III SA/GL 161/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która stwierdziła nieważność wcześniejszych decyzji dotyczących zwolnienia z opłacania składek. Kluczowym zarzutem skarżących było naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 157 § 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 i art. 158 § 1 k.p.a., poprzez wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji po tym, jak te decyzje zostały już zaskarżone do WSA. Sąd uznał ten zarzut za zasadny. Analizując przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz dotychczasowe orzecznictwo, Sąd stwierdził, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego organ nie może wszczynać postępowań nadzwyczajnych (takich jak postępowanie o stwierdzenie nieważności) w odniesieniu do tej samej decyzji. Sąd podkreślił, że po złożeniu skargi sąd staje się 'gospodarzem' sporu, a wszelka ingerencja organu administracji w sprawę zawisłą przed sądem, wykraczająca poza instytucję autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), jest niedopuszczalna. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa ZUS i umorzył postępowanie administracyjne, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasady, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego organ nie może wszczynać postępowań nadzwyczajnych w tej samej sprawie, co stanowi ważny precedens dla ochrony prawa do sądu i zapobiegania dwutorowości postępowań.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdy postępowanie nadzwyczajne jest wszczynane po złożeniu skargi do sądu administracyjnego. Nie dotyczy sytuacji, gdy postępowanie nadzwyczajne zostało wszczęte przed wniesieniem skargi.
Zagadnienia prawne (1)
Czy organ administracji publicznej może wszcząć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji po tym, jak ta decyzja została już zaskarżona do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji publicznej nie może wszcząć postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji po tym, jak została ona zaskarżona do sądu administracyjnego, z wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 54 § 3 P.p.s.a. (autokontrola).
Uzasadnienie
Po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego, sąd staje się 'gospodarzem' sporu, a wszelka ingerencja organu administracji w sprawę zawisłą przed sądem, wykraczająca poza autokontrolę, jest niedopuszczalna. Wszczęcie postępowania nadzwyczajnego przez organ po złożeniu skargi narusza zasadę prawa do sądu i prowadzi do dwutorowości postępowania.
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 157 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 158 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.u.s. art. 123
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § § 1 pkt 1 lit. c
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ administracji publicznej nie może wszczynać postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji po tym, jak została ona zaskarżona do sądu administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Organ argumentował, że zawisłość sprawy sądowoadministracyjnej nie wyklucza wszczęcia przez organ postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji.
Godne uwagi sformułowania
po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego nie jest dopuszczalne wszczynanie postępowań mających na celu weryfikację skarżonego aktu w trybie nadzwyczajnym • sąd staje się 'gospodarzem' sporu • ingerencja organu administracji w sprawę zawisłą przed sądem administracyjnym, wykraczająca poza dyspozycję art. 54 § 3 p.p.s.a., jest niedopuszczalna jako godząca w zasadę prawa do sądu
Skład orzekający
Dorota Fleszer
przewodniczący
Adam Gołuch
sędzia
Aleksandra Żmudzińska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego organ nie może wszczynać postępowań nadzwyczajnych w tej samej sprawie, co stanowi ważny precedens dla ochrony prawa do sądu i zapobiegania dwutorowości postępowań."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdy postępowanie nadzwyczajne jest wszczynane po złożeniu skargi do sądu administracyjnego. Nie dotyczy sytuacji, gdy postępowanie nadzwyczajne zostało wszczęte przed wniesieniem skargi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego dotyczącego relacji między postępowaniem administracyjnym a sądowoadministracyjnym, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego. Wyjaśnia, kiedy organ traci kompetencje do działania.
“Czy organ ZUS może unieważnić własną decyzję po tym, jak sprawa trafiła do sądu? WSA odpowiada: Nie!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.