Orzeczenie · 2024-11-25

III SA/GL 170/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2024-11-25
NSAAdministracyjneWysokawsa
dotacjeoświataprzedszkolezwrot dotacjiniepubliczne przedszkolepostępowanie administracyjne WSASKOustawa o systemie oświatyustawa o finansach publicznych

Przedmiotem skargi była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 18 grudnia 2023 r., która uchyliła decyzję Burmistrza Miasta Z. z dnia 20.12.2019 r. w przedmiocie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w 2016 r. oraz dotacji niewykorzystanej do końca roku budżetowego 2016. WSA w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej. Sąd uznał, że doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 7 i 77 k.p.a., ponieważ organy administracji nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej i nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego w zakresie ustalenia, kto w istocie jest stroną postępowania zwrotowego. Kwestia ta stała się szczególnie istotna w kontekście zmiany podmiotu prowadzącego przedszkole z E. S. na spółkę z o.o. "[...]" w dniu 16.10.2019 r. Sąd, odwołując się do orzecznictwa NSA, wskazał, że decyzja o zwrocie dotacji powinna być skierowana do aktualnego organu prowadzącego placówkę, zgodnie z wpisem do ewidencji szkół i placówek oświatowych. Wobec błędnego ustalenia strony postępowania, WSA uchylił decyzję SKA i nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem prawidłowego ustalenia strony oraz kwestii przedawnienia roszczenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie strony postępowania w sprawach zwrotu dotacji oświatowych w przypadku zmiany organu prowadzącego placówkę.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zmiany organu prowadzącego placówkę oświatową i może wymagać analizy w kontekście innych przepisów dotyczących następstwa prawnego.

Zagadnienia prawne (4)

Kto jest stroną postępowania w sprawie zwrotu dotacji oświatowej, gdy nastąpiła zmiana organu prowadzącego placówkę po okresie, w którym dotacja została przyznana i wydatkowana?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Stroną postępowania zwrotowego jest aktualny organ prowadzący placówkę, zgodnie z wpisem do ewidencji szkół i placówek oświatowych, a nie poprzedni organ prowadzący.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym w przypadku zmiany organu prowadzącego placówkę, decyzja o zwrocie dotacji powinna być skierowana do podmiotu aktualnie prowadzącego placówkę, gdyż następuje publicznoprawne przekazanie uprawnień i obowiązków. Dotacje są środkami publicznymi na ucznia, a nie na podmiot prowadzący.

Czy naruszenie przepisów prawa procesowego, polegające na błędnym ustaleniu strony postępowania, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, rażące naruszenie prawa, w tym błędne ustalenie strony postępowania, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.

Uzasadnienie

Sąd podzielił pogląd, że rażące naruszenie prawa, charakteryzujące się wadliwością decyzji o znacznym ciężarze gatunkowym, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności. W niniejszej sprawie błędne ustalenie strony postępowania zostało uznane za takie naruszenie.

Czy wydatki na wynagrodzenia pracowników i pochodne od wynagrodzeń, rozliczone z dotacji, mogą zostać uznane za niewykorzystane lub wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, jeśli dokumentacja jest wadliwa lub płatność nastąpiła po terminie?

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwa dokumentacja (brak umów, list płac, potwierdzeń zapłaty) lub wypłata wynagrodzeń po terminie roku budżetowego może skutkować uznaniem wydatków za niewykorzystane lub wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem.

Uzasadnienie

Kolegium analizowało szczegółowo poszczególne wydatki na wynagrodzenia, wskazując na braki w dokumentacji lub niezgodność z terminem roku budżetowego jako podstawę do zwrotu dotacji.

Czy przedawnienie zobowiązania do zwrotu dotacji następuje, jeśli postępowanie karnoskarbowe zostało wszczęte instrumentalnie?

Odpowiedź sądu

Kwestia przedawnienia zobowiązania w kontekście instrumentalnego wszczęcia postępowania karnoskarbowego wymaga dalszej oceny po prawidłowym ustaleniu strony postępowania.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zarzut przedawnienia, podniesiony przez stronę, będzie rozpatrywany po ustaleniu właściwej strony postępowania zwrotowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 18 grudnia 2023 r. ze względu na naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności błędne ustalenie strony postępowania.

Przepisy (13)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, w tym skierowanej do osoby niebędącej stroną w sprawie.

u.f.p. art. 251 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Dotacje niewykorzystane do końca roku budżetowego podlegają zwrotowi.

u.f.p. art. 252 § 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Określenie wysokości dotacji do zwrotu.

u.s.o. art. 90 § 3d

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Dotacja może być wykorzystana wyłącznie na pokrycie wydatków związanych z realizacją zadań określonych w ust. 3d, poniesionych w okresie roku budżetowego.

Pomocnicze

u.f.p. art. 251 § 4

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Wykorzystanie dotacji następuje przez zapłatę za zrealizowanie zadania lub realizację celów wskazanych w ustawie.

u.s.o. art. 90 § 3da

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Dotacja może być wykorzystana na pokrycie wydatków poniesionych w okresie roku budżetowego, na który została udzielona.

u.s.o. art. 92

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Ord.pod. art. 70 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. - Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 70 § 6

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. - Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 70c

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. - Ordynacja podatkowa

Ord.pod. art. 81b § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. - Ordynacja podatkowa

u.f.p. art. 67

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 211

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Zasada 'roczności' budżetu jednostki samorządu terytorialnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a mianowicie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego, skutkujące błędem w ustaleniach faktycznych polegającym na przyjęciu, że organ prowadzący placówkę nie mógł złożyć rocznej korekty deklaracji rozliczenia dotacji i braku uwzględnienia tej korekty. • Naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 121 § 1, art. 125 § 1 w zw. z art. 70 § 1, art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c ustawy - Ordynacja podatkowa poprzez błędne zastosowanie skutkujące brakiem przyjęcia przez Organ, że w sprawie doszło do przedawnienia zobowiązania, ponieważ instrumentalne wszczęcie postępowania karnoskarbowego przeciwko E. S. nie wywołuje skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania. • Naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 81b § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 67 ustawy o finansach publicznych poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że strona nie ma prawa do dokonania korekty rozliczenia dotacji oraz poprzez brak uwzględnienia złożonej przez Skarżącą korekty rozliczenia. • Naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 252 ust. 1 pkt. […]

Godne uwagi sformułowania

W pierwszej kolejności odnieść należy się do najdalej idącego zarzutu nieważności postępowania z uwagi na okoliczność skierowania decyzji do podmiotu nie będącego stroną w sprawie. • Wśród wyroków opowiadających się za kierowaniem decyzji do podmiotu będącego organem aktualnym w dacie przekazania i wydatkowania dotacji jest m. in. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 23 listopada 2020 r. o sygn. akt I SA/Sz 784/20 czy wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2024 r. o sygn. akt V SA/Wa 1228/23. • Przeciwny pogląd, zgodnie z którym, adresatem decyzji zwrotowej jest organ aktualnie prowadzący placówkę, do którego przyłącza się Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, jest reprezentowany m. in. w prawomocnych wyrokach: WSA w Gliwicach z dnia 3 września 2020 r. o sygn. akt I SA/Gl 328/19, WSA w Krakowie z dnia 11 sierpnia 2022 r. o sygn. I SA/Kr 94/22 i z dnia 13 czerwca 2024 r. o r. sygn. III SA/Kr 302/24, WSA we Wrocławiu z dnia 18 kwietnia 2023 r. o sygn. akt III SA/Wr 438-441/20 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2024 r. o sygn. akt I GSK 556/20. • Placówka, która była dotowana nadal funkcjonuje, ale inny jest jej organ prowadzący, który ją reprezentuje w stosunku dotacyjnym (zwrotowym). • Wobec powyższego, Sąd nie znajduje podstaw do uwzględnienia twierdzeń zawartych w piśmie Burmistrza Z. z 12 listopada 2024r (vide k. 134 akt sądowych), iż w sytuacji gdy przy dokonywaniu zmiany we wpisie do ewidencji w 2019r. [...] sp. z o.o. […]

Skład orzekający

Marzanna Sałuda

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Brandys-Kmiecik

przewodniczący

Beata Machcińska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie strony postępowania w sprawach zwrotu dotacji oświatowych w przypadku zmiany organu prowadzącego placówkę."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zmiany organu prowadzącego placówkę oświatową i może wymagać analizy w kontekście innych przepisów dotyczących następstwa prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ustalenia strony w postępowaniu administracyjnym, co ma kluczowe znaczenie praktyczne dla podmiotów prowadzących placówki oświatowe. Wyjaśnia również kwestię odpowiedzialności za zwrot dotacji po zmianie organu prowadzącego.

Kto odpowiada za zwrot dotacji? Sąd rozstrzyga spór o stronę postępowania po zmianie właściciela przedszkola.

Dane finansowe

WPS: 35 095,67 PLN

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst