III SA/Gl 1356/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję ZUS odmawiającą zwolnienia ze składek, uznając, że organ nie zbadał prawidłowo przeważającej działalności gospodarczej skarżącej.
Skarżąca B.K. wniosła o zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za listopad 2020 r., powołując się na prowadzenie działalności gospodarczej według kodu PKD 49.39.Z. ZUS odmówił, opierając się na wpisie w CEIDG wskazującym inny kod jako przeważający. Sąd uchylił decyzję ZUS, stwierdzając, że organ nie zbadał prawidłowo rzeczywistej przeważającej działalności skarżącej, a jedynie formalny wpis w rejestrze, co narusza zasady postępowania administracyjnego.
Sprawa dotyczyła wniosku B.K. o zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za listopad 2020 r. w związku z pandemią COVID-19. Kluczowym problemem było ustalenie, czy skarżąca prowadziła przeważającą działalność gospodarczą według kodu PKD 49.39.Z, który uprawniał do ulgi. ZUS odmówił zwolnienia, opierając się na wpisie w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG), który wskazywał inny kod jako przeważający. Skarżąca argumentowała, że faktycznie prowadziła działalność według kodu 49.39.Z od 2017 r. i dokonała zmiany w CEIDG dopiero po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że ZUS naruszył przepisy postępowania administracyjnego. Sąd podkreślił, że organ powinien zbadać rzeczywisty stan faktyczny, a nie tylko formalny wpis w rejestrze, który ma charakter deklaratoryjny i opiera się na oświadczeniach. Brak takiego badania uniemożliwił prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy i naruszył zasady praworządności, zaufania do władzy publicznej oraz proporcjonalności. Sąd nakazał organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Organ powinien zbadać rzeczywisty stan faktyczny prowadzonej działalności, a nie opierać się wyłącznie na formalnym wpisie w rejestrze CEIDG, który ma charakter deklaratoryjny i nie tworzy stanu prawnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że formalne ograniczenie wynikające z wpisu w rejestrze CEIDG nie spełnia konstytucyjnego wymogu proporcjonalności i może uniemożliwić przyznanie pomocy tym, do których była ona skierowana. Organ powinien zbadać, czy działalność o kodzie PKD uprawniającym do zwolnienia była rzeczywiście wykonywana jako przeważająca.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
ustawa o COVID-19 art. 31 zo § ust. 10
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Przepis ten określa warunki przyznania zwolnienia z obowiązku opłacania składek, w tym wymóg prowadzenia przeważającej działalności gospodarczej według określonych kodów PKD.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący utrzymania w mocy decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.
k.p.a. art. 8 § §1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada zaufania do władzy publicznej.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada informowania stron.
ustawa s.u.s. art. 83 § ust 1
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawa prawna odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania składek.
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami administracyjnymi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
rozporządzenie o rejestrze art. 9
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 listopada 2015 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń
Definicja i kryteria ustalania przeważającej działalności gospodarczej.
ustawa o statystyce publicznej art. 3
Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej
Cel prowadzenia rejestru podmiotów gospodarki narodowej.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
Konstytucja RP art. 32 § ust 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równego traktowania przez władze publiczne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nie zbadał prawidłowo rzeczywistej przeważającej działalności gospodarczej skarżącej, opierając się jedynie na formalnym wpisie w CEIDG. Formalny wpis w rejestrze CEIDG nie może być jedyną podstawą do odmowy przyznania ulgi, jeśli rzeczywisty stan faktyczny jest inny. Organ naruszył zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę prawdy obiektywnej i uwzględniania słusznego interesu obywatela.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów ZUS oparta na wpisie w CEIDG jako wyłącznej podstawie odmowy zwolnienia ze składek.
Godne uwagi sformułowania
o przeważającej działalności nie może świadczyć sam wpis do rejestru podmiotów REGON i CEiDG Rejestr ma charakter formalny i bazuje na oświadczeniach wiedzy podmiotów Pomoc [...] nie powinna trafiać do podmiotów, które nie prowadzą działalności określonych w tych przepisach jako przeważająca. Takie formalne ograniczenie [...] nie spełniłoby konstytucyjnego wymogu proporcjonalności
Skład orzekający
Adam Gołuch
sprawozdawca
Barbara Brandys-Kmiecik
przewodniczący
Marzanna Sałuda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnień ze składek ZUS w związku z COVID-19, zwłaszcza w kontekście znaczenia wpisów w CEIDG i faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych kodów PKD i okresu pandemii COVID-19. Interpretacja znaczenia wpisu w CEIDG może być stosowana w innych kontekstach wymagających ustalenia przeważającej działalności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej ulgi związanej z pandemią COVID-19 i pokazuje, jak formalne wpisy w rejestrach mogą stać w sprzeczności z rzeczywistym stanem faktycznym, prowadząc do sporów z organami administracji.
“Czy wpis w CEIDG to wszystko? Sąd: ZUS musi badać faktyczną działalność firmy przy przyznawaniu ulg COVID.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gl 1356/21 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2022-03-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-10-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Adam Gołuch /sprawozdawca/ Barbara Brandys-Kmiecik /przewodniczący/ Marzanna Sałuda Symbol z opisem 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a ustaw Hasła tematyczne Ubezpieczenie społeczne Sygn. powiązane I GSK 1428/22 - Wyrok NSA z 2022-11-30 Skarżony organ Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 374 art. 31 zq ust. 8 Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.) Sędzia WSA Marzanna Sałuda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 marca 2022 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej uchyla zaskarżoną decyzję. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej ZUS, organ II instancji) utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] r. Nr [...], Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. (dalej organ I instancji) odmawiającą B. K. (dalej skarżąca) prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za okres od dnia 1 listopada do dnia 30 listopada 2020 r. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia ZUS powołał art.138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej "k.p.a." oraz art. 31 zq ust.8 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 z późn. zm.) dalej powoływana jako ustawa o COVID-19. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z [...] r. skarżący zwrócił się do organu I instancji o zwolnienie z obowiązku opłacenia składek na obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r. W decyzji z dnia [...] r. organ I instancji na podstawie art. 31 zq ust.7 ustawy o COVID-19, w zw. z art.83 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 266, z późn. zm. dalej jako ustawa s.u.s.), odmówił prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne należnych za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że zgodnie z art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID-19 osobie prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą przysługuje zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ww. ubezpieczenia, jednakże jednym z warunków takiego zwolnienia jest prowadzenie działalności oznaczonej według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami w określonej wyżej regulacji. Organ I instancji wskazał że skarżąca we wniosku RDZ złożonym [...] r. zaznaczyła, że prowadzi jako przeważającą działalność wg kodu PKD 49.39.Z. Natomiast w rejestrze CEiDG, jak również w otrzymanym z GUS wykazie przedmiotem przeważającej działalności wg PKD jest wykazany kod 37.00.Z., a figurujący w rejestrze CEiDG kod przeważającej działalności nie uprawnia do zwolnienia z opłacania składek. Zatem skarżącej zwolnienie z obowiązku opłacania składek nie przysługuje. Skarżąca w dniu [...] r. skorzystała z prawa do złożenia wniosku do Prezesa ZUS o ponowne rozpoznanie sprawy Organ II instancji wydał w dniu [...] r. decyzję Nr [...] w której utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] r. Nr [...],. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że zgodnie z art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID-19, jeżeli płatnik składek wykonywał działalność w wymienionych w tym przepisie kodach PKD to zwalnia się go z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r. wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. Organ II instancji wskazał, że skarżąca we wniosku podała jako przeważającą działalność kod PKD 4939z. Natomiast zmiany w bazie CEiDG dokonała dopiero [...] r. Od ww. decyzji skarżąca w dniu [...] r. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy oraz zasądzenia kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. W skardze na tę decyzję skarżąca zarzuciła organowi naruszenie: 1. przepisów postępowania a to: art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez bezpodstawne utrzymywanie w mocy przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r., 2. przepisów prawa materialnego a to: art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID-19 w zw. z art 2 Konstytucji RP poprzez uznanie, że skarżąca nie spełnia warunku co do rodzaju przeważającej rozmiarze działalności gospodarczej, 3. przepisów prawa materialnego a to: art. 32 ust 1 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie gdy tymczasem wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. W uzasadnieniu swej skargi podniosła m.in., że stanowisko organu odmawiające jej prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r. jest błędne, ponieważ w dniu 19 grudnia 2020 r. skarżąca dokonała zmiany w bazie CEiDG na kod PKD 49.39.Z. W skardze zarzuciła, że ZUS nie uwzględnił faktu, że od 2017 r., jej wiodącą niezmiennie działalnością prowadzoną jako przeważająca jest działalność wg kodu PKD 49.39.Z., i jest ona zgodna z posiadanymi przez nią dokumentami. Zdaniem skarżącej podnoszone okoliczności nie zostały zbadane przez organ. W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Podkreślił, że skarżąca, nie spełniła warunku wynikającego z art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID19. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm. dalej także: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji we wskazanych wyżej ramach Sąd stwierdził, że skarga jest uzasadniona. Podstawą prawną wydanej w sprawie decyzji przez organ jest art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID-19. Jak wynika z jego treści, na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień 30 września 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.2l.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.O4.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r. wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. Zdaniem Sądu, katalog kodów PKD zawarty w art. 31 zo ust. 10 ustawy COVID-19 rodzajów przeważającej działalności oznaczonych według kodów PKD ma charakter zamknięty. Jednakże w opinii Sądu, o przeważającej działalności nie może świadczyć sam wpis do rejestru podmiotów REGON i CEiDG ponieważ przepisy regulujące funkcjonowanie tej ewidencji określają warunki, które należy wziąć pod uwagę przy ocenie, kiedy i jaka działalność może być uznana za przeważającą. Decyduje jednak o tym podmiot składający oświadczenie wiedzy, w oparciu o wytyczne określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 listopada 2015 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń (Dz.U. z 2015 r. poz. 2009) dalej rozporządzenie o rejestrze. Dlatego dokonując wykładni dyspozycji ww. rozporządzenia o rejestrze nie można pominąć znaczenia pojęcia "przeważającej działalności", jeżeli podważona zostanie aktualność wpisu w rejestrze podmiotów REGON, CEiDG. Rejestr podmiotów REGON, CEiDG prowadzony jest dla potrzeb statystyki publicznej, której celem jest zapewnienie rzetelnego, obiektywnego i systematycznego informowania społeczeństwa, organów państwa i administracji publicznej oraz podmiotów gospodarki narodowej o sytuacji ekonomicznej, demograficznej, społecznej oraz środowiska naturalnego (art. 3 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej - Dz.U. z 2020 r. poz. 443). Podanie do rejestru danych niezgodnych z rzeczywistością albo ich niezaktualizowanie nie pociąga za sobą zakazu prowadzenia działalności innej, niż objętej kodami PKD wpisanymi w rejestrze podmiotów REGON, CEiDG Rejestr ma charakter formalny i bazuje na oświadczeniach wiedzy podmiotów obowiązanych do przekazywania danych, które nie podlegają merytorycznej weryfikacji. Nie tworzy on stanu prawnego, także w obszarze działalności gospodarczej. Wskazać również należy, że ani ustawa o statystyce publicznej, ani ustawa o COVID-19, nie zawierają definicji wyrażenia "przeważająca działalność gospodarcza". Wyjaśnia je dopiero rozporządzenie o rejestrze. W § 9 ww. rozporządzenia o rejestrze nawiązano do poziomu przychodów z poszczególnych rodzajów działalności danej jednostki statystycznej - do procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika, na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących. Zdaniem Sądu spór w sprawie dotyczy tego, czy organ, rozpoznając wniosek skarżącej w zakresie prowadzonej przeważającej działalności gospodarczej, powinien oprzeć się o badanie kodu PKD zawartego w rejestrze REGON, CEiDG dotyczącego przeważającej działalności gospodarczej, czy też przyjąć kod PKD wpisany przez skarżącą w złożonym wniosku. Konkludując dotychczasowe rozważania nawiązać jeszcze należy do słusznego poglądu prezentowanego w orzecznictwie, że pomoc, w sytuacji pandemii COVID-19, nie powinna trafiać do podmiotów, które nie prowadzą działalności określonych w tych przepisach jako przeważająca. Nie można jej przyznawać z pominięciem podmiotów, które pomimo braku zgłoszenia organowi statystyki publicznej jako przeważającego rodzaju działalności tej wymienionej w rozporządzeniu rzeczywiście taki rodzaj działalności w analizowanym czasie prowadziły. Takie formalne ograniczenie wynikające z wpisu w rejestrze podmiotów REGON nie spełniłoby konstytucyjnego wymogu proporcjonalności odnośnie celu, jaki zamierzano osiągnąć omawianą regulacja ulgową. Poprzestanie na formalnej treści wpisu w rejestrze podmiotów REGON, CEiDG mogłoby nie pozwolić przyznać pomocy tym, do których została ona skierowana (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 27 kwietnia 2021 r. sygn. akt I SA/Rz 214/21, podobnie wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 304/21). Z uwagi na powyższe Sąd doszedł do przekonania, że organ naruszył przepisy postępowania, ponieważ zaniechał podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącej, co przejawiało się przede wszystkim w zaniechaniu ustalenia, czy to działalność gospodarcza objęta kodem PKD 49.39.Z, który to kod PKD uprawnia przedsiębiorcę do skorzystania z prawa do omawianego zwolnienia była rzeczywiście wykonywana jako przeważająca na dzień 30 września 2020 r. Dokonując oceny w powyższym zakresie w postępowaniu dotyczącym zwolnienia z obowiązku opłacania składek stosuje się przepisy, które formułują wymogi, którym organ winien sprostać w toku postępowania. Zatem stosownie do art. 7 k.p.a. wyrażającego zasadę uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zaś zgodnie z art. 8 §1 k.p.a. czyli zasadą zaufania do władzy publicznej, organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufania do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Z kolei zasada informowania stron, wyrażona w art. 9 k.p.a. przewiduje, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W badaniu przedmiotowej sprawy Sąd doszedł do przekonania, że zasadom tym organ nie sprostał. Albowiem jeżeli strona złożyła wniosek o zwolnienia z obowiązku opłacania składek oraz terminowo złożyła deklaracje oznacza to, że dopełniła wszelkich warunków do przedmiotowego zwolnienia. Skoro złożona deklaracja była poprawna to obowiązkiem organu działającego z zachowaniem zasady prawdy obiektywnej oraz czuwającego nad tym aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa było wyjaśnienie stanu faktycznego czyli po pierwsze ustalenie jaka była faktyczna przeważająca działalność skarżącej . Bowiem działanie organu, który tego obowiązku zaniedbał narusza zarówno art. 7 i 9 k.p.a. a także nie wzbudza zaufania do organów. Z konstrukcji przepisu art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19 wynika wyraźnie, że decyzja administracyjna wydawana na jego podstawie jest decyzją deklaratoryjną i związaną. Prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek możliwe jest jedynie w sytuacji zaistnienia w odniesieniu do danego wnioskodawcy, występującego o przyznanie tego rodzaju ulgi przesłanek, od istnienia których ustawodawca uzależnił jej udzielenie. Z kolei przesłanki te zostały enumeratywnie wymienione w art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19, o czym świadczy użycie w powyższym przepisie kategorycznego zwrotu "prowadzącego, na dzień 30 września 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami (...)". Tym samym organ nie ma umocowania do samodzielnego modyfikowania zamieszczonych w nim rodzajów działalności oznaczonych konkretnymi kodami PKD. Oznacza to, że zadaniem organu jest tylko ustalenie istnienia przesłanek w przedmiotowym przepisie zawartych, sprecyzowanych w sposób jednoznaczny i to ich stwierdzenie determinuje wydanie decyzji administracyjnej o określonej treści czyli o zwolnieniu z obowiązku opłacania należnych składek. Istotne znaczenie ma również to, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku w sprawie prawa zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek następuje w ramach postępowania administracyjnego, tj. po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, a więc ustaleniu istotnych i niezbędnych, z punktu widzenia załatwienia sprawy, okoliczności faktycznych sprawy. Tak więc prawidłowość tego rodzaju postępowania, tj. właściwa ocena spełnienia przez konkretnego wnioskodawcę kryteriów (przesłanek) przyznania zwolnienia, regulowana przepisami k.p.a., ma istotne znaczenie z punktu widzenia oceny zgodności z prawem wydanego w ramach tego postępowania rozstrzygnięcia. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności informacje zawarte w oświadczeniach skarżącej, stwierdzić należy, że stanowisko organu odnośnie niespełnienia przez skarżącą przesłanek zwolnienia jest niezasadne. Brak jest podstaw do przyjęcia, że w stosunku do niej nie zachodziły wszystkie przesłanki zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek, określone w art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19, w szczególności prowadzenia w przeważającym zakresie działalności gospodarczej oznaczonej kodami PKD wymienionymi wprost w powyższym przepisie. Ta okoliczność została także potwierdzona przez skarżącą. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja pozbawiona jest prawidłowo sporządzonego uzasadnienia. Organ ograniczył się do przedstawienia treści przepisów, które zastosował w sprawie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek. Zabrakło w decyzji uzasadnienia faktycznego, w którym organ wydając rozstrzygniecie wskazałby motywy, którymi się kierował odmawiając przyjęcia za zgodne z rzeczywistością zgłaszanej przez skarżącą przeważającej działalności w podanym kodzie PKD 49.39.Z. W konsekwencji organ nie wskazał przekonująco dlaczego stanowisko skarżącej nie zostało uwzględnione przez organ w wydanym rozstrzygnięciu. Organ nie wyjaśnił, dlaczego kluczowe i podstawowe znaczenie mają dla niego dane w rejestrze REGON, CEIDG, skoro skarżąca podała inny kod we wniosku. W takim zaś ujęciu usprawiedliwione podstawy mają zarzuty skargi dotyczące niewłaściwie ustalonego stanu faktycznego sprawy przez organ i bezpodstawne przyjęcie, że dla skarżącej przeważającym kodem PKD działalności nie był na dzień 30 września 2020 r. kod PKD 49.39.Z., podczas gdy zgodnie z wpisem do CEIDG skarżąca jako przeważający rodzaj działalności posiada zgłoszony kod PKD 49.39.Z., a także niezmiennie utrzymuje, że przed zmianą dokonaną w rejestrze CEiDG w dniu 19 grudnia 2020 r. od 2017 r. wykonuje działalność gospodarczą oznaczoną kodem PKD 49.39.Z. Zatem w ponownym postępowaniu organ zastosuje się do wyżej wymienionych wskazań. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni zawarte w wyroku podglądy co do wykładni przepisów ustawy o COVID-19, będących podstawą prawną skarżonej decyzji. Ponadto organ przeprowadzi postępowanie zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącej. Organ wyczerpująco zbierze i rozpatrzy cały materiał dowodowy, aby w rezultacie powtórnie ocenić spełnienie przez skarżącą przesłanek przedmiotowego zwolnienia. Nadto organ winien uwzględnić ocenę prawną zawartą w niniejszym orzeczeniu i dokonać ustaleń procesowych w celu zweryfikowania twierdzenia skarżącej o prowadzeniu na dzień 30 września 2020 r. działalności z przeważającym kodem PKD 49.39.Z który uprawnia do zwolnienia z obowiązku opłacania składek za listopad 2020 r. Z uwagi na naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c). p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI