III SA/Gl 1043/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2024-02-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
dotacja oświatowazwrot dotacjifinanse publicznewydatki bieżąceorgan prowadzącykoordynator merytorycznykierownik administracyjnyprawo oświatowesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta J. i określiła kwotę dotacji oświatowej do zwrotu jako wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem.

Sprawa dotyczyła zwrotu dotacji oświatowej za 2019 rok, wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez J. K., prowadzącego Poradnię "W". Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Prezydenta Miasta J. i określiło kwotę dotacji do zwrotu w wysokości 255 460,00 zł. Skarżący kwestionował zakwestionowanie wydatków na wynagrodzenie organu prowadzącego (siebie jako kierownika administracyjnego) oraz na konsultanta merytorycznego. Sąd administracyjny uznał jednak, że wydatki te były nieuzasadnione i oddalił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał sprawę ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta J. i określiła kwotę dotacji oświatowej za 2019 r. do zwrotu w wysokości 255 460,00 zł, uznając ją za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Skarżący kwestionował zakwestionowanie przez organy wydatków na wynagrodzenie siebie jako kierownika administracyjnego (87 460,00 zł) oraz na konsultanta merytorycznego J. F. (168 000,00 zł). Sąd, analizując przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz ustawy Prawo oświatowe, uznał za prawidłowe stanowisko SKO co do nieuzasadnionego wydatkowania dotacji. Sąd stwierdził, że wynagrodzenie dla Skarżącego jako kierownika administracyjnego nie mogło być pokryte z dotacji, gdyż nie pełnił on jednocześnie funkcji dyrektora placówki, a jego zadania mieściły się w kompetencjach dyrektora. Podobnie, wydatki na konsultanta merytorycznego uznano za nieuzasadnione, gdyż dotyczyły one wspierania kadry i wdrażania autorskich metod, a nie bezpośredniej pomocy osobom korzystającym z poradni. Sąd oddalił skargę, uznając zebrany materiał dowodowy za wystarczający i nie dopatrując się naruszeń przepisów proceduralnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli organ prowadzący nie pełni jednocześnie funkcji dyrektora placówki, a jego zadania jako kierownika administracyjnego mieszczą się w zakresie kompetencji dyrektora.

Uzasadnienie

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych dopuszcza finansowanie wynagrodzenia organu prowadzącego z dotacji tylko w przypadku, gdy pełni on jednocześnie funkcję dyrektora placówki. W sytuacji, gdy organ prowadzący powierzył sobie funkcję kierownika administracyjnego, a jego zadania pokrywają się z zadaniami dyrektora, takie wynagrodzenie nie może być pokryte z dotacji, gdyż godzi to w zasadę celowego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.f.p. art. 60 § pkt 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe są kwoty dotacji podlegające zwrotowi.

u.f.p. art. 251 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego podlegają zwrotowi do budżetu tej jednostki w terminie do dnia 31 stycznia następnego roku.

u.f.p. art. 252 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansaniach publicznych

Dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi wraz z odsetkami.

u.f.z.o. art. 35 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

Dotacja może być przeznaczona na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Może być wykorzystana na pokrycie wydatków bieżących, w tym wynagrodzenia osoby fizycznej prowadzącej placówkę, jeżeli pełni funkcję dyrektora, lub na sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.

Pomocnicze

p.o. art. 10 § ust. 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Określa zadania organu prowadzącego szkołę lub placówkę, w tym zapewnienie warunków działania, wykonywanie remontów, zapewnienie obsługi administracyjnej i finansowej.

k.p.a. art. 75 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem.

u.f.p. art. 44 § ust. 3

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Wydatki publiczne powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów i optymalnego doboru metod i środków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wynagrodzenie organu prowadzącego jako kierownika administracyjnego nie może być pokryte z dotacji, jeśli nie pełni on jednocześnie funkcji dyrektora, a jego zadania mieszczą się w kompetencjach dyrektora. Wydatki na konsultanta merytorycznego, polegające na wspieraniu kadry i wdrażaniu autorskich metod, nie mogą być pokryte z dotacji oświatowej, gdyż nie stanowią one bezpośredniej pomocy beneficjentom. Organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny sprawy, a zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych są nieuzasadnione.

Odrzucone argumenty

Wynagrodzenie organu prowadzącego jako kierownika administracyjnego powinno być uznane za wydatek dopuszczony do finansowania z dotacji. Wydatki na konsultanta merytorycznego, związane z autorskimi metodami i know-how, mogą być pokryte z dotacji na podstawie umowy cywilnoprawnej. Organy administracji naruszyły przepisy prawa procesowego, w szczególności poprzez nieprzeprowadzenie dwuinstancyjnego postępowania, błędną analizę dowodów i niepełne uzasadnienie decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Dotacja oświatowa winna być wydatkowana na zadania placówki w zakresie pomocy osobom z niej korzystającym, a nie wspomagania pracowników i kadry kierowniczej w wywiązywaniu się z ich zadań albo doskonaleniu ich kompetencji. Tworzenie w placówce stanowisk i funkcji, o zachodzących na siebie kompetencjach musi być uzasadnione rzeczywistymi potrzebami związanymi bezpośrednio z realizacją zadania publicznego. Zapłata z kolei to nic innego jak świadczenie pieniężne, do którego zobowiązał się dłużnik wobec wierzyciela. Dokonanie zapłaty zwalnia dłużnika z zobowiązania jakie zaciągnął wobec wierzyciela. Sytuacja taka występuje gdy "wierzyciel" i "zobowiązany" to ten sam podmiot.

Skład orzekający

Dorota Fleszer

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Herman

członek

Marzanna Sałuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wykorzystania dotacji oświatowych, w szczególności w zakresie finansowania wynagrodzeń organu prowadzącego i konsultantów, a także zasady celowego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji placówki prowadzonej przez osobę fizyczną i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia finansowania placówek oświatowych i potencjalnych nadużyć w wydatkowaniu środków publicznych, co jest istotne dla prawników i osób zarządzających placówkami edukacyjnymi.

Czy można finansować własne wynagrodzenie z dotacji oświatowej? Sąd wyjaśnia granice wydatkowania środków publicznych.

Dane finansowe

WPS: 255 460 PLN

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gl 1043/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-02-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-11-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Dorota Fleszer /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Herman
Marzanna Sałuda
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Oświata
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1270
art. 60 pkt 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Specjalista Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2024 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 5 października 2023 r. nr SKO.FD/41.4/85/2023/15256 w przedmiocie zwrotu dotacji oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją 5 października 2023 r., Nr SKO.FD/41.4/85/2023/15256 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: SKO) uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta J. (dalej: Prezydent) z dnia 1 czerwca 2023 r. nr [...] w sprawie zwrotu dotacji oświatowej za 2019 r. przez J. K., prowadzącego Poradnię [...] "W" w J. (dalej: Skarżący) i określiło Skarżącemu kwotę dotacji wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem w 2019 r. do zwrotu w wysokości 255 460,00 zł wraz z odsetkami, liczonymi od dnia przekazania dotacji czyli:
1) 13 340 zł - 17.01.2019;
2) 13 340 zł - 17.01.2019;
3) 13 400 zł - 26.02.2019;
4) 13 400 zł - 26.02.2019;
5) 13 340 zł - 23.04.2019;
6) 13 340 zł - 23.04.2019;
7) 47 380 zł -12.12.2019;
8) 49 300 zł -12.12.2019;
9) 78 620 zł - 12.12.2019.
Rozstrzygnięcie nastąpiło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W przedmiotowej sprawie Prezydent wydał trzecią decyzję, ponieważ poprzednie były uchylane przez SKO decyzjami z 17 marca 2021 r. [...] i 30 marca 2022 r. nr [...] z uwagi na konieczność przeprowadzenie ponownego postępowania wyjaśniającego.
W decyzji z 1 czerwca 2023 r. Prezydent określił Skarżącemu wysokość dotacji oświatowej do zwrotu jako wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie 304.291,00 zł za 2019 r. Zakwestionował sfinansowanie z dotacji oświatowej w 2019 r. trzech rodzajów wydatków, a mianowicie wynagrodzenia organu prowadzącego poradnię, koordynatora merytorycznego i modernizację klimatyzatorów.
Od tej decyzji Skarżący wniósł odwołanie.
Po ponownej analizie akt sprawy SKO uchyliło w całości decyzję Prezydenta w sprawie zwrotu dotacji oświatowej za 2019 r. i określiło Skarżącemu kwotę dotacji wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem w 2019 r. do zwrotu w wysokości 255 460,00 zł wraz z odsetkami, liczonymi od dnia przekazania dotacji
W uzasadnieniu SKO podzieliło stanowisko Prezydenta co do tego, że nieuprawnionym wydatkiem było wynagrodzenie Skarżącego w wysokości 87 460,00 zł jako kierownikowi administracyjnemu. Skarżący miał otrzymywać wynagrodzenie za wykonanie zleceń, które sam sobie wyznaczył jako organ prowadzący. Zadania te pokrywały się z zadaniami dyrektora, choć w placówce zatrudniony był dyrektor oraz dwóch wicedyrektorów, a także pracownik administracyjny i pracownik administracyjno-gospodarczy. Skarżącego nie przedstawił rachunków - pomimo wezwania z 11 maja 2021 r. - w tym wyciągów potwierdzających uregulowania składek. SKO podniosło, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o finansowaniu zadań oświatowych jest to dopuszczalne, o ile osoba ta pełni funkcję dyrektora placówki, z uwzględnieniem obowiązujących w tym zakresie limitów. Poza tym, stosownie do art. 251 ust. 4 ustawy o finansach publicznych, wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona albo, w przypadku gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach. Inne niż zapłata sposoby wykorzystania stanowią odstępstwo od reguły. Zapłata z kolei to nic innego jak świadczenie pieniężne, do którego zobowiązał się dłużnik wobec wierzyciela. Dokonanie zapłaty zwalnia dłużnika z zobowiązania jakie zaciągnął wobec wierzyciela. Istota zobowiązania polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien świadczenie spełnić (art. 353 § 1 K.c.). Świadczenie wyrażone w pieniądzu spełnianie jest poprzez zapłatę, co stanowi działanie o którym mowa w art. 353 § 2 K.c. Jeżeli zatem ma dojść do zapłaty to musi istnieć zobowiązanie, dla którego wygaszenia dokonywana jest zapłata. Skoro nie ma zobowiązania, to a nie ma również zapłaty za dług. Sytuacja taka występuje gdy "wierzyciel" i "zobowiązany" to ten sam podmiot. Celem wzmocnienia swojego stanowiska SKO powołało się na wyrok NSA z dnia 25 maja 2017 r. sygn. akt II FSK 452/16. Zatem przekazanie środków przez osobę fizyczną występująca jako podmiot prowadzący placówkę tej samej osobie fizycznej występującej jako kierownik administracyjny tej placówki, nie może być uznane za zapłatę. W ocenie SKO transfer ten nie można uznać za wydatek mieszczący się w granicach art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo oświatowe. Chodzi tu o wydatki na zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej, obsługi finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2021 r. poz. 217) i obsługi organizacyjnej szkoły lub placówki. Nie można przekazanego samemu sobie wynagrodzenia traktować jako wydatku wobec jednostki zewnętrznej. Wyjątek od tej zasady przewidziany został w omawianym wcześniej art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawa o finansowaniu zadań oświatowych i dotyczy wynagrodzenia dla osoby fizycznej prowadzącej placówkę, która równocześnie pełni funkcje dyrektora placówki. SKO podniosło także, że dopuszczenie takiego sposobu wykorzystania dotacji prowadziłoby w rzeczywistości do zniweczenia ograniczenia jakie zostało wprowadzone przywołanym wcześniej art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.
SKO wskazało także, że zadania dyrektora placówki określone zostały w art. 68 ustawa Prawo oświatowe stosowanym odpowiednio do innych placówek oświatowych. Dyrektor szkoły zajmuje się zatem m.in. kierowaniem działalnością szkoły lub placówki oraz reprezentowaniem jej na zewnątrz (art. 68 ust. 1 pkt 1), zatrudnianiem i zwalnianiem nauczycieli oraz innych pracowników szkoły lub placówki (art. 68 ust. 5 pkt 1), dysponowaniem środkami określonymi w planie finansowym szkoły lub placówki, a także może organizować administracyjną, finansową i gospodarczą obsługę szkoły lub placówki (art. 68 ust. 1 pkt 5). Finansowanie osoby zajmującej stanowisko "kierownika administracyjnego" w sytuacji, gdy jego zadania mieszczą się w zakresie kompetencji dyrektora placówki, którego wynagrodzenie kwalifikowane jest do wykorzystania dotacji, godziłoby w zasadę zakazu podwójnego finansowania z dotacji. Tworzenie w placówce stanowisk i funkcji, o zachodzących na siebie kompetencjach musi być uzasadnione rzeczywistymi potrzebami związanymi bezpośrednio z realizacją zadania publicznego. Rzeczą korzystającego z dotacji jest przy tym wykazanie, że utworzenie stanowiska i wydatek na wynagrodzenie był niezbędny. Dotyczy to w szczególności zatrudnienia w celach niezwiązanych bezpośrednio z realizacją celów i zadań placówki w zakresie oświaty. Powoływanie kolejnych stanowisk w szkole czy placówce nie może bowiem powodować jedynie pomnażania tytułów do wydatkowania środków publicznych. Akceptowanie takiego podejścia do wykorzystania dotacji stałoby w rażącej sprzeczności z dyrektywami płynącymi z art. 44 ust. 3 ustawy o finansach publicznych.
W ocenie SKO prawidłowo Prezydent zanegował pokrycie z dotacji wydatków na wynagrodzenie "konsultanta merytorycznego" J. F. w kwocie 168.000,00 zł. Nie jest możliwe finansowanie z dotacji korzystania z opracowanego i opatentowanego przez inną osobę "metod i know-how" wczesnego wspomagania rozwoju dzieci, gdyż nie można zweryfikować celowości, gospodarności i racjonalności tak ponoszonego wydatku zwłaszcza jeśli osoba ta – co przyznał sam Skarżący - sama decyduje o sposobach, środkach, metodach wykonywania zadań, nie podlegając służbowo w poradni żadnej osobie. Wspomaganie wicedyrektorów w zakresie uzupełnienia ich pracy o swoje metody pracy i autorskiego programy wprowadzające swoistą nadbudowę nad standardowe i stosowane w innych placówkach działania wczesnego wspomagania rozwoju nie jest wydatkiem, który może być pokryty z dotacji. Dyrektor miał możliwość albo zatrudnienia J. F. albo osób, które znają jej metodę pracy i będą ją wykorzystywać w pracy z dziećmi. Takie wydatki zostały bowiem dopuszczone do dotowania w art. 35 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Ponadto zadania, jakie wykonywać miała J. F., pokrywają się z zadaniami spoczywającymi na dyrektorze placówki, a w konsekwencji również na wicedyrektorach, odpowiedzialnych jest za kierowanie placówką i wykonywaniu nadzoru pedagogicznego w rozumieniu art. 55 ust. 1 ustawa Prawo oświatowe. Obejmują one między innymi obserwowanie, analizowanie, ocenianie przebiegu procesów kształcenia i innej działalności statutowej placówki, a także inspirowanie nauczycieli do poprawy istniejących lub wdrożenia nowych rozwiązań w procesie kształcenia, przy zastosowaniu innowacyjnych działań programowych, organizacyjnych lub metodycznych, których celem jest rozwijanie kompetencji uczniów. J. F. nie prowadziła zajęć z osobami korzystającymi z poradni. W świetle dokumentacji oraz wyjaśnień strony rolę J. F. można określić jako mentora pracowników całej placówki. Tymczasem dotacja oświatowa winna być wydatkowana na zadania placówki w zakresie pomocy osobom z niej korzystającym, a nie wspomagania pracowników i kadry kierowniczej w wywiązywaniu się z ich zadań albo doskonaleniu ich kompetencji.
Co do wydatku na "modernizację" klimatyzatorów w wysokości 48 831 zł SKO przyjęło inne stanowisko niż Prezydent. Dotacja wykorzystana być może - zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o finansowaniu zadań oświatowych - na sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 10 ust. 1 Prawa oświatowego. Do zadań tych zalicza się m.in. wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawa Prawo oświatowe wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie. Wydatkowanie dotacji na remont obiektów placówki uważać należy za zgodne z jej przeznaczeniem.
W konsekwencji SKO stwierdziło, że dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem wynosi 255 460,00 zł. Zatem zaskarżoną decyzję należało uchylić i orzec merytorycznie, zmniejszając kwotę dotacji do zwrotu i modyfikując terminy naliczania odsetek poprzez wyeliminowanie tych, związanych z wydatkiem na modernizacją klimatyzacji.
W skardze Skarżący wydanej decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że koordynator merytoryczny wykonuje zadania dyrektora, podczas gdy z dowodów wynika jasno, że są to dwa oddzielne stanowiska z zupełnie innym zakresem obowiązków, a tym samym zakwestionowanie tego wydatku jako wykorzystanie dotacji podwójnie na to samo zadanie lub działanie jest bezpodstawne.
Zarzucił także naruszenie przepisów prawa procesowego mające wpływ na wynik, a mianowicie:
-art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. Z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.; dalej; k.p.a.) poprzez nieprzeprowadzenie dwuinstancyjnego postępowania. Między innymi SKO w ogóle nie odniosło się do sformułowanych w odwołaniu przez Skarżącego zarzutów, doszło do pomylenia nazw stanowisk i zakresu obowiązków poszczególnych osób, pominięto analizę załączanych w toku postępowanie przez stronę dowodów, w tym wskazujących na rolę i zadania kierownika administracji i koordynatora merytorycznego (m.in.: dokumentacji wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, czy umowy z koordynatorem merytorycznym) i nie uwzględniono wniosków dowodowych strony;
- art. 75, 77 w zw. z art. 7 k.p.a. polegającym na błędnej i wybiórczej analizie i ocenie zebranych w sprawie dowodów, w szczególności statutu placówki, niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy pomimo tego, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a w konsekwencji błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy;
-art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie, co doprowadziło SKO do błędnego ustalenia stanu faktycznego oraz prawnego sprawy i poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i błędnych ustaleń jako przesłanek do wydania decyzji;
- art. 6 , art. 7, art. 7a i 7b, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i 2 , art. 80, art. 138 § 1 pkt 1 i 2 § 2 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wszystkich dowodów, a tym samym dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, w tym nie przesłuchanie skarżącego oraz wnioskowanych świadków: J. F., M. N. i P. K.;
-art. 78 § 1 k.p.a. - poprzez nieprzeprowadzenia dowodów mających znaczenie dla sprawy, w szczególności z dokumentów załączonych w toku sprawy, tj.: statutu placówki, umów, zakresów czynności, dokumentacji WWRD prowadzonej w placówce;
-art.107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie faktyczne i prawne co do orzeczenia o zwrocie części dotacji, w tym nienależyte uzasadnienie prawne decyzji przejawiające się brakiem analizy przepisów art. 35 u.f.z.o., błędnie stanu faktycznego co do treści Statutu, umów, czy zakresów zadań poszczególnych osób takich jak koordynator merytoryczny, czy kierownik;
oraz przepisów prawa materialnego:
-art. 35 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych poprzez błędne przyjęcie, że osoba fizyczna będąca jednocześnie organem prowadzącym może pobierać wynagrodzenie tylko o ile jest jednocześnie dyrektorem placówki (przy czym chodzi tutaj o nazwę stanowiska) albo prowadzi w niej zajęcia i są to jedyne przypadki uzasadniające możliwość pobierania przez nią takiego wynagrodzenia;
- art. 35 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych poprzez błędne przyjęcie, że koordynator merytoryczny nie wykonuje zadań z zakresu placówki i nie może na podstawie umowy cywilnoprawnej otrzymywać wynagrodzenia, a m.in. za wdrażanie i pełnienie nadzoru nad autorskimi metodami pracy z dziećmi objętymi WWRD w specjalistycznej autorskiej poradni wczesnego wspomagania rozwoju dziecka nie może pobierać wynagrodzenia w inny sposób niż na podstawie umowy o pracę; podczas gdy zgodnie z przepisami stanowi to wydatek, który może być pokrywany z dotacji udzielanych na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych jako realizujący cele należące do zadań szkół z zakresu kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej, o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o finansowaniu zadań oświatowych i wprost wskazany i dopuszczony przez ten przepis.
Wobec powyższego Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz Skarżącego według norm przepisanych.
W pierwszej kolejności Skarżący podkreślił, że prowadzona przez niego placówka, jest placówką bez precedensu na terenie całej Polski i jedną z nielicznych w ogóle poradni publicznych, w tym specjalistycznych prowadzonych nie przez jednostkę samorządu terytorialnego lecz przez osobę fizyczną. Jest autorską poradnią specjalistyczną - co znajduje odzwierciedlenie w treści Statutu placówki i w pełnionych przez nią zadaniach. Tym samym niezrozumiałym jest dla Skarżącego podważanie istoty i modelu pracy Poradni oraz jej autorskiego charakteru przez Prezydenta oraz milcząca akceptacja tego stanu rzeczy przez SKO, kwestionującego uznanie metod i know-how jako dopuszczalnych do rozliczenia z dotacją oświatową wydatków. Poradnia jest autorska nie tylko zresztą jeśli chodzi o podejście do dziecka i wprowadzone metody terapii autorstwa J. F.. Autorstwo poradni znajduje odzwierciedlenie w całym podejściu do kadry i ich przygotowaniu przez J. F. do prowadzenia z dziećmi terapii. Wypracowany w Poradni model terapii pod nadzorem J. F. stanowi efekt jej 30-letniego doświadczenia w pracy z dziećmi i nie ma żadnego odpowiednika na terenie kraju.
Skarżący podniósł, że organ I instancji nigdy mimo zgłaszania w tym zakresie wniosków, nie przesłuchał ani J. F. ani Skarżącego. Organ II stopnia w tym zakresie również nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, a jedynie w sposób oględny i lakoniczny uzasadnił w decyzji wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, w ogóle nie odnosząc się do sformułowanych zarzutów, czy okoliczności faktycznych. W żaden sposób nie odniósł się do licznych dowodów powoływanych przez Skarżącego. Znamienne jest, że wyjaśnienia organu II stopnia co do uznania dotacji za niezgodną z przeznaczeniem mieszczą się na dwóch stronach, pomylone są nazwy stanowisk (nie ma w ogólne w Placówce Skarżącego stanowiska konsultanta a jest koordynator, poza tym zakres jego czynności jest zupełnie inny niż zakres zadań dyrektora). Już nie wspominając o błędnym pouczeniu co do środków odwoławczych. Dowodzi to w ocenie Skarżącego o przeprowadzeniu wybiórczej i niestarannej oceny materiału dowodowego, która doprowadziła do błędu w ustaleniach faktycznych polegającym na uznaniu, że osoba nieprawidłowo określona jako "konsultant" wykonuje de facto zadania dyrektora, co jest oczywistą niezgodnością ze stanem faktycznym i jest sprzeczne z zadaniami określonymi m.in. w umowie z koordynatorem merytorycznym.
Zdaniem Skarżącego SKO nie wyjaśniło i nie zbadało w istocie roli pełnionej przez Skarżącego-jako kierownika administracyjnego ograniczając się de facto do "mechanicznego zaliczenia powołanych dowodów i dokumentów z wcześniejszych postępowań" i akceptując w tym zakresie ustalenia dokonane przez Prezydenta.
Wynagrodzenie dla Skarżącego (dla "administracji") nie jest więc wynagrodzeniem dla organu prowadzącego i zyskiem dla niego, ale wynagrodzeniem dla Skarżącego (będącego też organem prowadzącym czyli występującego w tym wypadku w podwójnej roli) za pełnienie stanowiska - funkcji w placówce, co zgodnie z powołanymi przepisami jest możliwe i zgodne z przeznaczeniem. Skarżący faktycznie wykonuje takie obowiązki administracyjne, a zajmowane przez niego stanowisko kierownicze jest przewidziane w Statucie i został na nie powołany. Realizował zadania powierzone przez dyrektora - w ramach dyrektorskiego zakresu. Tak więc jako osoba zajmująca inne stanowisko kierownicze wykonująca część zadań dyrektora mógł pobierać wynagrodzenie w zgodzie z art. 35. ust.1. pkt 1 lit.a ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.
Odnośnie wypłat wynagrodzenia to Skarżący nie stosował w tym zakresie przepisów Kodeksu Pracy, a kierownik administracji wystawiał rachunki, które były następnie opłacane przez placówkę. Przepisy nie określają w żaden sposób, jak takie wynagrodzenie ma być wpłacane, w jakich terminach i że nie może być w różnych wysokościach, a jedynie tylko wskazują ich limit (aktualnie roczny). Co tylko świadczy o tym, że dla ustawodawcy nie jest istotne w jaki sposób (miesięcznie, tygodniowo czy rocznie) i w jakich wysokościach takie wynagrodzenie ma być wypłacane, o ile nie przekracza ustawowego limitu i uregulowania w tym zakresie pozostawia w gestii beneficjenta.
Według Skarżącego poza błędem w ustaleniach faktycznych SKO dokonał również nieprawidłowej wykładni art. 35 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych uznając, że wynagrodzenie koordynatora merytorycznego nie może zostać uznane za wydatek dopuszczony przez prawo jako m.in.: autorskie metody i "know how" wykorzystywane we wczesnym wspomaganiu rozwoju dzieci w placówce. Skarżący nie rozumie z jakiego powodu miało by to być dopuszczalne tylko na podstawie umowy o pracę a na nie na podstawie stosunku cywilnoprawnego skoro przepis art. 35 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych takiego ograniczenia nie wprowadza. Rola koordynatora merytorycznego jest samodzielna i nie ma w niej podległości służbowej, tak przy stosunku pracy.
W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymując swoje stanowisko w sprawie wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego.
Z kolei art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz.1634 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Natomiast według art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie w istocie sprowadza się do oceny legalności wydatków na wynagrodzenie Skarżącego jako organu prowadzącego Poradnię i kierownika administracyjnego oraz koordynatora merytorycznego z dotacji oświatowej za 2019 r.
Zasady postępowania w przypadku zwrotu dotacji otrzymanych od jednostki samorządu terytorialnego określa ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1270 ze zm.; dalej: u.f.p.). Zgodnie z art. 60 pkt 1 u.f.p. środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności następujące dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego: kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w niniejszej ustawie. Natomiast według art. 61 ust 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 i 3 pkt 4 u.f.p. organem pierwszej instancji właściwym do wydawania decyzji w odniesieniu do tych należności w stosunku do należności budżetów jednostek samorządu terytorialnego jest wójt, burmistrz, prezydent miasta, starosta albo marszałek województwa; a od wydanych przez te organy decyzji przysługuje odwołanie do samorządowego kolegium odwoławczego.
Stosownie do art. 251 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego podlegają zwrotowi do budżetu tej jednostki w terminie do dnia 31 stycznia następnego roku. Jak wynika z art. 252 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2 (ust. 1).
Zauważyć przy tym należy, że brak jest przy tym definicji legalnej "dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem". W doktrynie przyjmuje się, że jest to wydatkowanie przez beneficjenta przekazanych mu środków finansowych w całości bądź w części na realizację innych zadań lub celów niż określone dla danego rodzaju dotacji w umowie dotacyjnej lub w przepisach powszechnie obowiązującego prawa (zob. M. Stawiński (w:)Ustawa o finansach publicznych. Komentarz. Wolters Kluwer Polska, 2019, Art. 252). Tym samym dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem to taka, która została wydatkowana na inne cele aniżeli te, na które została udzielona bądź nie służyła pokryciu wydatków, na które miała być wykorzystana. Jeżeli okaże się, że wydatki, na pokrycie których dotacja została przeznaczona nie wystąpiły, to także i taka dotacja nosi znamiona dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 235/18).
Do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60 u.f.p., w tym do kwot dotacji podlegających zwrotowi w przypadkach określonych w omawianej ustawie, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, natomiast decyzję w sprawie określenia dotacji do zwrotu wydaje wójt, burmistrz, prezydent miasta, starosta albo marszałek województwa (art. 67 w związku z art. 60 pkt 1 i art. 61 ust. 1 pkt 2 u.f.p.). Zatem postępowanie w sprawie określenia do zwrotu do budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji prowadzone jest zastosowaniu procedury wynikającej z k.p.a. z odpowiednim uwzględnieniem przepisów Działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900, ze zm.; dalej: o.p.).
Sprawa niniejsza dotyczy tzw. dotacji oświatowej, której środki beneficjent zobligowany jest spożytkować na realizację zadań określonych w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2203; dalej: u.f.z.o.) w brzmieniu obowiązującym w 2019. Zatem każdy wydatek, który pokryty został z dotacji, winien być poddany weryfikacji pod kątem jego zgodności ze wspomnianym przepisem. Brak owej zgodności uzasadnia twierdzenie o jego wydatkowaniu niezgodnie z przeznaczeniem, a w dalszej kolejności o potrzebie jego zwrotu (wyrok WSA we Wrocławiu z 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wr 621/21).
Zgodnie z art. 32 ust. 1 u.f.z.o. prowadzone przez osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego oraz osoby fizyczne publiczne placówki, o których mowa w art. 2 pkt 3-6 i 10 ustawy - Prawo oświatowe, mogą otrzymywać dotacje z budżetu powiatu w wysokości i na zasadach ustalonych przez radę powiatu. Stosownie do art. 35 ust. 1 u.f.z.o. dotacja ta może być przeznaczona na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na:
1) pokrycie wydatków bieżących placówki wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności placówki wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, w tym na:
a) wynagrodzenie osoby fizycznej zatrudnionej, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej, w przedszkolu, innej formie wychowania przedszkolnego, szkole lub placówce oraz osoby fizycznej prowadzącej przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego - w wysokości nieprzekraczającej miesięcznie:
- 250% średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2017 r. poz. 1189) - w przypadku publicznych przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz niepublicznych przedszkoli, o których mowa w art. 17 ust. 1, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych, o których mowa w art. 19 ust. 1, i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 21 ust. 1,
- 150% średniego wynagrodzenia nauczyciela dyplomowanego, o którym mowa w art. 30 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - w przypadku niepublicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w niepublicznych szkołach podstawowych i niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego, niewymienionych w tiret pierwszym, oraz niepublicznych szkół i placówek,
b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 10 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, oraz zadania, o którym mowa w art. 83 ust. 6 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978, z póżn. zm.),
2) pokrycie wydatków na zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych obejmujących: a) książki i inne zbiory biblioteczne, b) środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w placówkach wychowania przedszkolnego, szkołach i placówkach, c) sprzęt rekreacyjny i sportowy dla dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków i uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, d) meble, e) pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości określonej zgodnie z art. 16f ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości w momencie oddania do używania.
Przywołany przepis art. 35 ust. 1 u.f.z.o. odwołuje się do kolejnych przepisów. Stosownie do art. 10 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 900; dalej p.o.) do zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę należy w szczególności:
1) zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki;
2) zapewnienie warunków umożliwiających stosowanie specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci i młodzieży objęty eh kształceniem specjalnym;
3) wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie;
4) zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej, obsługi finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września ł994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2019 r. poz. 351, 1495, 1571, 1655 i 1680 oraz z 2020 r. poz. 568), i obsługi organizacyjnej szkoły lub placówki;
5) wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczo-profilaktycznych, przeprowadzania egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych;
6) wykonywanie czynności w sprawach z zakresu prawa pracy w stosunku do dyrektora szkoły lub placówki;
7) przekazanie do szkół dla dzieci i młodzieży oraz placówek, o których mowa w art. 2 pkt 7, z wyjątkiem szkół artystycznych realizujących wyłącznie kształcenie artystyczne, informacji o podmiotach wykonujących działalność leczniczą udzielających świadczeń zdrowotnych w zakresie leczenia stomatologicznego dla dzieci i młodzieży, finansowanych ze środków publicznych.
W ww. przepisie ustawodawca zawarł katalog otwarty zadań realizowanych przez organ prowadzący szkołę. Stosownie natomiast do art. 44 ust. 1 p.o. szkoły i placówki podejmują niezbędne działania w celu tworzenia optymalnych warunków realizacji działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej, zapewnienia każdemu uczniowi warunków niezbędnych do jego rozwoju, podnoszenia jakości pracy szkoły lub placówki i jej rozwoju organizacyjnego. Uszczegółowienie zadań (celu) organu prowadzącego szkołę znajduje również swój wyraz w przepisach wykonawczych do p.o., m.in. w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkół i placówek (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 2198).
W przedstawionym kontekście dokonując interpretacji pojęcia "wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem" przypomnieć należy, że polega ono w szczególności na zapłacie ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja została udzielona. Dotacja oświatowa może zostać wykorzystana wyłącznie na te wydatki bieżące danej szkoły (przedszkola) lub placówki, które realizować będą zadania w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Wobec tego zapłata ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja została udzielona czyli na realizację innych celów niż cele wskazane w przepisach u.f.z.o. - niezwiązanych z procesem kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej, oraz zarazem nie stanowiących wydatków bieżących szkoły (przedszkola) lub placówki - winna być kwalifikowana jako wydatkowanie tej części dotacji niezgodnie z przeznaczeniem (wyrok WSA we Wrocławiu z 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wr 621/21).
W tym miejscu należy także wskazać na art. 126 u.f.p. Wynika z niego, że dotacje podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych. Dotacje należą przy tym do wydatków budżetu państwa na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 1 u.f.p., dlatego uwzględnić należy zasady przewidziane w art. 44 ust. 3 u.f.p. Zgodnie z jego treścią, wydatki publiczne powinny być dokonywane:
1) w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad:
a) uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów,
b) optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów,
2) w sposób umożliwiający terminową realizację zadań,
3) w wysokości i terminach wynikających z wcześniej zaciągniętych zobowiązań.
Powyższe dyrektywy wiążą się z oceną legalności wydatków. Ocena zasadności wydatków dokonywana przez pryzmat art. 35 ust. 1 u.f.z.o. musi bezwzględnie uwzględnić treść art. 44 ust. 3 u.f.p. Odmienne zapatrywanie prowadziłoby do przyjęcia kuriozalnego stanowiska, że legalne są każde wydatki związane z kształceniem, wychowaniem i opieką w tym niecelowe, nieoszczędne a także takie, które przynoszą minimalne efekty.
Przechodząc do meritum sprawy Sąd uznaje za prawidłowe zakwestionowanie przez SKO wydatku na wynagrodzenie Skarżącego w kwocie 87.460,00 zł., który będąc organem prowadzącym placówkę wykonywał jednocześnie obowiązki kierownika administracyjnego. Nie ma racji pełnomocnik Skarżącego podnosząc na rozprawie argument o zobowiązywaniu przez SKO świadczenia przez Skarżącego pracy bez prawa domagania się za nią wynagrodzenia. Tak sformułowane twierdzenie nie ma oparcia w art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. aa u.f.z.o. Ustawodawca przewidział bowiem możliwość sfinansowania wynagrodzenia organu prowadzącego, pod warunkami. Jednym z nich jest to, aby organ prowadzący jednocześnie pełnił funkcję dyrektora placówki. Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości, że chodzi tu o stanowisko w strukturze organizacyjnej placówki a nie jakiekolwiek stanowisko kierownicze w placówce. Pogląd ten jest podzielany w orzecznictwie sądowo administracyjnym (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wr 621/21). W badanej sprawie wymóg ten spełniony nie został. Skarżący zawierając 20 grudnia 2018 r. umowę o pracę z B. C. B. zatrudnił ją na stanowisku dyrektora (karta 51 akt administracyjnych). Powołał także w dniu 2 stycznia wicedyrektora P. K., a w dniu 3 stycznia 2019 wicedyrektora M. N. Osoby zatrudnione jako wicedyrektorzy mieli ten sam zakres obowiązków, a mianowicie cyt. "opieka merytoryczna nad zadaniami z zakresu diagnozy i terapii – organizowanie działalności opiniodawczej, orzeczniczej i wczesnego wspomagania rozwoju dziecka" (załącznik do Pisma Skarżącego z 12 lutego 2020 r. karta 48 akt administracyjnych). Zatem brak jest podstaw prawnych do pokrywania z dotacji oświatowej na 2019 r. wydatku na wynagrodzenie Skarżącego jako kierownika administracyjnego. Sąd zgadza się z SKO co do tego, że finansowanie osoby zajmującej stanowisko "kierownika administracyjnego" w sytuacji, gdy jego zadania mieszczą się w zakresie kompetencji dyrektora placówki, którego wynagrodzenie kwalifikowane jest do wykorzystania dotacji, godzi w zasadę celowego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych z dotacji. Tworzenie w placówce stanowisk i funkcji, o zachodzących na siebie kompetencjach musi być uzasadnione rzeczywistymi potrzebami związanymi bezpośrednio z realizacją zadania publicznego (s. 6 zaskarżonej decyzji). Skarżący w toku postępowania wyjaśniającego tego nie wykazał. Nie jest zatem dopuszczalne obchodzenie dyspozycji art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. aa u.f.z.o. (w brzmieniu obowiązującym w 2019 r.) poprzez finansowanie z dotacji wynagrodzenia Skarżącego, który powierzył sobie sprawowanie funkcji kierownika administracyjnego placówki w ramach którego realizuje także zadania dyrektora, mimo zatrudnienia osoby na stanowisko dyrektora
W ocenie Sądu nie jest dopuszczalne pokrycie z dotacji oświatowej za 2019 wydatków na wynagrodzenie "konsultanta merytorycznego" J. F. w kwocie 168.000,00 zł. Z analizy jej zakresu czynności – co wyczerpująca wykazało SKO na s. 7 zaskarżonej decyzji – wynika, że w istocie dotyczą one wykonywania zadań związanych z kierowaniem i zarządzaniem placówką. Do zakresu jej działań i zadań – określonych w § 2 lit a zakresu obowiązków koordynatora merytorycznego w Publicznej [...] "W" w J. z dnia 2 stycznia 2019 r. (załącznik do Pisma Skarżącego z 12 lutego 2020 r. karta 48 akt administracyjnych) - należała realizacja wraz z innymi członkami zespołu wczesnego wspomagania prowadzonego przez Poradnię wczesnego wspomagania działań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej wykonywanie zadań wymienionych w § 2 lit. a. Zadaniami koordynatora merytorycznego było także zadania związane ze zapewnieniem stosowania jej autorskiej metody w zakresie wczesnego wspomagania, to jest jej wdrożenie (§ 2 lit. a zakresu obowiązków), merytoryczny nadzór nad jej realizacją (§ 2 lit. c, g i f zakresu obowiązków), prowadzenie szkolenia i zajęć praktycznych dla kadry w celu jej wyedukowania i samodzielnego posługiwania się opracowanymi przez nią metodami (§ 2 lit. h zakresu obowiązków). Niezależnie J. F. zobowiązana była do uczestniczenia w wybranych prowadzonych zajęciach w zakresie wczesnego wspomagania jako koordynator, audytor lub superwizor (§ 2 lit. e zakresu obowiązków); udzielania pomocy w zakresie kształtowania postaw i zachowań pożądanych w kontaktach z dzieckiem (...) (§ 2 lit.ih zakresu obowiązków); udzielanie instruktażu i porad oraz prowadzenie konsultacji w zakresie pracy z dzieckiem (§ 2 lit. j zakresu obowiązków) oraz świadczenie pomocy w określaniu przystosowania warunków w środowisku domowym do potrzeb dziecka oraz w pozyskaniu i wykorzystaniu w pracy z dzieckiem odpowiednich środków dydaktycznych i niezbędnego sprzętu (§ 2 lit. k zakresu obowiązków) a także opracowywania nowe środki dydaktyczne służące wczesnemu wspomaganiu (§ 2 lit. l zakresu obowiązków). W toku prowadzonego postępowania nie została zanegowana okoliczność, że czynności wykonywane przez J. F. nie związane są z prowadzeniem zajęć osobami korzystającymi z poradni. Oczekiwano od niej wspomagania dyrekcji placówki, pracowników i kadry kierowniczej w realizacji ich zadań oraz doskonaleniu umiejętności w stosowaniu autorskiej metody wczesnego wspomagania rozwoju dzieci. Potwierdza to także J. F. w złożonych w piśmie z 2 września 2021 r. wyjaśnieniach cyt. "poradnia realizuje moje metody i know-how wg moich zasad, wskazówek i ustaleń w pracy z dziećmi, a nie ja wykonuję zadania powierzone i zlecone przez pracodawcę." Wobec powyższego Sąd zgadza się z SKO, że ponoszenie wydatku z dotacji oświatowej za 2019 r. na de facto zapłatę autorskich praw majątkowych w rozumieniu art. 17 ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2509) stoi w sprzeczności z art. 44 ust. 3 pkt. 1 u.f.p. oraz art. 10 ust. 1 p.o. Dodatkowo wspomaganie merytoryczne dyrektora i wicedyrektorów placówki w zakresie uzupełnienia ich pracy o metody pracy i autorskie programy wprowadzające swoistą nadbudowę nad standardowe i stosowane w innych placówkach działania wczesnego wspomagania rozwoju - – co trafnie podkreśliło SKO - nie jest wydatkiem, który może być pokryty z dotacji. Dotacja oświatowa winna być wydatkowana na zadania placówki w zakresie pomocy osobom z niej korzystającym, a nie wspomagania pracowników i kadry kierowniczej w wywiązywaniu się z ich zadań albo doskonaleniu ich kompetencji pod względem realizacji autorskich metod J. F. Stąd tego rodzaju pośrednie finansowanie zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki nie mieści się w dyspozycji art. 10 ust. 1 p.o. i tym samym art. 35 ust. 1 pkt 1 u.f.z.o.
Nieuzasadnione są także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania.
W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został dostatecznie ustalony i pozwalał na wydanie decyzji w sprawie. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że materiał dowodowy został zebrany przez organy w sposób rzetelny i skrupulatny. Był on przy tym kompletny i wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia, a jego spójna, logiczna i kompleksowa ocena nie naruszyła granic swobodnej oceny dowodów.
Organy orzekające w sprawie zasadnie pominęły wnioski dowodowe Skarżącego co do przesłuchania stron i świadków, treści statutu ani innych okoliczności faktycznych uznając je za nieprzydatne dla rozstrzygnięcia. Rozpatrzyły nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale i poddały analizie całość zebranego materiału dowodowego, akcentując jego kompleksową wymowę i wzajemną koherentność. Lektura uzasadnień decyzji prowadzi do wniosku, iż organy w wystarczający sposób ustosunkowały się do zarzutów artykułowanych przez Skarżącego i przedstawiły wyczerpująco swoje stanowisko w sprawie. Tym samym zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. jest bezpodstawny.
Podkreślić trzeba, że zarzuty dotyczące wadliwej oceny dowodów są tylko wówczas słuszne, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez organ wydający rozstrzygnięcie nie odpowiada wymogom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego tj. gdy wyprowadzone ze zgromadzonych dowodów wnioski naruszają przesłanki swobodnej oceny dowodów. Zarzut nie może jednak sprowadzać się do samej tylko polemiki z ustaleniami poczynionymi w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu, czy do odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz winien polegać na wykazaniu, jakich uchybień w świetle norm prawnych, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego dopuściły się organy podatkowe. Sam fakt, iż materiał dowodowy został przez organy oceniony odmiennie niż oczekiwał tego nie świadczy o naruszeniu zasad postępowania wyrażonych w k.p.a. W rozpoznawanej sprawie Skarżący w istocie nie negował wymowy i treści dowodów, ale raczej kwestionował wniosków z nich wyprowadzone przez organy orzekające w sprawie. Zasady logicznego rozumowania, wskazania wiedzy oraz doświadczenia życiowego uprawniają do konstatacji, że wyprowadzone przez organy ze wskazanych faktów i dowodów wnioski, oraz ustalenia były prawidłowe. Wobec powyższego określenie wobec Skarżącego obowiązku zwrotu dotacji jest pochodną szeregu prawidłowych ustaleń, czynionych zgodnie z wymogami prawa i odpowiada wysokości kwot, stanowiących dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem.
W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI