III SA/Gl 291/12

III SA/Gl 291/12 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2012-03-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-02-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Orzepowska-Kyć /przewodniczący/
Edyta Żarkiewicz
Marzanna Sałuda /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
art. 306 ust. 1
Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz-Kunicka, Protokolant st. sekr. sąd. Anna Tymowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2012 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" sp. z o. o. w R. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umieszczenia na liście rankingowej oraz umieszczenia na liście rezerwowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 20 grudnia 2011 r. sygn. akt II GSK 2294/11 NSA w Warszawie uwzględnił skargę kasacyjną "A" Sp. z o.o. w R. i uchylił wyrok WSA w Gliwicach z dnia 30 maja 2011 r. sygn. akt III SA/Gl 184/11 oddalający skargę tejże strony na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa [...] w K. z dnia [...] r. nr [...] w nr [...] w przedmiocie umieszczenia na liście rankingowej.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...] roku skarżący "A" Sp. z o.o. w R. złożyła w [...] Centrum Przedsiębiorczości wniosek o dofinansowanie projektu pod nazwą "[...]" w ramach konkursu zamkniętego nr [...] Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 – 2013.
Pismem z [...] r. wnioskodawca został poinformowany, iż jego wniosek pozytywnie przeszedł etap oceny merytoryczno - technicznej oraz został umieszczony na liście rankingowej pod numerem [...]. Średnia liczba punktów uzyskanych podczas oceny merytoryczno - technicznej wyniosła [...]. Wniosek o dofinansowanie projektu został umieszczony na liście rezerwowej pod numerem [...], zgodnie z Uchwałą Zarządu Województwa [...] nr [...] z [...] r. oraz, że obecnie nie jest możliwe podpisanie ze skarżącym umowy o dofinansowanie ze względu na wyczerpanie środków finansowych z alokacji na dany konkurs. [...] Centrum Przedsiębiorczości poinformowało wnioskodawcę, że jeżeli pojawią się oszczędności, które pozwolą na zawarcie umowy, wnioskodawca zostanie niezwłocznie o tym zawiadomiony. Pismo zawierało również pouczenie, że zgodnie z procedurą wyboru wniosków o dofinansowanie ze środków unijnych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 oraz ustawą z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst. jedn. Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712 z późn. zm.) – dalej u.z.p.p.r.- wnioskodawcy, którego projekt otrzymał pozytywną ocenę merytoryczno - techniczną, jednak podczas przeprowadzonej oceny wystąpiły błędy o charakterze formalnym przysługuje środek odwoławczy w postaci protestu. Skarżący został nadto we wskazanym piśmie pouczony, że za kategorie błędów o charakterze formalnym, których wystąpienie umożliwia złożenie środka odwoławczego zgodnie z dokumentami programowymi uznaje się wystąpienie znacznych rozbieżności w końcowych ocenach projektu, lub w przypadku skrajnych ocen któregokolwiek z kryteriów, dokonanych przez poszczególnych ekspertów, przy czym za znaczne rozbieżności rozumie się:
- w całościowej ocenie projektu przyznanie przez ekspertów ocen, których różnica przekracza 10 punktów,
- w kryteriach ogólnych (0/1) przyznanie ocen skrajnych przez ekspertów,
- w kryteriach podstawowych i specyficznych (które punktowane są w skali od 0 do 4) przyznanie przez jednego eksperta w danym kryterium 0 punktów i przyznanie przez drugiego eksperta 3 lub 4 punktów, jak również przyznanie przez jednego eksperta w danym kryterium 1 punktu i 4 punktów przez drugiego eksperta.
- brak punktacji / oceny określonego kryterium / całego projektu,
- brak uzasadnienia oceny określonego kryterium / całego projektu,
- błędy rachunkowe / błędy w obliczeniach dotyczące przyznanych punktów i wag dla poszczególnych kryteriów oraz całego projektu,
- wypełnienie błędnej /niewłaściwej karty ocen (kryteria wyboru projektów nie odnoszą się do właściwego działania/ poddziałania / typu projektu) oraz brak karty oceny. W dniu [...] r. skarżący złożył protest w trybie art. 30 b ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w którym wskazał, iż podczas oceny wystąpiły błędy o charakterze formalnym w postaci błędnej oceny doświadczenia Wnioskodawcy w prowadzeniu działalności gospodarczej przez okres powyżej 5 lat oraz błędy w ustaleniu stopnia efektywności projektu. W uzasadnieniu protestu Wnioskodawca wskazał, iż prowadzi działalność gospodarczą od [...] roku w różnych formach prawnych. W [...] roku nastąpiła jedynie zmiana formy prawnej działalności gospodarczej prowadzonej początkowo w formie spółki cywilnej, a następnie spółki jawnej w formę spółki prawa handlowego, jednak ocena doświadczenia firmy i zatrudnionych pracowników winna uwzględniać cały okres prowadzonej działalności, a nie tylko okres, gdy była ona prowadzona w formie spółki prawa handlowego. W ocenie Wnioskodawcy eksperci winni w swej ocenie uwzględnić tak opisany stan faktyczny. Odnośnie stopnia efektywności opisanego we wniosku przedsięwzięcia wnioskodawca wskazał na błędną ocenę biegłych, którzy przyznali ocenę na poziomie "3" na 4 możliwe oceniając, że "efektywność jest wysoka przy wysokich nakładach" (1. ekspert) i wskazując, że "koszty realizacji projektu są dość wysokie i efektywność jest dość wysoka" (2. ekspert). W ocenie Wnioskodawcy ekspert nie wziął pod uwagę treści punktu [...] gdzie wskazano na sprzedaż Spółki w łącznej wysokości ok. [...] zł oraz inwestycje w okresie ostatnich [...] miesięcy wynoszące ok. [...] zł, oraz faktu, że aktywa trwałe spółki wynoszą ponad [...] zł, a więc inwestycja o wartości [...] nie jest duża w stosunku do możliwości skarżącego. Właściwa ocena powyższych danych prowadziłaby do dokonania oceny wniosku w tym zakresie na poziomie "4".
Pismem Zarządu Województwa [...] z [...] r. skarżący został poinformowany, iż złożony przez niego protest został rozpatrzony przez Instytucję Zarządzającą pozytywnie w zakresie błędnej oceny kryterium zasadniczego podstawowego nr 4 – stopień efektywności projektu.
Natomiast w zakresie zarzutu braku doświadczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej powyżej [...] lat Instytucja Zarządzająca pozostawiła protest wnioskodawcy bez rozpoznania stwierdzając, że wnioskodawca nie postąpił zgodnie z pouczeniem zawartym w piśmie [...] z [...] r. i nie wskazał błędów o charakterze formalnym w ocenie przeprowadzonej przez ekspertów. W uzasadnieniu wskazano na ocenę ekspertów, zdaniem organu dokonaną prawidłowo w oparciu o dane zawarte w samej treści wniosku. W proteście Skarżący skutecznie tej oceny nie zakwestionował, a przedstawił jedynie swoje stanowisko odnośnie treści oceny. W konkluzji organ stwierdził, iż zgodnie z Podręcznikiem Procedur Wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 – 2013 ocena projektu jest prawidłowa. Biorąc zaś pod uwagę, że protest nie odpowiada wymogom formalnym, o których Wnioskodawca został pouczony, zatem w tym zakresie winien pozostać bez rozpoznania.
Odnośnie zarzutu błędnej oceny stopnia efektywności projektu, Instytucja Zarządzająca podzieliła pogląd Wnioskodawcy i uznała zasadność zarzutów zawartych w proteście. W konkluzji stwierdzono, iż zaistniały przesłanki świadczące o przeprowadzeniu oceny merytoryczno – technicznej w zakresie kryterium zasadnicze podstawowe nr 4: Stopień efektywności projektu, w sposób niewłaściwy. Z uzasadnienia eksperta stwierdzającego, że "projekt opiera się na wysokich wydatkach w harmonogramie rzeczowo – finansowym do możliwości wnioskodawcy" nie wynika bowiem, czy wszystkie zapisy przedstawione we wniosku zostały uwzględnione przez niego przy ocenie zakwestionowanego kryterium. Ponieważ protest w powyższym zakresie zasługiwał na uwzględnienie, Instytucja Zarządzająca przywróciła wniosek o dofinansowanie do oceny merytoryczno – technicznej celem ponownej oceny kryterium zasadniczego podstawowego nr 4.
