III SA/Gl 1569/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki górniczej na interpretację Ministra Finansów, uznając, że wydawanie węgla jako deputatu pracownikom i ich rodzinom podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym jako przekazanie na cele osobiste.
Spółka górnicza zaskarżyła interpretację Ministra Finansów, która uznała wydawanie węgla jako deputatu pracownikom, byłym pracownikom i ich rodzinom za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Spółka argumentowała, że jest to świadczenie pracownicze, a nie sprzedaż na cele osobiste. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu podatkowego, że wydanie węgla na rzecz pracowników i ich rodzin, nawet jeśli wynika z układu zbiorowego pracy, stanowi przekazanie na cele osobiste, podlegające opodatkowaniu akcyzą, a późniejsze zwolnienia nie mają zastosowania do tej sytuacji.
Sprawa dotyczyła skargi spółki górniczej "A" S.A. na indywidualną interpretację Ministra Finansów, która uznała wydawanie wyrobów węglowych (węgla kamiennego) na rzecz pracowników, byłych pracowników (emerytów, rencistów) oraz wdów, wdowców i sierot za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Spółka argumentowała, że wydanie deputatu węglowego wynika z przepisów prawa pracy i układu zbiorowego, a nie jest sprzedażą na cele osobiste. Wskazywała na analogię do orzecznictwa dotyczącego VAT, gdzie świadczenia wynikające z przepisów publicznoprawnych nie podlegały opodatkowaniu. Minister Finansów uznał jednak, że wydanie węgla na cele osobiste pracowników i ich rodzin jest objęte art. 9a ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku akcyzowym, a zwolnienia dla węgla opałowego miały ograniczony czasowo charakter. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Sąd uznał, że wydany węgiel jest przeznaczony do konsumpcji poza miejscem pracy i nie jest związany z prowadzeniem przedsiębiorstwa ani poprawą warunków pracy, a służy zaspokojeniu potrzeb osobistych. Sąd podkreślił, że nawet jeśli obowiązek wydania deputatu wynika z przepisów, to jego przeznaczenie na cele prywatne (ogrzewanie domu, sprzedaż) kwalifikuje go jako czynność podlegającą opodatkowaniu. Sąd nie podzielił również argumentu spółki o naruszeniu zasady nullum tributum sine lege w odniesieniu do wdów i sierot, uznając ich sytuację prawną za analogiczną do pracowników.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym jako przekazanie na cele osobiste.
Uzasadnienie
Wydanie węgla pracownikom i byłym pracownikom na cele ogrzewania lub sprzedaży stanowi zaspokojenie ich osobistych potrzeb, a nie potrzeb związanych z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa czy poprawą warunków pracy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.p.a. art. 9a § ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 pkt 8
Ustawa o podatku akcyzowym
Za sprzedaż wyrobów węglowych uznaje się ich przekazanie przez podatnika na potrzeby osobiste pracowników i byłych pracowników.
Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym
Tekst jednolity z 2011 r. nr 108 poz. 626.
Pomocnicze
u.p.a. art. 31a § ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2
Ustawa o podatku akcyzowym
Przepis ten wprowadza zwolnienia wyrobów węglowych od podatku akcyzowego, m.in. dla gospodarstw domowych, jednak sąd uznał, że nie ma zastosowania w sytuacji wydania deputatu na cele osobiste.
Dyrektywa Energetyczna art. 21 ust. 5 akapit 4
Dyrektywa Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej
Węgiel podlega podatkom, które stają się wymagalne w momencie dostawy.
Prawo górnicze art. 15 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze
Dotyczy koncesji na wydobycie kopalin.
Karta Górnika
Rozporządzenie Rady Ministrów z 30 grudnia 1981 r. w sprawie szczególnych przywilejów dla pracowników górnictwa - Karta Górnika
Podstawa przywilejów pracowniczych w górnictwie, w tym deputatu węglowego.
k.c.
Kodeks cywilny
Użyty do definicji sprzedaży, zamiany, darowizny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydanie węgla na rzecz pracowników i ich rodzin, nawet jeśli wynika z układu zbiorowego pracy, stanowi przekazanie na cele osobiste, podlegające opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Osoby uprawnione do renty rodzinnej po zmarłych pracownikach są w analogicznej sytuacji prawnej jak pracownicy w zakresie opodatkowania deputatu. Zwolnienia dla węgla opałowego nie miały zastosowania do sytuacji wydania deputatu na cele osobiste.
Odrzucone argumenty
Wydanie węgla jako deputatu pracowniczego nie jest sprzedażą na cele osobiste, lecz wynika z obowiązków pracodawcy nałożonych przepisami prawa pracy. Opodatkowanie wydania deputatu wdowom, sierotom i innym osobom uprawnionym do renty rodzinnej narusza zasadę nullum tributum sine lege z uwagi na literalne brzmienie art. 9a ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku akcyzowym.
Godne uwagi sformułowania
Ogrzanie mieszkania stanowi bowiem zaspokojenie potrzeb osobistych, a nie potrzeb pracownika. Nie można bowiem uznać, by miało ono jakikolwiek wpływ czy to na usprawnienie, czy też polepszenie warunków pracy. Deputaty te wykorzystywane są do celów prywatnych tych osób, w ich własnych gospodarstwach domowych.
Skład orzekający
Magdalena Jankiewicz
sprawozdawca
Małgorzata Herman
członek
Małgorzata Jużków
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'cele osobiste' w kontekście wydawania deputatów pracowniczych jako czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem akcyzowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wydawania węgla jako deputatu, z uwzględnieniem przepisów obowiązujących do 2012 roku oraz późniejszych zmian w prawie akcyzowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego świadczenia pracowniczego (deputat węglowy) i jego opodatkowania, co jest istotne dla wielu firm i pracowników, zwłaszcza w branży górniczej. Pokazuje, jak sąd interpretuje granice między świadczeniem pracowniczym a czynnością podlegającą opodatkowaniu.
“Czy deputat węglowy dla pracownika to podatek akcyzowy? Sąd rozstrzyga.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gl 1569/12 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2012-11-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2012-09-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Magdalena Jankiewicz /sprawozdawca/ Małgorzata Herman Małgorzata Jużków /przewodniczący/ Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy 6560 Hasła tematyczne Interpretacje podatkowe Podatek akcyzowy Sygn. powiązane I FSK 502/13 - Wyrok NSA z 2014-02-27 Skarżony organ Minister Finansów Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2011 nr 108 poz 626 art. 9a ust. 1 w zw. z ust. 2, art. 31a ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym - tekst jednolity. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Herman, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2012 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" S.A. w J. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego. oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżoną indywidualną interpretacją przepisów prawa podatkowego z [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. działający z upoważnienia Ministra Finansów uznał stanowisko wnioskodawcy – "A"S.A. w J. za nieprawidłowe. W uzasadnieniu odwołał się w pierwszej kolejności do okoliczności faktycznych sprawy. W tych zaś ramach podniósł, że [...] do organu wpłynął wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku akcyzowego w zakresie ustalenia, czy wydanie wyrobów węglowych na rzecz pracowników i byłych pracowników (emerytów i rencistów) oraz wdów, wdowców, sierot i innych osób, jeżeli spełniają warunki do otrzymania renty rodzinnej po pracownikach, podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący zaistniały stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe: "A" S.A. z siedzibą w J. posiada koncesję, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy z 4 lutego 1994r. Prawo geologiczne i górnicze (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 228, poz. 1947, ze zm., dalej powoływana jako "Prawo górnicze") na wydobycie kopalin ze złóż. Spółka jest przedsiębiorcą prowadzącym wydobycie węgla kamiennego w systemie podziemnym. Węgiel kamienny jest wyrobem akcyzowym objętym pozycją CN 2701, gdy wykorzystywany jest na cele opałowe (dalej "wyrób węglowy"). Spółka przekazuje pracownikom oraz emerytom, rencistom i innym osobom uprawnionym deputaty węglowe, do czego jest zobowiązana na podstawie Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla pracowników "A" S.A. w J. zawartego [...]., obowiązującego od [...]. (załącznik nr 8 do ZUZP "Zasady przyznawania i realizacji deputatu węglowego"). Uprawnienie do otrzymania deputatów przez pracowników i byłych pracowników wynika z rozporządzenia Rady Ministrów z 30 grudnia 1981 r. w sprawie szczególnych przywilejów dla pracowników górnictwa - Karta Górnika (Dz. U. z 1982r. Nr 2, poz. 13 ze zm. - dalej "Karta Górnika") oraz z powołanego wyżej Zakładowego Układu Zbiorowego dla pracowników Spółki z [...]. Prawo otrzymania deputatu węglowego jest przywilejem przysługującym pracownikom górnictwa na podstawie Karty Górnika. Pracownikom objętym tym prawem przysługuje deputat węglowy w naturze i w ekwiwalencie pieniężnym lub tylko w ekwiwalencie pieniężnym. Emerytom i rencistom (byłym pracownikom), którzy byli uprawnieni w okresie ich zatrudnienia do deputatu węglowego przysługuje bezpłatny deputat węglowy w naturze. Uprawnienie do deputatu węglowego w naturze przysługuje również wdowom, wdowcom, sierotom i innym osobom, jeżeli spełniają warunki do otrzymania renty rodzinnej po pracownikach kopalń. Deputat węglowy realizowany jest, co do zasady w naturze, to znaczy poprzez wydanie węgla kamiennego deputatowego (klasyfikowanego pod kodem CN 2701) uprawnionej osobie lub osobie przez nią upoważnionej na wadze drobnicowej na podstawie aktualnego, zarejestrowanego w systemie komputerowym talonu węglowego. Po [...]. wnioskodawca będzie prowadzić działalność jako pośredniczący podmiot węglowy. W związku z powyższym zadano następujące pytania: 1. Czy wydanie wyrobów węglowych przez wnioskodawcę na rzecz pracowników oraz byłych pracowników (emerytów i rencistów) podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym? 2. Czy wydanie wyrobów węglowych przez wnioskodawcę wdowom, wdowcom, sierotom i innym osobom, jeżeli spełniają warunki do otrzymania renty rodzinnej po pracownikach wnioskodawcy podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym? Przedstawiając własne stanowisko strona stwierdziła, iż odpowiedź na powyższe pytania jest negatywna. Wydanie przez wnioskodawcę wyrobów węglowych wskazanym grupom osób uprawnionych nie podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, gdyż nie mieści się w katalogu czynności opodatkowanych. Uzasadniając swój pogląd strona wskazała, że stosownie do art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym (t. j. Dz. U. z 2011r. nr 108, poz. 626 ze zm.), przedmiotem opodatkowania tym podatkiem jest sprzedaż wyrobów akcyzowych na terytorium kraju, przy czym – stosownie do art. 9a ust. 2 tej ustawy za sprzedaż uznaje się czynności wskazane w punktach 1-9, w tym m.in. przekazanie przez podatnika na potrzeby osobiste podatnika, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, a także zatrudnionych przez niego pracowników i byłych pracowników (pkt 9). Natomiast przekazanie węgla przez skarżącego osobom uprawnionym nie mieści się w żadnym z punktów, w tym także w pkt 9. Wnioskodawca odwołał się do dorobku orzecznictwa odnoszącego się do opodatkowania wydania deputatów podatkiem VAT z uwagi na analogiczne brzmienie stosownej regulacji w obu ustawach. Wskazał, że NSA wyraził pogląd, że opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają tylko czynności dokonane w obrocie cywilnoprawnym, opartym na swobodzie umów. Natomiast wydanie towarów (świadczenie usług) na podstawie przepisów o charakterze publicznoprawnym, oraz prawa pracy nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem. Na poparcie swego stanowiska wnioskodawca powołał orzeczenia NSA. Dalej wnioskodawca podkreślił, że przekazanie węgla w warunkach opisanych w stanie faktycznym nie jest przekazaniem na cele osobiste, lecz pracownicze, bo cele osobiste to takie, które nie wynikają z realizacji obowiązków nałożonych na pracodawcę przepisami prawa. Na tej podstawie w podsumowaniu stwierdził, że przyjmując, iż wydanie wyrobu akcyzowego, które jest skutkiem przepisów prawa publicznego i norm prawa pracy, nie może podlegać akcyzie jako sprzedaż wyrobu węglowego na terytorium kraju. W odniesieniu do wdów, sierot i innych osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym pracowniku wnioskodawca podniósł także, że cytowane przepisy, opodatkowujące czynność wydania towaru na potrzeby osobiste, odnoszą się tylko do pracowników i byłych pracowników, a nie członków ich rodzin, zatem takie przekazania nie mogą podlegać opodatkowaniu na postawie przepisów omawianej ustawy. W dniu [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. działający z upoważnienia Ministra Finansów wydał dla wnioskodawcy indywidualną interpretację znak [...] uznając, że jego stanowisko w zakresie ustalenia, czy wydanie wyrobów węglowych na rzecz pracowników i byłych pracowników (emerytów i rencistów) oraz wdów, wdowców, sierot i innych osób, jeżeli spełniają warunki do otrzymania renty rodzinnej po pracownikach, podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, jest nieprawidłowe. W uzasadnieniu podniósł, że w polskim prawie zwolnienie od akcyzy węgła i koksu przeznaczonych do celów opałowych przysługiwało do [...]. na podstawie art. 163 ust. 1 ustawy z 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz. U. z 2011r. nr 108, poz. 626 ze zm.), zgodnie z którym, w okresie do dnia 1 stycznia 2012r. zwalnia (zwalniało) się od akcyzy, węgiel i koks objęte pozycjami CN 2701, 2702 oraz 2704 00, przeznaczone do celów opałowych. Zwolnienie to miało charakter bezwarunkowy, tzn. nie było uzależnione od stosowania jednolitego systemu zwolnień od akcyzy ani jakichkolwiek innych warunków. Oznacza to, iż w Polsce do dnia 1 stycznia 2012 r. m.in. węgiel nie podlegał opodatkowaniu akcyzą. Natomiast po tym okresie, to jest od 2 stycznia 2012 r. wyroby węglowe podlegają opodatkowaniu zgodnie z wymogami wspólnotowymi. Organ podkreślił także, że regulacje krajowe wiążą opodatkowanie akcyzą wyrobów węglowych z ich dostawą. W dalszej części uzasadnienia podniesiono, że realizując świadczenia w postaci deputatów węglowych na rzecz pracowników, byłych pracowników lub członków ich rodzin wnioskodawca przekazuje towary, które to czynności nie są związane z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem; w szczególności nie mają na celu zabezpieczenia prawidłowych warunków pracy. Celem ich jest zaspokojenie osobistych potrzeb tych osób. Kwestia, czy podatnik przekazując deputaty węglowe działa z powodów woluntarystycznych czy też realizuje ciążące na nim zobowiązania, jest obojętna w zakresie oceny, czy czynność ta podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym na podstawie art. 9a ust. 2 pkt 8 ustawy. Pismem z [...] wnioskodawca wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę indywidualnej pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. W odpowiedzi na ww. wezwanie Dyrektor Izby Skarbowej w K. pismem z [...] znak: [...] podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w interpretacji indywidualnej stwierdzając jednocześnie brak podstaw do jego zmiany. W dniu [...] wnioskodawca wniósł skargę z [...] na ww. interpretację wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej interpretacji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności: -w zakresie pytania oraz stanowiska wnioskodawcy oznaczonego we wniosku o interpretację indywidualną jako nr 1 (wydania deputatów węglowych na rzecz pracowników oraz byłych pracowników): art. 9a ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 9a ust. 2 pkt 8 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t. j. Dz. U. z 2011 r. nr 108, poz. 626, ze zm.) poprzez ich błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że wydanie wyrobów węglowych w ramach deputatów na rzecz pracowników oraz byłych pracowników (emerytów i rencistów) podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, jako przekazanie na cele osobiste tychże osób. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy; -w zakresie pytania oraz stanowiska wnioskodawcy oznaczonego we wniosku o interpretację indywidualną jako nr 2 (wydania deputatów węglowych na rzecz osób uprawnionych do otrzymania renty rodzinnej po pracownikach): art. 9a ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 9a ust. 2 pkt 8 cyt. ustawy o podatku akcyzowym poprzez bezpodstawne zastosowanie tych przepisów, tj. przyjęcie, że wydanie wyrobów węglowych w ramach deputatów na rzecz wdów, wdowców, sierot i innych osób, jeżeli spełniają warunki do otrzymania renty rodzinnej po pracownikach, podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, jako przekazanie na cele osobiste tychże osób, mimo iż art. 9a ust. 2 pkt 8 nie wymienia ww. osób w swej treści (wykładnia contra legem). Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy i stanowi rażące naruszenie ww. przepisów prawa materialnego. Skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem Ministra Finansów wyrażonym w indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z [...] znak [...] i podtrzymała argumentację przedstawioną we wniosku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu swego wniosku podniósł, że wydanie węgla w ramach deputatu spełniałoby warunki do uznania za wydanie na cele pracownicze wówczas, gdyby obowiązek wydania węgla wynikał np. z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, gdyby świadczenia te były związane z prowadzeniem przez skarżącą przedsiębiorstwa. O wydaniu na cele pracownicze – zdaniem organu – można mówić w przypadku przekazywania pracownikom odzieży roboczej i ochronnej, umundurowania, obuwia ochronnego etc., których obowiązek wydawania wynika z przepisów prawa pracy. Czynności takie nie służą celom osobistym pracownika, lecz zgodnemu z prawem funkcjonowaniu przedsiębiorstwa, a w konsekwencji sprzedaży opodatkowanej. Przekazanie dokonane w stanie faktycznym sprawy nie ma związku z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem, gdyż nie ma na celu zabezpieczenia warunków pracy, nie wpływa na wizerunek firmy czy odbiór przez kontrahentów. Ma na celu jedynie zaspokojenie potrzeb osobistych pracowników i innych osób uprawnionych, co wskazuje na brak związku z przedsiębiorstwem podatnika i wskazuje, że czynność przekazania węgla następuje w celu jego konsumpcji, a zatem jest opodatkowana podatkiem akcyzowym. Odnosząc się do zarzutu dokonania przez organ wykładni contra legem art. 9a ust.2 pkt 8 poprzez objęcie dyspozycją tego przepisu również wdów, sierot i innych osób uprawnionych do renty rodzinnej mimo, że jego treść osób tych nie obejmuje, organ wskazał, że osoby te wywodzą swe uprawnienia do otrzymania deputatu od osób, które poprzednio były pracownikami skarżącej i podstawa prawna tych świadczeń jest tożsama. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej "p.p.s.a.", sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Tak więc stwierdzenie, że zaskarżona interpretacja dotknięta jest wadą niezgodności z prawem skutkuje jej wyeliminowaniem z obrotu prawnego. Natomiast badanie zaskarżonej decyzji we wskazanych wyżej ramach nie wykazało, aby wydana interpretacja naruszała prawo. Jak wynika z przedstawionego przez stronę stanu faktycznego sprawy, przekazuje ona w ramach deputatów węgiel, który jest objęty kodem CN 2701. Stosownie do art. 21 ust. 5 akapit 4 Dyrektywy Rady 2003/96/WE z 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej ( Dz. Urz. UE. L. Nr 283 str. 51 ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą Energetyczną, dla celów stosowania art. 5 i 6 Dyrektywy 92/12/EWG, węgiel, koks i węgiel brunatny podlegają podatkom, które stają się wymagalne w momencie dostawy przez spółki, które muszą być w tym celu zarejestrowane przez odpowiednie władze. Władze te mogą zezwolić producentowi, podmiotowi gospodarczemu, importerowi lub przedstawicielowi fiskalnemu na przejęcie zobowiązań podatkowych nałożonych na zarejestrowaną spółkę. Podatek jest nakładany i pobierany zgodnie z procedurami ustanowionymi w każdym Państwie Członkowskim. Z brzmienia powyższego przepisu wynikają dwa wnioski: 1/ węgiel jest towarem akcyzowym, a obowiązek podatkowy powstaje w momencie jego dostawy, 2/ Państwa Członkowskie zobowiązane są do ustalenia procedur poboru tego podatku przy uwzględnieniu zasad wynikających z punktu 1. Wyrazem ustalenia owych procedur jest ustawa z 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1378), która wprowadziła do ustawy o podatku akcyzowym art. 9a. Stosownie do powołanego przepisu: "Art. 9a. 1 W przypadku wyrobów węglowych przedmiotem opodatkowania akcyzą jest: 1) sprzedaż wyrobów węglowych na terytorium kraju; 2) nabycie wewnątrzwspólnotowe wyrobów węglowych; 3) dostawa wewnątrzwspólnotowa wyrobów węglowych; 4) import wyrobów węglowych; 5) eksport wyrobów węglowych; 6) użycie wyrobów węglowych do celów innych niż wskazane w art. 31a ust. 2, przy czym za takie użycie uważa się naruszenie warunków zwolnienia, jak i sprzedaż, dostawę wewnątrzwspólnotową albo eksport wyrobów węglowych przez podmiot korzystający ze zwolnienia, o którym mowa w art. 31a ust. 2, niebędący pośredniczącym podmiotem węglowym, zamiast użycia go do celów zwolnionych; 7) użycie lub sprzedaż wyrobów węglowych uzyskanych w drodze czynu zabronionego pod groźbą kary; 8) powstanie ubytków wyrobów węglowych. 2. Za sprzedaż wyrobów węglowych uznaje się ich: 1) sprzedaż, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny; 2) zamianę, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny; 3) wydanie w zamian za wierzytelności; 4) wydanie w miejsce świadczenia pieniężnego; 5) darowiznę, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny; 6) wydanie w zamian za dokonanie określonej czynności; 7) przekazanie lub wykorzystanie na potrzeby reprezentacji albo reklamy; 8) przekazanie przez podatnika na potrzeby osobiste podatnika, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, a także zatrudnionych przez niego pracowników oraz byłych pracowników; 9) użycie na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. W niniejszej sprawie kwestię sporną stanowi okoliczność, czy wydanie przez skarżącą węgla dla osób uprawnionych do otrzymania deputatu tj.: 1/ pracowników i byłych pracowników, 2/ wdów, wdowców, sierot i innych osób uprawnionych do otrzymania renty rodzinnej po zmarłych pracownikach, - wypełnia którąś z przesłanek opodatkowania tej czynności podatkiem akcyzowym, w szczególności określoną w pkt 8, czy też nie. W ocenie Sądu orzekającego, prawidłowe jest stanowisko organu podatkowego, które wskazuje, że takie czynności, jakich dokonuje wnioskodawca, objęte wnioskiem o udzielenie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego są objęte hipotezą art. 9a ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 9a ust.1 tej ustawy. Zauważyć bowiem należy, że wydany węgiel jest przeznaczony do konsumpcji. Zużywany jest bowiem poza miejscem pracy i w sposób nie związany z faktem zatrudnienia u skarżącej. Z dniem wydania węgla osobom uprawnionym mogą oni nim bowiem dysponować dowolnie – zużyć do ogrzewania na własne potrzeby czy zbyć na rzecz osób trzecich. Każdy z tych sposobów wskazuje, że osoba uprawniona dokonuje tych czynności jako właściciel węgla czyli osoba uprawniona do rozporządzania rzeczą, a nie jako pracownik konkretnego, określonego pracodawcy. Ogrzanie mieszkania stanowi bowiem zaspokojenie potrzeb osobistych, a nie potrzeb pracownika. Podobnie w przypadku sprzedaży węgla przez osobę uprawnioną - otrzymane środki będą stanowiły jej składnik majątkowy i może ona dowolnie nimi dysponować zużywając na potrzeby osobiste. Sąd orzekający podziela stanowisko organu, że aby można było mówić o zużyciu towaru na potrzeby przedsiębiorstwa, jego przekazanie winno zaspokajać potrzeby osób będących pracownikami, ale tylko takie, które powstały w związku z tym statusem. Innymi słowy chodzi tu o potrzeby pracownika (posiadania odzieży roboczej, ochron osobistych), a nie osoby fizycznej (ogrzania domu, w którym mieszka sama lub wraz z rodziną). Stwierdzić można, że ze zwolnienia z podatku akcyzowego mogłoby korzystać przekazanie środków ochrony osobistej, odzieży ochronnej, roboczej, napojów i posiłków, do których wydania obligują przedsiębiorcę przepisy prawa pracy, gdyby oczywiście podlegały podatkowi akcyzowemu, analogicznie jak to jest na gruncie podatku VAT. Brak zaś jest związku pomiędzy przekazaniem deputatu a funkcjonowaniem przedsiębiorstwa podatnika, gdyż jego wydanie w żaden sposób nie wpływa na poziom sprzedaży, obroty czy wizerunek firmy. Brak ten jest szczególnie widoczny w przypadku byłych pracowników lub innych osób uprawnionych – wdów, wdowców, sierot, osób uprawnionych do renty rodzinnej. Analogiczne rozumienie pojęcia "cel osobisty" przedstawił NSA w wyroku z 10.02.2012 r. sygn. akt I FSK 683/11, gdzie wnioskodawca przedstawiając identyczny stan faktyczny z zaprezentowanym w sprawie niniejszej zapytał, czy przekazanie deputatów węglowych uprawnionym pracownikom i członkom ich rodzin podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. NSA rozpoznający skargę kasacyjną strony od oddalającego skargę wyroku WSA w Gliwicach podniósł, że "Spółka wskazując na obowiązek przekazania deputatu węglowego wynikający z przepisów prawa wskazuje, że z tego względu trudno mówić o celu osobistym. Z taką argumentacją trudno się jednak zgodzić, gdyż w rezultacie o opodatkowaniu podatkiem VAT decydowałoby to, czy dana grupa zawodowa wywalczyła sobie określone przywileje, czy też nie, prowadziłoby też do naruszenia zasady powszechności opodatkowania. Podatek od towarów i usług jest podatkiem nakładanym na konsumpcję. (...) W zaskarżonym wyroku prawidłowo przyjęto, że przekazanie deputatu węglowego osobom wskazanym wyżej nie służy potrzebom przedsiębiorstwa, a służy zaspokojeniu potrzeb własnych tych osób. Nie można bowiem uznać, by miało ono jakikolwiek wpływ czy to na usprawnienie, czy też polepszenie warunków pracy. Deputaty te wykorzystywane są do celów prywatnych tych osób, w ich własnych gospodarstwach domowych" – a Sąd orzekający w pełni pogląd ten podziela. Kolejny podniesiony przez skarżącą zarzut kwestionował objęcie opodatkowaniem podatkiem akcyzowym wydania węgla deputatowego wdowom, wdowcom, sierotom i innym osobom uprawnionym do renty rodzinnej. Zdaniem skarżącej prowadziło to do naruszenia zasady nullum tributum sine lege wobec literalnego brzmienia art. 9a ust. 2 pkt 8 i faktu, że przepis ten nie wskazuje, że przekazanie wyrobu akcyzowego na potrzeby osobiste tych osób traktuje się jako sprzedaż w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym. Skoro organ uznał, że tak jest, to dokonał wykładni contra legem i bezpodstawnie rozszerzył zakres czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT poprzez rozszerzenie zakresu podmiotowego określonego w art. 9a ust.2 pkt 8 wbrew literalnemu brzmieniu przepisu. Poglądu tego Sąd orzekający nie podziela. Zauważyć bowiem należy, że wyżej wymienione osoby uprawnione są następcami prawnymi zmarłych pracowników i to od nich wywodzą swoje prawa do otrzymania deputatu. Również podstawa prawna świadczenia byłego pracodawcy osoby zmarłej – Zakładowy Układ Zbiorowy Pracy jest tożsama zarówno w przypadku wydania węgla pracownikowi, jak i innej osobie uprawnionej. Zatem – w ocenie Sądu – sytuacja prawna tych osób jest analogiczna jak uprawnionych pracowników, a opodatkowanie podatkiem akcyzowym wydanego na ich rzecz węgla nie narusza prawa. Natomiast fakt, że wydanie wyrobu akcyzowego, jakim jest węgiel kamienny na rzecz pracowników, byłych pracowników i innych osób uprawnionych, szczegółowo wskazanych w zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym nie wskazuje, że w odniesieniu do tych wyrobów powstanie zobowiązanie podatkowe skutkujące obowiązkiem zapłaty podatku akcyzowego przez wnioskodawcę. Zauważyć bowiem należy, że art. 31a ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym wprowadza szereg zwolnień wyrobów węglowych od podatku akcyzowego, a ze zwolnienia tego korzystają m.in. wyroby węglowe zużywane przez gospodarstwa domowe (art. 31a ust.1 pkt 1 w zw. z ust. 2 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym). Z uwagi na fakt, że podniesione przez stronę zarzuty okazały się nieuzasadnione a Sąd z urzędu nie dopatrzył się uchybień zaskarżonego rozstrzygnięcia, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. ----------------------- 16 7
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI