamiast wszcząć postępowanie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu, gdzie organ podatkowy dokonuje merytorycznej oceny zamiast formalnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje typowy błąd proceduralny organów podatkowych, który może mieć istotne konsekwencje dla podatników. Wyrok podkreśla znaczenie prawidłowego prowadzenia postępowań.
“Organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania, rozstrzygając sprawę od razu!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.