III SA/GL 1464/21

III SA/Gl 1464/21 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-07-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Brandys-Kmiecik /sprawozdawca/
Małgorzata Herman /przewodniczący/
Marzanna Sałuda
Symbol z opisem
6359 Inne o symbolu podstawowym 635
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Sygn. powiązane
II GSK 2039/22 - Wyrok NSA z 2023-10-03
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność uchwały w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1133
art. 31 ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2022 r. sprawy ze skargi Wojewody Śląskiego na uchwałę Rady Miejskiej w Dąbrowie Górniczej z dnia 25 listopada 2020 r. nr XXIV/503/2020 w przedmiocie stypendiów sportowych i nagród sportowych stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części określonej w § 1 pkt 2 w zakresie zdania drugiego tj. "Decyzja Prezydenta Miasta nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i nie przysługuje od niej odwołanie".
Uzasadnienie
Zaskarżoną uchwałą Nr XXIV/503/2020 z dnia 25 listopada 2020 r. Rada Miejska w Dąbrowie Górniczej zmieniła uchwałę Nr XVI/261/2019 Rady Miejskiej w Dąbrowie Górniczej z dnia 27 listopada 2019 r. w sprawie stypendiów sportowych i nagród sportowych Prezydenta Miasta Dąbrowy Górniczej.
Skargą z dnia 20 września 2021r. Wojewoda Śląski, działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1372; dalej u.s.g.) oraz art. 3 § 2 pkt 5 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), wniósł o stwierdzenie nieważności tej uchwały zmieniającej w części określonej w § 1 pkt 2 tj. w zakresie, w jakim nadaje ona nowe brzmienie zdaniu drugiemu w § 4 ust. 7 załącznika do zmienianej uchwały, jako sprzecznej z art. 31 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 roku o sporcie (t.j. Dz. U. z 2020 roku, poz. 1133), a także z art. 1 pkt 1, art. 15 oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: k.p.a.), w związku z art. 7, art. 87 oraz art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (t.j. Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483 ze zm., dalej: Konstytucja).
W uzasadnieniu organ nadzoru wskazał, że 25 listopada 2020 r. Rada Miejska w Dąbrowie Górniczej podjęła sporną uchwałę Nr XXIV/503/2020 w podstawie prawnej powołując się m.in. przepis art. 31 ust. 1 i ust. 3 ustawy o sporcie. Uchwała została doręczona organowi nadzoru w dniu 27 listopada 2020 r., który badając tą uchwałę, uznał, że została ona, w części określonej w § 1 pkt 2, nadającym nowe brzmienie zdaniu drugiemu § 4 ust. 7 załącznika do uchwały zmienianej, podjęta z istotnym naruszeniem prawa.
Zgodnie bowiem z art. 31 ustawy o sporcie jednostki samorządu terytorialnego mogą ustanawiać i finansować okresowe stypendia sportowe oraz nagrody i wyróżnienia dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe (ust. 1). Stypendia lub nagrody dla trenerów prowadzących szkolenie zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe w międzynarodowym współzawodnictwie sportowym lub w krajowym współzawodnictwie sportowym mogą być przyznawane przez jednostki samorządu terytorialnego i finansowane z budżetu tych jednostek (ust. 2). Natomiast stosownie do ust. 3 tego przepisu, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego określa, w drodze uchwały, szczegółowe zasady, tryb przyznawania i pozbawiania oraz rodzaje i wysokość stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień, o których mowa w ust. 1 i 2, biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy.
Organ zaakcentował, że powyższy przepis umożliwia jednostkom samorządu terytorialnego tworzenie systemu stypendiów sportowych oraz nagród i wyróżnień, a co za tym idzie finansowanie stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień dla osób fizycznych za osiągnięte przez nie wyniki sportowe. Podjęcie przez radę gminy uchwały w tej sprawie, będącej aktem prawa miejscowego, jest fakultatywne. Jeżeli organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego zdecyduje się na jej podjęcie, to wówczas jest zobowiązany uwzględnić wszystkie elementy zawarte w przepisie upoważniającym, tj. w art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie. Uregulowania uchwały podjętej na tej podstawie prawnej powinny być sformułowane w taki sposób, aby kompleksowo wypełniały zakres przekazanych przez ustawodawcę uprawnień.
Zdaniem organu nadzoru regulacja, którą nadano nowe brzmienie § 4 ust. 7 zdanie drugie Regulaminu w brzmieniu: Decyzja Prezydenta Miasta nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i nie przysługuje od niej odwołanie, rażąco narusza prawo. Biorąc bowiem pod uwagę regulację ustawową art. 31 ust. 1 ustawy o sporcie, uznać należy, iż przyznanie stypendiów sportowych ma cechy rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy administracyjnej w rozumieniu przepisów k.p.a. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest konkretna sprawa, w której organ administracji jest władny, a jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu na co wskazuje art. 1 pkt 1 k.p.a. Podkreślił, że podobne stanowisko wynika z orzecznictwa i doktryny. Zatem organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, realizując przysługujące mu kompetencje powinien ściśle uwzględniać wytyczne zawarte w upoważnieniu kompetencyjnym, a przekroczenie kompetencji lub jej niewypełnienie przez Radę przy podejmowaniu ww. uchwały powinno być traktowane jako istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością uchwały w zakresie, w którym przekroczono przyznane kompetencje.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta wniosła o jej oddalenie. Podkreśliła, że w pierwszej kolejności wątpliwości budzi zakres zaskarżenia, bowiem wniosek skargi dotyczy całości treści § 1 pkt 2 spornej uchwały, a jak wynika z uzasadnienia skargi (strona druga akapit ostatni), organ nadzoru kwestionuje jedynie zdanie drugie wzmiankowanego przepisy uchwały, gdyż spór koncentruje się na formie jaka ma być nadana decyzji o przyznaniu lub odmowie przyznania - czy ma to być decyzja administracyjna. Natomiast z orzecznictwa NSA wynika, że przyznanie przez jednostki samorządu terytorialnego stypendiów, nagród i wyróżnień, o których mowa w art. 31 ustawy o sporcie nie następuje w formie decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 k.p.a. Ustawa nie przewiduje także stosowania przepisów k.p.a. Wojewoda nie wziął bowiem pod uwagę, że nie każda czynność organu administracji dotycząca uprawnień czy obowiązku przybiera w rozstrzygnięciu formę decyzji administracyjnej. Konkludując Rada Miasta podała stosowne przykłady i zaakcentowała, że ustawa o sporcie wyraźnie zastrzega formę decyzji administracyjnej w konkretnym przypadku - dla stypendiów przyznawanych przez ministra, zatem a contrario w pozostałych przypadkach k.p.a. nie znajdzie zastosowania. Ustawa o sporcie w art. 31 ust. 3 powierza organowi stanowiącemu do określenia trybu postępowania. Konkluzja powinna być zatem podobna – w przypadku, gdy ustawodawca nie przewidział wprost formy decyzji administracyjnej, a ustalenie trybu przyznawania świadczenia jest delegowane do aktu prawa miejscowego, przepisy k.p.a. nie znajdą zastosowania. Powołano orzecznictwo na poparcie tego stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje :
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Stosownie zaś do art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5, stwierdza nieważność aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Odnośnie aktów organów gmin powyższe przepisy pozostają w związku z art. 91 u.s.g., który stanowi, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Z kolei przewidziane w art. 93 ust. 1 u.s.g. prawo organu nadzoru do wniesienia skargi do sądu administracyjnego przysługuje wówczas, gdy organ ten przed upływem 30 dni od daty doręczenia mu uchwały organu gminy nie skorzystał ze środka nadzoru określonego w art. 91 tej ustawy. Ponieważ Wojewoda nie stwierdził nieważności tej uchwały we własnym zakresie był uprawniony do wniesienia skargi.
Z powyższego wynika, że jedynym kryterium rozpoznania sprawy jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem, jego legalność. Sąd przy tej ocenie kieruje się jedynie prawem, a nie zasadami celowości, czy słuszności albo sprawiedliwości społecznej. Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego aktu wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do zarzutów skargi, wskazujących na naruszenie art. 31 ust. 1 i 3 ustawy o sporcie poprzez przyjęcie w zaskarżonej uchwale, że przyznanie stypendium sportowego przez jednostkę samorządu terytorialnego nie następuje w formie decyzji administracyjnej należy podkreślić, iż w orzecznictwie jednoznacznie już przyjęto pogląd, że w omawianym zakresie za prawnie relewantną okoliczności należy uznać fakt, iż sprawa w przedmiocie przyznania (lub odmowy przyznania) stypendium sportowego dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe na podstawie przepisu aktu prawa miejscowego, wydanego na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie, stanowi indywidualną sprawę administracyjną, której rozstrzygnięcie winno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, gdyż dotyczy ściśle określonej osoby oraz wiążących się z tą osobą okoliczności faktycznych. W orzecznictwie NSA podkreśla się, że właśnie dlatego rozstrzygnięcie o przyznaniu lub o odmowie przyznania konkretnej osobie stypendium finansowanego ze środków publicznych na podstawie przepisów prawa miejscowego, powinno przybierać postać aktu administracyjnego mającego cechy decyzji administracyjnej ze wszystkimi konsekwencjami tego poglądu (por. wyrok NSA z 31 marca 2022r.; II GSK 225/22, z 13 maja 2021r., II GSK 983/18; z 5 listopada 2019r., II GSK 3015/17).
Skoro zatem postępowanie w sprawie przyznania stypendium prowadzone jest przed organem administracji publicznej, w należącej do właściwości tego organu sprawie indywidualnej, to powinna być ona rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej (zob. wyrok NSA z 7 lutego 2019r., II GSK 5072/16).
Oznacza to, że skład orzekający w niniejszej sprawie w przedmiotowym zakresie w pełni podzielił pogląd zaprezentowany w w/w wyrokach NSA, a nie uznał zasadności stanowiska przyjętego w wyroku z dnia 19 marca 2019 r., o sygn. akt I OSK 1222/17, na który powołuje się Rada Miasta.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
-----------------------
2