III SA/Gl 1514/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2008-03-11
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek akcyzowyenergia elektrycznaźródła niekonwencjonalnepaliwa kopalnegaz koksowniczyzwolnienie podatkoweinterpretacja przepisówrozporządzenie Ministra Finansów

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą podatku akcyzowego od energii elektrycznej, uznając, że sprzedaż energii elektrycznej pochodzącej ze współspalania węgla kamiennego (paliwa kopalnego) i gazu koksowniczego nie kwalifikuje się do zwolnienia jako pochodząca ze źródeł niekonwencjonalnych.

Spółka Elektrociepłownia "A" zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, która określiła prawidłową wysokość zobowiązania w podatku akcyzowym. Spółka zaniżyła podstawę opodatkowania, błędnie stosując zwolnienie na podstawie § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów, uznając energię z gazu koksowniczego za pochodzącą ze źródła niekonwencjonalnego. Organy podatkowe uznały, że współspalanie węgla kamiennego (paliwa kopalnego) z gazem koksowniczym wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że definicja źródła niekonwencjonalnego wyklucza wykorzystanie organicznych paliw kopalnych, nawet jeśli współspalane są inne substancje.

Sprawa dotyczyła skargi Elektrociepłowni "A" Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego określającą spółce zobowiązanie w podatku akcyzowym za określony okres. Problem prawny sprowadzał się do interpretacji § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego, który zwalniał z akcyzy sprzedaż energii elektrycznej pochodzącej ze źródeł niekonwencjonalnych (nie wykorzystujących w procesie spalania organicznych paliw kopalnych) lub odnawialnych. Spółka stosowała to zwolnienie, twierdząc, że energia elektryczna wytworzona z wykorzystaniem gazu koksowniczego jest energią ze źródła niekonwencjonalnego. Organy podatkowe uznały, że ponieważ w procesie produkcji energii elektrycznej wykorzystywano również węgiel kamienny, który jest organicznym paliwem kopalnym, zwolnienie nie przysługuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę spółki. Sąd podkreślił, że literalne brzmienie przepisu § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia wyklucza kwalifikowanie źródła jako niekonwencjonalnego, jeśli w procesie spalania wykorzystywane są organiczne paliwa kopalne, nawet jeśli współspalane są inne substancje, takie jak gaz koksowniczy. Sąd uznał, że węgiel kamienny jest bezspornie organicznym paliwem kopalnym, a jego współspalanie z gazem koksowniczym uniemożliwia zastosowanie zwolnienia. Sąd nie podzielił argumentacji spółki o konieczności powołania biegłego ani zarzutów naruszenia przepisów proceduralnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sprzedaż energii elektrycznej pochodzącej ze współspalania węgla kamiennego i gazu koksowniczego nie może być uznana za pochodzącą ze źródła niekonwencjonalnego, ponieważ przepis ten wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia, gdy w procesie spalania wykorzystywane są organiczne paliwa kopalne.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na literalnym brzmieniu przepisu, który jednoznacznie rozróżnia źródła niekonwencjonalne od odnawialnych. W przypadku źródeł niekonwencjonalnych, kluczowe jest niewykorzystywanie organicznych paliw kopalnych. Ponieważ węgiel kamienny jest organicznym paliwem kopalnym, jego współspalanie z gazem koksowniczym dyskwalifikuje źródło jako niekonwencjonalne, nawet jeśli gaz koksowniczy sam w sobie nie jest paliwem kopalnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

rozp. MF z 22.03.2002 r. art. § 11 § pkt. 14 lit. a

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego

Zwalnia się z akcyzy sprzedaż energii elektrycznej pochodzącą ze źródeł niekonwencjonalnych – źródeł, które nie wykorzystują w procesie przetwarzania spalania organicznych paliw kopalnych. Współspalanie organicznego paliwa kopalnego (węgla kamiennego) z innym nośnikiem energii (gazem koksowniczym) wyklucza możliwość zakwalifikowania źródła jako niekonwencjonalnego.

Pomocnicze

u.p.t.u. i p.a. art. art. 34 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

p.p.s.a. art. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.g.g. art. art. 5 § ust. 1

Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze

Użyte do zdefiniowania pojęcia "organiczne źródło kopalne" w kontekście węgla kamiennego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Współspalanie węgla kamiennego (organicznego paliwa kopalnego) z gazem koksowniczym wyklucza możliwość zakwalifikowania źródła energii elektrycznej jako niekonwencjonalnego w rozumieniu § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r.

Odrzucone argumenty

Gaz koksowniczy jest produktem sztucznym i wtórnym, a nie organicznym paliwem kopalnym, co powinno pozwolić na zastosowanie zwolnienia. Spalanie gazu koksowniczego chroni środowisko i stanowi korzyść gospodarczą. Organ podatkowy naruszył przepisy proceduralne, nie rozwijając wystarczająco argumentacji dotyczącej braku produkcji energii ze źródeł niekonwencjonalnych. Konieczność powołania biegłego w celu ustalenia, czy gaz koksowniczy jest paliwem kopalnym.

Godne uwagi sformułowania

"organiczne paliwo kopalne" "źródła niekonwencjonalne – źródła, które nie wykorzystują w procesie przetwarzania spalania organicznych paliw kopalnych" "jakiekolwiek wykorzystanie organicznych paliw kopalnych dyskwalifikuje dane źródło pochodzenia energii elektrycznej jako źródło niekonwencjonalne." "węgiel kamienny stanowi organiczne źródło kopalne." "sam fakt wykorzystywania w procesie przetwarzania spalania: organicznych źródeł kopalnych tu: węgla kamiennego z innym nośnikiem energii tu: z gazem koksowniczym nie pozwala na zaliczenie energii elektrycznej jako pochodzącej ze źródła niekonwencjonalnego"

Skład orzekający

Ewa Karpińska

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Brandys-Kmiecik

członek

Katarzyna Golat

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku akcyzowego dla energii elektrycznej pochodzącej ze źródeł niekonwencjonalnych, w szczególności w kontekście współspalania różnych paliw."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2003 r. i konkretnego rozporządzenia. Definicje źródeł energii mogły ulec zmianie w późniejszych przepisach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie podatkowym i energetycznym ze względu na szczegółową analizę definicji źródeł niekonwencjonalnych i ich zastosowanie w praktyce. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.

Energia z węgla i gazu: Czy to źródło niekonwencjonalne? Sąd rozstrzyga spór o podatek akcyzowy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 1514/07 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2008-03-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2007-11-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Brandys-Kmiecik
Ewa Karpińska /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Golat
Symbol z opisem
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne
Podatek akcyzowy
Sygn. powiązane
I GSK 779/09 - Wyrok NSA z 2010-04-29
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 27 poz 269
par. 11 pkt. 14 lit. a
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska (spr.), Sędziowie Asesor WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Asesor WSA Katarzyna Golat, Protokolant St. sekr. sąd. Beata Jacek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi Elektrociepłowni ,,A’’ Sp. z o.o. w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w G. z dnia [...] r. nr [...] określającą Elektrociepłowni "A" Spółka z o.o. z siedzibą w R. prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za [...] r. w kwocie [...] zł oraz wysokość zaległości podatkowej w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w dniach od [...] r. do [...] r. została przeprowadzona kontrola w Elektrociepłowni "A" Spółka z o.o. w zakresie wywiązywania się z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego zakresie podatku akcyzowego od energii elektrycznej za okres od [...]r. do [...]r.. W wyniku tej kontroli stwierdzono, iż w deklaracji dla podatku akcyzowego AKC-2 za ten miesiąc Spółka zaniżyła podstawę opodatkowania z tytułu sprzedaży energii elektrycznej, bowiem nieprawidłowo zastosowała zwolnienie z podatku akcyzowego na podstawie § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 27, poz. 269 ze zm.). Kwota podatku akcyzowego objętego przedmiotowym zwolnieniem wyniosła [...] zł (równowartość określonej zaległości podatkowej), bowiem Elektrociepłownia "A" uznała energię elektryczną pochodzącą z wykorzystania w procesie przetwarzania gazu koksowniczego za wyrób pochodzący ze źródła niekonwecjonalnego, której sprzedaż jest zwolniona os podatku akcyzowego.
Naczelnik Urzędu Celnego w G. nie uznał zasadności zastosowanego zwolnienia i wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] r., w której podstawach prawnych powołał art. 207 § 1 i § 2, art. 21 § 1 i § 3, art. 51 § 1, art. 53 § 1, § 3 i § 4, art. 55 § 1 Ordynacji podatkowej, art. 34 ust. 1, art. 34a, art. 35 ust. 2c, art. 36 ust. 3, art. 37 ust. 1a ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) określił zobowiązanie i zaległość podatkową z tytułu podatku akcyzowego w kwotach jak wyżej. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, iż jak wynika z ustaleń kontroli, źródłem energii w Elektrociepłowni "A" Sp. z o.o. jest instalacja wytwarzająca energię elektryczną zlokalizowana w R., przy ul. [...], wyposażona w [...] kotły zasilające w parę [...] turbozespoły o łącznej zainstalowanej mocy elektrycznej [...] MW. "Energia elektryczna pochodzi z przetworzenia paliwa węglowego, gazu koksowniczego oraz biomasy. Paliwem węglowym jest tutaj węgiel kamienny, który jest niewątpliwie organicznym paliwem kopalnym czyli źródłem konwencjonalnym. W jednostce wytwórczej spalany jest węgiel wspólnie z gazem koksowniczym i biomasą." Organ I instancji stwierdził, iż zgodnie z § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego (dalej powoływane jako rozporz. MF z 22.03.2002 r.) zwalnia się z akcyzy sprzedaż energii elektrycznej pochodzącej ze źródeł niekonwencjonalnych – źródeł, które nie wykorzystują w procesie przetwarzania spalania organicznych paliw kopalnych lub ze źródeł odnawialnych – źródeł wykorzystujących w procesie przetwarzania niezakumulowaną energię rzek, wiatru, biomasy oraz energię promieniowania słonecznego, a zatem zwolnienia z podatku akcyzowego dotyczą tylko i wyłącznie sprzedaży energii elektrycznej pochodzącej ze źródeł zdefiniowanych w podanym przepisie czyli tylko i wyłącznie ze źródeł, które wykorzystują w procesie przetwarzania tylko paliwa nieorganiczne lub tylko biomasę. Wskazał więc, iż z przepisu tego wynika, że na gruncie prawa polskiego za źródło energii uważa się instalację wytwórczą, a nie zasób czyli nośnik pierwotny tej energii jak to jest określone w przepisach prawa unijnego. Zdaniem Naczelnika Urzędu Celnego w G. zwolnienie będzie przysługiwało tylko w przypadku wykorzystania w instalacji wytwórczej wyłącznie niekonwencjonalnych bądź odnawialnych zasobów energii.
Nadto organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji zaakcentował, że podatnik prowadzi działalność gospodarczą w oparciu o koncesję (decyzja Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia [...] r. ), która polega na wytworzeniu energii elektrycznej w jednym źródle własnym określanym jako Elektrociepłownia "A", zlokalizowanym w R. przy ul. [...], wyposażonym w [...] kotły parowe, zasilające w parę [...] turbozespoły o łącznej zainstalowanej mocy elektrycznej [...] MW. Energia elektryczna pochodząca z przetworzenia paliwa węglowego oraz gazu koksowniczego, wytwarzana jest w skojarzeniu z wytwarzaniem ciepła. Zaprezentował też cykl produkcyjny energii elektrycznej, który został przedstawiony na schemacie technologicznym producenta.
Nadto organ podatkowy podał, iż w dniu [...]r. wpłynęły zastrzeżenia i wyjaśnienia do protokołu kontroli z dnia [...]r., w których pełnomocnik Spółki wnosił m.in. o uzupełnienie materiału dowodowego o opinię biegłego, powołanego przez organ podatkowy, celem stwierdzenia czy gaz koksowniczy jest paliwem kopalnym i może być uznany za paliwo konwencjonalne w rozumieniu § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia z dnia 22.03. 2002 r.. Odpowiadając na ten wniosek, stwierdzono, że: "powołanie biegłego jest bezzasadne, ponieważ Elektrociepłownia "A" Spółka z o.o. w jednym źródle wytwarzającym energię elektryczną tj. w Zakładzie nr [...] zlokalizowanym w R. przy ulicy [...], zużywała do produkcji energii elektrycznej w całym okresie kontrolowanym węgiel kamienny i gaz koksowniczy. Węgiel kamienny jest tutaj bez wątpienia organicznym paliwem kopalnym, co eliminuje niniejsze źródło jako źródło niekonwencjonalne".
Od decyzji tej Elektrociepłownia "A" wniosła odwołanie, w którym zarzuciła rażące naruszenie § 11 pkt 14 rozporz. MF z 22.03.2002 r. poprzez uznanie, że w przypadku produkcji energii elektrycznej z wykorzystaniem źródeł konwencjonalnych wraz ze źródłami niekonwencjonalnymi w tym samym obiekcie zwolnienie podatkowe nie może mieć miejsca oraz naruszenie art. 120, 121, 122, 124, 125 Ordynacji podatkowej i wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu, po przytoczeniu obszernych fragmentów z uzasadnienia decyzji organu podatkowego I instancji, podniosła, iż wywody te nie są trafne, ponieważ przedmiotem sporu uczyniono wyłącznie kwestię połączenia spalania węgla kamiennego i gazu koksowniczego w jednym obiekcie Elektrociepłowni "A" w R. Zarzuciła, iż nieprawidłowo został zinterpretowany schemat technologiczny oraz postanowienia koncesji, a prawidłowa interpretacja tych dowodów musi prowadzić do następującego twierdzenia: Elektrociepłownia "A" w R. pracuje w układzie kolektorowym, wyposażona jest w [...] kotły parowe produkujące parę dla potrzeb wytwarzania ciepła jak i energii elektrycznej (na turbozespołach). Elektrociepłownia pracująca w układzie kolektorowym, pozwala w sposób bezinwestycyjny na selekcjonowanie ciągów technologicznych zarówno co do techniki spalania paliw jak też transportu i produkcji mediów energetycznych (wytwarzania ciepła i energii elektrycznej). Natomiast biorąc pod uwagę definicję instalacji użytą przez organ podatkowy, to łącznie kocioł parowy nr [...] zasilany wyłącznie gazem, rozdzielacz pary nr [...] i turbogenerator nr [...] spełniają warunki dla ustalenia, że stanowią łącznie instalację wytwórczą. Zdaniem Spółki powyższe okoliczności wymagają opinii biegłego. Zaakcentowała też, iż metody górnicze pozyskania gazu koksowniczego po prostu nie istnieją, a zatem zbywanie energii elektrycznej pochodzącej ze spalania gazu koksowniczego musi być uznane za sprzedaż energii pochodzącej ze źródeł niekonwencjonalnych. Zdaniem odwołującej się organ wprowadził dodatkowe wymogi zastosowania zwolnienia podatkowego, które nie są usprawiedliwione ani wykładnią gramatyczną, ani wykładnia funkcjonalną.
Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją z [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż przedmiotem sporu jest interpretacja przepisu § 11 pkt 14 lit. a) rozporz. MF z 22.03.2002 r.. Zdaniem organu regulacja zawarta w tym przepisie "podyktowana była niewątpliwie względami ekologicznymi, polegającymi na wdrożeniu koncepcji promujących rozwiązania zapewniające ochronę przed powstającymi zanieczyszczeniami poprzez m.in. zapobieganie i ograniczanie emisji szkodliwej dla środowiska. Z literalnej płaszczyzny przytoczonych powyżej przepisów wynika, iż zwalnia się od akcyzy energię elektryczną wytwarzaną ze źródeł niekonwencjonalnych, ale tylko wytworzoną z tych źródeł w całości. Natomiast z akt sprawy wynika, iż energia elektryczna produkowana była z węgla kamiennego, gazu koksowniczego oraz z biomasy, a zatem nie można uznać, iż Spółka produkowała energię elektryczną ze źródeł niekonwencjonalnych, a to oznacza brak podstaw do zwolnienia z podatku akcyzowego. W tym przypadku – zdaniem organu odwoławczego – energia elektryczna została wytworzona z organicznego paliwa kopalnego jakim jest węgiel kamienny i powstały, w wyniku ogrzewania węgla bez dostępu powietrza, gaz koksowniczy tj. paliwo wtórne odzyskiwane jako produkt uboczny przy produkcji koksu. W dalszej części wywodów Dyrektor Izby Celnej nadmienił, że od dnia 01.01.2003 r. w ustawie – Prawo energetyczne zrezygnowano z pojęcia "źródła niekonwencjonalne". Stwierdził też, iż słusznie przyjął organ I instancji, że w rozpatrywanej sprawie nie mamy do czynienia z energią elektryczną pochodzącą ze źródeł niekonwencjonalnych. Nadto organ odwoławczy stwierdził, iż w jego ocenie organ I instancji nie naruszył wskazanych przez Spółkę norm prawa proceduralnego. Odnosząc się do wniosków dowodowych wniesionych przez Spółkę stwierdził, iż nie dotyczą one przedmiotowej sprawy.
Wskazana wyżej decyzja Dyrektora Izby Celnej stała się przedmiotem skargi Spółki "A" do sądu administracyjnego, w której wniosła o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ II instancji oraz o zasadzenie kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zarzuciła przy tym rażące naruszenie § 11 pkt. 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.03.2002 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 27, poz. 269 ze zm.), poprzez uznanie, że w przypadku produkcji energii elektrycznej poprzez spalanie gazu koksowniczego, sprzedaż energii elektrycznej pochodzi ze źródeł, które wykorzystują w procesie spalania organiczne paliwa kopalne. Nadto podniosła zarzut naruszenia art. 120, 121, 122, 124, 125 w związku z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji wyjaśnienia kwestii dlaczego w sprawie uznano, iż podatnik nie produkował energii elektrycznej pochodzącej ze źródeł niekonwencjonalnych tj. źródeł, które nie wykorzystują w procesie przetwarzania spalania organicznych paliw kopalnych.
W uzasadnieniu skargi, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, zacytowaniu obszernego fragmentu uzasadnienia zaskarżonej decyzji, pełnomocnik Spółki "A" zarzucił dowolność interpretacji przepisów prawa dokonanej przez organ podatkowy. W jego ocenie organ podatkowy dokonując wykładni przepisu § 11 pkt 14 lit a) rozporz. MF z 22.03.2002 r. naruszył przyjęte w teorii prawa dyrektywy wykładni językowej, celowościowej i systemowej, bowiem wprowadził dodatkowe wymogi skorzystania ze zwolnienia, które nie wynikają z tego przepisu. Podniósł, iż przepis ten uznaje za źródło niekonwencjonalne – źródło, które nie wykorzystuje w procesie spalania organicznych paliw kopalnych, a bezspornie gaz koksowniczy nie jest organicznym paliwem kopalnym, bowiem jest produktem sztucznym i wtórnym, surowcem wytworzonym w procesach technologicznych, a nie na skutek pozyskiwania paliwa kopalnego. Dalej skarżąca Spółka zaakcentowała, iż literalna wykładnia przepisu mieści się w dokonanej przez organ podatkowy wykładni celowościowej, bowiem spalając gaz koksowniczy chroni się środowisko przed zanieczyszczeniem odpadami poprodukcyjnymi i zyskuje korzyść gospodarczą celowo używając odpadowego produktu ubocznego jako paliwa. Skarżąca za chybione uznała odwołanie się do regulacji zawartych w ustawie – Prawo energetyczne oraz w prawie Unii Europejskiej, bowiem nie można dokonywać oceny przepisu prawa przez pryzmat prawa późniejszego lub stosować przepisy unijne do okresu sprzed akcesji. Nadto pełnomocnik Spółki zarzucił, iż organ podatkowy nie rozwinął szerzej myśli, iż w przedmiotowej sprawie nie była produkowana energia elektryczna ze źródeł niekonwencjonalnych, co było kluczową kwestią dla rozstrzygnięcia sprawy i co jest postępowaniem niezrozumiałym, a tym samym usprawiedliwiającym zarzut naruszenia, wskazanych w skardze, przepisów proceduralnych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do podniesionych zarzutów powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która została wyżej zaprezentowana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy, wywiódł, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Przystępując do oceny legalności zaskarżonej decyzji należy w przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako p.p.s.a.) wynika natomiast, iż zaskarżona decyzja może zostać uchylona wyłącznie w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie – w ocenie składu orzekającego – nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego tj. § 11 pkt 14 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 27, poz. 269 ze zm..; dalej powoływane jako rozporz. MF z 22.03.2002 r.), które miało wpływ na wynik sprawy, a także innych przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 34 ust.1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm. – w brzmieniu w 2003 r.): "Opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, zwanym dalej "akcyzą", podlegają czynności określone w art. 2, dotyczące towarów wymienionych w załączniku nr 6 do ustawy, zwanych dalej "wyrobami akcyzowymi", z zastrzeżeniem art. 35 ust. 2a". Załącznik nr 6 do ustawy zawierający "Wykaz wyrobów akcyzowych" w pozycji 2a wymienia "energię elektryczną" (symbol PKWiU – 40.10.1). Generalnie zwolnienia od podatku od towarów i usług oraz od podatku akcyzowego zawiera art. 7 ust. 1 tej ustawy. Przepis ten nie wymienia wśród tych zwolnień jakiegokolwiek rodzaju "energii elektrycznej". Jednak zgodnie z delegacją zawartą w art. 47 ustawy z 1993 r. minister właściwy do spraw finansów publicznych do dnia 31 grudnia 2005 r. mógł, w drodze rozporządzenia, wprowadzić inne niż określone w art. 7 ust. 1 zwolnienia od podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a także określić warunki stosowania tych zwolnień. Wykonując to upoważnienie ustawowe Minister Finansów wydał rozporządzenie z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 27, poz. 269 ze zm..), które weszło w życie z dniem 26 marca 2002 r. i obowiązywało do dnia 1 stycznia 2003 r., a więc miało zastosowanie do rozliczeń z tytułu podatku akcyzowego za okres, który objęty jest zaskarżoną decyzją.
Na podstawie § 11 pkt 14 lit. a) tego rozporządzenia zwolniona została od podatku akcyzowego sprzedaż energii elektrycznej pochodząca:
- ze źródeł niekonwencjonalnych – źródeł, które nie wykorzystują w procesie przetwarzania spalania organicznych paliw kopalnych,
- ze źródeł odnawialnych – źródeł wykorzystujących w procesie przetwarzania niezakumulowaną energię rzek, wiatru, biomasy oraz energię promieniowania słonecznego.
Literalne brzmienie cytowanego przepisu jednoznacznie wskazuje, iż ustawodawca diametralnie odmiennie zdefiniował pojęcie wymienionych źródeł pochodzenia energii elektrycznej. Uznał bowiem za źródła niekonwencjonalne wyłącznie takie, które w procesie przetwarzania spalania nie wykorzystują organicznych paliw kopalnych tj. m.in. węgla kamiennego, natomiast za źródła odnawialne, źródła wykorzystujące w procesie przetwarzania spalania m.in. biomasę.
Rozróżnić przy tym trzeba użyte w definicjach źródeł odnawialnych i niekonwencjonalnych pojęcia "wykorzystują" i "nie wykorzystują", co oznacza, iż w przypadku źródeł odnawialnych już samo wykorzystanie np. biomasy przesądza o możliwości zakwalifikowania danego źródła pochodzenia energii elektrycznej do odnawialnego. Natomiast zanegowanie możliwości wykorzystania organicznych paliw kopalnych (nie wykorzystują) oznacza, iż jakiekolwiek wykorzystanie organicznych paliw kopalnych dyskwalifikuje dane źródło pochodzenia energii elektrycznej jako źródło niekonwencjonalne.
Tak więc już sama wykładnia gramatyczna omawianego przepisu pozwala na sformułowanie tezy, iż o ile za źródła odnawialne uznać można źródła energii elektrycznej, w której dochodzi do spalania biomasy z innymi nośnikami energii, to użycie w definicji źródeł niekonwencjonalnych określenie "nie wykorzystują" wyłącza – w przypadku współspalania innych nośników energii z organicznymi paliwami kopalnymi – możliwość uznania takiego źródła za źródło niekonwencjonalne w rozumieniu tego przepisu.
Niezależnie od rozumienia pojęcia "źródła pochodzenia energii elektrycznej", które nie zostało zdefiniowane w żadnym akcie prawnym, tj. niezależnie od tego czy pod tym pojęciem rozumie się:
- nośnik energii czyli paliwo – stałe, ciekłe i gazowe,
- instalacje, w których następuje wytworzenie energii elektrycznej, czyli urządzenia z układami połączeń między nimi,
- miejsce, czyli zakład produkcyjny - obiekt, w którym z zastosowaniem konkretnej technologii wytwarza się energię elektryczną,
- podmiot, czyli przedsiębiorstwo energetyczne, który tę energię wytwarza,
w świetle § 11 pkt 14 lit a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.03.2002 r. sam fakt wykorzystywania w procesie przetwarzania spalania:
- organicznych źródeł kopalnych tu: węgla kamiennego
- z innym nośnikiem energii tu: z gazem koksowniczym
nie pozwala na zaliczenie energii elektrycznej jako pochodzącej ze źródła niekonwencjonalnego i korzystającej ze zwolnienia z podatku akcyzowego.
Zaakcentować przy tym trzeba, iż ponieważ ani wymienione wyżej rozporządzenie z dnia 22.03.2002 r., ani ustawa – Prawo energetyczne nie definiują pojęcia "organiczne źródło kopalne" uzasadnione jest sięgnięcie do przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947 ze zm.), która z art. 5 ust. 1 dzieli kopaliny na podstawowe i pospolite. Do kopalin podstawowych zalicza np.: gaz ziemny, ropę naftową i jej naturalne pochodne, węgiel brunatny, węgiel kamienny i metan z węgla kamiennego. Kopaliny, w świetle tego przepisu, występują w złożu lub jednostce geologicznej. Z kolei zgodnie z definicją słownikową "kopalina to surowiec mineralny o znaczeniu gospodarczym wydobywany z ziemi metodami górniczymi. Kopaliny użyteczne np. węgiel, gaz ziemny, ropa naftowa (Słownik współczesnego...op. cit. T. 1., s. 411). Określenie "organiczny" to: "taki, który odnosi się do świata zwierzęcego lub roślinnego, stanowiący część składową, element przyrody ożywionej" (Słownik jw., s. 688).
W tym stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, iż węgiel kamienny stanowi organiczne źródło kopalne.
Odnosząc przedstawione wywody do stanu faktycznego sprawy, który jest bezsporny, bowiem skarżąca Spółka na żadnym etapie postępowania nie negowała, że w procesie przetwarzania spalania wykorzystywała:
- węgiel kamienny, który jest organicznym paliwem kopalnym,
- gaz koksowniczy,
stwierdzić trzeba, iż rozstrzygnięcie organów podatkowych w zakresie zakwestionowania spełnienia przesłanki pochodzenia energii elektrycznej ze źródła niekonwencjonalnego, wobec spalania węgla kamiennego i gazu koksowniczego, są w pełni zasadne. Okoliczność ta przesądza równocześnie o braku możliwości zastosowania zwolnienia z podatku akcyzowego do tej części energii elektrycznej.
Uwzględniając przedstawione spostrzeżenia, zaakcentować trzeba, iż skład orzekający w niniejszej sprawie nie podziela stanowiska przedstawionego w uzasadnieniu wyroku sygn. akt III SA/Gl 1577/07, który zapadł w analogicznym stanie faktycznym i prawnym. U podstaw tego rozstrzygnięcia zaprezentowano pogląd, iż za "źródło pochodzenia energii elektrycznej" mogą być uznane instalacje, w których następuje wytworzenie energii elektrycznej i w tym kontekście konieczne jest skorzystanie z wiedzy biegłego. W ocenie składu sędziowskiego rozpatrującego niniejszą sprawę "źródłem pochodzenia energii elektrycznej" jest podmiot wytwarzający energię elektryczną, co wynika wprost z zapisów zawartych w koncesji wydanej dla Spółki przez Prezesa URE z dnia [...]r. nr [...] "(...) w jednym źródle własnym, określonym jako: Elektrociepłownia "A" zlokalizowanym w R. przy ulicy [...] (...)". Co więcej definicje urządzeń i instalacji zawiera art. 3 pkt 9 i 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 89, poz. 625), a te określenia nie zostały użyte w treści omawianego § 11 pkt 14 rozporządzenia wykonawczego w sprawie podatku akcyzowego.
Z kolei odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić trzeba, iż są one bezzasadne.
Nie można bowiem podzielić poglądu, iż organ podatkowy dokonując wykładni przepisu § 11 pkt 14 lit a) rozporz. MF z 22.03.2002 r. naruszył przyjęte w teorii prawa dyrektywy wykładni językowej, celowościowej i systemowej, wprowadził dodatkowe wymogi skorzystania ze zwolnienia, które nie wynikają z tego przepisu. Organ odwoławczy wskazał, że w rozpatrywanym przypadku energia elektryczna została wytworzona z organicznego paliwa kopalnego jakim jest węgiel kamienny i powstały, w wyniku ogrzewania węgla bez dostępu powietrza, gaz koksowniczy tj. paliwo wtórne odzyskiwane jako produkt uboczny przy produkcji koksu. Doszło zatem do współspalania węgla kamiennego, który jest bezspornie organicznym paliwem kopalnym i gazu koksowniczego, czego skarżąca nie kwestionowała. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie zostało w żadnym stopniu oparte na twierdzeniu, iż to gaz koksowniczy jest organicznym paliwem kopalnym, a taką sugestię zawiera uzasadnienie skargi: (...) przepis ten uznaje za źródło niekonwencjonalne – źródło, które nie wykorzystuje w procesie spalania organicznych paliw kopalnych, a bezspornie gaz koksowniczy nie jest organicznym paliwem kopalnym, bowiem jest produktem sztucznym i wtórnym, surowcem wytworzonym w procesach technologicznych, a nie na skutek pozyskiwania paliwa kopalnego". Tak więc w realiach stanu faktycznego i prawnego tej sprawy – w ocenie Sądu – nie zachodziła konieczność powoływania biegłego. Natomiast o odmiennej interpretacji przepisu nie może decydować argument, iż spalając gaz koksowniczy chroni się środowisko przed zanieczyszczeniem odpadami poprodukcyjnymi i zyskuje korzyść gospodarczą celowo używając odpadowego produktu ubocznego jako paliwa.
Bezpodstawny jest też zarzut odwoływania się do regulacji zawartych w ustawie – Prawo energetyczne oraz w prawie Unii Europejskiej, tj. przepisów późniejszych, bowiem – jak podał pełnomocnik – nie można dokonywać oceny przepisu prawa przez pryzmat prawa późniejszego lub stosować przepisy unijne do okresu sprzed akcesji. W tej kwestii z całą stanowczością należy stwierdzić, iż w rozpatrywanej sprawie ani uzasadnienie decyzji organu I instancji, ani uzasadnienie decyzji organu odwoławczego na takowe regulacje prawne się nie powołuje.
W kwestii naruszenia przepisów proceduralnych tj. art. 120, 121, 122, 124, 125 w związku z art. 210 § 4 ustawy – Ordynacja podatkowa, pełnomocnik Spółki zarzucił, iż organ podatkowy nie rozwinął szerzej myśli, iż w przedmiotowej sprawie nie była produkowana energia elektryczna ze źródeł niekonwencjonalnych, co było kluczową kwestią dla rozstrzygnięcia sprawy i co jest postępowaniem niezrozumiałym, a tym samym usprawiedliwiającym zarzut naruszenia, wskazanych w skardze, przepisów proceduralnych. Takie sformułowanie zarzutów naruszenia przepisów proceduralnych nie może być skuteczne, bowiem – jak wyżej wskazano – z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, iż zaskarżona decyzja może zostać uchylona wyłącznie w przypadku, gdy Sąd stwierdzi m.in. inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast pełnomocnik Spółki nie wykazał, iż doszło do kwalifikowanego naruszenia przepisów proceduralnych, a Sąd takiej okoliczności nie stwierdził.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 151 wyżej powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI