III SA/Gl 242/25

III SA/Gl 242/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-10-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Machcińska /sprawozdawca/
Małgorzata Herman /przewodniczący/
Marzanna Sałuda
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Zatrudnienie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 340
art. 15gg
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Ewelina Cyroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2025 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 19 grudnia 2024 r. nr SKO.OG-COVID/41.12/46/2024/18294 w przedmiocie określenia i zwrotu dofinansowania środków pomocowych przyznanych na rzecz ochrony miejsc pracy 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. z 19 września 2024 r. nr [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 2.208 (dwa tysiące dwieście osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A. C., prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą [...] A. C. (dalej skarżąca, przedsiębiorca), jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej Kolegium, organ odwoławczy) z 19 grudnia 2024 r. wydana w przedmiocie zwrotu dofinansowania środków pomocowych przyznanych na rzecz ochrony miejsc pracy.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. (dalej Dyrektor, organ pierwszej instancji) decyzją z 19 września 2024 r., znak sprawy [...], wydaną na podstawie art. 15gg ust. 28 pkt 2 w związku z art. 15gg ust. 23 w związku z art. 15gg ust. 9 pkt 7, art. 15gg ust. 6 i ust. 7 oraz art. 15gg ust. 22, jak również art. 15gg ust. 23a w związku z art. 15gg ust. 19 i ust. 20 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0VID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 340 z późn. zm.), dalej specustawy lub ustawy COVID-19 oraz art. 169 ust. 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 126, art. 60 pkt 1, art. 67 ust. 1, art. 169 ust. 5 pkt 2 i ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1270 z późn. zm.), dalej u.f.p., w związku z art. 15gg ust. 23c i art. 15gg ust. 23d specustawy oraz w związku z art. 104 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej k.p.a., po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania administracyjnego, określił przypadającą do zwrotu kwotę dofinansowania, pobranego przez skarżącą dotyczącą środków pomocowych przekazanych przez Wojewódzki Urząd Pracy w K. w trybie art. 15gg specustawy na podstawie wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (dalej FGŚP) na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia C0VID-19 o numerze [...] z 30 lipca 2020 r. (dalej Wniosek) w wysokości 9.773,46 zł, powiększoną o wysokość odsetek określonych jak dla zaległości podatkowych, liczonych od dnia przekazania transz dofinansowania, tj.:
- od kwoty 3.257,82 zł - od 19 sierpnia 2020 r. do dnia zwrotu;
- od kwoty 3.257,82 zł - od 19 sierpnia 2020 r. do dnia zwrotu;
- od kwoty 3.257,82 zł - od 24 września 2020 r. do dnia zwrotu.
Uzasadniając decyzję, organ pierwszej instancji podał, że dofinansowanie przekazane zostało skarżącej w trzech transzach po 3.257,82 zł (łącznie 9.773,46 zł) i dotyczyło wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne 5 pracowników za okres od lipca do września 2020 r. Jak wynika z danych zawartych w raporcie ZUS U7 do ubezpieczenia społecznego w okresie 07.2020 - 09.2020 było zgłoszonych odpowiednio 6 oraz po 7 pracowników. Składając wniosek o dofinansowanie, skarżąca oświadczyła, że zna obowiązki wynikające m.in. z art. 15gg ust. 19 specustawy covidowej dotyczące rozliczenia dofinansowania w terminie 30 dni od zakończenia okresu pobierania świadczeń oraz, że zobowiązuje się do ich spełnienia.
Skarżąca nie rozliczyła wniosku w terminie, o którym mowa w art. 15gg ust. 19 specustawy, tj. w terminie 30 dni od zakończenia okresu pobierania świadczeń. Po wezwaniu skarżącej do złożenia rozliczenia otrzymanego dofinansowania w dodatkowych, 7-dniowym terminie, stwierdzono występujące w dalszym ciągu braki i uchybienia uniemożliwiające rozliczenie Wniosku: brak przekazanych w wymaganej formie (Excel) za pośrednictwem portalu www.praca.gov.pl dokumentów rozliczeniowych, w tym skorygowanego o składki ZUS: formularza rozliczeniowego oraz wykazu pracowników, którym przekazano środki pomocowe (tzw. kalkulatora rozliczeniowego), brak zwrotów należnych środków pomocowym w kwocie z kalkulatora rozliczeniowego, brak oświadczenia o poinformowaniu pracowników o przetwarzaniu ich danych osobowych przez Wojewódzki Urząd Pracy w K. w związku ze złożeniem o rozliczeniem wniosku (oświadczenie RODO).
Organ pierwszej instancji wskazał, że we Wniosku skarżąca zawarła oświadczenie, iż nie ubiegała się o pomoc w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłaty na rzecz ochrony miejsc pracy oraz wyjaśniła, że nie zamierza skorzystać ze zwolnień w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne, o którym mowa w specustawie covidowej.
Na podstawie danych z Aplikacji Centralnej organ ustalił, że skarżąca, poza pomocą z art. 15gg ustawy covidowej, na tych samych pracowników skorzystała także z pomocy na wynagrodzenia z art. 31zo specustawy covidowej za okres marzec 2020 r. - maj 2020 r. Informacja ta została zweryfikowana w oparciu o dane z Systemu Udostępniania Danych o Pomocy Publicznej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, z których wnikało, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych udzielił skarżącej, na podstawie art. 31zo specustawy covidowej, zwolnienia z obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne za okres trzech miesięcy (od marca do maja 2020 r.), w wysokości odpowiednio: 2.646,65 zł, 2.431,22 zł i 2.482,79 zł.
W ocenie organu pierwszej instancji, w związku z naruszeniem art. 15gg ust. 6 oraz ust. 7 specustawy, poprzez skorzystanie z pomocy w okresie przekraczającym łączny okres pomocy oraz utrzymanie pomocy w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłaty na rzecz ochrony miejsc pracy oraz niespełnieniem przesłanki z art. 15gg ust. 9 pkt 7 specustawy, poprzez brak wykazu pracowników uprawnionych do świadczeń wypłaconych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych sporządzonego na dzień złożenia Wniosku, zgodnie z dyspozycją art. 15gg ust. 23 zdanie pierwsze specustawy powstał obowiązek zwrotu przez przedsiębiorcę całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonych od dnia przekazania środków do dnia zwrotu.
Przedsiębiorca pomimo otrzymania wezwania Dyrektora Urzędu Pracy w K. nie zwrócił dofinansowania.
Organ pierwszej instancji wskazał, że art. 15gg ust. 23a zdanie drugie specustawy stanowi, że w przypadku bezskutecznego upływu terminu dodatkowego na rozliczenie środków oraz terminu na zwrot całości otrzymanej pomocy wraz z należnymi odsetkami, dyrektor wojewódzkiego urzędu pracy wydaje decyzję o zwrocie.
Ponadto, zgodnie z treścią art. 15gg ust. 23 zdanie drugie specustawy Dyrektor WUP wydaje również decyzję o zwrocie również w przypadku niepoddania się kontroli oraz braku zwrotu całości otrzymanej pomocy wraz z należnymi odsetkami oraz w przypadku niesporządzenia na dzień złożenia wniosku wykazu uprawnionych do otrzymania świadczenia pracowników objętych wnioskiem.
W tym stanie rzeczy konieczne było wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu całości dofinansowania wraz z należnymi odsetkami i wydanie decyzji, jak w sentencji.
2. Przedsiębiorca, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł od powyższej decyzji odwołanie, zarzucając organowi pierwszej instancji naruszenie:
- przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15gg w zw. z art. 31zo specustawy przez błędne przyjęcie, że świadczenie na rzecz ochrony miejsc pracy, czyli pomoc udzielona na podstawie art. 15gg specustawy jest tym samym rodzajowo świadczeniem pomocowym, co zwolnienie z opłacania składek ZUS, o którym mowa w art. 31zo ust. 1, a przede wszystkim nie było warunkowane spadkiem przychodów i nie zobowiązywało beneficjenta do utrzymywania w zatrudnieniu osób objętych zwolnieniem ze składki ZUS, a także występowało w innych zakresie czasu i dotyczyło innych tytułów wypłat – które to naruszenie sprowadza się do nierozpoznania istoty sprawy,
- przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15gg ust. 6 i 7 specustawy przez ich błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że zwolnienie skarżącej ze składek ZUS za okres od marca do maja 2020 r., na podstawie art. 31zo ust. 1 specustawy stanowi takie same tytuły wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy, co składki na ubezpieczenia społeczne pracowników należne od wynagrodzeń, ale dotyczące miesięcy do lipca 2020 r. do września 2020 r., na których pokrycie wypłacono środki w ramach dofinansowania, o którym mowa w art. 15gg specustawy, w sytuacji, gdy żaden z przepisów specustawy nie wskazuje, że omawiane przepisy wzajemnie się wykluczają,
- przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15gg ust. 9 pkt 7 specustawy przez błędne przyjęcie, że skarżąca nie przedstawiła wykazu pracowników uprawnionych do świadczeń sporządzonego na dzień złożenia wniosku, w sytuacji gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że dokumentacja ta została przez skarżącą przekazana,
- przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15gg ust. 23a specustawy przez błędne przyjęcie, że skarżąca nie wywiązała się z obowiązku określonego w ust. 19 lub 20 specustawy, w sytuacji gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wskazuje, że skarżąca w całości wywiązała się z nałożonych na nią obowiązków,
- przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, które skutkowało wydaniem przez organ decyzji stwierdzającej obowiązek zwrotu świadczeń przysługujących skarżącej na podstawie artykułu 15gg specustawy.
Zdaniem przedsiębiorcy okres finansowania składek z artykułu 15gg ust. 1 i ust. 2 specustawy nie pokrywa się ze zwolnieniem z obowiązku opłacania należności z tytułu składek z artykułu 31zo ust. 1 specustawy, gdyż zwolnienie to obejmowało okres od marca 2020 r. do maja 2020 r., zaś finansowanie z artykułu 15gg ust. 1 i ust. 2 specustawy przyznane było za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r., a ponadto że wspomniane wyżej rodzaje pomocy nie stanowią takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy.
Przedsiębiorca wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania.
3. Organ odwoławczy decyzją z dnia 19 grudnia 2024 r. numer sprawy SKO.OG-COVID/41.12/46/2024/18294, wydaną na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 570) i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy odniósł się do zarzutów odwołania, uznając je za bezzasadne. Wskazał, że przedsiębiorca nie dokonał prawidłowego rozliczenia oraz nie przedłożył organowi pierwszej instancji żądanych od niego dokumentów, które były niezbędne do rozliczenia dofinansowania w podstawowym terminie 30 dni od zakończenia pobierania dofinansowania, jak również w dodatkowo zakreślonym mu terminie.
W ocenie organu odwoławczego z treści art. 15gg ust. 6 specustawy covidowej wynika, iż dofinansowanie wynagrodzenia i składek na ubezpieczenia społeczne może być maksymalnie udzielone na okres trzech miesięcy. Natomiast z art. 15gg ust. 7 ww. ustawy wynika, że aby wnioskodawca mógł otrzymać pomoc ze FGŚP, należy spełnić warunek nieuzyskania w stosunku do tych samych pracowników pomocy w zakresie tych samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy.
Kolegium podzieliło pogląd organu pierwszej instancji, prezentowany także przez judykaturę (patrz wyroki WSA w Krakowie: z 13 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 384/21; z 7 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 1207/22) i doktrynę prawa administracyjnego, że przez pojęcie "takich samych tytułów wypłat" należy rozumieć "wynagrodzenie pracownika i składki na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzenia". Powyższe oznacza, że zachodzi niemożność łączenia wypłaty z art. 15gg specustawy covidowej z innymi świadczeniami (np. wynikającymi z art. 31zo tej ustawy) dotyczącymi tych samych tytułów wypłaty, niezależnie od tego, że okres którego miałaby dotyczyć wypłata przedmiotowego dofinansowania jest inny, niż okres na jaki udzielono inne świadczenie. W takim wypadku (tj. zbiegu realizacji kilku świadczeń) dofinansowanie, o którym mowa w art. 15gg specustawy covidowej mogłoby zostać udzielone jedynie jako uzupełnienie do pełnych trzech miesięcy, gdyby dofinansowanie wynagrodzeń pracowników i składek na ubezpieczenia społeczne przyznane w ramach innych świadczeń określonych w tej ustawie, nie obejmowało 3 - miesięcznego okresu. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie miała miejsca. Skarżąca wykorzystała maksymalny okres (trzech miesięcy) na jaki możliwe było przyznanie pomocy - korzystając ze zwolnienia z opłacenia składek ubezpieczenia społecznego pracowników za okres marzec - maj 2020 r. (tj. pomocy o której mowa w art. 31zo ww. ustawy). W powyższych warunkach, tj. skorzystania ze wsparcia określonego w art. 31zo specustawie covidowej, skarżąca winna była powstrzymać się od składania w dniu 16 lipca 2020 r. wniosku o dofinansowanie o którym mowa w art. 15gg specustawy covidowej. W przypadku, gdy taki wniosek się pojawił, a wnioskodawca udzielił organowi prawdziwej informacji co do korzystania z pomocy w odniesieniu do tych samych pracowników i w zakresie takich samych wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy (co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca), to z pewnością spotkałby się on z odmową przyznania ww. świadczenia. Gdy okoliczność skorzystania ze świadczenia (zwolnienia), o którym mowa w art. 31zo - w okresie marzec - maj 2020 r. (na tych samych pracowników) wyszła na jaw później, tj. już po wypłacie dofinansowania z art. 15gg specustawy covidowej, to przedmiotowe świadczenie podlega zwrotowi wraz z odsetkami liczonymi jak dla należności podatkowych.
W opinii organu odwoławczego decyzja organu pierwszej instancji została wydana na podstawie obowiązujących przepisów prawa.
4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej, zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz wstrzymanie wykonania w całości decyzji organu pierwszej instancji.
Skarżąca zarzuciła naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 15gg ust. 23a uCOVID-19, wyrażającą się w jego niezastosowaniu, podczas gdy zgodnie z przywołanym przepisem Dyrektor WUP winien wezwać podmiot, który nie wywiązał się z obowiązku określonego w ust. 19 lub 20, do wywiązania się z niego w dodatkowym terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania, w sytuacji gdy w niniejszej sprawie organ pismem z 3 listopada 2021 roku wyznaczył skarżącej termin 7 dni do przedłożenia rozliczenia, zamiast terminu ustawowego wynoszącego 30 dni,
II. przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 15gg ust. 23 uCOVID-19
poprzez uznanie, iż skarżąca jest zobowiązana do zwrotu udzielonego dofinansowania wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych z uwagi na niedokonanie prawidłowego rozliczenia udzielonego dofinansowania, w sytuacji gdy skarżąca uzupełniła dokumentację rozliczeniową uzyskanego dofinansowania, czym zwolniła się z obowiązku zwrotu otrzymanego dofinansowania,
III. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15gg w zw. z art. 31zo ustawy przez błędne przyjęcie, że pomoc udzielona na podstawie art. 15gg ustawy jest tym samym rodzajowo świadczeniem pomocowym (czyli świadczeniem na rzecz ochrony miejsc pracy), co zwolnienie z opłacania składek ZUS, o którym mowa w art. 31zo ust. 1 ustawy, w sytuacji gdy otrzymane przez skarżącą dofinasowania występowały w innym okresie czasu i dotyczyły innych tytułów wypłat,
IV. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15gg ust. 1 i 2 w zw. z art. 15gg ust. 6 i ust. 7 oraz art. 15gg ust. 23c ustawy w zw. z art. 169 ust. 1-6 u.f.p. przez ich błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że część środków otrzymanych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na podstawie art. 15gg ustawy, tj.: na pokrycie składek ZUS finansowanych ze środków pracowników (część świadczeń wynikających z art. 15gg ust. 1 ustawy), na pokrycie składek na ubezpieczenia społeczne pracowników należnych od pracodawcy (świadczenia wynikające z art. 15gg ust. 2 ustawy), została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, w sytuacji gdy środki, które miałyby zostać zwrócone na mocy skarżonych decyzji, zostały przez skarżącą wykorzystane właśnie na zapłatę składek ZUS, a więc zgodnie z art. 15gg ust. 1 i ust. 2 ustawy, co zostało wykazane na podstawie dokumentów potwierdzających płatność tych składek, które to dokumenty załączono do formularzy rozliczających przyznaną pomoc,
V. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, które skutkowało wydaniem przez organ pierwszej instancji decyzji stwierdzającej obowiązek zwrotu świadczeń przysługujących skarżącej na podstawie art. 15gg ustawy, a która to decyzja została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, jako rzekomo świadczenia te zostały przez skarżącą wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, a szczególności przez brak wystarczającego rozpatrzenia treści i zawartości "Formularza rozliczeniowego przyznanych środków na podstawie art. 15gg",
VI. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie, jak organ odwoławczy rozumie pojęcie "taki sam tytuł wypłaty ",
VII. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., względnie art. 138 § 2 k.p.a. przez nieuchylenie decyzji organu pierwszej instancji, podczas gdy okoliczności sprawy uzasadniały wydanie decyzji uchylającej decyzję organu pierwszej instancji w zakresie kwotowym wskazanym w skarżonej decyzji,
VIII. art. 6 k.p.a. w zw. z art. 15gg ust. 23a uCOVID-19, poprzez uznanie, że skierowane do skarżącej przez Dyrektora WUP wezwanie do wykonania obowiązków określonych w art. 15gg ust. 19 i ust. 20 ustawy COVID-19 w dodatkowym terminie ich wykonania było prawidłowe, podczas gdy skarżąca, czyniąc zadość wskazanym obowiązkom złożyła rozliczenie otrzymanych środków, a rozliczenie to było zupełne, zostało sporządzone poprawnie, odpowiada wymaganiom i zostało złożone pomimo nie wyznaczenia przez organ ustawowego terminu dodatkowego, a co za tym idzie brak było przesłanek uprawniających do wzywania skarżącej do zwrotu otrzymanego dofinansowania, albowiem nie został wyznaczony termin w oparciu o art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19,
IX. art. 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia, dlaczego organ oparł rozstrzygniecie wyłącznie na wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 lipca 2021 r., I SA/Kr 384/21 oraz 7 lutego 2023 r., I SA/Kr 1207/22, pozostających w opozycji do dominującego orzecznictwa, w tym orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego powołanego w odwołaniu,
X. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji, mający wpływ na jej treść, poprzez błędne ustalenie, że skarżącej został wyznaczony termin dodatkowy w oparciu o art. 15gg ust. 23 a, w sytuacji gdy pismem z dnia 3 listopada 2021 r. wyznaczono skarżącej termin 7 dni, zamiast terminu 30 dni,
XI. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji, mający wpływ na jej treść, poprzez skarżącą było jakoby niepoprawne, co miało się wyrażać w błędnym sporządzeniu kalkulatora rozliczeniowego, podczas gdy przedmiotowe rozliczenie jest zupełne, zostało sporządzone poprawnie, odpowiada wymaganiom ustawy COVID
19, a co za tym idzie wpływ wskazanego błędu w ustaleniach faktycznych na treść zaskarżonej decyzji polega na tym, że niesłuszne uznano, że rozliczenia złożone przez skarżącą jest niepoprawne i skutkuje utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji o zwrocie środków.
5. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.).
Zdaniem Sądu przeprowadzona w zakreślonych powyżej ramach kontrola sprawy wykazała, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja nie odpowiadają prawu, a skarga zasługuje na uwzględnienie.
Istota sporu między skarżącą, a organem sprowadzała się do wykładni art. 15gg ust. 7 specustawy.
Organ odwoławczy wskazał na kilka przyczyn, które w jego ocenie stanowią podstawę do żądania zwrotu dofinansowania w całości. Przede wszystkim zwrócił uwagę na ustalenia dotyczące przyznania pracownikom świadczeń (pomocy) na podstawie przepisów art. 31zo, co w ocenie organu sprawia, że osoby te były nieuprawnione do objęcia pomocą z art. 15gg specustawy.
Sąd nie podziela tego poglądu, zwłaszcza, że w utrwalonej już linii orzeczniczej w podobnych sprawach dominuje inne stanowisko.
Przechodząc zatem do analizy zastosowanych w sprawie przepisów materialnych, zauważyć przede wszystkim należy, że zgodnie z treścią art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 podmiot, o którym mowa w ust. 1 może otrzymać pomoc z FGŚP wyłącznie w przypadku, jeżeli nie uzyskał pomocy w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy. Warunki przyznania tego dofinansowania wskazują, że dofinansowanie przysługuje podmiotowi, który nie uzyskał ze środków publicznych dofinansowania w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, Sąd nie podziela wykładni przytoczonego przepisu dokonanej przez organy I i II instancji, że użyte w art. 15gg ust. 7 specustawy sformułowanie pojęć "takich samych tytułów wypłat" należy rozumieć jako niemożność łączenia wypłaty z art. 15gg specustawy z innymi wypłatami z tej ustawy (por. np. wyroki: WSA w Poznaniu z 19 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Po 173/24, WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 5 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Go 504/24, WSA w Gliwicach z 15 stycznia 2025 r., sygn. akt III SA/Gl 357/24, WSA w Gliwicach z 8 kwietnia 2025 r., sygn. akt III SA/Gl 556/24, WSA w Gliwicach z 24 czerwca 2025 r., sygn. akt III SA/Gl 1069/24).
W orzecznictwie NSA wskazuje się, iż w przypadku złożenia wniosków o pomoc finansową na podstawie różnych przepisów ustawy COVID-19, pomoc w postaci dofinansowania wynagrodzenia za pracę oraz należności składkowych od tego wynagrodzenia - przysługuje do wynagrodzeń tych samych pracowników na podstawie poszczególnych wskazanych podstaw prawnych, zatem za więcej niż jeden okres trzymiesięczny (por. przykładowo wyrok NSA z 27 kwietnia 2022 r., I GSK 251/22). Prawidłowa wykładnia przepisu art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 powinna prowadzić do wniosku, że przepis ten zakazuje wielokrotnego dofinansowywania wyłącznie tych samych świadczeń ponoszonych przez przedsiębiorców w związku z zatrudnianiem pracowników ze środków publicznych. Zawarte w art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 pojęcie "takich samych tytułów wypłat" należy interpretować w ten sposób, iż obejmują one jednocześnie trzy elementy: tożsamy przedmiot, podmiot oraz okres konkretnego wniosku, na podstawie którego uzyskano dofinansowanie. Zwrot ten oznacza, iż uprawnione jest dofinansowanie wynagrodzeń i składek ZUS tych samych pracowników za inny trzymiesięczny okres. W konsekwencji art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 nie stoi na przeszkodzie uzyskaniu przez przedsiębiorcę dofinansowania wynagrodzeń i składek ZUS pracowników na podstawie innych przepisów tej ustawy, w sytuacji otrzymania już przez tego przedsiębiorcę dofinansowania wynagrodzeń i składek ZUS tych samych pracowników, jeżeli dofinansowanie to dotyczyło innego okresu.
Należy wyraźnie podkreślić, że pojęcie tych samych kosztów nie jest tożsame z pojęciem takich samych kosztów, którym posługuje się art. 15gg ust. 7 ww. ustawy, a na ich utożsamianie nie pozawalają ani rezultaty wykładni gramatycznej obu terminów, jak również tego rodzaju stwierdzenia nie sposób wywieść z ich wykładni systemowej i funkcjonalnej. Z tymi samymi kosztami mamy bowiem do czynienia wyłączenie w przypadku, gdy odnoszą się one do tych samych pracowników i tego samego okresu rozliczeniowego. Podstawą odmowy przyznania wsparcia, a właściwie określenia jego kwoty do zwrotu, na podstawie art. 15gg ust. 7 mogłoby być więc wyłącznie stwierdzenie, że dofinansowanie dotyczy tożsamego przedmiotu, podmiotu oraz okresu konkretnego wniosku, na podstawie którego uzyskano dofinansowanie. W konsekwencji art. 15gg ust. 7 ustawy nie stoi na przeszkodzie uzyskaniu przez przedsiębiorcę dofinansowania wynagrodzeń i składek ZUS pracowników na podstawie innych przepisów tej ustawy, w sytuacji otrzymania już przez tego przedsiębiorcę dofinansowania wynagrodzeń i składek ZUS tych samych pracowników.
W ugruntowanym już orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego akcentuje się, że z żadnego przepisu ustawy COVID-19 nie wynika, aby przyznanie pomocy na podstawie jednego przepisu tej ustawy eliminowało możliwość uzyskania dofinansowania na podstawie innej regulacji tego aktu, oczywiście w przypadku spełnienia wskazanych w przepisach warunków przyznawania takiej pomocy. Podczas interpretacji przepisów ustawy COVID-19 nie można pomijać celu ustawy, jakim jest ochrona miejsc pracy i pomoc przedsiębiorcom w tym zakresie, w tym zachowanie zasady sprawiedliwości podziału środków publicznych w szczególnym okresie pandemicznym. W ocenie NSA wykładnia systemowa i celowościowa oraz interpretacja przepisów ustawy COVID-19, uwzględniająca zasadę sprawiedliwości społecznej oraz zasadę równości, w pełni realizuje cele tej ustawy. Nie można bowiem pomijać celu tej ustawy, jakim jest ochrona miejsc pracy i pomoc przedsiębiorcom w tym zakresie, w tym zachowanie zasady sprawiedliwości podziału środków publicznych w szczególnym okresie pandemicznym.
NSA konsekwentnie w swoich wyrokach prezentuje pogląd, który Sąd podziela, że ustawa COVID-19 nie stoi na przeszkodzie do uzyskania przez przedsiębiorcę dofinansowania wynagrodzeń i składek ZUS pracowników na podstawie konkretnego artykułu tej ustawy, w sytuacji otrzymania już przez tego przedsiębiorcę dofinansowania wynagrodzeń i składek ZUS tych samych pracowników na innej podstawie tej ustawy, jeżeli dofinansowanie to dotyczyło innego okresu.
Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Skarżąca bowiem skorzystała ze zwolnienia z opłacania składek ZUS (świadczenie określone w art. 31zo ust. 1 specustawy covidowej) za okres od marca do maja 2020 r., a następnie otrzymała świadczenie na podstawie art. 15gg tej samej ustawy za okres od lipca do września 2020 r.
Uznać należało, że w odniesieniu do pracowników objętych wnioskiem złożonym na podstawie art. 15gg ustawy COVID-19 skarżąca nie uzyskała pomocy w zakresie takich samych tytułów wypłat, skoro uprzednio uzyskane wsparcie, na podstawie art. 31zo specustawy dotyczyło innych miesięcy. Nie można tym samym skutecznie obronić sformułowanej przez organy tezy o otrzymaniu przez skarżącą podwójnego dofinansowania, z naruszeniem przepisu art. 15gg ust. 7 specustawy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem omówionych wyżej przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 poprzez ich błędną wykładnię.
Odnosząc się natomiast do argumentu organów obu instancji, iż przesłanką prawną uzasadniająca żądanie zwrotu dofinansowania w wyniku realizacji wniosku skarżącej jest także okoliczność niespełnienia wymagań określonych w art. 15gg ust. 19 i 20 w dodatkowym terminie określonym w art. 15gg ust. 23a ustawy COVID-19, w ocenie Sądu nie może on uzasadniać legalności wydanych w sprawie decyzji. U podstaw podejmowanych działań w sprawie przez organ pierwszej instancji leżała błędna wykładnia art. 15gg ust. 7 specustawy. W tej sytuacji, gdy działania organu podejmowane od początku były skutkiem nieprawidłowej, nieznajdującej oparcia w prawie interpretacji przepisu normującego zasady przyznania środków pomocowych w ramach ustawy COVID 19, żądanie zwrotu od strony dofinansowania w oparciu o regulacje z art. 15gg nie może zasługiwać na uwzględnienie.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ obowiązany jest uwzględnić przedstawioną powyżej wykładnię przepisów prawa, przeanalizować zakres, tryb i czasokres udzielonego wsparcia i wydać stosowne rozstrzygnięcie.
Mając powyższe na względzie, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
O kosztach Sąd orzekł w pkt 2 sentencji, na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej wpis (391 zł), wynagrodzenie pełnomocnika – radcy prawnego (1.800 zł) oraz opłatę skarbową uiszczoną od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł), czyli łącznie 2.208 zł.