Od powyższego rozstrzygnięcia w części dotyczącej pozostawienia bez rozpatrzenia protestu w zakresie kryterium zasadniczego podstawowego nr 2 Doświadczenie wnioskodawcy skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z 29 listopada 2010 r. sygn. akt III SA/Gl 2412/10 oddalił skargę, jednakże wyrok ten został uchylony przez NSA. Pismem [...] Centrum Przedsiębiorczości z [...] r. - ponownie oceniającego wniosek aplikacyjny w zakresie kryterium punktowanego podstawowego nr 4 Stopień efektywności na skutek przywrócenia wniosku o dofinansowanie do oceny merytoryczno – technicznej przez Instytucję Zarządzającą - skarżący został poinformowany, iż jego wniosek pozytywnie przeszedł etap oceny merytoryczno - technicznej oraz został umieszczony na liście rankingowej pod numerem [...]. Średnia liczba punktów uzyskanych podczas oceny merytoryczno - technicznej wyniosła [...]. Wniosek o dofinansowanie projektu został umieszczony na liście rezerwowej pod numerem [...], zgodnie z Uchwałą Zarządu Województwa [...] nr [...] z [...] r. oraz, że obecnie nie jest możliwe podpisanie ze skarżącym umowy o dofinansowanie ze względu na wyczerpanie środków finansowych z alokacji na dany konkurs. [...] Centrum Przedsiębiorczości poinformowało wnioskodawcę, że jeżeli pojawią się oszczędności, które pozwolą na zawarcie umowy, wnioskodawca zostanie niezwłocznie o tym zawiadomiony. Pismo zawierało również pouczenie, że wyniki ponownie przeprowadzonej oceny są wiążące i kończą procedurę odwoławczą, a wnioskodawcy nie przysługuje żaden środek odwoławczy przewidziany ustawą z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst. jedn. Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712 z późn. zm.).
Na to rozstrzygnięcia wnioskodawca złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gliwicach w której podniósł, iż ponowna ocena projektu w ramach kryterium zasadniczego podstawowego punktowanego nr 4 Stopień efektywności projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo oraz wniósł o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, przeprowadzenie dowodów z dokumentów dołączonych do skargi oraz dokumentów dotyczących wniosku zgromadzonych przez instytucję, zasądzenie kosztów postępowania.
Rozstrzygnięciu [...] Centrum Przedsiębiorczości i ocenie ekspertów zarzucił 1. rażące naruszenie kryteriów oceny w kryterium zasadniczym punktowanym nr 4 - Stopień efektywności projektu poprzez niezastosowanie obiektywnych kryteriów wysokości kapitałów własnych i środków trwałych wnioskodawcy, które były podstawą oceny wniosków innych beneficjentów, jak też stanowiły punkt odniesienia w dokonanej pierwotnie ocenie,
2. rażące naruszenie art. 26 ust.2 i art. 31 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez dokonanie oceny kryterium zasadniczego punktowanego nr 4 z naruszeniem zasady równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów w wyniku niezastosowania kryteriów przyjętych do oceny wniosków innych wnioskodawców,
3. rażące naruszenie zasady przejrzystości reguł wynikającej z art. 26 ust.2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez dokonanie oceny projektu w zakresie kryterium nr 4 w oparciu o niewiadome kryteria oceny,
4. rażące naruszenie zasady rzetelnej oceny projektu wyartykułowanej w przepisach art. 31 ust.1 ustawy o zadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez dokonanie oceny w zakresie kwestionowanego kryterium w oderwaniu od jakiegokolwiek kryterium, a przez to całkowicie dowolnej i arbitralnej,
5. rażące naruszenie zapisów Podręcznika procedur Wdrażania RPO W[...] na lata 2007-2013 –wersja trzynasta zawartych w nr 3 Nabór, ocena i wybór projektów do dofinansowania, ppkt 3.1 Opis trybu realizacji naboru, oceny i wyboru projektów do dofinansowania w trybie konkursowym pod pozycją Sposób przeprowadzania oceny merytoryczno – technicznej wniosków poprzez brak wymaganych uzasadnień przez ekspertów przyznanej punktacji w ramach kryterium nr 4,
