III SA/Gl 32/24

III SA/Gl 32/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-09-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch
Małgorzata Herman
Marzanna Sałuda /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6338 Agencje doradztwa personalnego i agencje zatrudnienia
Hasła tematyczne
Zatrudnienie
Sygn. powiązane
II GZ 214/24 - Postanowienie NSA z 2024-05-21
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 735
art. 18m  ust. 1  pkt 5
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Małgorzata Herman, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 września 2024 r. sprawy ze skargi E sp. z o.o. w Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 28 listopada 2023 r. nr SKO.DG/41.2/20/2023/23707/AW w przedmiocie wykreślenia z rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr SKO.DG/41.2/20/2023/23707/AW z 28 listopada 2023r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: SKO, organ II instancji, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: kpa) oraz art. 1 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 570 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Spółki E Sp. z o.o. z siedzibą w Z. – dalej strona, spółka od decyzji Marszałka Województwa [...] nr [...] z dnia 17 października 2023r. w przedmiocie wykreślenia podmiotu wpisanego pod numerem [...] z rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją nr [...] z dnia 17 października 2023r. Marszałek Województwa [...] orzekł w przedmiocie wykreślenia podmiotu wpisanego pod numerem [...] tj. E spółka z o.o. z siedzibą w Z., z rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia.
W dniu 6 listopada 2023r. odwołanie od ww. decyzji wniosła pełnomocnik spółki wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia.
SKO w Katowicach decyzją z dnia 28 listopada 2023r. nie uwzględniło odwołania i utrzymało sporną decyzję w mocy.
Wskazało, iż jak stanowi art. 18m ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - zwanej dalej ustawą - (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 735), marszałek województwa wykreśla, w drodze decyzji, podmiot wpisany do rejestru w przypadku; naruszenia przez podmiot warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w art. 19 pkt 2 i 3, art. 19b-19d, art. 85 ust. 2-5 oraz art. 85a. Przepis art. 19 pkt 2 ustawy stanowi zaś, że podmiot zamierzający wykonywać usługi lub świadczący usługi, o których mowa w art. 18 ust. 1, powinien być niekarany za przestępstwa lub wykroczenia, o których mowa w art. 121-121b u.p.z.
Kolegium wskazało, iż 15 lutego 2022 r. wpłynęło do organu I instancji pismo z PIP Okręgowego Inspektoratu Pracy w K. dotyczące przeprowadzonej kontroli w agencji zatrudnienia E spółka z o.o. w którym poinformowano Marszałka Województwa [...], iż Inspektor skierował do Sądu wniosek o ukaranie Prezesa odpowiedzialnego za popełnione wykroczenie.
W dniu 4 marca 2022 r. zapadł wyrok nakazowy skazujący E.J..
W dniu 25 sierpnia 2023 r. organ I instancji wystąpił z pismem do Sądu Rejonowego w R. Wydziału III Karnego o wydanie wyroku o sygn. akt [...] dot. E. J. — Prezesa spółki.
Z uwagi na fakt, że E.J. pełni funkcję Prezesa w agencji zatrudnienia E spółka z o.o. w dniu 26 września 2023 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne i następnie wydał decyzję w przedmiocie wykreślenia podmiotu wpisanego pod numerem [...] tj. E spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z., z rejestru podmiotów prowadzących agencje zatrudnienia,
W ocenie Kolegium w rozpatrywanej sprawie zaistniała określona w art. 18m ust. 1 pkt 5 ustawy przesłanka uzasadniająca wydanie spornej decyzji. Osoba występująca w imieniu podmiotu świadczącego usługi, o których mowa w art. 18 ust. 1, została ukarana za wykroczenia, o których mowa w art. 121-121b ustawy.
Organ odwoławczy zaznaczył, że wprawdzie wykroczeń dopuściła się E.J., a nie agencja zatrudnienia E Sp. z o.o. z siedzibą w Z., jednakże działała ona w imieniu i na rzecz wskazanej wyżej Spółki. Oznacza to, że skutki naruszeń warunków prowadzenia agencji zatrudnienia popełnione przez Prezesa Spółki będącą agencją zatrudnienia obciążają podmiot będący tą agencją, Powyższe jest konsekwencją faktu, że podmioty zbiorowe działają wyłącznie poprzez wyznaczone do ich reprezentacji osoby fizyczne, i tylko osoby fizyczne ponoszą odpowiedzialność karną, natomiast podmioty zbiorowe (osoby prawne i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej) odpowiedzialności karnej nie ponoszą.
W ocenie Kolegium pojęcie "Być karanym" użyte w art. 19 pkt 2 ustawy oznacza wymierzenie na mocy prawomocnego wyroku kary za czyn popełniony. Od momentu uzyskania prawomocności wyroku skazującego zachodzi przesłanka karalności i trwa ona tak długo dopóki nie nastąpi zatarcie skazania, względnie uchylenie prawomocnego wyroku po wykorzystaniu środków nadzwyczajnych - kasacji czy też ewentualnie wznowienia postępowania. W przedmiotowym postępowaniu.
Kolegium zwróciło uwagę, iż organ I instancji uzyskał wyrok SR w R., z którego wynika, że jest to wyrok prawomocny od dnia 17.04.2022r. W/w wyrok jest wystarczający do wydania decyzji o wykreśleniu Spółki z rejestru.
Kolegium podkreśliło, że wyrok Sądu Rejonowego stanowi dokument urzędowy, o którym mowa w art. 76 § 1 k.p.a., a uzyskane w sprawie dowody stanowią wystarczający materiał do wydania decyzji o wykreśleniu Spółki z rejestru.
W nawiązaniu do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału strony Kolegium zauważyło, że organ I instancji zawiadomieniem z 26 września 2023 r. wskazał na możliwość zapoznania się ze zgromadzonym przez organ materiałem oraz składania wniosków dowodowych, strona z tej możliwości skorzystała w dniu 2 października 2023r. i do dnia wydania decyzji - 17 października 2023r. nie odniosła się do zebranego w sprawie akt, ani też nie złożyła nowych wniosków dowodowych w przedmiotowej sprawie. Całość zgromadzonych akt świadczy zatem o faktycznym udziale strony w postępowaniu.
Kolegium za niezasadny uznał zarzut, że nie doszło do należytego wyjaśnienia faktu prawomocności wyroku skazującego Prezes Spółki E.J., a tym samym zarzut uchybienia art. 7, art. 77 i art. 80 § 1 k.p.a. uznał organ za nietrafny .
W skardze do WSA w Gliwicach strona zarzuciła Kolegium:
1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:
- naruszenie art. 7 i 77 § 1 Kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy poprzez wadliwe dokonanie analizy sprawy, a także niezwrócenie się do Strony o uzyskanie informacji czy zostały złożone nadzwyczajne środki zaskarżenia wyroku,
- naruszenie art. 7 i 77 § 1 Kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy poprzez nieuwzględnienie stanowiska Strony i uznaniu, że Strona brała czynny udział w postępowaniu, podczas gdy Strona faktycznie była zaznajomić się z aktami postępowania, a jedynie został jej udostępniony wybiórczy materiał z akt postępowania, ograniczający do okazania Stronie zawiadomienie o wszczęciu postępowania oraz odpis wyroku, a podczas przeglądania akt Strona została poinformowana, że decyzja zostanie wydana w najbliższych dniach - co stanowi, że organ nie wiedząc czy dysponuje całokształtem materiału dowodowego w sprawie był gotowy na rozstrzygnięcie sprawy,
- naruszenie art. 107 § 2 i 3 kpa poprzez dowolność w wydaniu decyzji przez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, z którego nie wynika dlaczego organ wydał przedmiotową decyzję i wykreślił Spółkę z rejestru podmiotów prowadzących agencję zatrudnienia.,
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
- 18m ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 19 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach
rynku pracy poprzez uznanie, że podmiot nie spełnia warunku niekaralności podczas gdy Zarząd Spółki nie został skazany prawomocnym wyrokiem za działania w Skarżącej Spółce.
W konsekwencji strona wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i decyzji jej poprzedzającej, 2) wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Organ, 3) zwrot kosztów dla skarżącego w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Organ II instancji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).
Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 18m ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 690 ze zm.). Stosownie do tego przepisu marszałek województwa wykreśla, w drodze decyzji, podmiot wpisany do rejestru w przypadku naruszenia przez podmiot warunków prowadzenia agencji zatrudnienia określonych w art. 19 pkt 2 i 3, art. 19b-19d, art. 85 ust. 2-5 oraz art. 85a.. Z kolei w świetle art.19 pkt 2 podmiot zamierzający wykonywać usługi lub świadczący usługi, o których mowa w art. 18 ust. 1, powinien spełniać warunek dotyczący bycia niekaranym za przestępstwa lub wykroczenia o których mowa w art. 121 -121b.
Bezsporne było w sprawie to, że Sąd Rejonowy w R. prawomocnym wyrokiem z dnia 4 marca 2022 r. sygn. akt [...] uznał E.J. za winną popełnienia czynu, polegającego na tym, że będąc prezesem Spółki E Sp. z o.o. z siedzibą w Z. i osobą zajmująca się sprawami firmy w okresie od 08.02.2021r. do 30.11.2021r. na terenie R. prowadziła działalność w charakterze agencji zatrudnienia w zakresie pracy tymczasowej bez wymaganego wpisu do rejestru agencji zatrudnienia. Czyn ten Sąd Rejonowy w R. zakwalifikował jako wykroczenie z art. 121 ust. 1 pkt 2 ustawy w związku z jej art. 18 ust. 1 pkt 2 .
Istota sporu zaistniałego w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny w zakresie możliwości dokonania wykreślenia spółki z o.o. prowadzącej agencję zatrudnienia z rejestru prowadzonego przez marszałka województwa, w sytuacji gdy wyrokiem sądu karnego ukarany został prezes tej spółki.
Sformułowanie zawarte w art. 19 pkt 2 omawianej ustawy w zakresie w jakim posługuje się zwrotem "być niekaranym" uznawane jest za niedoskonałe w kategoriach poprawnej techniki legislacyjnej i jego literalne odczytanie wskazuje, że wykreślenie z rejestru z powodu niespełnienia warunku określonego w tym przepisie, mogłoby dotyczyć tylko osób fizycznych prowadzących agencje zatrudnienia. Takie stanowisko jest jednak słusznie odrzucane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę także stoi na stanowisku, że rezultat wykładni językowej jest w analizowanej sytuacji niewystarczający, z uwagi na to, że prowadziłby do nieuzasadnionego zwolnienia z istotnych wymogów jedynie te agencje zatrudnienia, które są prowadzone przez osoby prawne, podczas gdy agencje prowadzone przez osoby fizyczne musiałyby spełnić wymogi bardziej rygorystyczne.
Nadrzędnym celem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy jest ochrona i bezpieczeństwo osób korzystających z usług agencji zatrudnienia i dlatego ustawodawca określił szczegółowe warunki prowadzenia agencji zatrudnienia oraz sankcje za ich nieprzestrzeganie. Z art. 18m ust. 1 pkt 5 ustawy wynika wprost, że naruszenie przez agencję zatrudnienia obowiązków wskazanych w art. 85 ust. 2-5 ustawy obwarowane jest sankcją w postaci wykreślenia z rejestru agencji zatrudnienia, co służyć ma nie tylko spowodowaniu dolegliwości dla podmiotu nieprzestrzegającego prawa, ale przede wszystkim zapewnieniu ochrony wartości i dóbr, w które godzi naruszenie zasad prowadzenia agencji. Uwzględniając wskazany cel, oraz fakt dopuszczenia przez ustawodawcę do prowadzenia agencji zatrudnienia zarówno przez osoby fizyczne jak i prawne, orzecznictwo sądów administracyjnych przyjmuje, że również ukaranie członka władz osoby prawnej uprawnionego do jej reprezentowania stanowi naruszenie warunku prowadzenia agencji zatrudnienia co do "bycia niekaranym" (wyrok NSA z dnia 17 września 2013 r. sygn. akt II GSK 708/12). Pogląd ten należy w pełni zaakceptować.
E.J. została prawomocnie uznana za winną popełnienia wykroczenia związanego bezpośrednio z działaniem agencji zatrudnienia, w imieniu której podejmowała decyzje i dokonywała czynności prawnych jako prezes spółki z ograniczoną odpowiedzialnością mającej uprawnienie do jej reprezentacji. Czyny te dotyczyły wprost działań podjętych przez E.J. jako osoby upoważnionej do dokonywania czynności w imieniu E Sp. z o.o. - podmiotu prowadzącego działalność w charakterze agencji zatrudnienia w zakresie pracy tymczasowej bez wpisu do rejestru agencji zatrudnienia. Podsumowując zatem należy przyjąć, że ochrona i bezpieczeństwo osób korzystających z usług agencji zatrudnienia wymaga, by uznać, że przesłanka niekaralności za wykroczenia z art. 121 ustawy dotyczy nie tylko osoby fizycznej prowadzącej agencję zatrudnienia, ale każdej osoby uprawnionej do reprezentacji osoby prawnej prowadzącej taką agencję.
Kontrolując sprawę Sąd nie stwierdził by w sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego a to; naruszenia art. 7 i 77 § 1, art. 80 kpa. W sprawie wyczerpująco zebrano i rozpatrzono materiał dowodowy podejmując uprzednio wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy, a zasada swobodnej oceny dowodów przy wydaniu spornych decyzji nie została w sprawie przekroczona. Organy nie naruszyły także art. 107 § 2 i 3 kpa gdyż wydane decyzje zawierają pełne uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji, i wynika z nich z jakich przyczyn organy obu instancji wydały zaskarżone rozstrzygnięcia i dlaczego wykreśliły Spółkę z rejestru podmiotów prowadzących agencję zatrudnienia.
W tym stanie rzeczy, Sąd uznając, iż skargę nie zasługuje na uwzględnienie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.