III SA/Gl 213/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że organ miał obowiązek zapewnić zwrot kosztów przejazdu niepełnosprawnej córki skarżącej do wskazanej przez specjalistów placówki edukacyjnej, nawet jeśli była ona położona dalej niż inne dostępne w gminie.
Skarżąca domagała się zwrotu kosztów przejazdu swojej niepełnosprawnej córki do specjalistycznej szkoły w R., argumentując, że tylko ta placówka zapewnia optymalne warunki kształcenia zgodne z zaleceniami orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Organ odmówił, wskazując na istnienie innych, bliższych placówek w K. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezskuteczność czynności organu. Podkreślono, że pojęcie 'najbliższe przedszkole' obejmuje nie tylko odległość geograficzną, ale przede wszystkim możliwość realizacji zaleceń terapeutycznych i edukacyjnych zawartych w orzeczeniu.
Sprawa dotyczyła skargi G. H. na czynność Prezydenta Miasta K., który odmówił zwrotu kosztów przejazdu jej małoletniej, niepełnosprawnej córki M. H. do specjalistycznej szkoły podstawowej w R. Skarżąca argumentowała, że tylko ta placówka, wykorzystująca terapię behawioralną (Stosowaną Analizę Zachowania), zapewnia optymalne warunki kształcenia zgodne z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego. Organ odmówił, twierdząc, że na terenie K. istnieją inne placówki, które mogą zrealizować zalecenia, i że pojęcie 'najbliższe przedszkole' odnosi się głównie do odległości geograficznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że pojęcie 'najbliższe przedszkole' w kontekście art. 32 ust. 6 Prawa oświatowego obejmuje zarówno odległość geograficzną, jak i merytoryczne warunki placówki umożliwiające prawidłowe kształcenie dziecka z uwzględnieniem zaleceń z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Stwierdzono, że organ nie wykazał, iż inne placówki w K. w pełni realizują indywidualne potrzeby dziecka, w tym zalecaną terapię behawioralną. W związku z tym, sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności i zobowiązał organ do ponownego rozpatrzenia wniosku z uwzględnieniem wiążących wytycznych sądu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Pojęcie 'najbliższe przedszkole' składa się zarówno z elementów położenia geograficznego, jak i z posiadania przez placówkę warunków merytorycznych umożliwiających prawidłowe kształcenie dzieci z rozpoznanym rodzajem niepełnosprawności, zgodnie z treścią orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że 'najbliższe' przedszkole musi pozwalać na realizację wszystkich wytycznych zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, a nie tylko być położone najbliżej miejsca zamieszkania. Organ nie wykazał, że inne placówki w K. spełniają te kryteria.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (6)
Główne
u.p.ośw. art. 32 § ust. 6
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
Obowiązek gminy zapewnienia niepełnosprawnym dzieciom bezpłatnego transportu i opieki do najbliższego przedszkola lub zwrotu kosztów przejazdu, przy czym pojęcie 'najbliższe' uwzględnia zarówno odległość, jak i merytoryczne warunki placówki.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na czynność, stwierdza jej bezskuteczność.
p.p.s.a. art. 146 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może uznać uprawnienie lub obowiązek wynikający z przepisów prawa.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wytyczne sądu w wyroku są wiążące dla organu w dalszym postępowaniu.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Konstytucja RP art. 68 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje władzom publicznym stworzenie odpowiednich warunków szczególnej opieki zdrowotnej dla dzieci.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Placówka w R. jest jedyną, która w pełni realizuje zalecenia z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, w tym terapię behawioralną. Pojęcie 'najbliższe przedszkole' powinno uwzględniać nie tylko odległość, ale przede wszystkim merytoryczne warunki placówki. Organ nie wykazał, że inne placówki w K. zapewniają odpowiedni standard kształcenia dla dziecka.
Odrzucone argumenty
Istnienie innych, bliższych placówek w K. zwalnia gminę z obowiązku zwrotu kosztów przejazdu do placówki w R. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego nie nakazuje stosowania konkretnej metody terapeutycznej, a jedynie wymienia ją jako jedną z możliwych.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie 'najbliższe' składa się nie tylko z elementów położenia geograficznego, czyli odległości placówki od miejsca zamieszkania niepełnosprawnego dziecka, ale również z elementów posiadania przez daną placówkę warunków merytorycznych umożliwiających prawidłowe kształcenie dzieci z rozpoznanym rodzajem niepełnosprawności. Przedszkole najbliższe pod względem geograficznym miejsca zamieszkania dziecka, jednak nie pozwalające zrealizować wszystkich wytycznych wynikających z treści orzeczenia, nie jest przedszkolem najbliższym w takim znaczeniu, jakie temu słowu nadaje art. 32 ust. 6 ustawy. Przepis art. 32 ust. 6 ustawy, stanowi o przedszkolu 'najbliższym' zapewniającym dziecku niepełnosprawnemu realizację zaleceń terapeutycznych i edukacyjnych, a nie o tym, które ze względów ekonomicznych jest najbardziej opłacalne dla podmiotu zobowiązanego.
Skład orzekający
Małgorzata Herman
przewodniczący sprawozdawca
Dorota Fleszer
sędzia
Marzanna Sałuda
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'najbliższe przedszkole' w kontekście zapewnienia transportu i zwrotu kosztów dla dzieci niepełnosprawnych, podkreślenie priorytetu indywidualnych potrzeb dziecka i zaleceń specjalistycznych nad odległością geograficzną."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dziecka z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego i zaleceniem konkretnej metody terapeutycznej. Może być mniej istotne dla dzieci bez takich specyficznych potrzeb.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje konflikt między potrzebami dziecka z niepełnosprawnością a biurokracją samorządową, podkreślając wagę indywidualnego podejścia i specjalistycznych terapii w edukacji.
“Czy 'najbliższa' szkoła to ta, która jest najbliżej, czy ta, która najlepiej uczy Twoje dziecko?”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gl 213/22 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2022-07-26 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-02-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Dorota Fleszer Małgorzata Herman /przewodniczący sprawozdawca/ Marzanna Sałuda Symbol z opisem 6146 Sprawy uczniów Hasła tematyczne Oświata Skarżony organ Prezydent Miasta Treść wyniku Stwierdzono bezskuteczność zaskarżonej czynności Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 1082 art. 32 ust. 6 Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j. Dz.U. 2022 poz 329 art. 146 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2022 r. sprawy ze skargi G. H. na czynność Prezydenta Miasta K. z dnia 30 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zapewnienia zwrotu kosztów przejazdu osoby małoletniej z miejsca zamieszkania do szkoły 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, 2. zasądza od Prezydenta Miasta K. na rzecz skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Zaskarżoną czynnością (pismem) z 30 grudnia 2021 r. Prezydent Miasta K. (dalej: organ), negatywnie rozpatrzył wniosek G. H. (dalej: skarżąca) o zwrot kosztów przejazdu jej małoletniej, niepełnosprawnej córki M. H., z miejsca zamieszkania do [...] Szkoły Podstawowej "U." w R. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem, wysłanym pocztą elektroniczną 20 grudnia 2021 r., skarżąca zwróciła się do organu o zwrot, od dnia 1 grudnia 2021 r., kosztów przejazdu jej niepełnosprawnego dziecka z miejsca zamieszkania w K. do najbliższej placówki behawioralnej tj. [...] Szkoły Podstawowej "U." w R. Do wniosku skarżąca załączyła orzeczenie z [...] r., nr [...], o potrzebie kształcenia specjalnego wydane przez Poradnię Psychologiczno - Pedagogiczną w R. Organ, zajmując negatywne stanowisko, w piśmie z 30 grudnia 2021 r. wskazał, że w zaleceniach zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego małol. M., nr [...] z [...] r. wydanym przez Poradnię Psychologiczno - Pedagogiczną w R. określono, że najbardziej optymalną formą kształcenia będzie kształcenie w Oddziale Przedszkolnym [...] Szkoły Podstawowej "U." w R. - oddział "[...]", jak również możliwą formą kształcenia jest kształcenie specjalne realizowane w przedszkolu ogólnodostępnym z oddziałami integracyjnymi i specjalnymi, przedszkolach integracyjnych oraz specjalnych. Zespół Orzekający określił, ze powyższe rodzaje placówek stanowią odpowiedź na potrzeby dziecka. Ponadto, z uwagi na treść art. 32 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe (Dz.U. z 2021 r. poz. 1082 ze zm.) trudno oczekiwać, aby organ był zobowiązany do zapewnienia zwrotu kosztów przejazdu niepełnosprawnych dzieci w każdym przypadku, gdy rodzice wskażą, ich zdaniem, najbardziej odpowiednią placówkę oświatową. Obowiązujące regulacje prawne nie nakładają na gminę obowiązku zapewnienia bezpłatnego transportu do placówki wskazanej przez rodziców, gdy są inne, bliższe placówki zapewniające odpowiedni względem potrzeb dziecka poziom edukacji i opieki. Na gruncie ustawy Prawo oświatowe, wystarczającym bowiem kryterium jest zapewnienie wymogów zawartych w orzeczeniu, a nie ustalenie, która placówka zapewnia je najlepiej w opinii rodzica/ opiekuna. Nie zgadzając się ze stanowiskiem organu, strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach domagając się uznania, że organ ma obowiązek na podstawie art. 32 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe zapewnić małol. M. bezpłatny transport i opiekę w czasie przewozu do najbliższej szkoły oraz zobowiązania organu do zapewnienia bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do [...] Szkoły Podstawowej U. w R. dla małol. M. oraz zwrotu wszystkich kosztów przewozu dziecka do R. od dnia 1 grudnia 2021 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku, ponadto wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniosła, że organ administracji zaniechał poczynienia ustaleń faktycznych w zakresie wynikającym z przepisów art. 32 ust. 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe, bowiem nie uwzględnił zaleceń specjalistów pracujących z jej córką oraz zaleceń wynikających z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez Poradnię Psychologiczno-Pedagogiczną w R., a także nie zapewnił na terenie K. odpowiedniej placówki edukacyjnej i odmówił zwrotu kosztów przejazdu dziecka wraz z opiekunem. Skarżąca podkreśliła, że z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego jednoznacznie wynika, iż najbardziej optymalną formą kształcenia dziecka będzie kształcenie w Oddziale Przedszkolnym [...] Szkoły Podstawowej "U." w R. od rozpoczęcia edukacji. Jest to bowiem placówka [...], wykorzystująca Stosowaną Analizę Zachowania (terapię behawioralną) jako wyłączną metodę oddziaływań, zaś ta forma edukacji zgodnie z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego, jak i zgodnie z rekomendacjami specjalistów pracującymi z jej córką jest najkorzystniejszą w obecnym stanie funkcjonowania. Proponowane natomiast przez organ administracji kształcenie specjalne realizowane w przedszkolu ogólnodostępnym z oddziałami integracyjnymi i specjalnymi, przedszkolach integracyjnych oraz specjalnych w K., zdaniem skarżącej, nie gwarantuje realizacji potrzeb jej córki w pełnym zakresie, zgodnie ze wskazanymi zaleceniami. Skoro zatem organ administracji na terenie gminy nie stworzył odpowiedniej placówki szkolnej, oddziału czy miejsca zapewniającego kształcenia zgodnie z zaleceniami orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego dla ucznia z autyzmem to zgodnie z art. 32 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe ma obowiązek umożliwić uczniowi dostęp do takiego kształcenia poprzez zapewnienie bezpłatnego dowozu i opieki do najbliższej szkoły realizującej takie kształcenie, w tym przypadku do [...] Szkoły Podstawowej "U." w R. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że na terenie Gminy K. funkcjonuje co najmniej 10 placówek zarówno publicznych jak i niepublicznych, które mogą w pełni zrealizować zalecenia wynikające z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, w tym również Miejskie Przedszkole nr [...] z Oddziałami Integracyjnymi w K. oraz [...] Punkt Przedszkolny "K." w K., do których wcześniej uczęszczała małoletnia M. Zarówno bowiem rodzaj zająć odbywających się w nich zajęć jak ich forma, odpowiadają na wynikające z orzeczenia potrzeby rozwojowe i edukacyjne córki skarżącej oraz są dostosowane do możliwości psychofizycznych. Wyposażenie placówek gwarantuje bogatą ofertę edukacyjną i terapeutyczną. W każdej z placówek, zatrudniona jest wyspecjalizowana kadra pedagogiczna, która prowadzi zajęcia edukacyjne zgodnie z indywidualnym programem edukacyjnym. Dalej organ wyjaśnił, że dostosowania placówki do potrzeb niepełnosprawnego dziecka, oceniał w kontekście zapisów orzeczenia, wydanego przez poradnię psychologiczno-pedagogiczną, którego treść uwzględnia zindywidualizowane potrzeby oraz możliwości z uwagi na autyzm, w tym Zespół Aspergera. Oznacza to, że placówka wskazana przez organ jako "najbliższa", ma obowiązek zrealizować zalecenia zawarte w orzeczeniu. W rozumieniu organu na gruncie ustawy Prawo oświatowe, wystarczającym kryterium "bliskości" jest zapewnienie wymogów zawartych w orzeczeniu, a nie ustalenie, która placówka zapewnia optymalne warunki wybranej techniki terapeutycznej, popartej opiniami specjalistów, niebędącymi orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego. Opinia lekarza stosownej specjalności posiada walor rzetelnego dowodu organu. Podkreślił, że orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego dziecka skarżącej nie stanowi o konieczności zastosowania metody behawioralnej tj. Stosowanej Analizy Zachowania, tylko wymienia tę metodę jako jedną z możliwych pomocy psychologiczno-pedagogicznych. Orzeczenie nie zawiera żadnych uwag, czy wskazań, które wykluczyłby możliwość odbywania edukacji dziecka w placówkach znajdujących się terenie miasta K., a realizacja wszystkich wynikających z niego zaleceń jest w całości możliwa w placówkach oświatowych położonych na jego terenie. Zaprezentowane w sprawie stanowisko i jego argumentację, organ podtrzymał w piśmie procesowym z 22 lipca 2022 r. Z kolei, skarżąca w kolejnych pismach procesowych z 17 maja 2022 r., 19 maja 2022 r., 7 czerwca 2022 r. i z 20 czerwca 2022 r., podjęła obszerną polemikę z udzieloną przez organ odpowiedzią na skargę oraz nadesłała szereg dokumentów na poparcie swoich racji. Akcentowała, że jej małol. córka od ukończenia dwóch lat przyzwyczajona jest do stosowania analizy zachowania, która w jej wypadku przynosi najlepsze rezultaty. Zalecenia kontynuowania nauki metodą behawioralną otrzymała również z placówek, do których córka uczęszczała podczas pobytu w [...]. Skarżąca podkreśliła, że zasadniczym i nie do zaakceptowania problemem w placówkach na terenie K., do których uczęszczała jej córka, a które wskazał organ administracji jest to, że Indywidualne Programy Edukacyjno-Terapeutyczne (IPET) były przeładowane mnóstwem różnych celów terapeutyczno-edukacyjnych jako realizacja podstawy programowej, co było zakłócające i nieprzejrzyste dla rodziców dziecka, ponieważ nie można było wyodrębnić mniejszych celów rozbitych na kroki. Często też IPET-y przesycone były zadaniami od różnych specjalistów z innych dziedzin, którzy stosowali inne formy pracy, co wielokroć powodowało, że poszczególni specjaliści wzajemnie sobie zaprzeczali stosowanymi metodami. W praktyce specjaliści zatrudnieni w placówce niebehawioralnej nie byli w stanie udowodnić, że to dzięki ich pracy córka nabyła konkretne umiejętności. Nadto nauczyciele i terapeuci z obu przedszkoli na terenie K., do których uczęszczała małol. M. nie pracowali konsekwentnie z jej córką w ujednolicony sposób przez te same metody bowiem nie mają takiego obowiązku, w przeciwieństwie do licencjonowanych terapeutów stosujących model stosowanej analizy zachowania. Natomiast zajęcia prowadzone w [...] Szkole Podstawowej "U." w R., zdaniem skarżącej, przynoszą widoczne rezultaty. Rodzice mają dostęp do wszystkich programów nauczania i zachowań przez system online, dzięki czemu na bieżąco mogą śledzić postępy dziecka. Reasumując, zdaniem skarżącej, [...] Szkoła Podstawowa "U." w R. jest najbliższą placówką spełniającą kryteria ujęte w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego. Powyższy wniosek, zdaniem skarżącej, wynika również z dołączonego do pisma z 19 lipca 2022 r. (data wpływu do Sądu) orzeczenia lekarskiego z [...] r., nr [...], wydanego przez Poradnię Psychologiczno-Pedagogiczną w R. zgodnie, z którym realizacja kształcenia specjalnego na I etapie edukacji szkolnej powinna odbywać się z uwzględnieniem stopnia niepełnosprawności intelektualnej i całościowej zaburzeń rozwoju w oparciu wyłącznie o metody behawioralne tj. Stosowania Analizy Zachowania. W piśmie procesowym z 17 lipca 2022 r., pełnomocnik skarżącej, popierając stanowisko skarżącej, przedstawił dodatkową argumentację wraz z kolejnymi opiniami, orzeczeniami i analizami oraz przywołał orzecznictwo sądowoadministracyjne w podobnych sprawach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie stosownie do zapisu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., w skrócie p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sady administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133, 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r., poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W art. 146 § 1 p.p.s.a. ustawodawca wskazał, że sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa (art. 146 § 2 p.p.s.a). Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd administracyjny sprawując kontrolę działalności administracji publicznej, ocenia legalność zaskarżonego aktu, czy też podjętej, pod kątem ich zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zaskarżona czynność (pismo) Prezydenta Miasta K. z 30 grudnia 2021 r. polegająca na odmowie zwrotu kosztów przejazdu małol. córki skarżącej do [...] Szkoły Podstawowej "U." w R., począwszy od 1 grudnia 2021 r. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej czynności stanowi art. 32 ust. 6 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 910 ze zm., dalej: ustawa). Zgodnie z tym przepisem obowiązkiem gminy jest zapewnienie niepełnosprawnym dzieciom pięcioletnim i sześcioletnim oraz dzieciom objętym wychowaniem przedszkolnym na podstawie art. 31 ust. 2 (tj. dzieciom w wieku powyżej 7 lat posiadającym orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, których obowiązek szkolny został odroczony) bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższego przedszkola, oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej, innej formy wychowania przedszkolnego lub ośrodka rewalidacyjno-wychowawczego albo zwrot kosztów przejazdu dziecka i opiekuna na zasadach określonych w umowie zawartej między wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) a rodzicami, jeżeli dowożenie zapewniają rodzice. Obowiązki gminy w powyższym zakresie zostały sformułowane przez ustawodawcę jednoznacznie i kategorycznie. Organ realizował je, do kiedy dziecko uczęszczało, najpierw do Miejskiego Przedszkola nr [...] z Oddziałami Integracyjnymi w K., a następnie do placówki niepublicznej tj. [...] Punktu Przedszkolnego "K." w K. Jednak kierując się dobrem dziecka, z obu tych placówek skarżąca zrezygnowała. Z akt sprawy wynika, że dziecko skarżącej od 1 grudnia 2021 r. jest dowożone własnym transportem przez ojca dziecka, z miejsca zamieszkania w K. do [...] Szkoły Podstawowej "U." w R. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadziła się do wykładni pojęcia "najbliższe przedszkole" oraz prawidłowości oceny przez organ orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego dziecka z [...] r. Z orzeczenia, nr [...], Zespołu Orzekającego Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w R. z [...] r. wynika potrzeba kształcenia specjalnego dziecka skarżącej do czasu podjęcia nauki w szkole. W orzeczeniu tym przedstawiono diagnozę medyczną i psychologiczną oraz szczegółowo wymieniono zalecenia jakim oddziaływaniom terapeutycznym i edukacyjnym powinno zostać poddane dziecko pod opieką specjalistów, którzy dostosują formy i metody pracy do możliwości tak, by wpłynęły na stymulację rozwoju i kompensacje dysfunkcji wynikających z niepełnosprawności oraz poprawę przebiegu procesów psychoruchowych. W pierwszej kolejności wskazano na potrzebę stosowania terapii behawioralnej Stosowana Analiza Zachowania. Stwierdzono przy tym, że najbardziej optymalne dla dziewczynki będzie objęcie jej kształceniem specjalnym w Oddziale Przedszkolnym [...] Szkoły Podstawowej "U." w R., oddział "[...]", nie wykluczając przy tym kształcenia specjalnego w innych placówkach. Przedłożone przez organ akta administracyjne zawierają pięć oświadczeń z 30 grudnia 2021 r. dyrektorów: Miejskiego Przedszkola nr [...] w K., Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr [...] w K., Miejskiego Przedszkola Nr [...] w K., Miejskiego Przedszkola Nr [...] w K. i Zespołu Szkolno-Przedszkolnego Nr [...] w K., co do możliwości realizacji zaleceń wynikających z orzeczenia Nr [...] z [...] r. Treść i forma tych oświadczeń jest bardzo zbliżona, wszystkie opatrzone są tą samą datą. Pisma te wskazują na zatrudnioną kadrę wysokowykwalifikowanych nauczycieli i specjalistów, charakterystykę dostosowania obiektu (pomieszczeń) oraz wyposażenia do specyfiki realizowanych zadań, a także rodzaj specjalnych metod kształcenia dostosowanych do potrzeb i możliwości w związku ze stwierdzoną u dziecka niepełnosprawnością. Niewątpliwie oświadczenia te stanowią ofertę ww. placówek, ale nie odnoszą się do zindywidualizowanych potrzeb dziecka skarżącej określonych w orzeczeniu z [...] r., a w szczególności do zalecanych form pomocy psychologiczno-pedagogicznej, w tym do terapii behawioralnej. Organ, odmawiając zwrotu kosztów dowozu dziecka do placówki w R., ograniczył się do zajęcia stanowiska, ale nie wyjaśnił i nie przedstawił jego motywów, poza ogólnikowym stwierdzeniem, że w K. są inne placówki. Nie wskazał przy tym żadnej, która realizowałaby zalecenia orzeczenia z [...] r. Zatem organ, zajął stanowisko, ale nie rozpoznał istoty sprawy. Należy przy tym zauważyć, a to w odniesieniu do ilości pism, analiz, opinii, orzeczeń i wymiany korespondencji przedkładanych po wniesieniu skargi przez skarżącą, że co do zasady sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego z zastrzeżeniem wyjątku przewidzianego w art. 106 § 3 p.p.s.a., który dopuszcza przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Ponadto sąd administracyjny kontrolując legalność zaskarżonej czynności, nie zastępuje organu w ocenie materiału dowodowego i w rozstrzygnięciu sprawy. Z utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, że użyte w art. 32 ust. 6 ustawy pojęcie "najbliższe" składa się nie tylko z elementów położenia geograficznego, czyli odległości placówki od miejsca zamieszkania niepełnosprawnego dziecka, ale również z elementów posiadania przez daną placówkę warunków merytorycznych umożliwiających prawidłowe kształcenie dzieci z rozpoznanym rodzajem niepełnosprawności. Ten drugi z elementów winien być oceniany indywidualnie w odniesieniu do treści orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Warunkiem skuteczności odmowy zapewnienia bezpłatnego transportu i opieki, czy też zwrotu kosztów przejazdu dziecka i opiekuna jest zatem nie tylko wskazanie przez gminę przedszkola innego niż wskazane przez rodziców, ale także wykazanie, że to przedszkole jest najbliższe w rozumieniu art. 32 ust. 6 ustawy. Najbliższym przedszkolem będzie zatem tylko takie przedszkole, które pozwala realizować wszystkie z wytycznych zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego, dostosowane do zaleceń wyrażonych przez zespół orzekający w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego. Orzeczenie stwierdzające potrzebę kształcenia specjalnego poprzez swe zalecenia indywidualizuje wobec określonego dziecka proces kształcenia, formę i programy nauczania oraz zajęcia rewalidacyjne, tworząc na przyszłość najlepsze warunki osiągnięcia celów systemu oświaty - art. 1 pkt 7 ustawy oraz odpowiednie warunki szczególnej opieki zdrowotnej, których stworzenie dla dziecka przez władze publiczne gwarantuje art. 68 ust. 3 Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). Przedszkole najbliższe pod względem geograficznym miejsca zamieszkania dziecka, jednak nie pozwalające zrealizować wszystkich wytycznych wynikających z treści orzeczenia, nie jest przedszkolem najbliższym w takim znaczeniu, jakie temu słowu nadaje art. 32 ust. 6 ustawy. Jeżeli takie przedszkole istnieje i znajduje się bliżej miejsca zamieszkania dziecka, to gmina powinna zapewnić dojazd lub zwrócić jego koszty do tego właśnie przedszkola, jako najbliższego geograficznie względem miejsca zamieszkania dziecka niepełnoprawnego. Innymi słowy, gmina odmawiając zwrotu kosztów dojazdu do przedszkola wnioskowanemu przez rodziców dziecka winna wykazać, że przedszkole o takim samym standardzie funkcjonuje w odległości bliższej miejsca zamieszkania dziecka. Przepis art. 32 ust. 6 ustawy, stanowi o przedszkolu "najbliższym" zapewniającym dziecku niepełnosprawnemu realizację zaleceń terapeutycznych i edukacyjnych, a nie o tym, które ze względów ekonomicznych jest najbardziej opłacalne dla podmiotu zobowiązanego. Wprawdzie, zalecenie w orzeczeniu konkretnego przedszkola, nie jest bezwzględnie wiążące dla organu, zwłaszcza gdy w orzeczeniu wskazane są także inne placówki, jednak gmina powinna uwzględnić potrzebę dowozu dziecka do takiej placówki, która jest w stanie najpełniej realizować zalecenia co do kształcenia specjalnego dziecka nie pomijając dotychczas prowadzonej terapii i mając na uwadze zapewnienie jej ciągłości, by nie zniweczyć dotychczas osiągniętych efektów. W związku z powyższym, Sąd stwierdził na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. bezskuteczność zaskarżonej czynności jako dokonanej z naruszeniem art. 32 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe. Na mocy art. 146 § 2 p.p.s.a. , Sąd uwzględniając skargę na czynność organu, może, a więc nie ma takiego obowiązku, uznać uprawnienie wynikające z przepisu prawa. W dalszym toku postępowania rzeczą organu administracji publicznej będzie ponowne rozpatrzenie wniosku złożonego przez skarżącą wraz z przedstawionym w toku postępowania materiałem dowodowym oraz z uwzględnieniem powyższych rozważań Sądu, które są dla organu wiążące z uwagi na regulację art. 153 p.p.s.a. O kosztach postępowania, na które składają się wpis od skargi w kwocie 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej wg norm przepisanych w wysokości 480 zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI