III SA/GL 263/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2025-10-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nadzór sanitarnydezynsekcjapluskwybudynek socjalnyobowiązek właścicielaprawo lokatorskiehigienasanitariat

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Gminy na decyzję nakazującą dezynsekcję budynku socjalnego, uznając obowiązek właściciela nieruchomości w zakresie utrzymania stanu higieniczno-sanitarnego.

Gmina L. zaskarżyła decyzję Inspektora Sanitarnego nakazującą przeprowadzenie dezynsekcji w budynku socjalnym z powodu obecności pluskiew. Gmina argumentowała, że obowiązek ten spoczywa na lokatorach. Sąd administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że właściciel nieruchomości jest zobowiązany do utrzymania jej w należytym stanie higieniczno-sanitarnym, w tym do zwalczania insektów, a nałożenie obowiązku na właściciela jest uzasadnione, gdy problem dotyczy całego budynku, w tym części wspólnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę Gminy L. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej terminu wykonania i nakazała Gminie przeprowadzenie dezynsekcji w budynku socjalnym do 31 marca 2025 r. z powodu stwierdzenia obecności pluskiew. Organ pierwszej instancji ustalił, że pluskwy występują w lokalach mieszkalnych, łazienkach ogólnodostępnych oraz pustostanach, co stanowi naruszenie art. 22 ust. 1 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, nakładającego na właściciela, posiadacza lub zarządzającego obowiązek utrzymania nieruchomości w należytym stanie higieniczno-sanitarnym. Gmina w skardze zarzuciła naruszenie art. 6b ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, twierdząc, że obowiązek utrzymania czystości i porządku w lokalu spoczywa na lokatorze, a zatem to on powinien być adresatem decyzji. Sąd oddalił skargę, uznając, że właściciel nieruchomości jest jednym z podmiotów, na które może być nałożony obowiązek dezynsekcji. Podkreślono, że nałożenie obowiązku na właściciela jest uzasadnione, gdy problem dotyczy całego budynku, w tym części wspólnych, a działania lokatorów na własną rękę okazały się nieskuteczne. Sąd stwierdził również, że twierdzenie o braku utrzymania lokali w należytym stanie przez lokatorów było gołosłowne, gdyż podczas kontroli lokale, do których dostęp miał organ, były utrzymane w czystości.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Odpowiedzialność za przeprowadzenie dezynsekcji spoczywa na właścicielu nieruchomości, który jest zobowiązany do utrzymania jej w należytym stanie higieniczno-sanitarnym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że właściciel nieruchomości jest jednym z podmiotów, na które prawo nakłada obowiązek utrzymania nieruchomości w należytym stanie higieniczno-sanitarnym, w tym zwalczania insektów. Nałożenie tego obowiązku na właściciela jest uzasadnione, gdy problem dotyczy całego budynku, w tym części wspólnych, a działania lokatorów na własną rękę okazały się nieskuteczne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.z.z.c.z. art. 22 § 1

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Właściciel, posiadacz lub zarządzający nieruchomością są obowiązani utrzymywać ją w należytym stanie higieniczno-sanitarnym w celu zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym, w szczególności zwalczać gryzonie, insekty i szkodniki.

Pomocnicze

u.o.p.l. art. 6b § 1

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Najemca jest obowiązany utrzymywać lokal oraz pomieszczenia, do używania których jest uprawniony, we właściwym stanie technicznym i higieniczno-sanitarnym określonym odrębnymi przepisami oraz przestrzegać porządku domowego.

u.i.s. art. 27

Ustawa o inspekcji sanitarnej

p.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Właściciel nieruchomości jest zobowiązany do utrzymania jej w należytym stanie higieniczno-sanitarnym, w tym do zwalczania insektów. Obowiązek właściciela obejmuje cały budynek, w tym części wspólne, co uzasadnia nałożenie obowiązku dezynsekcji na niego, gdy problem dotyczy całego obiektu.

Odrzucone argumenty

Obowiązek utrzymania czystości i porządku w lokalu spoczywa na lokatorze, a zatem to on powinien być adresatem decyzji nakazującej dezynsekcję. Gmina nie dopuściła się zaniedbań w zakresie utrzymania budynku.

Godne uwagi sformułowania

właściciel, posiadacz lub zarządzający nieruchomością są obowiązani utrzymywać ją w należytym stanie higieniczno – sanitarnym w celu zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym obowiązek rozwiązania problemu spoczywa na właścicielu lub zarządcy budynku obowiązek rozwiązania problemu spoczywa na właścicielu lub zarządcy budynku obowiązek dezynsekcji winien być nałożony na nich [lokatorów]

Skład orzekający

Krzysztof Wujek

przewodniczący

Dorota Fleszer

członek

Magdalena Jankiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odpowiedzialności właściciela nieruchomości za stan higieniczno-sanitarny budynku, w tym za zwalczanie insektów, nawet w sytuacji, gdy problem dotyczy również lokali mieszkalnych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji budynku socjalnego i obecności pluskiew, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do innych rodzajów nieruchomości czy szkodników.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami, ponieważ precyzuje podział odpowiedzialności między właścicielem a lokatorami w kwestii utrzymania stanu sanitarnego budynku.

Kto odpowiada za pluskwy w bloku? Sąd rozstrzyga spór między gminą a lokatorami.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Gl 263/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-10-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-03-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Dorota Fleszer
Krzysztof Wujek /przewodniczący/
Magdalena Jankiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 924
art. 22 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi Gminy L. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia 31 stycznia 2025 r. nr NS-HK.906.1.2025 w przedmiocie nakazu przeprowadzenia dezynsekcji w budynku socjalnym oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 31 stycznia 2025r. nr NS-HK.906.1.2025 Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uchylił decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z 11 grudnia 2024r. nr [...] w części dotyczącej terminu jej wykonania i nakazał Gminie [...] przeprowadzenie dezynsekcji w budynku socjalnym do 31 marca 2025r.
W uzasadnieniu przedstawił stan sprawy. Stwierdził, że mieszkaniec budynku socjalnego przekazał Powiatowej Stacji [...] informację o dużej ilości pluskiew w bloku, w którym zamieszkuje.
W związku z tą informacją, organ I instancji 20 i 25 listopada 2024r. przeprowadził kontrolę w tym budynku. W jej wyniku ustalił, że stanowi on własność Gminy [...]. Ma on 4 kondygnacje, 56 lokali zamieszkanych i 29 pustostanów. 20 listopada 2024r. organ przeprowadził wizję, w wyniku której oddał oględzinom korytarze, łazienki i niektóre mieszkania, te których lokatorzy wyrazili zgodę na wejście do lokalu. W wyniku tych czynności stwierdzono, że w niektórych lokalach, zarówno zamieszkałych, jak i pustostanach oraz w niektórych łazienkach znajdują się pluskwy lub ślady ich bytowania.
W oparciu o ustalenia kontroli, organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne, które zakończył wydaniem decyzji z 11 grudnia 2024r. nakazującej Gminie [...] przeprowadzenie dezynsekcji budynku socjalnego w terminie do 31 stycznia 2025r.
W uzasadnieniu przedstawił ustalenia z kontroli, wskazał, że pluskwy to owady, które z łatwością przedostają się do następnych mieszkań przez piony rur grzewczych, szpary, kratki wentylacyjne, co doprowadziło do zapluskwienia całego budynku. Z uwagi na fakt, że pluskwy zostały znalezione w większości mieszkań oraz w łazienkach ogólnodostępnych i pustostanach konieczne jest podjęcie kompleksowych czynności. Jeśli bowiem pojawią się w jednym mieszkaniu, prawdopodobieństwo ich wystąpienia w sąsiednich lokalach jest bardzo wysokie. Stwierdził też, że obowiązek rozwiązania problemu spoczywa na właścicielu lub zarządcy budynku.
Od tej decyzji strona wniosła odwołanie. W wyniku jego rozpatrzenia, zaskarżoną decyzją ŚPWIS w Kartowicach wydał wskazane na wstępie rozstrzygnięcie. Ponieważ data wydania decyzji II instancji jest tożsama z datą, do której dezynsekcja miała być przeprowadzona, organ uchylił decyzję organu I instancji w części określającej termin jej wykonania i określił go na 31 marca 2025r.
W uzasadnieniu podzielił ustalenia faktyczne, dokonane przez PPIS. Stwierdził, że taki stan stanowi naruszenie art. 22 ust. 1 ustawy z 5 grudnia 2008r. o zapobiegniu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, w myśl którego to właściciel, posiadacz lub zarządzający nieruchomością są obowiązani utrzymać ją w należytym stanie higieniczno – sanitarnym w celu zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym. Podkreślił konieczność podjęcia kompleksowych czynności w stosunku do całego budynku w celu wyeliminowania insektów. Natomiast na osobach zajmujących lokale ciąży obowiązek udostępnienia lokalu właścicielowi w celu wykonania niezbędnych prac, który wynika z art. 10 ust. 3 ustawy o ochronie praw lokatorów.
W skardze Gmina zarzuciła naruszenie art. 6b ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów i wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasadzenie kosztów postępowania.
Wskazała, że zgodnie z art. 6b ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów obowiązkiem lokatora jako posiadacza lokalu jest utrzymanie w nim czystości i porządku. Jeśli dopuszcza się on zaniedbań w tym zakresie, to on winien być adresatem decyzji. Z art. 27 ustawy o inspekcji sanitarnej wynika, że PIS wydaje decyzję nakazującą usunięcie uchybień w razie ich stwierdzenia. Natomiast Gmina żadnych uchybień w zakresie należytego utrzymania budynku się nie dopuściła. Skoro to lokatorzy są obowiązani do utrzymania lokali w czystości i porządku i nie wywiązują się z niego, gdyż w zajmowanych przez nich mieszkaniach są pluskwy, to obowiązek dezynsekcji winien być nałożony na nich.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.) - dalej także: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy).
Zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz. U. z 2024r., poz. 924) właściciel, posiadacz lub zarządzający nieruchomością są obowiązani utrzymywać ją w należytym stanie higieniczno-sanitarnym w celu zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym, w szczególności zwalczać gryzonie, insekty i szkodniki.
Oznacza to, że właściciel jest jednym z podmiotów, na które zgodnie z prawem obowiązek przeprowadzenia dezynsekcji może być nałożony, gdyż istnieje ku temu podstawa prawna, a organ jest uprawniony do wskazania każdego z nich jako zobowiązanego do przeprowadzenia dezynsekcji. Należy także zauważyć, że jest to rozwiązanie prawidłowe, jeśli wziąć pod uwagę, że w toku kontroli insekty znaleziono nie tylko w mieszkaniach, ale także w częściach należących do wspólnego użytku, tj. łazienkach i w pustostanach. Nałożenie obowiązku dezynsekcji mieszkań na ich posiadaczy, tj. lokatorów nie przyniosłoby zatem pożądanego skutku, skoro pozostałyby jeszcze pustostany i łazienki, gdzie insekty mogłyby przetrwać, a następnie znów rozprzestrzenić się na inne lokale. Trzeba także przypomnieć, że z protokołu wynika, że lokatorzy już podejmowali na własną rękę próby pozbycia się owadów, które jednak wobec skali problemu okazały się nieskuteczne.
Art. 6b ust. 1 zd. 1 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ( t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 725) którego naruszenie zarzuciła skarżąca stanowi, że najemca jest obowiązany utrzymywać lokal oraz pomieszczenia, do używania których jest uprawniony, we właściwym stanie technicznym i higieniczno-sanitarnym określonym odrębnymi przepisami oraz przestrzegać porządku domowego. Tyle tylko, że podczas kontroli organ inspekcji sanitarnej stwierdził, że te lokale, do których miał dostęp utrzymane były w czystości, zatem twierdzenie o braku ich utrzymania w należytym stanie jest gołosłowne.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł o oddaleniu skargi.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę