III SA/Gl 153/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na decyzję ZUS odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek, uznając brak przesłanek do umorzenia.
Skarżący K. M. zwrócił się do ZUS o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne w łącznej kwocie ponad 15 tys. zł, powołując się na problemy zdrowotne i trudną sytuację finansową spowodowaną pandemią. ZUS odmówił umorzenia, uznając, że nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności ani uzasadnionego przypadku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podzielił stanowisko ZUS, oddalając skargę i wskazując, że sytuacja skarżącego nie nosi znamion trwałego ubóstwa ani nie zagraża jego egzystencji, a istnieje możliwość spłaty zadłużenia.
Skarżący K. M. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne w łącznej kwocie 15 977,30 zł, argumentując to problemami zdrowotnymi (niewydolność serca) oraz pogorszeniem sytuacji finansowej firmy w wyniku pandemii COVID-19. ZUS odmówił umorzenia, stwierdzając, że nie zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ani przesłanki uzasadnionego przypadku z art. 28 ust. 3a tej ustawy. Organ wskazał, że skarżący jest w wieku produkcyjnym, zawiesił działalność gospodarczą, ale wykazywał aktywność zawodową po jej zawieszeniu, a jego sytuacja materialna, choć trudna, nie ma charakteru trwałego ubóstwa i nie zagraża egzystencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę, analizując przepisy dotyczące umorzenia należności składkowych. Sąd uznał, że ZUS prawidłowo ustalił stan faktyczny i dokonał trafnej oceny prawnej. Stwierdzono, że nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności, a sytuacja skarżącego, mimo trudności, nie uzasadnia umorzenia w trybie "uzasadnionego przypadku", gdyż istnieje możliwość spłaty zadłużenia, np. w systemie ratalnym, a jego sytuacja nie jest definitywna. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że umorzenie jest środkiem wyjątkowym, a skarżący może ponownie złożyć wniosek w przypadku zmiany okoliczności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieją przesłanki do umorzenia należności, ponieważ nie stwierdzono całkowitej nieściągalności ani uzasadnionego przypadku, a sytuacja finansowa skarżącego nie jest trwała i zagrażająca egzystencji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ZUS prawidłowo ocenił brak przesłanek do umorzenia. Sytuacja finansowa skarżącego, choć trudna, nie jest definitywna, a istnieją możliwości spłaty zadłużenia. Nie stwierdzono całkowitej nieściągalności ani wystarczających podstaw do umorzenia w "uzasadnionym przypadku", biorąc pod uwagę aktywność zawodową skarżącego i możliwość uzyskiwania dochodów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (5)
Główne
u.s.u.s. art. 28 § ust. 1, 2, 3, 3a, 3b
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepisy te określają możliwość umorzenia należności z tytułu składek w przypadku całkowitej nieściągalności lub uzasadnionego przypadku, przy czym umorzenie jest fakultatywne.
Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne art. 3 § ust. 1
Określa przesłanki uzasadnionego przypadku umorzenia, takie jak trudna sytuacja majątkowa i rodzinna, klęska żywiołowa, przewlekła choroba pozbawiająca możliwości uzyskania dochodu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
u.s.u.s. art. 24 § ust. 2, 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Reguluje tryb ściągania należności z tytułu składek oraz ich uprzywilejowanie w zaspokajaniu.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego o trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej jako podstawie do umorzenia należności ZUS.
Godne uwagi sformułowania
Sytuacja majątkowa Skarżącego nie nosi znamion trwałego ubóstwa i nie ma charakteru stałego. Chwilowo ograniczone możliwości płatnicze nie mogą być uznane za przesłankę wystarczającą do całkowitego umorzenia zaległości. Umorzenie należności jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie trudnych, gdy ze względu na stan zdrowia, inne względy społeczne i brak szans na uzyskiwanie dochodów nie jest możliwe wywiązywanie się ze zobowiązań wobec ZUS.
Skład orzekający
Anna Apollo
przewodniczący
Dorota Fleszer
sprawozdawca
Magdalena Jankiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek umorzenia należności składkowych przez ZUS w kontekście trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej wnioskodawcy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności sprawy i przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz rozporządzenia wykonawczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zadłużenia wobec ZUS i możliwości jego umorzenia, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i osób ubezpieczonych.
“Czy problemy zdrowotne i pandemia zwalniają z płacenia składek ZUS? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 15 977,3 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gl 153/22 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2022-10-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-02-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Anna Apollo /przewodniczący/ Dorota Fleszer /sprawozdawca/ Magdalena Jankiewicz Symbol z opisem 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a ustaw Hasła tematyczne Ubezpieczenie społeczne Skarżony organ Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 423 ART. 28 UST. 2, 3, 3A I ART. 32 Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2022 r. sprawy skargi ze K. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 3 grudnia 2021 r . nr 2711/2021 (340000/71/377744/2021 ULU) w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z 3 grudnia 2021 r., nr 2711/2021 Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w L. (dalej: ZUS, organ) odmówił K. M. (dalej: Skarżący) umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej jednocześnie płatnikiem składek w łącznej kwocie 15 977,30 zł. w tym: ubezpieczenia społeczne - za okres: 12.2019-03.2020; 06.2020-12.2020 w łącznej kwocie 10 890,75 zł, w tym z tytułu: składek - 9 904,75 zł, odsetek - 986,00 zł, ubezpieczenie zdrowotne - za okres: 12.2019-03.2020; 06.2020-12.2020 w łącznej kwocie 4 254,15 zł, w tym z tytułu: składek - 3 936,15 zł, odsetek - 318,00 zł, Fundusz Pracy - za okres: 12.2019-03.2020; 06.2020-12.2020 w łącznej kwocie 832,40 zł, w tym z tytułu: składek-832,40zł, odsetek - 0,00 zł. Odsetki ustalone zostały na dzień zgłoszenia wniosku, tj. 19 października 2021 r. Podstawą prawną wydane decyzji był art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 2, 3, 3a i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021r. poz. 423; dalej: u.s.u.s.) oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365; dalej: rozporządzenie). Rozstrzygnięcie nastąpiło w następującym stanie faktycznym i prawnym W dniu 19 października 2021 r. Skarżący złożył wniosek o umorzenie całości należności z tytułu nieopłaconych składek. W jego uzasadnieniu wskazał, że w wyniku pandemii oraz problemów zdrowotnych (niewydolność serca) stracił możliwość współpracy z dotychczasowymi kontrahentami, a tym samym utracił źródła przychodów pozwalających na regulowanie należności. Poważne problemy zdrowotne wiążą się z długotrwałym leczeniem oraz pobytami w szpitalu, co również uniemożliwiło podejmowanie jakichkolwiek działań zawodowych. Dodatkowo w związku z pandemią Covid-19 sytuacja finansowa jego firmy uległa znacznemu pogorszeniu poprzez ograniczenie korzystania z usług, które Skarżący świadczył. Nie mógł zawiesić, ani zamknąć działalności gospodarczej z uwagi na otrzymaną pomoc z Tarczy Antykryzysowej - 2 razy po 2 080 zł. Pomoc ta i tak była niewystarczająca do pokrycia kosztu braku zleceń. Skarżący wskazał, że jest w trakcie leczenia. Poprawa stanu zdrowia może ułatwić mu starania się o nowe zlecenia i szukanie pracy, aby móc spłacać należności. Aktualnie korzysta z pomocy znajomych i rodziny. Stara się o przyznanie renty. Do wniosku dołączył następujące dokumenty; -jednorazowe pełnomocnictwo z 9 października 2021 r. udzielone Pani M. C.; - oświadczenie dotyczące pomocy publicznej; - oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej osoby fizycznej, która nie prowadzi pełnej księgowości; - oświadczenie J. J. z 16 października 2021 r. dotyczące wynajmu Skarżącemu mieszkania; - umowa zlecenia z 7 maja 2021 r. zawarta pomiędzy Skarżącym a B. T. oraz zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego; - rachunki dotyczące wypłaty Skarżącemu wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia - 2 szt.; - historia choroby z kliniki ortopedycznej - dotyczy lat 1970-1982; - wynik badania histopatologicznego z 15 grudnia 1970 r. Do ustalenia sytuacji Skarżącego organ wykorzystał również informacje zawarte we wniosku Skarżącego o umorzenie należności złożonym do ZUS z 19 lipca 2021 r. Organ w ramach postępowania wyjaśniającego przeprowadził analizę wygenerowanych z Kompleksowego Systemu Informatycznego ZUS informacji. Wykorzystał także dane w rejestrach publicznych to jest Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK) oraz Bazy Danych Ksiąg Wieczystych. Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że Skarżący prowadził działalność gospodarczą do 31 grudnia 2020 r., obecnie jest ona zawieszona. W okresie jej składek. W oparciu o art. 24 u.s.u.s. organ ustalił, że nie upłynął jeszcze termin, w którym należności mogą być dochodzone. Skarżący jest rozwiedziony i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej: - w 2019 r. uzyskał dochód w wysokości [...] zł tj. średnio [...] zł miesięcznie; - w 2020 r. uzyskał dochód w wysokości [...] zł tj. średnio [...] zł miesięcznie. Od 31 października 2021 r. pracował w oparciu o umowę zlecenie z wynagrodzeniem [...] zł/h brutto. Z danych Kompleksowego Systemu Informatycznego ZUS wynika, że aktualnie nie jest nigdzie zatrudniony, nie posiada żadnego tytułu do ubezpieczeń. Skarżący podaje, że stara się o przyznanie renty. Ponosi stałe, miesięczne wydatki z tytułu utrzymania: - opłaty eksploatacyjne -228,00 zł; - ochrona zdrowia - ok. 400,00 zł; - inne wydatki (wynajem mieszkania) - 880,00 zł. Jednocześnie nie posiada zobowiązań pieniężnych wobec innych wierzycieli. Posiada samochód Seat [...] z 1996 r. Nie posiada żadnych nieruchomości. Jako inne składniki mienia ruchomego Skarżący wymienia laptop DELL o wartości 1 000,00 zł. Wniosek Skarżącego został rozpatrzony co do istnienia okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 3 i 3a u.s.u.s. Wobec powyższego ustalono, że: -w stosunku do działalności Skarżącego nie było prowadzone postępowanie upadłościowe ani likwidacyjne. W związku z tym przestanki, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4, 4b i 4c u.s.u.s. nie ma zastosowania, - nie ma również zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s., - zadłużenie jest wyższe niż kwota kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, co oznacza brak zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. - nie stwierdzono istnienia przesłanki całkowitej nieściągalności wskazanej w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s., - nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, ale ZUS nie wyczerpał możliwości przymusowego dochodzenia należności. Nie można jednoznacznie stwierdzić, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, a Naczelnik Urzędu Skarbowego lub Komornik Sądowy nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Nie można zatem stwierdzić, aby okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 5 lub 6 u.s.u.s. miały miejsce. Tym samym w ocenie organu w sprawie Skarżącego nie zachodzą przesłanki określone w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., stąd umorzenie należności na ich podstawie jest niemożliwe. Organ ocenił sytuację majątkową Skarżącego w celu określenia, czy jest w stanie spłacać istniejące zadłużenie bez uszczerbku dla swojego podstawowego utrzymania. Miesięczne stałe wydatki związane z utrzymaniem (opłaty eksploatacyjne, ochrona zdrowia i wynajem mieszkania) wynoszą 1 508,00 zł., natomiast aktualnie nie uzyskuje żadnych dochodów. Utrzymuje się z pomocy znajomych i rodziny. W ocenie organu zadeklarowany przez Skarżącego stan majątkowy może utrudniać zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych (żywność, środki czystości itp.). Skarżący jest w wieku aktywności zawodowej (55 lat). Wprawdzie zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej, ale nadal bierze pod uwagę możliwość dalszego jej prowadzenia. Od czasu zawieszenia działalności był aktywny zawodowo - od 5 maja 2021 r. do 31 października 2021 r. był Pan zatrudniony na podstawie umowy o pracę oraz umowy zlecenia. Świadczy to o tym, iż Skarżący wykazuje postawę aktywną pod względem zawodowym. Sytuacja taka nie przemawia za zastosowaniem ulgi ze strony ZUS w postaci umorzenia należności z tytułu składek. Zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do stwierdzenia trwałego ubóstwa oraz uznania, że sytuacja materialna Skarżącego ma charakter definitywny. Ponoszenie kosztów z tytułu miesięcznych opłat czy bieżących wydatków związanych z egzystencją nie stanowi podstawy do umorzenia należności. Nie można uznać, że opłaty np. za gaz czy energię są to nadzwyczajne, czy nieprzewidziane wydatki. Są to wydatki ponoszone przez ogół społeczeństwa. Zdaniem ZUS sytuacja materialna Skarżącego jest trudna, jednak nie można przyjąć, że chwilowy brak dochodu przesądza automatycznie o ziszczeniu się przesłanki z §3 ust.1rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365). W toku postępowania Skarżący nie dołączył dokumentów wskazujących na występowanie trudności w terminowym wywiązywaniu się z podstawowych i bieżących opłat. W związku z powyższym można domniemywać, że realizacja tych opłat odbywa się płynnie, więc nie potwierdza trwałego lub wyjątkowego charakteru występujących trudności. Chwilowo ograniczone możliwości płatnicze nie mogą być uznane za przesłankę wystarczającą do całkowitego umorzenia zaległości. Trudna sytuacja materialna uniemożliwiająca spłatę długów musi zostać udowodniona. Organ podkreślił, że nawet zaistniała sytuacja pandemii nie pozbawiła Skarżącego całkowicie możliwości uzyskiwania dochodów - w 2020 r. uzyskiwał średni miesięczny dochód w wysokości [...] zł miesięcznie. Wprawdzie był on znacznie niższy niż w 2019 r., jednak Skarżący nie zdecydował o likwidacji działalności, jedynie ją zawiesił. Ponad to skorzystał z Tarczy Antykryzysowej w zakresie; - zwolnienia z obowiązku regulowania składek ZUS za okres kwiecień – maj 2020 r.; - wsparcia finansowego w postaci pożyczki w kwocie [...] zł. od Starosty Powiatu R. w 26 maja 2020 r. Skarżący oświadczył, że nie posiada zobowiązań wobec innych wierzycieli. Nie wynika zatem, by konieczność spłaty jakichkolwiek innych zobowiązań była przeszkodą do podjęcia spłaty należności z tytułu składek np. w ramach układu ratalnego, oczywiście po wznowieniu działalności lub uzyskaniu innego źródła dochodów (zatrudnienie lub renta). Organ zauważył, że 7 października 2021 r. Skarżący podpisał z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w R. umowę na ratalną spłatę zobowiązań. Tym samym wnosić należy, że swoją sytuację materialną określił jako umożliwiającą wywiązywanie się z harmonogramu umowy. Zobowiązania wobec ZUS, podobnie jak wobec Urzędu Skarbowego, mają charakter publicznoprawny i powinny być traktowane na równi. Według ZUS Skarżący nie ujawnił swoich aktualnych dochodów, albo korzysta z posiadanych oszczędności lub konkretnej pomocy finansowej osób trzecich. Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów nie wynika, aby Skarżący korzystał z pomocy społecznej, co stanowi potwierdzenie, że dochody pozwalają na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych. Wnosząc o umorzenie należności Skarżący podkreślił swoje problemy zdrowotne. Załączone dokumenty dotyczą okresu od 1970 r. do 1982 r. (problemy natury ortopedycznej). W czerwcu 2020 r. Skarżący zachorował na ostrą niewydolność serca, co uniemożliwiało podejmowanie działań zawodowych. Tym niemniej w piśmie z 27 listopada 2020r. (wpływ do ZUS 1 grudnia 2020 r.) wystąpił do organu z prośbą o ratalną spłatę zadłużenia zaznaczając, że stara się o nowe zlecenia i szuka pracy, ponieważ skończyły się środki pozyskane wcześniej z działalności. Zatem w okresie po zawieszeniu działalności, pomimo problemów zdrowotnych, wykazywał Pan aktywność zawodową. W ocenie organu wystąpienie przesłanki dotyczącej stanu zdrowia uwarunkowane jest nie tylko istnieniem przewlekłej choroby osoby zobowiązanego lub członka jej rodziny, ale także skutkiem choroby w postaci pozbawienia takiej osoby możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego spłatę zadłużenia. Natomiast w sytuacji Skarżącego ta okoliczność nie występuje – Skarżący posiada potencjalne źródło dochodu w postaci działalności gospodarczej, chociaż chwilowo zawieszonej. Poza tym Skarżący nie wykazał, że problemy zdrowotne całkowicie ograniczają możliwość uzyskiwania dochodów i jego dalsze perspektywy zawodowe. Z uwagi na powyższe istnieje realna szansa poprawy sytuacji materialnej przy odpowiednim zaangażowaniu Skarżącego w określonej perspektywie czasowej, a co za tym idzie pozyskania środków na spłatę zadłużenia i po ponownym podjęciu działalności regulowania bieżących należności. W opinii ZUS zastosowanie umorzenia należności byłoby działaniem przedwczesnym i nieuzasadnionym. Nie znalazł uznania organu argument Skarżącego o wpływie pandemii C0VID-19 na jego działalność gospodarczą. Według ZUS nadzwyczajne okoliczności, jakimi są niewątpliwie skutki epidemii, nie stanowią samoistnej przesłanki do umorzenia należności w oparciu o zapisy § 3 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia. Pomimo, iż sytuacja epidemiczna w kraju wpływa na płynność finansową gospodarstw domowych oraz podmiotów gospodarczych to jednak ma charakter przejściowy. Wymienione okoliczności mogłyby stanowić przesłankę umorzenia należności z tytułu składek tylko wtedy, gdy doprowadziłyby do likwidacji przedsiębiorstwa, a co za tym idzie do utraty jedynego źródła zarobkowania. Natomiast w sytuacji Skarżącego ta okoliczność nie ma miejsca. Subiektywne przekonanie Skarżącego o spełnieniu przesłanek i brak bieżących wolnych środków pieniężnych nie uzasadnia rezygnacji z dochodzenia zaległości. Sytuacja majątkowa Skarżącego nie nosi znamion trwałego ubóstwa i nie ma charakteru stałego, a więc nie jest wystarczającym argumentem do wydania pozytywnej decyzji w zakresie umorzenia zaległych składek. Dodatkowo ZUS wspomniał, że wyraził zgodę na regulowanie zaległości w układzie ratalnym, ale Skarżący z tej możliwości nie skorzystał. Wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Skarżący zarzucił ZUS, że ten odmawiając umorzenia należności z tytułu składek nie uwzględnił w sposób należyty wszystkich podanych informacji. Skarżący zawiesił działalność gospodarczą w 2020 r. licząc na to, że problemy zdrowotne zmniejszą się na tyle, że będzie mógł podjąć współpracę z klientami i odzyskać źródło przychodów. Nie nastąpiło to jednak. Praktycznie nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej i zamierza ją zlikwidować w grudniu 2021 r. Jest zatrudniony na umowę o pracę na czas określony 3 miesiące do końca stycznia 2022 r. Jest to praca zdalna, ponieważ jego stan zdrowia wciąż nie pozwala na podjęcie normalnej pracy. Ma przyznaną rentę do 30 września 2023 r. Nie ogłaszał upadłości, ponieważ nie ma żadnych wierzytelności poza ZUS i Urzędem Skarbowym za rok 2020 r. Skarżący nie rozumie, że ZUS nie stwierdził majątku, z którego można prowadzić egzekucję, skoro jedyne jego wartościowe składniki to samochód z 1996 roku - Seat [...] oraz laptop Dell. Wartość obu nie przekracza 3000 zł. Skarżący podniósł, że pandemia spowodowała jego problemy zdrowotne i odebrała możliwość zarabiania. Stała się też przyczyną jego problemów ze spłatą należności. Otrzymana pomoc w wysokości 2 razy [...] zł uniemożliwiła zawieszenia działalności gospodarczej do końca 2020 roku i w tym czasie należne składki do ZUS wielokrotnie przekroczyły przyznaną pomoc i spowodowały wzrost należności. Stan zdrowia Skarżącego nie pozwala na podjęcie pracy, która przynosiłaby dochody umożliwiające spłatę należności wobec ZUS. Środki, którymi dysponuje, nie pozwalają na lepsze leczenie, z uwagi na wysoki koszt lekarstw. Dlatego też umowa o pracę jest na czas określony, na 3 miesiące do 31 stycznia 2022 r. i nie wiadomo, czy zostanie przedłużona ze względu na problemy ze zdrowiem. Nie jest prawdą, że w okresie od 5 maja 2021 r. do 31 października 2021 r. Skarżący był aktywny zawodowo. Oba rodzaje umów były dla pracy zdalnej. Pierwsza umowa trwała niedługo, ponieważ stan zdrowia nie pozwalał mi na to, by wypełniać obowiązki pracownika według potrzeb pracodawcy. Umowa zlecenie był bardzo nisko płatna tj. 20 zł brutto na godzinę. Dodatkowo mógł zarobić na sprzedaży produktów, jednak znalazł jedynie trzech klientów zainteresowanych zakupem. Pomagał w sprzedaży karm dla psów i kotów oraz suplementów dla psów i koni. Ceny były jednak wysokie co stanowiło barierę wejścia firmy na rynek. Z obu rodzajów zatrudnienia uzyskiwałem bardzo niskie przychody. Z oświadczenia Skarżącego wynika, że nie posiada żadnych należności wobec wierzycieli. Jako osoba prywatna spłaca kredyt w PKO BP, który wziął w 2020 r. aby mieć możliwość przeżyć w trakcie choroby. W odpowiedzi na skargę ZUS podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podkreślił, że Skarżący jest w wieku aktywności zawodowej. Po zawieszeniu działalności wykonywał pracę na podstawie umowy o pracę oraz umowy zlecenia. Jak wynika ze skargi, jest uprawniony do świadczenia rentowego przyznanego do 30 września 2023r. Pandemia nie pozbawiła go możliwości uzyskiwania dochodów - w 2020r. uzyskiwał średniomiesięczny dochód w wysokości [...] zł. Skorzystał z uregulowań Tarczy Antykryzysowej - został zwolniony z obowiązku regulowania składek na kwiecień i maj 2020r. oraz uzyskał od Starosty Powiatu R. wsparcie finansowe w kwocie [...] zł. Z ustaleń Zakładu wynika także, że Skarżący podpisał z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego umowę ratalną - zatem swoją sytuację materialną ocenił jako umożliwiającą stopniową spłatę zadłużenia. Wystąpienie okoliczności związanych ze stanem zdrowia uwarunkowane jest nie tylko istnieniem przewlekłej choroby osoby zobowiązanego lub członka rodziny, ale także skutkiem choroby w postaci pozbawienia takiej osoby możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego spłatę zasłużenia. Tego rodzaju sytuacja u Skarżącego nie występuje. W replice Skarżący ponownie odniósł się do stanowiska ZUS w kwestii jego sytuacji majątkowej i zdrowotnej. Podkreślił, że nie posiada żadnych składników majątkowych, które mogłyby zaspokoić kwoty wskazane przez ZUS. Niewydolność serca uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej ani podjęcie pracy zawodowej. Zarobione środki oraz renta zdrowotna po odjęciu kosztów nie są wystarczające, by spłacić zaległość i nabywać jakiekolwiek dobra materialne. Średniomiesięcznie dysponuje kwotą [...] zł, przy kosztach stałych (czynsz, kredyty, telefon, paliwo) w kwocie [...] zł pozostaje na życie ok. 600 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: p.p.s.a.), wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Skarżący wniósł o umorzenie należności z tytułu składek. Przechodząc do oceny merytorycznej stanowiska organu o odmowie umorzenia skarżącemu zaległości składkowych za objęte zaskarżoną decyzją okresy rozliczeniowe podkreślenia wymaga, że ZUS wyposażony został w kompetencję do umorzenia należności z tytułu tych składek w przypadku stwierdzenia ustalonych ustawowo przesłanek umorzenia. Obowiązujące przepisy przewidują mianowicie, że umorzenie należności jest możliwe w przypadku całkowitej nieściągalności, o której mowa w art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s., bądź istnienia uzasadnionego przypadku, o którym mowa w art. 28 ust. 3a tej ustawy. Przedmiotem postępowania o umorzenie należności jest zatem wyjaśnienie kwestii dotyczących istnienia materialnoprawnej podstawy umorzenia, jaką jest całkowita nieściągalność, a w przypadku jej braku - zaistnienie uzasadnionego przypadku w stosunku do płatnika składek. Organ administracyjny rozstrzygając w sprawie dotyczącej umorzenia winien przeprowadzić postępowanie w zakresie ustalenia przesłanek ustawowych umorzenia i w zależności od jego wyniku orzec o umorzeniu lub o odmowie umorzenia należności. Na podstawie art. 28 ust. 1 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. Może mieć to miejsce tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a (art. 28 ust. 1 u.s.u.s.). Zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że doszło do całkowitej nieściągalności należności został określony w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., zgodnie z którym, nieściągalność ta zachodzi, gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1228 i 2320); 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym; 4c) ogłoszono upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Wyliczenie zawarte w powyższym przepisie jest wyczerpujące, a zatem stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. Według art. 28 ust. 3a u.s.u.s. należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną, ale nie obligatoryjną, możliwość umorzenia powstałego wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zadłużenia. W kontekście powyższego wyjaśnić trzeba, że organ był zobowiązany tak prowadzić postępowanie, aby jak najwszechstronniej wyjaśnić wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy oraz jak najstaranniej wyjaśnić podstawy faktyczne i prawne rozstrzygnięcia. Podkreślić jednakże w tym miejscu dodatkowo należy, że chociaż w polskim prawie administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, obligująca organ do zebrania materiału dowodowego, nie może ona jednak zastąpić aktywności dowodowej samego wnioskodawcy. W postępowaniu o udzielenie ulgi w płatności należności składkowych to osoba zainteresowana powinna wskazać wszelkie dowody i okoliczności wiążące się z dochodzonym umorzeniem ciążących na niej zobowiązań. Skoro bowiem Skarżący domaga się uznania jego argumentów, wskazujących na szczególne okoliczności w sprawie, to powinien okazać dowody potwierdzające jego twierdzenia, bądź wskazać gdzie takowe organ może pozyskać. Prawidłowość postępowania dowodowego nie zależy od tego, czy zapadła decyzja jest satysfakcjonująca dla Skarżącego O wyjątkowości okoliczności podnoszonych przez Skarżącego nie może przesądzać też jego subiektywne przekonanie, gdyż muszą to być takie okoliczności, które ze względów obiektywnych mogą być potraktowane jako szczególne. Uwaga ta ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie, gdyż w przypadku dozwolonego prawem umorzenia, pomimo braku całkowitej nieściągalności składek, ustawodawca - inaczej niż w przypadku przesłanki całkowitej nieściągalności - kształtuje ciężar dowodu, podkreślając obowiązek aktywności dowodowej zobowiązanego. Podstawę analizy zasadności żądania strony o umorzenie przedmiotowych należności stanowiły prawidłowo przywołane przez ZUS przepisy art. 28 ust. 3 w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że w kontrolowanej sprawie organy ubezpieczeniowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i dokonały jego trafnej oceny prawnej. Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek nieopłacone w terminie podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. W toku prowadzonego postępowania ZUS badał istnienie okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Efektem przeprowadzonych czynności są ustalenia, według których w stosunku do działalności gospodarczej Skarżącego nie było prowadzone postępowanie upadłościowe ani likwidacyjne. W związku z tym przestanki, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4, 4b i 4c u.s.u.s. nie zachodzą. Z przyczyn oczywistych, nie ma zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. Zadłużenie jest wyższe niż kwota kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, co oznacza że przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. nie ma zastosowania. Co do przesłanki całkowitej nieściągalności wskazanej w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. stwierdzono, iż nie nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący zawiesił działalność gospodarczą czyli nadal posiada status przedsiębiorcy. Powyższe oznacza, że w rozpatrywanym przypadku całkowita nieściągalność, o której mowa w art. 28 ust 3 pkt 3 u.s.u.s. Wobec Skarżącego nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, ZUS nie wyczerpał możliwości przymusowego dochodzenia należności. Nie można jednoznacznie stwierdzić, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Naczelnik Urzędu Skarbowego lub Komornik Sądowy nie stwierdził braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Wobec tego nie można zatem stwierdzić, aby okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 5 lub 6 u.s.u.s., zaistniały w sprawie. Trzeba w tym miejscu zwrócić uwagę, że do wypełnienia hipotezy powyższej normy dochodzi jedynie wtedy, gdy podjęta przez organ egzekucyjny czynność (wydane orzeczenie) stwierdza brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Tym samym postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego musi być orzeczeniem, które oprócz formalnego zakończenia postępowania egzekucyjnego stwierdza równocześnie brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję (zob. wyrok WSA w Gdańsku z 6 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 315/21). Sąd w pełni zatem podziela stanowisko ZUS, że w aktualnym stanie sprawy wobec Skarżącego nie zachodzi żaden z przypadków całkowitej nieściągalności, enumeratywnie wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. W tej sytuacji, w ocenie Sądu uprawnione jest stanowisko organu, że istnieją możliwości dalszego chociażby częściowego uregulowania przez stronę zaległych składek i że na obecnym etapie nie da się stwierdzić, że w wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie odzyska się w przyszłości całości bądź części zobowiązania składkowego. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że ustawowym obowiązkiem ZUS jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności. Zatem w sytuacji, gdy organ dostrzega jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek, to podjęte negatywne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie, nie może być uważane za dowolne. Mimo braku całkowitej nieściągalności, w odniesieniu do osób ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami tych składek, a więc osób płacących składki na własne ubezpieczenie społeczne, omawiana ustawa przewiduje również możliwość umorzenia należności z tytułu składek (odsetek za zwłokę) w uzasadnionych przypadkach (art. 28 ust. 3a u.s.u.s.). Ich wskazanie pozostawione zostało ministrowi właściwemu do spraw zabezpieczenia społecznego w upoważnieniu ustawowym zawartym w art. 28 ust. 3b u.s.u.s, aby w drodze rozporządzenia określił szczegółowe zasady tego umarzania, z uwzględnieniem przesłanek uzasadniających to umorzenie przy wzięciu pod uwagę ważnego interesu osoby zobowiązanej do opłacenia należności z tytułu składek oraz stanu finansów ubezpieczeń społecznych. Działając na mocy powyższego upoważnienia Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej wydał w dniu 31 lipca 2003 r. rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), w którym to rozporządzeniu zawarta została zasada (§ 3 ust. 1), że Zakład Ubezpieczeń Społecznych może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, iż ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku, gdy opłacenie tych należności pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. ZUS zbadał istnienie w sprawie przesłanek określonych w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Ustalił, że Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie uzyskuje żadnych dochodów, pomagają mu znajomi i rodzina. Miesięczne stałe wydatki związane z utrzymaniem (opłaty eksploatacyjne, ochrona zdrowia i wynajem mieszkania) wynoszą 1 508,00 zł. W ocenie ZUS zadeklarowany przez Skarżącego stan materialny może aktualnie utrudniać zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych (żywność, środki czystości itp.), ale Skarżący jest w wieku aktywności zawodowej (55 lat). Z faktu zawieszenia działalności gospodarczej organ wywiódł, że Skarżący bierze pod uwagę możliwość dalszego jej prowadzenia. Świadczy o tym to, że od czasu zawieszenia działalności był aktywny zawodowo - od 5 maja 2021 r. do 31 października 2021 r. był zatrudniony na podstawie umowy o pracę oraz umowy zlecenia. Wobec tego według organu nie ma podstaw do stwierdzenia trwałego ubóstwa oraz uznania, że sytuacja materialna ma charakter definitywny. Potwierdza to zresztą sam Skarżący, który w piśmie z dnia 5 czerwca 2022 r, wskazuje, że miesięcznie dysponuje kwotą [...] zł. Jest to kwota znacznie przewyższająca minimum socjalne wyznaczone na poziomie 719 zł dla osoby mieszkającej samotnie. Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie na gruncie omawianego przepisu podkreśla się, że umorzenie należności jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie trudnych, gdy ze względu na stan zdrowia, inne względy społeczne i brak szans na uzyskiwanie dochodów nie jest możliwe wywiązywanie się ze zobowiązań wobec ZUS. W związku z tym trudna sytuacja materialna uniemożliwiająca spłatę długów musi zostać udowodniona i mieć charakter trwały, a więc występować w dłuższym okresie czasu (wyrok WSA w Opolu z 15 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Op 104/22). W przypadku przesłanek umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne ustawodawca pozostawił Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych swobodę w uznaniu zasadności podstaw umorzenia, stanowiąc o możliwości, a nie konieczności zastosowania tej ulgi w razie zaistnienia mających ją uzasadniać zdarzeń, co podejmowanym w tym zakresie decyzjom nadaje charakter tzw. decyzji uznaniowych. Uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie umorzenia zaległych należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oznacza, że z woli ustawodawcy nawet stwierdzenie istnienia przesłanki w postaci ważnego interesu osoby zobowiązanej do opłacenia tych należności, której wystąpienie jest warunkiem wstępnym ewentualnego umorzenia, organ rentowy ma możliwość dokonania swobodnego wyboru w ocenie tego, czy zachodzi przypadek uzasadniający to umorzenie. Ulga w postaci umorzenia zaległości składkowych czy odsetek stanowi niewątpliwie odstępstwo od reguły, jaką jest płacenie składek ubezpieczeniowych, zatem musi ona mieć charakter wyjątkowy, związany z wystąpieniem zdarzeń o takim też charakterze, z reguły od samego zobowiązanego niezależnych. Kontrola sądowa legalności decyzji wydanych w ramach tzw. uznania administracyjnego sprowadza się w związku z tym jedynie do badania, czy w procesie dochodzenia do tych rozstrzygnięć organ rentowy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych, jakie wskazywać mogłyby na ważny interes zobowiązanego oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów. Mając na uwadze to, że uznaniowy charakter omawianych decyzji ograniczony został przez prawodawcę kierunkowymi dyrektywami wyboru rozstrzygnięcia, istotnym jest, aby w procesie dochodzenia do tego wyboru dokonujący go organ uwzględniał te kierunkowe dyrektywy w oparciu o wszechstronnie zgromadzony materiał dowodowy, wskazany głównie przez zobowiązanego i przez organ należycie zweryfikowany oraz w oparciu o jego wszechstronną ocenę, która swój zewnętrzny wyraz winna znaleźć w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, wskazującym na ewentualny brak prawnych przesłanek do zastosowania umorzenia, względnie na racjonalne przyczyny uznania, że przesłanki te nie dają wystarczających podstaw do zastosowania żądanej ulgi. Brak takiego uzasadnienia zasadnym czyniłby bowiem wniosek, iż rozstrzygnięcie o odmowie zastosowania ulgi oparte zostało nie na racjonalnym uznaniu, lecz podyktowane zostało dowolnością ocen. W ocenie Sądu sposób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w szczególności zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz dokonane na jego podstawie ustalenia pozwalają uznać, że organ prawidłowo stwierdził, że nie zachodzą żadne przesłanki pozwalające na stwierdzenie całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek. Uniemożliwia to pozytywne rozstrzygnięcie wniosku w żądanym zakresie na podstawie art. 28 u.s.u.s. Sąd zauważa, że w przypadku Skarżącego nie można mówić o wystąpieniu przesłanki całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek bowiem uzyskuje stały dochód z tytułu renty. Należy tu przywołać stanowisko NSA, według którego uzyskiwanie stałego dochodu z tytułu emerytury niewątpliwie powoduje, że istnieje możliwość dochodzenia zapłaty zaległych składek (wyrok NSA z 16.02.2022 r., I GSK 1304/21, LEX nr 3333909. Odnieść się także należy do posiadanych przez Skarżącego zobowiązań z innych tytułów (kredyt zaciągnięty w 2020 r.). Obowiązek spłaty należności cywilnoprawnych nie stanowi przesłanki wykluczającej spłatę zobowiązań z tytułu składek, zaś zobowiązania wobec ZUS nie mogą być pominięte i potraktowane drugorzędnie wobec zobowiązań cywilnoprawnych. Zauważyć też należy, że prowadzenie każdej działalności gospodarczej wiąże się z ryzykiem, spoczywa na przedsiębiorcy i nie może być przerzucane na budżet Państwa. Decydując się bowiem na założenie działalności gospodarczej Skarżący powinien być świadomy, że zobowiązuje się do opłacenia należnych składek z tytułu prowadzenia działalności za każdy miesiąc kalendarzowy, w ustawowo określonych terminach. Obowiązek ten istnieje od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności, aż do dnia zaprzestania jej wykonywania, niezależnie od osiąganych przychodów, a nawet strat, czy też pojawiających się w trakcie prowadzenia działalności problemów. Obligatoryjność opłacania składek dotyczy wszystkich płatników składek a brak płynności finansowej nie powinien być równoważony ze środków stanowiących przychody ZUS. Sąd nie neguje, że sytuacja finansowa Skarżącego w związku z narosłym zadłużeniem jest trudna, zauważa jednak, że ograniczone obecnie możliwości płatnicze nie są wynikiem nadzwyczajnych okoliczności. Organ, nie negując trudnego położenia wnioskodawcy, prawidłowo akcentował, że sytuacja strony nie ma charakteru definitywnego i nieodwracalnego. Nie zaszły również pozostałe przesłanki z art. 28 u.s.u.s. W zakresie powyższych przesłanek organ dokonał prawidłowych ustaleń, ponieważ materiał dowody zgromadzony w sprawie nie przysporzył żadnych informacji, aby w sprawie prowadzone było postępowanie na podstawie ustawy Prawo upadłościowe, co wyklucza ziszczenie się przesłanek z punktów 2, 4 i 4b. Nie zaszła też przesłanka z pkt 1 (z przyczyn oczywistych, dotyczy ona bowiem sytuacji, gdy dłużnik zmarł), ani z pkt 4a (koszty upomnienia nie przekraczają kwoty zadłużenia). Biorąc pod uwagę otrzymywane świadczenie emerytalne z tego świadczenia, nie można mówić o spełnieniu przesłanki z pkt 3, pkt 5 i pkt 6, o czym była mowa wyżej. Wobec tak ustalonego stanu faktycznego organ, analizując możliwości spłaty zadłużenie skarżącego wobec ZUS, prawidłowo ocenił, że sytuacja finansowa Skarżącego nie nosi znamion ubóstwa i nie zagraża jego egzystencji. Z treści powołanego wyżej przepisu rozporządzenia (§ 3 ust. 1 pkt 1) wynika bowiem, że podstawą do uznania wystąpienia ww. przesłanki jest brak możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, czego w przypadku skarżącego nie stwierdzono. Nie można przy tym przyjąć, że decyzja odmowna narazi skarżącego na pogorszenie warunków bytowych. Przedstawione przez Skarżącego okoliczności dowodzą wprawdzie, że aktualna sytuacja finansowa ogranicza jednorazową spłatę zadłużenia, lecz nie przesądza o braku możliwości spłaty zadłużenia w dłuższej perspektywie czasu. Jakkolwiek sytuacja Skarżącego, zobowiązanego do zapłaty zaległych składek jest niewątpliwie trudna, to jednak ma on obiektywną możliwość uiszczenia zaległości przynajmniej w ratach. W tej sytuacji umorzenie zaległych składek byłoby przedwczesne. Oczywiście może to wymagać od Skarżącego poniesienia wielu wyrzeczeń, choćby związanych z ograniczeniem wydatków do niezbędnych, służących pokryciu najbardziej podstawowych potrzeb, ale są to normalne konsekwencje obowiązku regulowania ustawowych należności. Oczywistym jest również to, że egzekwowanie należnych składek zawsze będzie odbierane przez zobowiązanego jako uciążliwość i niemożność zaspokojenia określonych potrzeb. Nie oznacza to jednak braku możliwości spłaty zadłużenia. Sąd nie znajduje podstaw do zakwestionowania prawidłowości ustaleń poczynionych w zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie. Przedstawione okoliczności potwierdzają, że w sprawie doszło do rozpatrzenia całości materiału dowodowego. Zakład przy ocenie stanu sprawy, z punktu widzenia przesłanki opisanej w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, wziął pod uwagę sytuację finansową i życiową Skarżącego przez niego wykazaną. Prawidłowe jest również stanowisko organu o niewystąpieniu w sprawie przesłanek z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia (tj. klęski żywiołowej lub innych nadzwyczajnych zdarzeń), a także z punktu 3 tego przepisu, czyli przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Ustawowym obowiązkiem ZUS jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności. Zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne są uprzywilejowane i podlegają - co do zasady - zaspokojeniu przed innymi należnościami (art. 24 ust. 3 u.s.u.s.). Umorzenie należności z tytułu składek stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania. Biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Jeżeli zatem, tak jak w niniejszej sprawie, istnieje możliwość wyegzekwowania należności choćby w części to negatywne dla strony rozstrzygnięcie nie może być uważane za dowolne. Mając powyższe na względzie Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta nie narusza prawa. Końcowo podkreślić należy, że wniosek o umorzenie należności składkowych na rzecz ZUS nie korzysta z powagi rzeczy osądzonej, a więc może być ponawiany w przypadku zmiany stanu faktycznego lub po uzyskaniu nowych dowodów. Stąd też skarżący może wystąpić do organu rentowego z nowym wnioskiem, wskazując na nowe okoliczności sprawy, o ile takowe zaistniały po wydaniu zaskarżonej decyzji, a ich charakter wskazywałby na pogorszenie sytuacji życiowej, będącej podstawą dotychczas podjętej przez organ negatywnej decyzji. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI