III SA/Gl 298/24

III SA/Gl 298/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-05-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Marzanna Sałuda /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1079
art. 73  ust. 1  pkt 8  lit. a
Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant Starszy referent Magdalena Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2024 r. sprawy ze skargi D. sp. z o.o. w B. na rozpatrzenie protestu przez Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie z dnia 22 marca 2024 r. nr [...] dotyczącego oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego na lata 2021-2027 1) stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Śląskiemu Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie; 2) zasądza od Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie (dalej: Instytucja Organizująca Nabór, ION) działając na podstawie art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (t. j. Dz.U. 2022 poz. 1079 z późn. zm., dalej Ustawa wdrożeniowa), nie uwzględniło protestu D. w B. (Dalej: wnioskodawca, strona skarżąca) dotyczącego oceny merytorycznej wniosku nr [...], złożonego w ramach naboru nr [...].
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
ION w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego na lata 2021-2027 ogłosiła konkurs nr [...] na dofinansowanie projektów "Działanie [...] Wsparcie MŚP na rzecz transformacji" .
W ramach tego konkursu, wnioskodawca złożył wniosek o dofinasowanie projektu pn. Działania na rzecz transformacji przez wprowadzenie automatyzacji procesów, czystych technologii produkcji i efektywniejsze gospodarowanie zasobami, któremu system nadał nr [...].
Pismem z 11 stycznia 2024 r. ION po uprzednim zasięgnięciu opinii dwóch ekspertów, będących jednocześnie członkami komisji oceniającej nabór, poinformowała wnioskodawcę, że wniosek pozytywnie przeszedł etap oceny merytorycznej. Jednak ze względu na niewystarczające środki na dofinansowanie wszystkich projektów nie został wybrany do dofinansowania. Otrzymał on bowiem 30 punktów, a minimalna ilość punktów dopuszczająca przyznanie dofinansowania wyniosła 33. Zastrzeżenia ekspertów podzielone przez ION wzbudziły kryteria: Wdrożenie Gospodarki Obiegu Zamkniętego (dalej: GOZ), Efektywność i Innowacyjność projektu
Szczegółowe zastrzeżenia ekspertów kształtowały się następująco:
Odnośnie kryterium Wdrożenie GOZ eksperci uznali, że zastosowane w projekcie rozwiązania GOZ dotyczą branży druku i związanego z nią ograniczenia zużycia ilości środka myjącego obciągi maszyn drukarskich. Nie wpisuje się ona w kluczowe europejskie łańcuchy wartości takie jak: elektronika, ICT, baterie/akumulatory, pojazdy, opakowania, tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, woda i składniki odżywcze.
W odniesieniu do kryterium Efektywności eksperci stwierdzili, że projekt nie wpisuje się w regionalne specjalizacje technologiczne wskazane w Programie Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2019-2030 (dalej: PRT), gdyż obejmuje on unowocześnienie procesów produkcyjnych książek, czyli będzie realizowany w zakresie branży druku (kod PKD projektu to C.18.12 Pozostałe drukowanie) a to oznacza, że nie wpisuje się w żaden z obszarów technologicznych PRT 2019-2030. W projekcie brak również uzasadnienia w tym zakresie. W ramach tego samego kryterium eksperci stwierdzili, że projekt nie jest wynikiem przeprowadzonych prac B+R lub współpracy z organizacją badawczą i upowszechniającą wiedzę. Zgodnie z treścią wniosku jest natomiast efektem współpracy z Instytucją Otoczenia Biznesu (Dalej: IOB), czego jednak nie można stwierdzić, gdyż załączony do dokumentacji projektowej dokument potwierdza jedynie dokonaną przez lOB analizę inwestycji, jej zakres i korzyści płynące dla wnioskodawcy z zastosowania/wdrożenia ujętych w projekcie działań (na co wskazano już w pierwszym akapicie przedłożonego dokumentu). Treść dokumentu nie wskazuje na to, żeby lOB brał udział w opracowaniu założeń projektowych, co podlega gratyfikacji punktowej; również bliżej nieskonkretyzowane wsparcie Wnioskodawcy przez lOB w zakresie projektu, na które wskazuje Wnioskodawca w treści dodatkowych wyjaśnień, nie stanowi podstawy ku stwierdzeniu, że projekt jest wynikiem współpracy pomiędzy oboma podmiotami.
Odnośnie kryterium innowacyjności eksperci uznali, że rezultatem realizacji projektu będą innowacje o charakterze procesowym i produktowym - procesowa dotychczas nieznana i niestosowana oraz dwie produktowe o skali krajowej jedna oraz jedna na skalę przedsiębiorstwa. Deklarowanego poziomu innowacyjności dla procesu nie można jednak potwierdzić, gdyż po pierwsze do wniosku nie dołączono obiektywnego, wymaganego przez to kryterium (np. opinii o innowacyjności); po drugie deklaracja producenta (treść wiadomości mailowej), czy też przedłożone porównanie wersji/modeli urządzeń nie stanowi potwierdzenia światowego poziomu innowacyjności urządzenia. Deklaracja producenta nie została bowiem potwierdzona rzeczową analizą rynku światowego rozwiązań będących rozwiązaniami alternatywnymi i konkurencyjnymi, a w porównaniach modeli urządzeń wzięto pod uwagę urządzenia tylko jednego producenta, wyłączając z analizy innych producentów. Z kolei w przypadku innowacji produktowej stwierdzono, iż stopień ulepszeń (twarda oprawa, z barwionymi krawędziami bloku) nie stanowi na tyle istotnego ulepszenia, aby można było mówić o innowacji technologicznej o charakterze produktowym. Z kolei rozpoczęcie produkcji książek z certyfikatem [...] ma charakter procesowy, nie zaś produktowy, gdyż korzyści płynące z certyfikowanej produkcji skupiają się na ekologiczności produkcji, która jako taka nie przekłada się na wprowadzenie na rynek nowego produktu. Zważając na powyższe stwierdzono, że innowacją o najwyższej skali stanowi innowacja procesowa, której poziom nowości nie wykracza poza skalę krajową.
W związku z powyższym ION uznała, ze projekt nie spełnia kryteriów formalnych i poinformowała wnioskodawcę o negatywnej ocenie projektu.
Od oceny tej wnioskodawca złożył protest, w którym zakwestionował zastrzeżenia ION.
W zakresie kryterium Wdrożenie GOZ wnioskodawca nie zgodził się z oceną przedmiotowego kryterium wskazując na nierzetelne przeprowadzenie oceny projektu (naruszenie art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej) polegające na zanegowaniu faktu wpisywania się projektu w zakresie GOZ w kluczowe europejskie łańcuchy wartości takie jak: elektronika, ICT, baterie/akumulatory, pojazdy, opakowania, tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, woda i składniki odżywcze. Według wnioskodawcy eksperci w trakcie oceny odnieśli się jedynie do planowanych rozwiązań z branży druku z pominięciem kompleksowej oceny projektu, który obejmuje również termomodernizację dachu oraz montaż fotowoltaiki.
Strona skarżąca zarzuciła, że eksperci w procesie dokonywania ocen, bezpodstawnie pominęli w podstawie faktycznej istotne okoliczności objęte wnioskiem, mające wpływ na rozstrzygnięcie w zakresie oceny, czy rozwiązania projektu w zakresie GOZ dotyczą kluczowych europejskich łańcuchów wartości. Przedstawiła opinię jakoby eksperci ocenili wniosek w tym zakresie w oparciu o PKD projektu bez rozważenia, że projekt obejmował: nabycie nowoczesnych wysokoefektywnych maszyn drukarskich, wprowadzenie na rynek nowego produktu certyfikowanego oznaczeniem EU [...], modernizację dachu. Ponadto podniosła, iż współczesna branża poligraficzna oparta jest o nowoczesne maszyny drukarskie, których nabycie planuje się we wniosku, a maszyny te wpisują się w europejskie wartości w zakresie elektroniki i ICT. Wnioskodawca wskazał także, że projekt wpisuje się w koncepcję zrównoważonego środowiska zbudowanego. Modernizacja dachu drukarni, likwidacja świetlików, ograniczenia strat ciepła, likwidacja przecieków, termomodernizacja dachu, wpisują się w spójność obszarów polityki na rzecz ochrony środowiska; klimat, efektywność energetyczną budynków, oszczędność zasobów, OZE. Ponadto realizuje zasadę obiegu zamkniętego w cyklu życia budynku drukarni poprzez zapobieganie stratom ciepła z maszyn i wykorzystywania go do potrzeb ogrzewania. Wyjaśnił, że Certyfikat EU [...] narzuca wymagania w zakresie odpowiednich materiałów dla opakowań wyrobów gotowych - książek - nakładając obowiązek stosowania materiałów ekologicznych, przewidzianych do recyklingu. Podkreślił, że w bieżącej działalności ogranicza ilość stosowanych opakowań oraz wskazuje na wpływ planowanego do zakupu nowoczesnego systemu wspomagającego pracę drukarza na redukcję ilości makulatury odpadowej. Wskazał w swoim stanowisku na ograniczenie zużycia wody, a także innowacyjność produktu w postaci książki oznaczonej certyfikatem [...]. Finalnie wniósł o ponowną weryfikacją spełnienia kryterium w oparciu o przedstawione w proteście wyjaśnienia oraz o przyznanie dodatkowego 1 punktu w ramach kryterium.
W zakresie kryterium Efektywności zarzucono ekspertom brak podstaw do oceny, w której wskazali, że projekt nie wpisuje się w regionalne specjalizacje technologiczne wskazane w PRT poprzez uznanie, że projekt jedynie obejmuje unowocześnienie produkcji książek. Wnioskodawca odniósł się do definicji "technologii" zamieszczonej w Programie Technologii Województwa Śląskiego i wskazał, że przy tak definiowanej technologii oceny Ekspertów należy uznać za oderwane od powyższego pojęcia technologii. Zwrócił uwagę na arbitralną, niepopartą żadnym uzasadnieniem ocenę eksperta nr 1 oraz stwierdził, że ekspert nr 2 dokonał oceny nawiązując jedynie do PKD projektu.
W dalszej części wskazał wiele argumentów i sugestii mających potwierdzić, że projekt wpisuje się w regionalne specjalizacje technologiczne i np. projekt zawiera inwestycje w najnowocześniejsze maszyny drukarskie i introligatorskie, stanowi inwestycję o charakterze rozwojowym, zapewnia poprawę jakości środowiska przyrodniczego, spełnia technologie dla energetyki i górnictwa. Następnie powołał się na zapisy tabeli nr 10 zamieszczonej na stronie 54 PRT, gdzie wskazano analizę obszarów technologicznych w oparciu o zgłoszone patenty w województwie śląskim. W jego ocenie winien otrzymać 2 punkty, gdyż projekt z wniosku wpisuje się w obszary technologiczne PRT 2019-2030.
Następnie zarzucił ekspertom błąd w ocenie czy projekt jest wynikiem przeprowadzonych prac B+R lub współpracy z organizacją badawczą i upowszechniającą wiedzę albo IOB. Podniósł, że eksperci pominęli rzeczywisty charakter załączonej do wniosku analizy inwestycji, stanowiącej dopuszczoną warunkami konkursu czynność doradztwa, jako efekt zakończonej przed złożeniem wniosku współpracy wnioskodawcy z lOB, jakim było [...] Centrum Przedsiębiorczości w B.. Dokument analizy zawiera wskazane działania, które należy podjąć w procesie realizacji projektu i ich skutki. Wyjaśnił, że raport zawiera zalecenie wprowadzenia do zakładu drukarni nowoczesnych maszyn drukarskich, jako warunku zwiększenia efektywności i wydajności procesów produkcyjnych. Dalej przedstawił informacje, które mają potwierdzić, że projekt bezpośrednio realizuje efekty utrzymywanej od dłuższego czasu współpracy z [...] Centrum Przedsiębiorczości.
Wnioskodawca nie zgodził się z oceną innowacyjności planowanego przedsięwzięcia. Najpierw odniósł się w tej materii do oceny innowacji procesowej wskazując, że spełnił wymogi określone Regulaminem wyboru projektów. Wyjaśnił, że zgodnie z dokumentacją dotyczącą przedmiotowego naboru stwierdzenie o zakresie skali innowacji procesowej oparł o jedno z wymienionych przykładowo źródeł-oświadczenie producenta. Postawił zarzut, że ekspert w swojej ocenie nie wyjaśnia, dlaczego deprecjonuje spośród dopuszczalnych konkursem dokumentów, oświadczenie producenta, sugerując brak obiektywności treści tego dokumentu bez podania żadnych argumentów dyskredytujących oświadczenie producenta w zakresie innowacji procesowej o światowym znaczeniu. Podniósł, że instrukcja wypełniania wniosku o dofinansowanie wyraźnie powierza wnioskodawcy wybór co do źródła pochodzenia przedmiotowego dokumentu i w zbiorze potencjalnych dokumentów wymienia oświadczenie producenta. Ponadto przedstawił informację, skąd czerpie wiedzę na temat nowości technologicznych a mianowicie na odbywające się co 4 lata największe na świecie targi sprzętu drukarskiego w D. pn. [...]. Zaznaczył, że jeżeli, jak podaje producent, pierwsza prezentacja nastąpiła na targach [...], a eksperci uznali tę innowację procesową za stosowaną do 3 lat, to ostateczna ocena w zakresie skali tej innowacji jako krajowej, a nie światowej, jak wskazywał producent, podjęta została przez ekspertów w sposób dowolny i arbitralnie zaprzeczający światowej skali usprawnienia.
W ocenie strony skarżącej, żaden z ekspertów nie przedstawił dowodów negujących prawdziwość twierdzeń producenta, a przedstawione informacje o innych podmiotach produkujących maszyny drukarskie nie zaprzeczają tym twierdzeniom jak również ich nie podważają. Strona skarżąca wskazała, że nic nie stało na przeszkodzie, by eksperci zwrócili się do niej o przedłożenie dodatkowych wyjaśnień lub nieobligatoryjnej opinii o innowacyjności przedłożonego rozwiązania, celem uzupełnienia wniosku w tym zakresie. Wskazała także, że ekspert 1 nie uzasadnił, dlaczego kwestionuje światową skalę innowacji, uznając krajową, skoro sam uznał, że innowacja opisana we wniosku stosowana jest od niedawna.
Następnie zarzuciła błąd w ocenie ekspertów, którzy uznali, że projekt nie prowadzi do wdrożenia innowacji produktowej, ponieważ w ich ocenie korzyści wynikające z projektu materializować się będą na płaszczyźnie wyłącznie procesowej, a stopień ulepszeń (twarda oprawa z barwionymi brzegami boku) nie stanowi innowacji technologicznej o charakterze produktowym. Uznała, że ocena Eksperta 1, wskazująca, że książki z barwionymi krawędziami znane są od lat, a Europejskie oznakowanie EU [...] oznacza jedynie, że są to produkty ekologiczne, co nie świadczy o innowacyjności produktu, została obarczona błędem. W tym miejscu wskazała wiele informacji na temat ww. certyfikatu.
Dalej postawiła zarzut, że w ocenie nie zakwestionowano twierdzenia wnioskodawcy, że produkty w postaci książek z barwionymi krawędziami zaopatrzone w certyfikat EU [...] nie występują w Polsce. Nikt ich w Polsce nie produkuje, zatem będą stanowić nowość w skali kraju. Wskazano tutaj, że twierdzenie przeciwne wymaga podania dowodu: producenta tych samych produktów.
Wnioskodawca zarzucił także, że postawiony przez ekspertów wymóg porównania produktu objętego wnioskiem z produktami znajdującymi się na rynku pod względem ich cech technicznych/technologicznych jest arbitralny. Zdaniem autora protestu ocena stopnia innowacyjności produktu i nasycenia rynku danym produktem nie może być przeprowadzania za pomocą niewyrażonego w dokumentach konkursu kryterium porównywalności cech techniczno/technologicznych. Wnioskodawca zaznaczył, że eksperci nie zdefiniowali w ocenie, jakie obrali kryteria porównawcze nazwane ogólnie cechami techniczno/technologicznymi. Wyjaśnił, że certyfikacją EU [...] obejmowane są produkty, nie zaś firmy. Na terenie kraju nie istnieje firma poligraficzna, która w obszarze książki w oprawie twardej z barwionym brzegiem bloku, posiada certyfikat EU [...]. Dlatego strona skarżąca uznała, że powinna uzyskać 2 punkty zamiast przyznanego przez Ekspertów 1 punktu.
Rozpoznając protest ION nie zgodziła się z zarzutami wnioskodawcy.
W zakresie kryterium "wdrożenie GOZ" stwierdziła, że wnioskodawca we wniosku o dofinansowanie zamieścił szereg informacji wskazujących na stosowanie gospodarki obiegu zamkniętego, jednak nie przedstawił zapisów, które wskazywałyby wprost, w jaki sposób zastosowane rozwiązania dotyczą kluczowych europejskich łańcuchów wartości - nie powiązał tych kwestii. Zgodnie z ocenami przedstawionymi przez ekspertów należy stwierdzić, że zarówno zakres projektu, jak i jego cel wprost nie wpisują się w wymienione w definicji kryterium kluczowe europejskie łańcuchy wartości: elektronika, ICT, baterie/akumulatory, pojazdy, opakowania, tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, woda i składniki odżywcze.
ION podkreśliła, że zadaniem wnioskodawcy było przedstawienie i uzasadnienie w części D wniosku o dofinansowanie efektów związanych z wdrożeniem gospodarki obiegu zamkniętego, w tym przedstawienie stosownych informacji, jeżeli rozwiązania w zakresie GOZ dotyczą kluczowych europejskich łańcuchów wartości. Natomiast wnioskodawca w żadnej części wniosku o dofinansowanie, ani w dodatkowych załącznikach, ani w innych dokumentach nie przedstawił pełnych i jednoznacznych informacji w przedmiotowym zakresie. Zawarł on wprawdzie informacje odnoszące się do łańcucha dostaw. Nie udowodnił, że dotyczy on kluczowych europejskich łańcuchów wartości takich jak: elektronika, ICT, baterie/akumulatory, pojazdy, opakowania, tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, woda i składniki odżywcze. Również zakres rzeczowo-finansowy projektu nie potwierdza, że rozwiązania GOZ dotyczą europejskich łańcuchów wartości, na co wskazali w swojej ocenie Eksperci. lON wyjaśniła, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wypełnienia wniosku w taki sposób, żeby szczegółowo opisać dany punkt wniosku tak, aby mógł otrzymać jak największą liczbę punktów. Obowiązkiem wnioskodawcy było przedstawienie we wniosku wszelkich informacji w danym zakresie i przedstawienia wszelkich dokumentów, tak by można było wziąć pod uwagę wszystkie aspekty w przedmiotowej kwestii. Rolą ekspertów jest dokonywanie oceny projektu na podstawie jednoznacznych danych merytorycznych zawartych we wniosku o dofinansowanie, załącznikach oraz zgodnie z dokumentacją dotyczącą naboru, z którą wnioskodawca się zapoznał. Ponadto strona skarżąca dopiero w treści protestu przedstawiła szereg dodatkowych wyjaśnień/informacji/sugestii. Zgodnie z Regulaminem wyboru projektów (str. 36) na etapie wnoszenia protestu wnioskodawca nie może przedstawiać dodatkowych informacji, których nie przedstawił w trakcie oceny projektu, a które mogłyby rzutować na jej wynik.
lON wyjaśniła, że zgodnie z definicją, w przedmiotowym kryterium premiowane jest wdrożenie GOZ w projekcie: projektowanie zrównoważonych produktów, zapobieganie powstawaniu odpadów i stosowanie obiegu zamkniętego w procesach produkcyjnych. W sytuacji, gdy rozwiązania w zakresie GOZ dotyczą kluczowych europejskich łańcuchów wartości takich jak: elektronika, ICT, baterie/akumulatory, pojazdy, opakowania, tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, woda i składniki odżywcze - projekt powinien otrzymać 1 punkt. Jak wykazano wcześniej. Wnioskodawca nie przedstawił zapisów, które by wprost i jednoznacznie odnosiły się do kwestii rozwiązań GOZ dotyczących w/w europejskich łańcuchów wartości - co nie pozwala ocenić przedmiotowego aspektu pozytywnie. Mając na uwadze powyższe ION stwierdziła, że ocena merytoryczna projektu w kwestionowanym zakresie w ramach kryterium merytorycznego Wdrożenie GOZ została przeprowadzona w sposób prawidłowy. Tym samym protest w tym zakresie jest niezasadny.
W ramach kryterium "efektywność" ION przywołała opinię ekspertów, iż projekt nie wpisuje się w regionalne specjalizacje technologiczne wskazane w PRT oraz że nie jest wynikiem przeprowadzonych prac B+R lub współpracy z organizacją badawczą i upowszechniającą wiedzę albo IOB. W punkcie D.3, ani w żadnej innej części wniosku o dofinansowanie wnioskodawca nie wykazał, że projekt wpisuje się w PRT.
W odniesieniu do przywoływanych przez wnioskodawcę w proteście dodatkowych informacji lON wyjaśniła, że eksperci zgodnie z regulaminem pracy Komisji Oceny Projektu (KOP) zobowiązani są do zapoznania się z całością dokumentacji wniosku i to na jej podstawie dokonują swojej indywidualnej oceny. Ponownie zaznaczyła, że na etapie wnoszenia protestu wnioskodawca nie może przedstawiać dodatkowych informacji, których nie przedstawił w trakcie oceny projektu, a które mogłyby rzutować na jej wynik.
Odnosząc się do definicji "technologii" zamieszczonej w PRT oraz przywołanej przez stronę skarżącą w treści protestu lON poinformowała, że wnioskodawca nie przedstawił merytorycznych argumentów, które podważałyby ocenę dokonaną przez ekspertów, a jedynie przestawia swoje stanowisko, co nie stanowi o nieprawidłowej ocenie ekspertów.
Odnosząc się do przedstawionych w dalszej części protestu informacji i sugestii mających wskazywać, że projekt wpisuje się w regionalne specjalizacje technologiczne oraz powołanie się na zapisy tabeli nr 10 zamieszczonej na stronie 54 PRT, gdzie wskazano analizę obszarów technologicznych w oparciu o zgłoszone patenty w województwie śląskim lON poinformowała, że wskazana tabela zawiera analizę obszarów technologicznych, nie jest zaś wyznacznikiem, że dane te wskazują regionalne specjalizacje technologiczne. Ponadto ponownie podkreśliła, że wnioskodawca odniósł się do przedmiotowej kwestii na etapie procedury odwoławczej. Dalej, w odpowiedzi na zarzut błędu Ekspertów w ocenie, czy projekt jest wynikiem przeprowadzonych prac B+R lub współpracy z organizacją badawczą i upowszechniającą wiedzę albo IOB poinformowała, że eksperci uzasadnili swoją ocenę opierając się na opisach zawartych we wniosku, dodatkowych załącznikach oraz wyjaśnieniach wnioskodawcy. Podkreśliła, że zarówno Instrukcja wypełniania wniosku o dofinasowanie projektu ("Dokument potwierdzający czy projekt jest wynikiem przeprowadzonych prac B+R (w sytuacji gdy projekt stanowi wdrożenie wyników prac B+R") jak i kryteria wyboru projektu ("ocena w tym zakresie odbywa się na podstawie dostarczonego dokumentu potwierdzającego ten fakt)" jednoznacznie określają, w jaki sposób należy potwierdzić prace B+R, aby można było uzyskać punkty w tym zakresie. Natomiast w przedmiotowej sytuacji, jak wskazali eksperci, w dokumencie zabrakło informacji i danych które potwierdziłyby, że projekt jest wynikiem przeprowadzonych prac B+R we współpracy z organizacją badawczą i upowszechniającą wiedzę.
W ramach kryterium "Innowacyjność projektu" lON dokonała analizy zapisów dokumentacji aplikacyjnej przedstawionej przez wnioskodawcę oraz zapisów kart oceny merytorycznej ekspertów. Przywołała ich jednoznaczne i zgodne wskazanie, że planowana do zrealizowania innowacja procesowa stanowi innowację w skali regionu lub kraju w okresie do 3 lat przy równoczesnym braku uznania innowacji produktowej, gdyż projekt nie dotyczy wprowadzenia na rynek nowego produktu.
ION podkreśliła, że zgodnie z opisem kryterium Innowacyjność projektu weryfikowane jest w oparciu o zapisy wniosku oraz dokumenty potwierdzające innowacyjność projektu, które nie stanowią katalogu zamkniętego - zatem wskazane w opisie kryterium dokumenty stanowią katalog otwarty i istnieje możliwość weryfikacji na podstawie innych dokumentów/załączników. Wyjaśniła, że dokumentacja zamieszczona pod ogłoszeniem o naborze zawiera szereg zapisów, natomiast eksperci oceniając kryterium biorą pod uwagę zapisy wniosku o dofinansowanie oraz dokumenty potwierdzające innowacyjność projektu i w przedmiotowej sytuacji tak właśnie dokonano oceny.
Dalej lON wskazała, że sam fakt przedłożenia dokumentu potwierdzającego innowacyjność proponowanych rozwiązań nie stanowi o rutynowym uznaniu przez ekspertów, że projekt spełnia kwestię innowacyjności w skali założonej przez wnioskodawcę w okresie do 3 lat. Podkreśliła, że to wnioskodawca odpowiada za jakość i kompletność danych przedstawionych we wniosku oraz załącznikach do niego. Zaznaczyła, że eksperci w swojej ocenie faktycznie w związku z brakiem wystarczających informacji mogli także zanegować innowacyjność w skali kraju. W ramach oceny przeprowadzili analizę rynku krajowego, co pozwoliło im, mimo braków wyczerpujących informacji we wniosku o dofinansowanie, uznać skalę krajową. Zatem uwaga Protestującego w tym zakresie odnosi się do oceny pozytywnej w swej postaci i nie może być traktowana jako zarzut.
lON nie zgodziła się ze stwierdzeniem wnioskodawcy, jakoby eksperci negowali opinię producenta. Wskazała jednak, że producent odwołując się do produkowanych przez siebie maszyn nie wskazał jakichkolwiek analiz porównawczych nowej oferty w stosunku do podobnych produktów znajdujących się na rynku (nie tylko u samego producenta), co nie daje pełnego obrazu skali innowacji. ION podkreśliła, że zadaniem wnioskodawcy było przedstawienie takich dokumentów i informacji, które by w sposób jednoznaczny i niepodważalny potwierdziły skalę i zakres innowacyjności planowanych rozwiązań. Natomiast w sytuacji, gdy eksperci wskazują na braki w dokumentacji i w zapisach odnoszących się do danej kwestii podlegającej ocenie, nie mają oni obowiązku przedstawiać dowodów negujących prawdziwość twierdzeń producenta, gdyż ich zarzut dotyczy niewłaściwego udokumentowania zakresu i skali innowacyjności. lON wyjaśniła, że zadaniem ekspertów nie jest przeszukiwanie baz patentowych, przeprowadzanie badania stanu techniki czy analiz funkcjonujących rozwiązań na rynku i porównywanie ich z zapisami dokumentacji aplikacyjnej wnioskodawcy.
W odpowiedzi na zarzut, że nic nie stało na przeszkodzie, by eksperci zwrócili się do wnioskodawcy o przedłożenie dodatkowych wyjaśnień lub nieobligatoryjnej opinii o innowacyjności przedłożonego rozwiązania, celem uzupełnienia wniosku w tym zakresie lON poinformowała, że oceniający mają prawo wezwania do wyjaśnień w ramach oceny poszczególnych kwestii/zagadnień, jeżeli uznają że jest to niezbędne do przeprowadzenia oceny WOD, a co za tym idzie nie mają takiego obowiązku, gdy wszystkie informacje zawarte we wniosku o dofinansowanie są dla nich zrozumiałe. Wezwanie na etapie oceny merytorycznej nie służy do uzupełniania zapisów wniosku o dofinansowanie.
lON przywołała wskazanie przez wnioskodawcę logo oznakowania ekologicznego EU [...] na produktach z papieru drukowanego potwierdzającego kwalifikację wydrukowanego produktu do recyklingu w związku z drukiem na papierze o niskim wpływie na środowisko, gdzie emisje substancji chemicznych do powietrza i wody podczas produkcji i drukowania papieru są ograniczone. Zaznaczyła, że zapis ten odnosi się wprost do procesu ekologicznej produkcji, sam produkt w postaci książek w oprawie twardej z barwionymi krawędziami bloku nie stanowi innowacji. Wnioskodawca nie przedstawił właściwych informacji w przedmiotowym zakresie.
lON nie potwierdziła także zarzutu, że postawiony przez Ekspertów wymóg porównania produktu objętego wnioskiem z produktami znajdującymi się na rynku pod względem ich cech technicznych/technologicznych jest arbitralny, a ocena stopnia innowacyjności produktu i nasycenia rynku danym produktem nie może być przeprowadzania za pomocą niewyrażonego w dokumentach konkursu kryterium porównywalności cech techniczno/technologicznych. Zaznaczyła, że w ocenach ekspertów w odniesieniu do innowacji produktowej nie przedstawiono stwierdzeń, na które wskazuje protestujący. Jednakże wyjaśniła, że dokumentacja dotycząca przedmiotowego naboru zawiera szereg zapisów, które wskazują, jakie informacje są niezbędne, aby wykazać poziom innowacyjności planowanego przedsięwzięcia. Zapisy dokumentacji przedstawionej przez Wnioskodawcę w odniesieniu do innowacji produktowej, nie wskazują na czym innowacyjność wdrażanych rozwiązań polega w odniesieniu do tych istniejących na rynku.
Ponadto w odniesieniu do zarzutów strony skarżącej lON nie znalazła przesłanek, które by potwierdziły nierzetelne przeprowadzenie oceny projektu Wnioskodawcy z naruszeniem artykułu 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Podkreśliła, że obydwaj eksperci odnieśli się do zapisów dokumentacji przedstawionej przez wnioskodawcę i dokonali oceny zawierającej szczegółowe uzasadnienia. lON nie stwierdziła nieprawidłowości w przedmiotowym zakresie.
Wnioskodawca złożył skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu:
- naruszenie art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej oraz Regulaminu w zakresie przyznawania ocen co do punktowych kryteriów projektu, w zw. z art. 5 ust. 4 TUE w zw. z art. 41 ust. 1 i 2 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w zw. z art. 125 ust. 3 lit. a pkt l-lll Rozporządzenia 1303/2013, poprzez nierzetelne przeprowadzenie analizy i oceny merytorycznej kryteriów punktowych projektu, a mianowicie w zakresie kryterium:
- "Wdrożenie GOZ", na skutek błędnego uznania, że projekt w zakresie rozwiązań GOZ nie wpisuje się / nie dotyczy kluczowych europejskich łańcuchów wartości takich jak: elektronika, ICT, bateria akumulatory, pojazdy, opakowania , tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, woda i składniki odżywcze, skutkiem czego ocena projektu została zaniżona o 1 punkt, a projekt uzyskał w ramach kryterium Wdrożenie GOZ 5 punktów na 6 możliwych,
- "Efektywność" - na skutek błędnego uznania, że projekt nie wpisuje się w regionalne specjalizacje technologiczne wskazane w Programie Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2019 - 2030, skutkiem czego ocena projektu została zaniżona o 2 punkty oraz na skutek błędnego uznania, że projekt nie jest wynikiem współpracy z Instytucją Otoczenia Biznesu, skutkiem czego ocena projektu została zaniżona o 1 punkt, a projekt łącznie uzyskał w ramach kryterium Efektywność 5 punktów na 8 możliwych,
- " Innowacyjność projektu" - na skutek błędnego uznania, że nie zachodzi innowacyjność procesowa w skali nieznanej i niestosowanej dotychczas, zachodzi innowacyjność procesowa w skali kraju, nie zachodzi innowacyjność produktowa, skutkiem czego projekt uzyskał w ramach kryterium innowacyjność projektu 1 punkt z 2 możliwych,
nierzetelne przeprowadzenia oceny projektu Wnioskodawcy, dowolną a nie swobodną ocenę, sprzeczną z doświadczeniem życiowym (naruszenie art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ), polegające na: zanegowaniu faktu wpisania się projektu w zakresie rozwiązań GOZ w kluczowe europejskie łańcuchy wartości takie jak: elektronika, ICT ,baterie / akumulatory, pojazdy, opakowania, tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, wodę i składniki odżywcze poprzez odniesienie planowanych rozwiązań jedynie do branży druku z pominięciem kompleksowej oceny projektu w ramach którego oprócz planowanego zakupu nowoczesnych maszyn do produkcji książek i produkcji nowego produktu - książki w oprawie twardej z barwionym brzegiem z certyfikatem EU [...], projekt obejmował również termomodernizację dachu oraz montaż fotowoltaiki, co wpisuje projekt w premiowane w konkursie europejskie łańcuchy wartości takie jak: elektronika, ICT, opakowania, budynki, wodę,
zanegowaniu faktu wpisania się projektu w regionalne specjalizacje technologiczne wskazane w Programie Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2019 - 2030 poprzez uznanie, że projekt jedynie obejmuje unowocześnienie produkcji książek, podczas gdy projekt zakłada wprowadzenie nowego produktu na rynek - książki w oprawie twardej z zadrukowanym brzegiem z certyfikatem EU [...], zakup najnowocześniejszych maszyn drukarskich, termomodernizację dachu, instalację fotowoltaiki przez co realizuje cele Programu Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego (rozwija innowacyjność drukami, powoduje wzrost ilości inwestycji o charakterze rozwojowym, przyczynia się do poprawy środowiska przyrodniczego, wpisuje się technologie dla energetyki i górnictwa, technologie w gospodarce wodno - ściekowej, technologie mające na celu minimalizację negatywnych następstw dla środowiska, ochronę wody),
zanegowaniu faktu, że projekt jest efektem współpracy z organizacją badawczą i upowszechniającą wiedzę lOB [...] Centrum Przedsiębiorczości w B., poprzez stwierdzenie, że treść przedłożonego dokumentu nie potwierdza współpracy, pomimo tego, że dokument potwierdza efekt w postaci doradztwa nakazującego podjęcie przewidzianych w analizie kierunków działań w celu osiągnięcia wskazanych korzyści,
zanegowaniu skali innowacyjności maszyny planowanej do zakupu przez Wnioskodawcę poprzez: odwołanie się do faktu istnienia na rynku wskazanych maszyn, bez analizy porównawczej danych technicznych i funkcjonalnych wszystkich modeli, w tym bez uprzedniego zwrócenia się do Wnioskodawcy o udostępnienie porównawczych danych technicznych i funkcjonalnych tych urządzeń, ( ....) uznania że usprawnienie opisane przez Wnioskodawcę stosowane są od niedawna bez rozważenia skali innowacji,
zanegowaniu innowacyjności produktowej książek w oprawie twardej z certyfikatem EU [...] z barwionymi krawędziami bloku - w wyniku niezgodnego z prawdą ustalenia, że certyfikat [...] na książki w oprawie twardej z certyfikatem EU [...] z barwionymi krawędziami bloku nie nosi znamion Innowacji produktowej na terenie kraju oraz w wyniku pominięcia treści decyzji Komisji (UE) 2020/1803 z dnia 27 listopada 2020 r. ustanawiającej kryteria oznakowania ekologicznego UE dla papieru zadrukowanego, wyrobów papierniczych oraz papierowych toreb z uchwytami (notyfikowanej jako dokument nr [...]), Dziennik Urzędowy Unii,
naruszenie Regulaminu konkursu poprzez: (a) zaniechanie wezwania Wnioskodawcy do złożenia dodatkowych wyjaśnień w toku badania innowacji procesowej (funkcjonalności i parametrów maszyny planowanej do zakupu oraz maszyn wziętych przez ekspertów do porównań), (b) nieprzejrzyste uzasadnienie oceny projektu Skarżącego przez Ekspertów (art. 64 ust. 2 pkt 5 ustawy wdrożeniowej), c) brak uzasadnienia stanowiska w zakresie uznania, że projekt nie wpisuje się w regionalne specjalizacje technologiczne wskazane w programie Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego.
W odpowiedzi na skargę ION wniosła o jej oddalenie podtrzymując uprzednią argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 61 ustawy wdrożeniowej w związku z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 dalej: "p.p.s.a.").
Wprowadzając w art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 59, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, dalej: "K.p.a.", z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Należy podkreślić, że prawo, wedle którego badana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy ustawy, ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego.
W myśl art. 73 ust. 8 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, sąd administracyjny może uwzględnić skargę stwierdzając, że:
a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę właściwej instytucji w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2, albo w przedmiocie negatywnej ponownej oceny, o której mowa w art. 69 ust. 4 pkt 2,
b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji, która pozostawiła protest bez rozpatrzenia;
Ocena Sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania ION z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z ww. ustawą o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności, a także z postanowieniami systemu realizacji programu operacyjnego, w tym regulaminem wyboru projektów w sposób konkurencyjny w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 numer [...].
Strona skarżąca jako wzorzec ustawowy wskazała art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowiący, że właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Sąd podziela ten zarzut uznając, że ocena ekspertów w zakresie zakwestionowanych kryteriów nie odpowiada powyższym wymogom, opinie ekspertów leżące u jej podstaw nie mają charakteru rzetelnego. Wniosek taki wynika z następujących przesłanek.
Odnośnie pierwszej z zakwestionowanych przesłanek – wdrożenie GOZ należy odwołać się do definicji pojęcia Gospodarki Obiegu Zamkniętego, unormowanego w Regulaminie Wyboru projektów w sposób Konkurencyjny w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 nr [...] i załączniku do Regulaminu stanowiącego Kryteria wyboru projektów [...] Działanie 10.03 Wsparcie MSP na rzecz transformacji . Zgodnie z nią jest to regeneracyjny system gospodarczy, w którym minimalizuje się zużycie surowców i wielkość odpadów oraz emisję i utratę energii poprzez tworzenie zamkniętej pętli procesów, w których opady z jednych procesów są wykorzystywane jako surowce dla innych, co maksymalnie zmniejsza ilość odpadów produkcyjnych. W ocenie jednego z ekspertów zastosowania w projekcie rozwiązania GOZ dotyczą branży druku i związanego z nią ograniczenia zużycia środka myjącego obciągi maszyn drukarskich, która nie wpisuje się w kluczowe europejskie łańcuchy wartości taki jak: elektronika, ICT, baterie/akumulatory, pojazdy, opakowania, tworzywa sztuczne, wyroby włókiennicze, budownictwo i budynki, woda i składniki odżywcze. Ekspert jednak w żadnym stopniu nie uzasadnił tej tezy. Z kolei drugi z ekspertów wyraził analogiczny pogląd, ale wywiódł go z zakresu (nabycie urządzeń niezbędnych do produkcji książek) i jego celu (książki w oprawie twardej, z zadrukowanym brzegiem, z wydrukowanym obrazem na krawędzi bloku). Powołał się również na wyjaśnienia wnioskodawcy, ale nie wskazał dlaczego nie bierze ich pod uwagę. Zaznaczyć należy, że żaden z ekspertów nie przedstawił dla obrony swojego poglądu analizy wniosku ani nie podjął polemiki w tym zakresie.
Tymczasem wnioskodawca w treści wniosku (str. 6-7) zaznaczył, że w wyniku zakupu maszyny do zadrukowania krawędzi bloku zyska możliwość samodzielnego wykonywana książek z zadrukowanym brzegiem bloku książkowego. Dodał, że dotychczas w aspekcie jednokolorowego zadruku brzegu książki, czynność taka była zlecana innemu podmiotowi z drugiego końca Polski (S.) co generowało znaczne koszty logistyki i obciążenie środowiska śladem węglowym, będący wynikiem zużycia węgla, które ulegnie minimalizacji. Dalej wskazał, że wprowadzenie zasadniczej zmiany procesu produkcji polega m. in. na zakupie maszyny drukarskiej czterokolorowej najnowszej generacji z zautomatyzowaną obsługą, która jednocześnie zmniejsza obciążenia środowiska oraz maszyny drukarskiej ośmiokolorowej najnowszej generacji zawierającej zautomatyzowaną obsługę, poprawę wydajności i jakości druku, co zmniejsza obciążenia środowiskowe. Na str 9 wniosku wskazane zostały dodatkowe elementy projektu jak termomodernizacja dachu i montaż fotowoltaiki. Działania te, mające charakter innowacyjny zapobiegną stratą ciepła i zwiększą efektywność klimatyzacji, wprowadzą odzysk ciepła z maszyn i kompresorów na ogrzewanie hali. W dodatkowym załączniku do wniosku wnioskodawca wskazał także że redukcji ulegnie zużycie ilości środka myjącego obciągi maszyn drukarskich (redukcja emisji zanieczyszczeń do atmosfery i redukcja odpadów przekazywanych do firm recyklingowych). Z tym z kolei będzie się wiązało mniejsze zużycie wody, będącej podstawowym surowcem myjącym i czyszczącym. Skrócenie czasu przyrządu maszyn przyniesie skutek w postaci oszczędności czasu pracy maszyny w skali roku. Standaryzacja rozmiaru płyt drukarskich pozwoli na lepsze planowanie produkcji i wykorzystanie maszyn (zmniejszenia czasu "przestojów" maszyn i bezproduktywnego czerpania energii).
Sąd zauważa zatem, iż stanowisko ION podjęte w wyniku rozpoznania protestu, jakoby wnioskodawca "we wniosku o dofinansowanie zamieścił szereg informacji wskazujących na stosowanie gospodarki obiegu zamkniętego, jednak nie przedstawił zapisów, które wskazywałyby wprost, w jaki sposób zastosowane rozwiązania dotyczą kluczowych europejskich łańcuchów wartości – nie powiązał tych kwestii" a w konsekwencji "zarówno zakres projektu jak i jego cel wprost nie wpisują się w wymienione w definicji kryterium kluczowe europejskie łańcuchy wartości" nie może zasługiwać na akceptację. W istocie zarzut ten sprowadzał się do braku powiązania we wniosku planowanych innowacji z konkretnymi europejskimi łańcuchami wartości. Jednak zapisy wniosku tej ocenie przeczą. Z samej treści wniosku i zasad doświadczenia życiowego wynika, że rozwiązania proponowane we wniosku wiążą się wprost z takimi pojęciami jak "elektronika", "baterie/akumulatory", "opakowania", "budownictwo i budynki", "woda". W ocenie Sądu podzielenie stanowiska ekspertów i ION prowadziłoby do konkluzji, że zadaniem wnioskodawcy jest takie sformułowanie wniosku aby po jednej stronie tabeli we wniosku umieścić konkretną innowację, a po drugiej konkretną wartość i w ten bezpośredni sposób wykazać związek między tymi pojęciami. Jednak regulamin nie nakłada takiego obowiązku, co więcej kluczowa dla klasyfikacji wniosku jest jego treść a nie forma. W istocie ocena ION nie jest przejrzysta, rzetelna bo ogranicza się wyłącznie do podstawowych założeń wniosku, a nie jego szczegółowej treści. Nie jest rzetelna choćby z tego powodu, że w ogóle nie odnosi się do istotnych fragmentów wniosku. Należy podkreślić, że ION mogła podważyć postawione tezy we wniosku, ale wymagało to szczegółowego i niebudzącego wątpliwości uzasadnienia tego stanowiska, którego w ocenie projektu jak również w odpowiedzi na protest zabrakło. To z kolei może uprawniać tezę, że głównym powodem odmowy dofinansowania projektu jest brak użycia pewnych sformułowań czy zamieszczenie kluczowych informacji w różnych częściach wniosku. Tyle, że ocena merytoryczna w oparciu o stronę formalną pisma nie może być uznana ani za przejrzystą ani za rzetelną, a w konsekwencji również za bezstronną.
W zakresie kryterium: efektywności spór dotyczy dwóch kwestii – wpisania się projektu w PRT na lata 2019-2030 oraz współpracy z IOB.
Pierwszy z ekspertów uznał, że projekt nie wpisuje się w regionalne specyfikacje technologiczne wskazane w PRT, gdyż realizowany jest w zakresie branży druku, a ta nie wpisuje się w żaden z obszarów technologicznych PRT 2019-2030; w projekcie brak uzasadnienia w tym zakresie. Drugi ekspert przyjął analogiczne stanowisko bez szczegółowego rozwinięcia.
Również te opinie ekspertów mają charakter subiektywny i powierzchowny. W istocie są konsekwencją oceny , że wnioskodawca prezentując założenia projektu nie odniósł ich bezpośrednio do treści PRT 2019-2030. W ocenie Sądu jednak to eksperci winni dokonać analizy porównawczej tych założeń w stosunku do jawnego i powszechnego dokumentu jakim jest PRT.
Należy zauważyć, że PRT na str. 27 zawiera definicję pojęcia "technologia" obejmującej produkt, proces i skalę zastosowania. W ocenie Sądu wpisywanie się w regionalne specjalizacje technologiczne nie powinno zależeć od branży w jakiej realizowany jest projekt, ale od jego celów i założeń. I tak np. wśród technologii dla rozwoju środowiska (Str. 24 PRT) wymienione są:
-"innowacyjne rozwiązania i technologie w gospodarce wodno – ściekowej, w tym technologie w zakresie poprawy jakości wody do celów konsumpcyjnych i gospodarczych, technologie przetwarzania i odzyskiwania wody oraz zmniejszające jej zużycie; zatem założenia projektu związane z redukcją zużycia wody potrzebnej do mycia części składowych maszyn drukarskich są bezspornie powiązane z tymi technologiami,
-"innowacyjne technologie odzysku, w tym recyclingu; bezodpadowe lub niskoodpadowe innowacyjne technologie produkcji oraz bezpieczne metody postępowania z odpadami"; tymczasem celem projektu jest uruchomienie EU [...] ekologicznego produktu w postaci książek w oprawie twardej z barwionym brzegiem, skutkiem projektu będzie wprowadzenie do procesu produkcyjnego środków ekologicznych podlegających recyclingowi, a także redukcja odpadów uzyskiwanych w postaci makulatury; i należy podnieść w tym miejscu, że EU [...] to oficjalne, europejskie wyróżnienie, przyznawane wyrobom/usługom przyjaznym dla środowiska, spełniającym wysokie standardy jakościowe i zdrowotne,
-"technologie środowiskowe mające na celu minimalizację negatywnych następstw dla środowiska oraz technologie zmierzające adaptacji do zmian klimatu"; tym technologiom odpowiadają czynności będące częścią projektu jak termomodernizacja dachu i instalacja fotowoltaiki będącej przyjaznym dla środowiska źródłem zasilania, ponadto planowane drukowanie książek w oprawie twardej z barwionym brzegiem bloku przyczyni się do ograniczenia zużycia surowców jak papier i farby.
W zakresie drugiej spornej kwestii (współpraca z IOB) pierwszy z ekspertów uznał, że wprawdzie zgodnie z treścią wniosku projekt jest wynikiem współpracy z IOB, natomiast zanegował ten fakt uznając, że załączony dokument potwierdza jedynie dokonaną przez IOB analizę inwestycji, jej zakresu i korzyści dla wnioskodawcy, natomiast treść nie wskazuje na udział tejże IOB w opracowaniu założeń projektowych, a tylko to skutkowałby gratyfikacją punktową. Z kolei drugi ekspert podniósł, że współpraca dotyczyła wykonania opracowania będącego szczegółowym uzasadnieniem odnoszącym się do zapisów wniosku, a nie stanowiła nowej wiedzy, czy też jej pozyskania.
Odnosząc się do tej oceny należy zauważyć, że punktacja w tym zakresie ma charakter zero- jedynkowy, to znaczy polega na przyznaniu jednego punktu, jeżeli projekt jest wynikiem współpracy z IOB lub nieprzyznaniu punktu, gdy takiej współpracy nie było. Wymagane w tym zakresie jest dostarczenie dokumentu potwierdzającego ten fakt, tj. współpracy i jej związku przyczynowo – skutkowego względem projektu. Natomiast regulamin nie określa ani skali ani rodzaju współpracy, zatem może ona również polegać na czynnościach analitycznych i doradczych .
W tym kontekście bezsporne jest przedłożenie przez [...] Centrum Przedsiębiorczości, będące IOB analizy inwestycji w nowoczesne maszyny drukarskie, instalację fotowoltaiki oraz naprawę dachu w D. datowanej na 4 lipca 2023 r., podczas gdy wniosek został złożony 20 lipca 2023 r. i najpóźniej tego dnia uzyskał ostateczny kształt. Zatem błędne było przyjęcie z góry, że analiza nie miała wpływu na kształt projektu i stanowiła jedynie uzasadnienie wniosku. Obowiązkiem organu było dokładne przeanalizowanie pisma IOB i ocena tegoż pod kątem czy wniosek jest wynikiem współpracy z IOB.
Jak wskazano powyżej, art. 73 ust. 8 pkt 1 ustawy wdrożeniowej nakazuje Sądowi uwzględnić skargę wówczas gdy stwierdzone naruszenie prawa miało wpływ na wynik oceny danego podmiotu. Należy bowiem zwrócić uwagę, że warunkiem przyznania dofinasowania było uzyskanie minimalnej liczby 33 punktów, natomiast strona skarżąca otrzymała ich 30. Kluczowa jest zatem odpowiedź na pytanie czy – gdyby organ nie dopuścił się omówionych powyżej naruszeń – punktacja wniosku strony byłaby inna, jakie byłoby jej miejsce na liści rankingowej i czy miałaby szansę na dofinansowanie projektu.
W wypadku wskazanych powyżej kryteriów – wdrażanie GOZ i Efektywność ION, mając komplet potrzebnych informacji w ocenie Sądu dokonał ich, powierzchownej, a w ten sposób nierzetelnej oceny. W pierwszej kolejności nie powiązał redukcji zużycia środka myjącego obciągi do maszyn z mniejszym zużyciem wody, należącej do europejskiego łańcucha systemu wartości, mimo, że jest to podstawowy skutek realizacji projektu.
Również ION powierzchownie, a w ten sposób nierzetelnie oceniła, że projekt nie wpisuje się w PRT na lata 2019-2030, mimo że planowane zmniejszenie zużycia wody wpisywało się w "technologie w zakresie poprawy jakości wody do celów konsumpcyjnych i gospodarczych, technologie przetwarzania i odzyskiwania wody oraz zmniejszające jej zużycie", ograniczenie ilości makulatury odpadowej w "innowacyjne technologie odzysku, w tym recyclingu; bezodpadowe lub niskoodpadowe innowacyjne technologie produkcji oraz bezpieczne metody postępowania z odpadami".
W zakresie natomiast kryterium Innowacyjności podnieść przyjdzie, że weryfikowane w nim jest, czy w wyniku realizacji projektu wprowadzony zostanie na rynek nowy lub ulepszony produkt albo nowy lub ulepszony proces, przy czym ów nowy lub ulepszony produkt lub proces jest nowy przynajmniej w skali regionu. Przez produkt lub proces nowy dla rynku województwa śląskiego rozumie się produkt lub proces, który nie jest stosowany w województwie śląskim dłużej niż 3 lata na moment złożenia wniosku. Punktacja kształtuje się w skali 0-2, przy czym 1 punkt przysługuje w sytuacji, jeżeli projekt prowadzi do wdrożenia innowacji stosowanej w skali regionu lub kraju w okresie do 3 lat, a 2 pkt jeżeli projekt prowadzi do wdrożenia innowacji stosowanej w skali świata w okresie do lat 3 lub dotychczas nieznanej.
W tym zakresie spór między stronami sprowadza się do dwóch kwestii – pierwsza czy rozwiązanie polegające na wprowadzeniu książki w oprawie twardej z barwionym brzegiem bloku, posiadającej certyfikat EU [...] stanowi innowację w zakresie produktu (jak uważa strona skarżąca) czy też procesu (jak uważa ION). Ta jednak kwestia nie ma wpływu na punktację w tym sensie, że regulamin oba typy innowacji wskazuje jednakowo. Jest bezsporne w sprawie, że model książki proponowany we wniosku stanowi innowację w skali zarówno województwa śląskiego jak i Polski, co zaowocowało przyznaniem 1 punktu. Bezsporne jest również, że nie jest to innowacja dotychczas nieznana lub niestosowana. Kluczowa natomiast dla punktacji jest kwestia, czy zastosowane w projekcie rozwiązanie polegające na wyświetlaniu kolejki zleceń na urządzeniach mobilnych poza maszyną stanowi innowację w skali światowej, jak uznała strona skarżąca we wniosku. W tym zakresie strona skarżąca przedłożyła opinię producenta, z której wynika, że pierwsza prezentacja tego projektu nastąpiła na targach [...], które odbyły się w okresie od 20 do 30 kwietnia 2021 r. Pierwszy z ekspertów uznał taką deklarację za niewystarczającą i subiektywną, zarzucił brak obiektywnego dokumentu to potwierdzającego (np. opinii o innowacyjności) oraz brak rzeczowej analizy rynku światowego, jak również oparcie się na opinii jednego tylko producenta. Drugi ekspert natomiast zgodził się, że jest to rozwiązanie przyczyniające się do unowocześnieniu produkcji książek, ale niemające wpływu na proces druku, tylko na wyświetlaniu określonych danych, co stosuje się od lat, natomiast od niedawna stosuje się usprawnienia proponowane przez wnioskodawcę. Natomiast uznał, że jest to rozwiązanie nowe w skali kraju. Należy jednak zwrócić uwagę, że opinia producenta spełniała wymóg formalny, gdyż producent jest w tym zakresie osobą upoważnioną do takiej oceny. Jeżeli faktycznie pierwsza prezentacja nastąpiła podczas targów [...], między 20 kwietnia a 30 kwietnia 2021 r. (a więc później niż na 3 lata od daty złożenia wniosku), wówczas byłoby to rozwiązanie nowe także w skali światowej. Należy zwrócić uwagę, że teza postawiona przez producenta mogła zostać zweryfikowana przez ekspertów czego jednak nie uczynili, w zamian arbitralnie uznając ją za innowację krajową. W ocenie Sądu również te ustalenia ekspertów mają charakter nieprecyzyjny i również trudno uznać je za rzetelne, przejrzyste i bezstronne.
W konsekwencji powyższego uznając, że ION dopuściła się naruszenia prawa, które wywarło wpływ na wynik oceny pozbawiając stronę skarżącą dofinansowania Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej. Orzeczenie o kosztach postępowania na rzecz strony skarżącej znajduje oparcie w treści art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 76 ustawy wdrożeniowej.