6. rażące naruszenie art. 30 b ust. 1 zd. 2. w zw. z art. 30 a ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju stosowanych odpowiednio do informacji, o której mowa w art. 30 b ust.4 ustawy poprzez zupełny brak uzasadnienia negatywnej oceny projektu zawartej w piśmie z [...] r.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że nie zostały wskazane jednoznaczne kryteria, w oparciu o które eksperci dokonując ponownej oceny uznali, że wartość nabywanych urządzeń jest wysoka, a jego zdaniem konieczne jest przyjęcie miarodajnego kryterium odniesienia dla oceny, czy wysokość nakładów jest wysoka czy niska. Konkretna wartość w odniesieniu do jednego przedsiębiorcy może być bowiem niska, a dla innego – wysoka. Fakt, że w niniejszej sprawie ocena została – zdaniem skarżącego – przeprowadzona w oderwaniu od obiektywnych kryteriów sprawia, że jest oceną dowolną, a przez to nieprawidłową, narusza też zasadę przejrzystości stosowanych reguł. Sugeruje, że prawidłową byłaby ocena przeprowadzona w odniesieniu do potencjału ekonomicznego danego beneficjenta. Punktem odniesienia dla ustalenia wysokości nakładów winna być wysokość kapitałów własnych i wysokość aktywów trwałych, zastosowana w stosunku do innych beneficjentów. Podniósł, że w piśmie [...] informującym o wynikach ponownej oceny brak jest jej uzasadnienia, a powinny tam być wskazane przyczyny, które powodowały, że stanowisko wnioskodawcy wyrażone w proteście jest błędne. Reasumując skarżący stwierdził, że ponowna ocena projektu została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy i naruszający przepisy prawa, gdyż: dokonano jej w oparciu o niewiadome kryteria oceny, tak dokonana ocena jest dowolna i arbitralna, a jej wynik nieweryfikowalny, nie może więc być uznana za rzetelną w rozumieniu art. 31 ust.1 ustawy zasadach prowadzenia polityki rozwoju, a brak uzasadnienia ponownie przeprowadzonej oceny wskazuje na jej nierzetelność.
WSA w Gliwicach uznał skargę za niezasadną. Wskazał przy tym, że nie naruszono zasady równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów, gdyż z art. 26 ust. 1 pkt 3 u.z.p.p.r. wynika, iż wnioskodawcy nie mają wpływu na ustalenie kryteriów wyboru projektów i nie ma podstaw prawnych do narzucania Instytucji Zarządzającej lub Pośredniczącej według jakich kryteriów ocena winna być dokonana. Sąd ocenił również, że zapisy procedury regulującej sposób i tryb oceny wniosków o dofinansowanie nie określają stopnia szczegółowości, jaką winno cechować się uzasadnienie przyznanej przez ekspertów punktacji. Wskazują jedynie, że ocena taka winna być uzasadniona, co w przypadku spółki – po uwzględnieniu protestu i przywróceniu wniosku o dofinansowanie – zostało spełnione. Przy dokonywaniu ponownej oceny obaj eksperci przyznali taką samą liczbę punktów (3 na 4 możliwe), co podobnie uzasadnili, a zatem zarówno ocena, jak i uzasadnienie były prawidłowe. Karty oceny merytoryczno-technicznej zostały spółce udostępnione na koncie we wniosku aplikacyjnym i nie było przeszkód, aby odbyło się to drogą komunikacji elektronicznej. "A" Sp. z o.o. w R. skargą kasacyjną zaskarżyła wyrok do NSA w Warszawie wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie: art. 26 ust. 1 pkt 4 w zw. z ust. 2 oraz art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że ocena projektu spółki w zakresie kryterium nr 4 została przeprowadzona przez Instytucję w sposób uwzględniający zasadę rzetelnej oceny projektu oraz w oparciu o przejrzyste reguły, zapisów Podręcznika Procedur Wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 – 2013 – wersja trzynasta (załącznik do Uchwały nr [...] Zarządu Województwa [...]z dnia [...]r.) zawartych w nr 3 Nabór, ocena i wybór projektów do dofinansowania, ppkt 3.1. "Opis trybu realizacji procesu naboru, oceny i wyboru projektów do dofinansowania w trybie konkursowym" pod pozycją "Sposób przeprowadzania oceny merytoryczno-technicznej wniosków" poprzez błędną wykładnię obowiązku uzasadniania przez ekspertów przyznanej punktacji polegającą na przyjęciu, iż jest to jedynie wymóg formalny "istnienia" uzasadnienia, które nie musi być należyte, lecz może być dowolne, art. 30b ust. 1 zd. 2 w zw. z art. 30a ust. 3 w zw. z art. 30b ust. 4 u.z.p.p.r. poprzez błędną wykładnię przejawiającą się w przyjęciu, że pisemna informacja o wynikach procedury odwoławczej nie musi mieć wyczerpującego uzasadnienia. Postawiono też zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. nieważność postępowania z uwagi na pozbawienie spółki możności obrony swych praw (art. 183 § 2 pkt 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –dalej p.p.s.a. w wyniku naruszenia art. 67 § 5 p.p.s.a. oraz art. 91 § 2 p.p.s.a. polegające na niezawiadomieniu pełnomocnika spółki o posiedzeniu Sądu, po którym zapadło zaskarżone orzeczenie, art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wszechstronnej to jest wykraczającej poza sformułowane w skardze zarzuty, oceny legalności zaskarżonej czynności, a zwłaszcza pominięciu kwestii naruszenia przez Instytucję: art. 26 ust. 2 u.z.p.p.r. przejawiającym się w naruszeniu przez tę Instytucję zasady przejrzystości reguł procesowych poprzez poszerzenie ponownej oceny projektu o elementy niekwestionowane w proteście i nieuwzględnione w jego rozstrzygnięciu, zapisów podrozdziału 2.1. pkt 8 Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego poprzez weryfikację w ramach ponownej oceny projektu takich elementów oceny pierwotnej projektu, które nie były przedmiotem procedury odwoławczej, art. 29 ust. 4 u.z.p.p.r. przejawiające się w tym, że Instytucja dokonując ponownej oceny projektu w zakresie kryterium nr 4 oparła się de facto na kryteriach innych niż przewidziane i stosowane przez nią w trakcie poprzedniej oceny projektu, art. 30b ust. 3 u.z.p.p.r. poprzez rozpoznanie środka odwoławczego przez osobę, która dokonywała uprzednio czynności związanych z projektem na poprzednim etapie jego oceny, naruszenie art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. poprzez nieuwzględnienie skarg w sytuacji, w której istniały podstawy do stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, albowiem pisemna informacja o wynikach procedury odwoławczej nie posiadała wyczerpującego uzasadnienia, co tym samym wskazywało na brak rzetelności dokonanej oceny. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie gdyż zasadny jest zarzut polegający na wadliwości postępowania przez WSA w Gliwicach z powodu naruszenia art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. ,tj. pozbawienia strony możliwości obrony jej praw. NSA stwierdził, iż jak wynika z akt sprawy, Sąd I instancji nie wywiązał się z obowiązku zawiadomienia pełnomocnika strony o terminie rozprawy, bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku. Zawiadomienie bowiem jedynie strony skarżącej o terminie rozprawy wyznaczonej na 16 maja 2011r., z pominięciem ustanowionego pełnomocnika, stanowi naruszenie art. 183 § 2 pkt 5 w związku z art. 67 § 5 i 91 § 2 p.p.s.a. NSA wskazał, iż jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika procesowego doręczenia muszą być dokonywane pod adresem pełnomocnika. Zawiadomienie o terminie rozprawy zaadresowane do strony jest bezskuteczne w stosunku do jej pełnomocnika, a zatem również bezskuteczne procesowo. W konsekwencji za uzasadniony NSA uznał wniosek, że przeprowadzenie rozprawy, po której wydano wyrok, pozbawiło stronę skarżącą możliwości obrony jej praw, a tym samym stanowiło wadliwość powodującą nieważność postępowania. Przy czym dla oceny nieważności uznano, iż nie ma żadnego znaczenia fakt, czy stwierdzona nieważność mogła mieć wpływ na treść wyroku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
Na rozprawę wyznaczoną na dzień 30 marca 2012 r., o której to organ oraz pełnomocnik strony został zawiadomiony strony się nie stawiły.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od 20 grudnia 2008 r. w art. 30 c ust. 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 stanowi, że po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.). Natomiast według art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w wyniku rozpatrzenia skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, sąd może uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą. Sąd rozstrzyga sprawę w zakresie, o którym mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia wniesienia skargi. Z kolei, według art. 30e tej ustawy, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy. Badając legalność przeprowadzonej oceny projektu przez instytucję zarządzającą w tym szczególnym trybie, uregulowanym ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę dokonanej przez organ oceny projektu pod względem zgodności z prawem. Zatem zaskarżona do wojewódzkiego sądu administracyjnego ocena projektu dokonana w procesie czteroetapowego modelu stosowania prawa jest kontrolowana pod kątem jej zgodności z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami postępowania, którymi są regulacje ustawowe oraz te zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego.
Na wstępie przypomnieć należy, że Regionalny Program Operacyjny Województwa [...] na lata 2007 - 2013 został zatwierdzony decyzją Komisji Europejskiej z dnia [...]r. i przyjęty uchwałą Zarządu Województwa [...] nr [...] z dnia [...] r. (vide komunikat Zarządu Województwa opublikowany w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z [...] r. nr [...],, poz. [...]). Jest programem operacyjnym o jakim mowa w 15 ust. 1 i 4 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Zatem nie obejmuje go wyłącznie art. 8 ustawy z 7 listopada 2008 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz. U. Nr 216, poz. 1370), a droga sądowa w niniejszej sprawie jest dopuszczalna. Poza tym zgodnie z art. 5 pkt 2 i art. 25 ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju instytucją zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] jest Zarząd Województwa i to ta instytucja w świetle art. 30b ust. 4 w związku z art. 30a ust. 3 cytowanej ustawy była zobowiązana do poinformowania na piśmie skarżącego o wynikach procedury odwoławczej. W myśl pkt 1.1 podręcznika Procedur Wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-20013 instytucja zarządzająca, jaką jest Zarząd Województwa, swoje obowiązki realizuje poprzez poszczególne komórki funkcjonujące w ramach Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...]. Natomiast realizacja programu operacyjnego przez instytucję zarządzającą polega m.in. na wyborze projektów - przedsięwzięć, które będą dofinansowane w ramach programu, określeniu systemu realizacji tego programu, czyli zasad i procedur obowiązujących podmioty uczestniczące w realizacji danego programu, dokonywaniu płatności na rzecz beneficjentów oraz na kontroli realizacji dofinansowanych projektów. Jak wynika z treści przepisu art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie tej ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Również brzmienie art. 30g tej ustawy przesądza, że informacje otrzymywane przez wnioskodawcę dotyczące oceny jego wniosku, a także w trakcie trwania procedury odwoławczej, nie stanowią decyzji administracyjnej. Wyłączenie jednak stosowania k.p.a. w tych sprawach nie oznacza, że sprawy te nie mają charakteru administracyjnego. Regulacje bowiem zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego (regulaminie konkursu) mają umocowanie w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, są skierowane do nieokreślonego indywidualnie kręgu adresatów, określają ich prawa i obowiązki w postępowaniu o dofinansowanie i są dla nich wiążące. Spełniają więc kryteria źródeł prawa w szerokim tego słowa znaczeniu. Można wobec tego przyjąć, że te akty normatywne (przepisy prawa), stanowią wraz z przepisami powszechnie obowiązującymi podstawę sądowej kontroli przewidzianej w omawianej ustawie. W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy ocena projektu pod względem merytorycznym skutkująca umieszczeniem na liście rankingowej pod numerem [...] ze średnią liczba punktów uzyskanych podczas oceny merytoryczno technicznej [...] i umieszczeniem wniosku na liście rezerwowej nr [...] jest prawidłowa. Skarga koncentruje się bowiem wokół wadliwej ponownej oceny projektu w zakresie kryterium zasadniczego punktowanego nr 4 "Stopień efektywności projektu jako przeprowadzonej w sposób nieprawidłowy i naruszający przepisy prawa co w ostateczności skutkowało wydaniem rozstrzygnięcia przez [...] z [...] r. o powołanej wyżej treści.
W ocenie Sądu ocena wniosku o dofinansowanie projektu została przeprowadzona prawidłowo.
Na wstępie za niezasadne należy uznać twierdzenia skarżącego co do naruszenia art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju zgodnie z którym to Instytucja zarządzająca, wykonując zadania, o których mowa w art. 26 ust. 1, powinna uwzględniać zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewniać przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów. Zdaniem Sądu zasada równego dostępu do pomocy z art. 26 ust. 1 w/w ustawy została zachowana w niniejszej sprawie przy jednoczesnym zapewnieniu przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu . Nie zasługują w szczególności sformułowane w skardze zarzuty z pkt 3 i 4, dotyczące zastosowania niewiadomych kryteriów oceny oraz przeprowadzenia oceny projektu w oderwaniu od jakiegokolwiek kryterium odniesienia, a przez to dowolnej i arbitralnej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia protestu zawartego w piśmie Instytucji Zarządzającej z [...] r. wskazano bowiem, iż zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru projektów Załącznika nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 – 2013 w ramach poddziałania 1.2.4 Mikro, Małe i średnie przedsiębiorstwa (za wyjątkiem rodzaju projektów związanych z udziałem w targach i misjach gospodarczych), część B. Kryteria merytoryczno-techniczne, Kryteria zasadnicze podstawowe (punktowane), Kryterium nr 4 Stopień efektywności projektu: w kryterium tym "oceniane będzie czy planowane efekty (w tym wartość dodana) projektu są proporcjonalne do planowanych do poniesienia nakładów inwestycyjnych". Wskazano też sposób przyznawania punktów:
- koszty projektu są niskie, a efektywność wysoka – 4 pkt,
- koszty projektu są wysokie, ale efektywność wysoka – 3 pkt,
- efektywność projektu jest niska przy niskich nakładach – 2 pkt,
- efektywność projektu jest niska, a koszty wysokie – 1 pkt.
Z takich zapisów Przewodnika w ocenie Sądu wynika, że dokonując oceny czy koszty są wysokie czy niskie odnosi się je do kwot koniecznych do poniesienia nakładów. Koszty są niskie, gdy wymagają poniesienia niskich nakładów inwestycyjnych. A zatem zarzuty braku jakiegokolwiek kryterium odniesienia, oceny dowolnej i arbitralnej nie zasługują na uwzględnienie.
Nie są także zasadne zarzuty nie zastosowania obiektywnych kryteriów – wysokości kapitałów własnych i środków trwałych wnioskodawcy, które były podstawą oceny wniosków innych beneficjentów, co skutkowało naruszeniem zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów. Odnosząc się do powyższego zauważyć najpierw należy, iż granicami rozpoznania przez Sąd w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie podjęte przez Instytucję Pośredniczącą w odniesieniu do skarżącego, a nie innych wnioskodawców. Ponadto z art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wynika, iż przygotowanie i przekazanie propozycji kryteriów wyboru projektów jest zadaniem Instytucji Zarządzającej, natomiast ich zatwierdzenie należy do kompetencji Komitetu Monitorującego. W konsekwencji wnioskodawcy nie mają wpływu na ustalenie kryteriów wyboru projektów i nie ma podstaw prawnych do narzucania Instytucji Zarządzającej lub Pośredniczącej według jakich kryteriów ocena winna być dokonana. Uwaga ma o tyle znaczenie, iż skarżący wskazuje w skardze kryteria oceny przedmiotowego kryterium nr 4, obiektywne jego zdaniem, w postaci wysokości kapitałów własnych i środków trwałych wnioskodawcy. W ocenie Sądu dopiero uwzględnienie wniosku skarżącego co do kryterium oceny w kryterium zasadniczym punktowanym nr 4 – Stopień efektywności projektu poprzez odniesienie planowanych nakładów do wysokości kapitałów własnych i środków trwałych wnioskodawcy, mogłoby skutkować naruszeniem zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów, o której mowa w art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Przyjęcie bowiem zasady odnoszenia planowanych nakładów do wysokości kapitałów wnioskodawcy stawiałoby duże firmy, dysponujące wysokimi kapitałami w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do wnioskodawców dysponujących niewielkimi kapitałami własnymi.
Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut rażącego naruszenia zapisów Podręcznika Procedur Wdrażania RPO W[...] na lata 2007-2013 zawartych w nr 3 Nabór, ocena i wybór projektów do dofinansowania ppkt 3.1 opis trybu realizacji procesu naboru, oceny i wyboru projektów do dofinansowania w trybie konkursowym pod pozycją Sposób przeprowadzania oceny merytoryczno – technicznej wniosków poprzez brak wymaganych uzasadnień przez ekspertów przyznanych punktów w ramach kryterium nr 4 .
Przede wszystkim zgodnie z procedurą wyboru wniosków o dofinansowanie ze środków unijnych w ramach RPO W[...] na lata 2007 – 2013 oraz ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, wnioskodawcy, którego projekt otrzymał pozytywną ocenę merytoryczno – techniczną, jednak podczas przeprowadzanej oceny wystąpiły błędy o charakterze formalnym przysługuje środek odwoławczy w postaci protestu. Za kategorię błędów o charakterze formalnym, których wystąpienie umożliwia wniesienie środka odwoławczego uznaje się:
Wystąpienie znacznych rozbieżności w końcowych ocenach projektu, lub w przypadku skrajnych ocen któregokolwiek z kryteriów, dokonanych przez poszczególnych ekspertów. Za znaczne rozbieżności rozumie się:
w całościowej ocenie projektu przyznanie przez ekspertów ocen, których różnica przekracza 10 punktów,
- w kryteriach ogólnych (0/1) przyznanie ocen skrajnych przez ekspertów,
- w kryteriach podstawowych i specyficznych (które punktowane są w skali od 0 do 4) przyznanie przez jednego eksperta w danym kryterium 0 punktów i przyznanie przez drugiego eksperta 3 lub 4 punktów, jak również przyznanie przez jednego eksperta w danym kryterium 1 punktu i 4 punktów przez drugiego eksperta.
- brak punktacji / oceny określonego kryterium / całego projektu,
- brak uzasadnienia oceny określonego kryterium / całego projektu (podkr. Sądu),
- błędy rachunkowe / błędy w obliczeniach dotyczące przyznanych punktów i wag dla poszczególnych kryteriów oraz całego projektu,
- wypełnienie błędniej / niewłaściwej karty ocen (kryteria wyboru projektów nie odnoszą się do właściwego działania/ poddziałania / typu projektu) oraz brak karty oceny.
Z powyższego wynika, że zapisy procedury regulującej sposób i tryb oceny wniosków aplikacyjnych nie określają stopnia szczegółowości, jaką winno cechować się uzasadnienie przyznanej przez ekspertów punktacji i wskazują jedynie, że ocena taka winna być uzasadniona. Taką też była ocena dotycząca powtórnych ocen ekspertów, dokonanych po uwzględnieniu protestu i przywróceniu wniosku aplikacyjnego skarżącego do oceny merytoryczno – technicznej. Przy dokonywaniu ponownej oceny obaj eksperci stwierdzili bowiem odpowiednio, iż "Na podstawie zapisów wniosku uznano, iż koszty projektu są wysokie, natomiast efektywność projektu również jest wysoka (wysoka wartość urządzeń jednakże następuje poprawa sytuacji finansowej Wnioskodawcy - tendencja wzrostowa przychodów w okresie trwałości projektu) – 3 punkty" oraz "Na podstawie zapisów wniosku uznano, iż zarówno koszty projektu jak i efektywność projektu jest wysoka (wysoka wartość nabywanych urządzeń, natomiast w wyniku realizacji inwestycji prognozuje się wzrost przychodów i stosunkowo wysoki przyrost zysku, co świadczy o poprawie rentowności sprzedaży – tendencja wzrostowa w okresie trwałości projektu) - 3 punkty.
Odnosząc się zaś do zarzutu braku uzasadnienia negatywnej oceny projektu zawartej w piśmie z [...] r. Sąd stwierdza, że istotnie w pisemnej informacji [...] Centrum Przedsiębiorczości nie zamieszczono uzasadnienia wyników oceny projektu. Wskazano jednak, że "karty oceny merytoryczno – technicznej zostały udostępnione na koncie we wniosku aplikacyjnym Przedsiębiorcy. Oznacza to, że tym samym zapewniono skarżącemu możliwość zapoznania się z oceną projektu i jej uzasadnieniem. To, że nie znalazła się ona bezpośrednio w treści informacji o wynikach ponownie przeprowadzonej oceny merytoryczno - technicznej, lecz na koncie skarżącego we wniosku aplikacyjnym w ocenie Sądu nie może jednak uzasadniać uwzględnienia skargi. W istocie bowiem z kartami oceny merytoryczno-technicznej umieszczonej na koncie we wniosku aplikacyjnym skarżący się zapoznał zatem nie można uznać by doszło do naruszenia praw skarżącego. Ponadto cała procedura konkursowa odbywa się przy szerokim wykorzystaniu możliwości komunikacji elektronicznej, z której wnioskodawca do tej pory skutecznie korzystał w toku postępowania aplikacyjnego.
Mając na uwadze, że zarzuty podniesione przez skarżącego nie zasługują na uwzględnienie, skarga winna być oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.