III SA/Gl 16/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2008-09-29
NSApodatkoweNiskawsa
prawo pomocykoszty sądowezwolnieniepostępowanie administracyjnesytuacja materialnadochodymajątekopłaty sądowe

WSA w Gliwicach częściowo przyznał prawo pomocy skarżącemu, zwalniając go od opłat sądowych w części przekraczającej [...] zł, uznając, że nie wykazał on całkowitej niemożności poniesienia kosztów.

Skarżący T. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody rodziny, posiadany majątek (nieruchomości i samochód obciążony kredytem) oraz dodatkowe wydatki związane ze stanem zdrowia. Sąd, analizując przedstawione dowody, uznał, że skarżący jest w stanie ponieść część kosztów sądowych, dlatego wniosek o całkowite zwolnienie został oddalony, a przyznano jedynie częściowe zwolnienie.

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach rozpoznał wniosek skarżącego T. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego z żoną, posiadanie ograniczonego majątku (nieruchomości i samochód obciążony kredytem), niskie dochody rodziny oraz dodatkowe wydatki związane z leczeniem. Sąd, opierając się na przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 245, 246), rozróżnił prawo pomocy w zakresie całkowitym i częściowym. Stwierdzono, że skarżący nie wykazał całkowitej niemożności poniesienia kosztów postępowania, ponieważ posiada stały dochód, środki z zaległego wynagrodzenia oraz samochód, którego koszty utrzymania nie są uznawane za niezbędne wydatki. W związku z tym, wniosek o całkowite zwolnienie od kosztów został oddalony. Sąd przyznał jednak prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając skarżącego od opłat sądowych w części przekraczającej [...] zł, uznając, że jest on w stanie pokryć pozostałą kwotę. Sąd zaznaczył również, że zwolnienie od wydatków (np. tłumaczy, kuratorów) w obecnym etapie sprawy jest bezzasadne, ale strona może ponownie złożyć wniosek w przyszłości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał całkowitej niemożności poniesienia kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Skarżący posiada stały dochód, środki z zaległego wynagrodzenia oraz samochód, którego koszty utrzymania nie są uznawane za niezbędne wydatki, co pozwala mu na pokrycie części kosztów sądowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 258 § 1 i 2 pkt 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wydania postanowienia w przedmiocie prawa pomocy.

p.p.s.a. art. 258 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wydania postanowienia w przedmiocie prawa pomocy.

p.p.s.a. art. 245 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Definicja prawa pomocy i jego zakresów.

p.p.s.a. art. 245 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Definicja prawa pomocy w zakresie częściowym.

p.p.s.a. art. 245 § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Definicja prawa pomocy i jego zakresów.

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 243 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ogólna podstawa wniosku o przyznanie prawa pomocy.

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Całkowite zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację materialną.

Godne uwagi sformułowania

Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem wyjątek od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości. Jego stosowanie - jako formy dofinansowania z budżetu państwa – powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.

Skład orzekający

Jolanta Skowronek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności rozróżnienie między całkowitym a częściowym zwolnieniem od kosztów."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i finansowej strony; nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowego wniosku o prawo pomocy, gdzie sąd stosuje standardowe kryteria oceny sytuacji materialnej strony. Brak nietypowych faktów czy kontrowersyjnych zagadnień prawnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 16/08 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2008-09-29
Data wpływu
2008-01-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Jolanta Skowronek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Zwolniono od kosztów sądowych w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 258 par. 1 i 2 pkt 7 w zw. z  art. 258 par. 3 art. 245 par. 1, 3 i 4 w zw. z  art. 246 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 29 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. D. (D.) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od każdorazowej opłaty sądowej w części przekraczającej [...] zł (słownie: [...] złotych), a w pozostałym zakresie wniosek oddala.
Uzasadnienie
W treści złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący reprezentowany przez pełnomocnika adwokata A. T. domagał się zwolnienia od kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków).
W uzasadnieniu powyższego podał, iż wspólne [...] prowadzi z [...]. Oboje nie posiadają żadnego majątku poza [...] o pow. [...] m2 i [...] o pow. [...] m2. Ponadto wyjaśnił, iż są jeszcze użytkownikami nabytego w [...] [...] r. samochodu osobowego marki [...], którego prawo własności zostało przeniesione na zabezpieczenie na rzecz Banku do czasu spłaty zaciągniętego kredytu, którego [...] wynoszą [...] zł. Tymczasem jedynym źródłem utrzymania całej rodziny jest [...] skarżącego w wysokości [...] zł brutto (tj. [...] zł netto) oraz [...] jego [...] w kwocie [...] zł (tj. [...] zł netto). Z kolei miesięczne koszty eksploatacji samochodu kształtują się w wysokości [...] zł i obejmują [...] oraz zakup [...]. Co więcej z uwagi na stan zdrowia skarżący zmuszony jest ponosić dodatkowe wydatki związane z zakupem [...]
w wysokości [...] zł na miesiąc, podczas gdy koszty utrzymania mieszkania wynoszą ok. [...] zł (vide: dołączone do wniosku dokumenty źródłowe).
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono,
co następuje.
Stosownie do treści art. 245 § 1 w zw. z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) strona może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy). Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy).
Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje – stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje
tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy).
Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przesłanka zwolnienia T. D. z obowiązku uiszczania kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków) nie została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku w całości.
Analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy - przeprowadzona
w oparciu o podniesione okoliczności oraz załączone do akt kserokopie dokumentów - prowadzi do wniosku, iż skarżący jest w stanie pokryć określoną część występujących w sprawie opłat sądowych do kwoty wynoszącej [...] zł.
Instytucja prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem wyjątek od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w procedurach sądowych, w tym w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Dlatego jej stosowanie - jako formy dofinansowania
z budżetu państwa – powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, opubl. w ONSA
i WSA z 2005 r., z.1, poz. 8).
Tymczasem skarżący posiada stały dochód, który wraz ze [...] jego żony wynosi [...] zł netto. Ponadto przysługują mu [...] z tytułu zaległego wynagrodzenia w "A" Sp. z o.o. w kwocie [...] zł. Co więcej jest też posiadaczem samochodu osobowego marki [...] rocznik [...], którego koszty utrzymania nie należą już do niezbędnych wydatków. Podobnie jak raty zaciągniętego w związku z jego nabyciem kredytu.
Wobec powyższego przyjąć należało, iż skarżący nie uprawdopodobnił
w sposób wystarczająco przekonujący jakoby jego sytuacja materialna była na tyle trudna, iż uzasadniałaby zastosowanie tej szczególnej instytucji procesowej jaką jest przyznanie prawa pomocy w zakresie odpowiadającym żądaniu wnioskodawcy.
Tym bardziej, że z uwagi na charakter przedmiotowej sprawy oraz to,
że na obecnym jej etapie zwolnienie skarżącego z obowiązku ponoszenia ewentualnych wydatków (obejmujących w szczególności należności tłumaczy
i kuratorów ustanowionych w danej sprawie oraz koszty ogłoszeń; diety i koszty podróży należne sędziom i pracownikom sądowym z powodu wykonania czynności sądowych poza budynkiem sądowym, określone w odrębnych przepisach)
jest bezzasadne, złożony w tym zakresie wniosek również i z tego powodu
nie zasługiwał na uwzględnienie. Powyższe nie pozbawia jednak strony możliwości ponownego wniesienia takiego wniosku w sytuacji, kiedy wydatki takie mogłyby się pojawić bądź kiedy strona uzna to za niezbędne.
Stąd działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3
oraz art. 245 § 1, § 3 i § 4 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono
orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI