III SA/GD 708/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę spółki wodociągowej na decyzję odmawiającą nieodpłatnego dostępu do danych z ewidencji gruntów i budynków, uznając, że dane te nie były niezbędne do realizacji zadań publicznych.
Spółka M. Sp. z o.o. wnioskowała o nieodpłatne udostępnienie danych z ewidencji gruntów i budynków (numery ksiąg wieczystych i dane osób władających nieruchomościami) w celu zawierania umów z odbiorcami usług wodociągowo-kanalizacyjnych oraz realizacji inwestycji. Organy administracji odmówiły, uznając, że dane te nie są niezbędne do realizacji tych zadań. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów, że pojęcie 'niezbędności' należy interpretować ściśle, a spółka może uzyskać wymagane informacje od samych odbiorców usług lub poprzez inne dostępne źródła.
Spółka M. Sp. z o.o., realizująca zadania publiczne w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków, złożyła wniosek o nieodpłatne udostępnienie danych z ewidencji gruntów i budynków (numery ksiąg wieczystych oraz dane osób władających nieruchomościami) na okres trzech lat. Celem wniosku było ułatwienie zawierania umów z odbiorcami usług oraz uzyskiwanie prawa do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane związane z inwestycjami w sieci wodociągowo-kanalizacyjne. Starosta Chojnicki odmówił udostępnienia danych, wskazując na brak wykazania przez spółkę konkretnego zadania publicznego i niezbędności danych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, uchylając decyzję starosty z przyczyn formalnych, orzekł co do istoty sprawy, również odmawiając realizacji wniosku. Inspektor uznał, że spółka może uzyskać dane o tytułach prawnych do nieruchomości od samych wnioskodawców umów, a w przypadku inwestycji, wniosek był zbyt ogólny i nie wskazywał konkretnych przedsięwzięć. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że pojęcie 'niezbędności' danych do realizacji zadań publicznych należy interpretować ściśle, jako koniecznie potrzebne, a nie tylko przydatne. Stwierdził, że spółka nie wykazała, iż żądane dane są absolutnie konieczne do zawarcia umów z odbiorcami, którzy sami powinni przedstawić dokumenty potwierdzające tytuł prawny do nieruchomości. W odniesieniu do inwestycji, sąd uznał, że wniosek był zbyt ogólny i nie wskazywał konkretnych, zindywidualizowanych przedsięwzięć, dla których dane byłyby niezbędne. Sąd odwołał się do orzecznictwa NSA, które również podkreśla ścisłą interpretację przesłanki niezbędności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, dane te nie są 'niezbędne' w ścisłym znaczeniu tego słowa. Spółka może uzyskać wymagane informacje od odbiorców usług lub z innych źródeł, a pojęcie 'niezbędności' oznacza konieczność, a nie tylko przydatność.
Uzasadnienie
Sąd zinterpretował pojęcie 'niezbędności' zgodnie z jego językowym znaczeniem jako 'koniecznie potrzebny'. Stwierdził, że spółka wodociągowa może uzyskać dane o tytułach prawnych do nieruchomości od wnioskodawców umów, a w przypadku inwestycji, wniosek był zbyt ogólny i nie wykazywał konkretnych, niezbędnych przedsięwzięć.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
ustawa o informatyzacji art. 15 § ust. 1-2
Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne
u.z.z.w.z.o.ś. art. 6 § ust. 1-5
Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków
Pomocnicze
p.g.k. art. 40a § ust. 1-2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
rozporządzenie RM § § 2 ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo budowlane art. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.p.a. art. 107
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
u.g.k. art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dane żądane przez spółkę nie są 'niezbędne' do realizacji zadań publicznych w ścisłym znaczeniu tego słowa. Wniosek o udostępnienie danych musi dotyczyć konkretnego, zindywidualizowanego i określonego w czasie zadania publicznego. Spółka może uzyskać dane o tytułach prawnych do nieruchomości od wnioskodawców umów. Spółka nie wykazała konkretnych inwestycji, dla których dane byłyby niezbędne.
Odrzucone argumenty
Dane są 'niezbędne' w rozumieniu 'potrzebne, względnie przydatne' dla realizacji zadań publicznych. Zadanie publiczne związane z inwestycjami jest wystarczająco konkretne i indywidualne. Organy powinny były poinformować o możliwości modyfikacji wniosku w celu uwzględnienia danych z innych rejestrów (np. GESUT).
Godne uwagi sformułowania
pojęcie 'niezbędny' należy rozumieć zgodnie z jego językowym znaczeniem. Słownik Języka Polskiego PWN definiuje pojęcie 'niezbędny' jako 'koniecznie potrzebny'. niezbędność nie jest zatem w języku polskim przeciwieństwem zbędności. niezbędność danych nie jest równoznaczna z wystąpieniem przydatności danych do realizacji danego zadania lecz wymaga zaistnienia sytuacji, w której posiadanie określonych danych do realizacji zadania jest konieczne, a realizacja zadania bez posiadania tych danych jest niemożliwa. wniosek, który ma charakter ogólny, abstrakcyjny, potencjalny, nie ograniczony czasowo, dotyczący danych z całego powiatu, a więc wniosek nie związany z realizacją żadnego konkretnego zadania.
Skład orzekający
Janina Guść
przewodniczący sprawozdawca
Jolanta Górska
Sędzia Zastępca
Adam Osik
Sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'niezbędności' danych w kontekście dostępu do rejestrów publicznych na podstawie art. 15 ustawy o informatyzacji oraz wymogi formalne wniosków o udostępnienie danych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki wodociągowej, ale zasady interpretacji pojęć prawnych i wymogów formalnych wniosków mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu dostępu do danych publicznych i jego ograniczeń, co jest istotne dla wielu podmiotów realizujących zadania publiczne. Interpretacja kluczowego pojęcia 'niezbędności' ma praktyczne znaczenie.
“Czy 'niezbędne' dane z ewidencji gruntów są dostępne za darmo? Sąd wyjaśnia granice dostępu.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gd 708/23 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2024-03-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-12-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Adam Osik Janina Guść /przewodniczący sprawozdawca/ Jolanta Górska /Sędzia Zastępca/ Symbol z opisem 6120 Ewidencja gruntów i budynków Hasła tematyczne Ewidencja gruntów Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1752 art. 40a ust. 1-2 Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.) Dz.U. 2023 poz 57 art. 15 ust. 1-2 Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne Dz.U. 2018 poz 29 § 2 ust. 2 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym Dz.U. 2023 poz 1634 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska, Asesor WSA Adam Osik, Protokolant: Starszy asystent sędziego Robert Daduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2024 r. sprawy ze skargi M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Gdańsku z dnia 6 października 2023 r. nr WIGK-II.7221.23.2023.MKP w przedmiocie nieodpłatnego udostępnienia danych z ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Uzasadnienie W dniu 30 maja 2023 r. do Starostwa Powiatowego w Chojnicach wpłynął wniosek (nr DN-7/2023) M. Sp. z o.o. z siedzibą w C. o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze publicznym - ewidencji gruntów i budynków. We wstępnej części wniosku (pkt 1 wniosku) Spółka wyjaśniła, że prowadzi działalność w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków, wynikającą z ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2020 r. poz. 2028), dalej powoływanej także jako "u.z.z.w.z.o.ś." Zadanie publiczne, którego realizacji wymaga udostępnienie danych objętych wnioskiem, dotyczy zawierania przez Spółkę umów z odbiorcami usług w przedmiocie zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków w oparciu o art. 6 ust. 1, 2, 4 oraz 5 u.z.z.w.z.o.ś. Spółka zaznaczyła przy tym, że jest upoważniona do zawierania umów w powyższym zakresie jedynie z osobami posiadającymi tytuł prawny do nieruchomości albo z osobą, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Ponadto Spółka wskazała, że prowadzi różnego rodzaju inwestycje związane m.in. z rozbudową sieci wodociągowej oraz kanalizacyjnej, czy też budową urządzeń wodociągowych oraz kanalizacyjnych. W związku z tym obowiązkiem wynikającym z art. 15 ww. ustawy, Spółka zobowiązana jest każdorazowo uzyskiwać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o jakim mowa w art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), a w związku z tym konieczne jest ustalenie danych właściciela danej nieruchomości, jak i informacje w zakresie samej nieruchomości. W pkt. 2 wniosku, jako rejestr, w którym są zgromadzone dane, a które mają być udostępnione, Spółka wpisała: "Ewidencja gruntów i budynków", natomiast w pkt. 3 wniosku, jako zakres żądanych danych i wskazanie sposobu ich udostępnienia, Spółka wpisała: "numery ksiąg wieczystych nieruchomości oraz dane osób władających nieruchomościami - przyłączonymi do sieci wodociągowo-kanalizacyjnej należącej do M. Sp. z o.o. Udostępnienie miałoby nastąpić w ramach używanej przez M. Sp. z o.o. aplikacji WebEWID, poprzez udzielenie dostępu do baz danych w zakresie istniejącego obecnie konta w ww. aplikacji, które Spółka już obsługuje". Zaś w pkt. 4 wniosku - okres udostępnienia danych - Spółka podała: "Od dnia 15.06.2023 r. do dnia 15.06.2026 r. ". Przedmiotowy wniosek Spółka zakończyła deklaracją, że zobowiązuje się do wykorzystania udostępnionych danych wyłącznie do realizacji zadań publicznych wskazanych w pkt. 1 wniosku oraz oświadczeniem, że spełnia warunki zabezpieczeń technicznych i organizacyjnych niezbędnych do uzyskania dostępu do danych zgromadzonych w rejestrze wskazanym w pkt. 2. Pismem z dnia 1 czerwca 2023 r. Starosta Chojnicki wezwał Spółkę do przedłożenia wniosku na formularzu EGiB wraz ze wskazaniem zakresu (działek), obszaru planowanych inwestycji, w ramach zadania publicznego. Starosta wyjaśnił, że udostępnieniu podlegały będą wyłącznie dane właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego, a cel przetwarzania tych danych również będzie ściśle określony - realizacja obowiązków nałożonych na projektanta w ramach danego procesu budowlanego. Starosta poinformował ponadto Spółkę o braku możliwości udostępnienia wnioskowanych danych, w określonym przez Spółkę okresie, w ramach aplikacji WebEWID. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie z dnia 9 czerwca 2023 r., Spółka wyjaśniła, że jej intencją, w związku ze złożonym wnioskiem, nie było uzyskanie wypisu lub wyrysu z operatu ewidencyjnego w stosunku do konkretnych nieruchomości, których wykazania organ wymaga obecnie w formularzu wniosku EGiB (tj. jednorazowego udostępnienia), a uzyskanie nieodpłatnego i ograniczonego treścią złożonego przez Spółkę wniosku, dostępu do danych zgromadzonych w rejestrze publicznym, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U. z 2023 r. poz. 57), powoływanej dalej także jako "ustawa" oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym (t.j.: Dz. U. z 2018 r. poz. 29), dalej powoływanego również jako "rozporządzenie". Spółka podkreśliła, że wniosek pochodzi od podmiotu uprawnionego i dotyczy realizowania zadań publicznych wykonywanych przez Spółkę, a dane, o które zawnioskowano są niezbędne do ich wykonania, ponadto wniosek ten spełnia inne wymagania określone w rozporządzeniu z dnia 27 września 2005 r., a zatem - w opinii Spółki - winien zostać przez organ merytorycznie rozpatrzony, a w sytuacji uznania przez organ, iż nie zachodzą w przedmiotowej sprawie przesłanki do jego uwzględnienia, organ ten powinien wydać decyzję administracyjną w tym zakresie. Spółka, odnosząc się do informacji o braku możliwości udostępnienia w określonym we wniosku okresie wnioskowanych danych w ramach aplikacji WebEWID, wniosła o udzielenie informacji w jakim okresie możliwe będzie udostępnienie wnioskowanych danych, w określony we wniosku sposób. Starosta Chojnicki decyzją z dnia 20 czerwca 2023 r. nr GE.6642.24.2023 orzekł o odmowie nieodpłatnego udostępnienia danych z ewidencji gruntów i budynków w zakresie: numerów ksiąg wieczystych nieruchomości oraz danych osób władających nieruchomościami, poprzez udzielenie dostępu do baz danych w ramach aplikacji WebEWID, w okresie od dnia 15 czerwca 2023 r. do dnia 15 czerwca 2026 r. Starosta uzasadniając swoją decyzję wskazał, że podstawą udostępnienia danych przez organ jest wykazanie we wniosku, że dane te mają służyć realizacji konkretnego zadania publicznego wraz z podaniem podstawy prawnej, z którego to zadanie publiczne wynika. We wniosku nie powinny się zatem znaleźć jedynie ogólne odesłania do konieczności realizacji przez wnioskodawcę zadań publicznych związanych z jego właściwością. Dane, o które wnioskuje określony podmiot, muszą być powiązane bezpośrednio z realizacją indywidualnego zadania publicznego i okoliczności te wskazać powinien jednoznacznie wnioskodawca. Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, rozpatrując odwołanie Spółki, decyzją z dnia 6 października 2023 r. nr WIGK-II.7221.23.2023.MKP uchylił zaskarżoną decyzję Starosty Chojnickiego w całości (pkt 1 sentencji decyzji) oraz, orzekając co do istoty sprawy, odmówił Spółce realizacji wniosku z dnia 30 maja 2023 r. dotyczącego nieodpłatnego udostępnienia danych z ewidencji gruntów i budynków w zakresie: numerów ksiąg wieczystych nieruchomości oraz danych osób władających nieruchomościami przyłączonymi do sieci wodociągowo-kanalizacyjnej należącej do M. Sp. z o.o., w okresie od dnia 15 czerwca 2023 r. do dnia 15 czerwca 2026 r. (pkt 2 sentencji decyzji). W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że dostrzegł w działaniu organu pierwszej instancji nieprawidłowości, które uniemożliwiają pozostawienie zaskarżonej decyzji w obrocie prawnym. Zdaniem organu odwoławczego, zaskarżona decyzja obarczona jest istotnymi uchybieniami w zakresie art. 107 i art. 104 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a.". W tym zakresie organ odwoławczy wskazał, że z sentencji zaskarżonej decyzji wynika, iż Starosta Chojnicki orzekł: "o odmowie nieopłatnego udostępnienia danych z ewidencji gruntów i budynków w zakresie: numerów ksiąg wieczystych nieruchomości oraz danych osób władających nieruchomościami, poprzez udzielenie dostępu do baz danych w ramach aplikacji WebEWID, w okresie od dnia 15.06.2023 r. do dnia 15.06.2026 r." W sformułowanej w ten sposób sentencji decyzji organu pierwszej instancji brak jest oznaczenia strony - podmiotu decyzji i dopiero z uzasadnienia decyzji wynika, że są to M. Sp. z o.o. Dodatkowo przywołana sentencja rozstrzygnięcia nie odnosi się kompleksowo do istoty sprawy, która zakreślona została wnioskiem Spółki z 30 maja 2023 roku, ponieważ we wniosku Spółki jako zakres żądanych do udostępnienia danych wskazano.: "Numery ksiąg wieczystych nieruchomości oraz dane osób władających nieruchomościami-przyłączonymi do sieci wodociągowo-kanalizacyjnej należącej do M. Sp. z o.o. (...)". Ponadto uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera wyjaśnienia, dlaczego możliwość ewentualnego pozyskiwania przez Spółkę interesujących ją danych od odbiorców usług, a nie z rejestru publicznego, stanowi przeszkodę w realizacji przedmiotowego wniosku. Przechodząc do merytorycznej oceny istoty sprawy, organ odwoławczy wskazał, że z pisma Spółki z dnia 9 czerwca 2023 r. (skierowanego w odpowiedzi na wezwanie Starosty Chojnickiego), jak również z akt archiwalnych organu (znak sprawy [...]), wynika iż w dniu 7 listopada 1997 r. Rada Miejska w C. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie przekształcenia M. w jednoosobową spółkę gminy z ograniczoną odpowiedzialnością pod nazwą M. Spółka z o.o., w której wszystkie udziały objęła Gmina Miejska C. W konsekwencji doszło do przekształcenia M. w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością aktem notarialnym sporządzonym w dniu 5 marca 1998 r., Repertorium A numer [...]. Z ww. uchwały oraz aktu jednoznacznie wynika, że doszło do przekształcenia w jednoosobową spółkę gminy, natomiast w § 7 ww. aktu przekształcenia określono, że przedmiotem działania Spółki jest m.in.: ujmowanie wody, jej uzdatnianie i rozprowadzanie systemem sieci do odbiorców oraz jej sprzedaż: utrzymywanie w pełnej sprawności sieci wodociągowej i kanalizacji: systematyczny rozwój sieci wodno-kanalizacyjnej. Ponadto decyzją z dnia 25 lipca 2002 r. nr [...] Zarząd Miasta udzielił M. Spółce z o.o. w C. zezwolenia na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na czas nieokreślony, począwszy od dnia 1 sierpnia 2002 r., zaś decyzją z dnia 29 lipca 2003 r., nr [...], zezwolenia takiego udzielił Spółce także Wójt Gminy, na czas nieokreślony (począwszy od dnia 1 sierpnia 2003 r.). Wnioskująca Spółka, będąc spółką prawa handlowego (jednoosobową spółką gminy), w której Gmina Miejska ma 100% udziałów, realizuje zatem zadania publiczne. Są to zadania własne gminy, do których należy - zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty - z zakresu spraw dotyczących zaopatrzenia w wodę i odprowadzenia ścieków czy kanalizacji. Także usuwanie awarii sieci wodociągowo-kanalizacyjnych, przebudowa starych sieci, ich konserwacja i modernizacja, a także rozbudowa tej sieci (jej systematyczny rozwój) są zadaniami publicznymi związanymi ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę i zbiorowym odprowadzaniem ścieków. Spółka należy więc do kategorii podmiotów określonych dyspozycją przepisu art. 15 ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, a zatem jej wniosek o udostępnienie konkretnych danych na podstawie ww. przepisu prawa pochodził od podmiotu uprawnionego. Rozstrzygając kwestię, czy wniosek z dnia 30 maja 2023 r. o udostępnienie danych dotyczy zadań publicznych, organ odwoławczy wskazał, że z wniosku Spółki z dnia 30 maja 2023 r. wynika, że jako zadania publiczne (pkt 1), których realizacja wymaga udostępnienia danych objętych tym wnioskiem, Spółka wymieniła dwa zadania publiczne: pierwsze - zawieranie przez Spółkę cyt. "umów z odbiorcami usług w przedmiocie zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków, w oparciu o art. 6 ust. 1, 2, 4 oraz 5 ww. ustawy"; i drugie - prowadzenie przez Spółkę cyt. "różnego rodzaju inwestycji związanych m.in. z rozbudową sieci wodociągowej oraz kanalizacyjnej, czy też budową urządzeń wodociągowych oraz kanalizacyjnych, w związku z tym obowiązkiem wynikającym z art. 15 ww. ustawy, tj. Spółka zobowiązana jest każdorazowo uzyskiwać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o jakim mowa w art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), a w związku z tym konieczne jest ustalenie danych właściciela danej nieruchomości, jak i informacje w zakresie samej nieruchomości". Ponadto, w pkt. 2 ww. wniosku, Spółka wskazała rejestr EGiB (Ewidencja gruntów i budynków), natomiast w pkt. 3 dotyczącym zakresu żądanych danych i wskazania sposobu udostępnienia wnioskowanych danych wymieniono dane: numery ksiąg wieczystych nieruchomości oraz dane osób władających nieruchomościami przyłączonymi do sieci wodociągowo-kanalizacyjnej należącej do M. Sp. z o.o. Odnosząc się do pierwszego wskazanego przez Spółkę zadania, organ odwoławczy wyjaśnił, że kwestie zawierania umów o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków unormowane zostały w przepisach art. 6 ust. 1, 2, 3, 4 i 5 u.z.z.w.z.o.ś., w myśl których dostarczanie wody lub odprowadzanie ścieków odbywa się na podstawie pisemnej umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zawartej między przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym a odbiorcą usług (ust. 1), a przedsiębiorstwo wodociagowo-kanalizacyjne jest obowiązane do zawarcia umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków z osobą, której nieruchomość została przyłączona do sieci i która wystąpiła z pisemnym wnioskiem o zawarcie umowy (ust. 2). Ponadto, umowa ta zawiera w szczególności postanowienia dotyczące: ilości i jakości świadczonych usług wodociągowych lub kanalizacyjnych oraz warunków ich świadczenia, sposobu i terminów wzajemnych rozliczeń, praw i obowiązków stron umowy, warunków usuwania awarii przyłączy wodociągowych lub przyłączy kanalizacyjnych będących w posiadaniu odbiorcy usług, procedur i warunków kontroli urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustaleń zawartych w zezwoleniu, o których mowa w art. 18, okresu obowiązywania umowy oraz odpowiedzialności stron za niedotrzymanie warunków umowy, w tym warunków wypowiedzenia (ust. 3), oraz że ww. umowa może być zawarta z osoba, która posiada tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, do której ma być dostarczana woda lub z której mają być odprowadzane ścieki, albo z osobą, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym (ust. 4). W opinii Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, mając na uwadze ww. przepisy oraz przepisy zawarte w art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 679), powoływanej dalej jako "u.g.k.", uznać należało, że w celu bieżącego i nieprzerwanego zaspokajania zbiorowych potrzeb ludności (dostarczanie wody) w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych, przedmiotowa Spółka zobowiązana jest do zawierania umów, realizując tym samym powierzone jej zadanie publiczne, a wnioskodawca poprawnie wymienił podstawy realizacji tego zadania tj. art. 6 ust. 1, 2, 3, 4, i 5 ustawy u.z.z.w.z.o.ś. - co wyraźnie stoi w sprzeczności ze stanowiskiem Starosty Chojnickiego w powyższym zakresie, który stwierdził w zaskarżonym rozstrzygnięciu, że podstawą odmowy udostępnienia danych przez organ jest niewykazanie we wniosku (w stosunku do obu wymienionych przez Spółkę zadań publicznych), że dane te mają służyć realizacji konkretnego, zindywidualizowanego, określonego w czasie zadania publicznego wraz z podaniem podstawy prawnej, z którego to zadanie publiczne wynika. Jednakże, zdaniem organu odwoławczego, kwestią istotną odnośnie obu zadań publicznych wymienionych we wniosku, jest nie tylko to, czy stanowią one zadanie publiczne i czy wnioskodawca poprawnie wskazał podstawy prawne realizacji tych zadań, ale to czy zakres żądanych danych (numery ksiąg i dane osób/podmiotów) jest niezbędny Spółce do realizacji tych zadań. Odnosząc się zaś do warunku niezbędności tych danych (niezbędnych do realizacji zadania pierwszego) organ drugiej instancji podzielił stanowisko organu pierwszej instancji zawarte w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. W opinii organu, sam pisemny wniosek o zawarcie umowy nie jest wystarczającym warunkiem do jej zawarcia, ponieważ przy składaniu wniosku niezbędne jest wykazanie przez przyszłego usługobiorcę tytułu prawnego do nieruchomości lub tytułu do korzystania z niej, w przypadku nieuregulowanego stanu prawnego nieruchomości (art. 6 ust. 4 u.z.z.w.z.o.ś.). W ocenie organu odwoławczego, to właśnie w interesie samego usługobiorcy, który występuje z takim wnioskiem o zawarcie umowy z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym, jest załączenie dokumentów potwierdzających jego prawa do nieruchomości. Żaden przepis prawa nie przenosi na Spółkę obowiązku wyręczania wnioskującego w tych sprawach i dokonywania własnych ustaleń w tym zakresie. Wnioskujący może, przedstawiając odpowiednie dokumenty, wykazać m.in. prawo własności (dokumentem takim wówczas jest akt notarialny nabycia nieruchomości zawierający dane osób/podmiotów władających nieruchomością, jak i numer ksiąg wieczystych), prawo użytkowania wieczystego (również dokumentem takim jest akt notarialny, który stanowi podstawę ujawnienia prawa w księdze wieczystej, zawierający numer ksiąg wieczystych i dane osób/podmiotu), użytkowanie (porozumienie między właścicielem gruntu np. gminą, Skarbem Państwa i przyszłym użytkownikiem, zawierające również ww. dane), dzierżawę lub najem (umowa cywilno-prawna zawarta między właścicielem i dzierżawcą/najemcą, w tych przypadkach wymagana jest zgoda właściciela, który legitymuje się zapewne dokumentem potwierdzającym prawo własności, prawo użytkowania wieczystego lub użytkowania). Powyższe oznacza, że w każdym z wyżej wymienionych przypadków Spółka ma ustawowo określony przywilej żądania powyższych dokumentów, a tym samym uzyska numer ksiąg wieczystych i dane osób/podmiotu przyłączonego do sieci. Organ odwoławczy dodał, że w Polsce dostępny jest dla każdego obywatela/podmiotu internetowy serwis pozwalający na przeglądanie dowolnych numerów ksiąg wieczystych. Ponadto informacje zawarte w bazie danych ewidencji gruntów i budynków są wtórne względem udokumentowanych zdarzeń prawnych (art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne) i nie rejestrują niektórych (istotnych dla zawierania przez Spółkę umów) zdarzeń prawnych takich jak dzierżawa czy najem. Mając na uwadze przepis art. 6 ust. 4 ww. u.z.z.w.z.o.ś., organ odwoławczy zauważył, że Spółka ma prawo żądać ww. dokumentów od samego potencjalnego usługobiorcy. Zatem Spółka niejako "z automatu" będzie posiadać numer ksiąg wieczystych danej nieruchomości jak i dane osób/podmiotu przyłączonych do sieci, a posiadając dostęp do ww. danych, nie można uznać wnioskowanych przez Spółkę danych do udostępnienia za dane niezbędne do realizacji zadania publicznego. Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy stanął na stanowisku, że dane, o które wnioskuje Spółka nie są danymi niezbędnymi do realizacji przez nią zadania publicznego (zawieranie umów z klientem) i nie mogą być udostępnione Spółce nieodpłatnie w trybie przepisów art. 15 ustawy. W odniesieniu do drugiego zadania publicznego jakie Spółka wymieniła w omawianym wniosku cyt.: "Spółka prowadzi różnego rodzaju inwestycje związane m.in. z rozbudową sieci wodociągowej oraz kanalizacyjnej, czy też budową urządzeń wodociągowych oraz kanalizacyjnych (...) na te potrzeby Spółka zobowiązana jest każdorazowo uzyskiwać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o jakim mowa w ustawie z dnia 15 lipca 1994 r. Prawo budowlane (...) w art. 4 w związku z art. 32 ust. 4 pkt 2 tej ustawy, w sytuacji w której nieruchomość na której ma powstać infrastruktura nie stanowi nieruchomości należącej do Spółki, w związku z tym obowiązana jest ustalić dane właściciela danej nieruchomości jak i informacje w zakresie samej nieruchomości", organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 3 u.z.z.w.z.o.ś. zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy (ust. 1), gmina ustala kierunki rozwoju sieci w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (ust. 2). Zaś zgodnie z art. 15 u.z.z.w.z.o.ś., przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne (Spółka) jest obowiązane zapewnić budowę urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, w zakresie uzgodnionym w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ww. ustawy. Zdaniem organu odwoławczego, nie podlega wątpliwości, że budowa (czy też rozbudowa) sieci wodociągowych i kanalizacyjnych, jak również budowa pozostałych urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych jest zadaniem publicznym, które realizuje przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne (czyli Spółka). Spółka będąc spółką prawa handlowego (jednoosobową spółką gminy), w której Gmina Miejska ma 100% udziałów, realizuje zadania publiczne, w tym zadania własne gminy, do których należy - zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty - z zakresu spraw dotyczących zaopatrzenia w wodę i odprowadzenia ścieków czy kanalizacji. Wskazana we wniosku Spółki budowa i rozbudowa ww. sieci (jej systematyczny rozwój) są zadaniami publicznymi związanymi ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę i zbiorowym odprowadzaniem ścieków. Niemniej jednak w celu realizacji tego zadania, w zakresie określonym w planie rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, Spółka musi wykazać każdorazowo (tj. przy każdej zrealizowanych inwestycji lub przedsięwzięć) konkretną inwestycję lub przedsięwzięcie, które realizowane są/będą w określonym czasie, na określonym terenie. W powyższym zakresie prawodawca nakazał, by podmiot wnioskujący o udostępnienie danych ze zbioru bazy danych nie tylko określił rejestr, w którym są zgromadzone dane, które mają być udostępnione, lecz również, aby wskazał zadanie publiczne i podstawę prawną jego realizacji, które wymaga udostępnienia tych danych oraz oznaczył zakres żądanych danych i sposób ich udostępnienia, a także wskazał okres udostępnienia, stosownie do treści § 2 ust. 2 rozporządzenia z dnia 27 września 2005 r. W ocenie organu odwoławczego, z treści art. 15 ust. 1 ustawy w związku z § 2 ust. 2 ww. rozporządzenia wynika, że dany podmiot występując z wnioskiem o nieodpłatne udostępnienie danych z ewidencji gruntów i budynków powinien we wniosku wskazać konkretne zadanie publiczne, dla realizacji którego owe udostępnienie zbioru danych jest mu niezbędne, oznaczyć zakres żądanych danych i sposób ich udostępnienia, a także wskazać okres udostępnienia. Oznacza to, że wnioskodawca winien sprecyzować, dla realizacji jakiego zadania publicznego wnioskowane dane są mu niezbędne w określonym czasie. Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie Spółka żądając we wniosku z dnia 30 maja 2023 r. bezpłatnego udostępnienia numerów ksiąg wieczystych oraz danych osób/podmiotów władających nieruchomościami (jak i piśmie stanowiącym odpowiedź Spółki na wezwanie organu pierwszej instancji) nie określiła, dla realizacji jakiego konkretnego zadania publicznego (inwestycji) niezbędne jest jej jako podmiotowi realizującemu zadania publiczne (powierzone przez gminę) udostępnienie zbioru żądanych danych. Spółka ograniczyła się do przywołania przepisów art. 4 w związku z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane wskazując, iż ma interes prawny do uzyskania żądanych danych, ze względu na jej obowiązek uzyskania prawa do dysponowania daną nieruchomością na cele budowlane (bliżej nieokreśloną we wniosku), w związku z realizacją zadania publicznego zawartego w art. 15 ustawy, polegającego na obowiązku zapewnienia budowy urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych. W ocenie organu odwoławczego, tak sformułowana przez Spółkę treść wniosku (w zakresie zadania drugiego) już z samej swej natury abstrakcyjnego określenia żądania musiała się spotkać z odmową. W żadnym bowiem razie przez fakt abstrakcyjnej, potencjalnej niezbędności korzystania z określonych we wniosku zbiorów bazy danych, Spółka nie wykazała ziszczenia się przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 ustawy poprzez wykazanie konkretnej inwestycji budowlanej czy przedsięwzięcia inwestycyjnego. W tym stanie rzeczy, organ odwoławczy podzielił ocenę prawną organu pierwszej instancji, która doprowadziła w konsekwencji do odmowy udostępnienia Spółce żądanych danych z rejestru. Na marginesie organ odwoławczy zauważył, że wniosek Spółki odnosi się do nieruchomości przyłączonych do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej należącej do M. Sp. z o.o. Tymczasem Starosta Chojnicki, uprawniony do nieodpłatnego udostępniania danych podmiotom o art. 15 ustawy, nie ma obowiązku, na potrzeby realizacji wniosku, posiadanych danych przetwarzać, a jedynie udostępnić dane zgromadzone w prowadzonym rejestrze. W tym zakresie organ odwoławczy wyjaśnił, że żądane przez Spółkę dane dotyczące właściciela czy też numeru księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, rejestrowane są w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Brak natomiast powiązania informacji z tej bazy danych z danymi bazy danych GESUT (zbiorze danych zawierających informacje o sieci wodociągowej i kanalizacyjnej oraz urządzeniach z tymi sieciami związanymi) w istocie stanowi przeszkodę dla żądanego udostępniania. Art. 15 ust. 1 ustawy, stanowi wprost o dostępie do danych zgromadzonych w rejestrze. Oznacza to, że jeśli takich danych nie ma w rejestrze ewidencji gruntów i budynków (i/lub w GESUT) to musiałyby one powstać na skutek przetwarzania i kompilacji tych dwóch, niezależnych od siebie, zbiorów danych, a to nie wynika z literalnego brzmienia ww. przepisu prawa. Podmiot prowadzący rejestr nie jest uprawniony do opracowywania nowych selektywnych zbiorów danych na potrzeby realizacji wniosków indywidualnych i przetwarzania posiadanych danych (w tym przypadku z bazy danych ewidencji gruntów i budynków oraz bazy danych GESUT), zgodnie z "zamówieniem" wnioskodawcy. W skardze na powyższa decyzję Spółka, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w zakresie jej pkt 2 oraz zobowiązania organu do wydania w określonym terminie decyzji, wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcia, zarzuciła naruszenie: 1/ art. 15 ust. 1 ustawy, poprzez jego błędne zastosowanie, prowadzące do uznania przez organ drugiej instancji, że dla wskazanego przez Spółkę we wniosku z dnia 30 maja 2023 r. o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze publicznym pierwszego zadania publicznego (pkt 1 wniosku), tj. zawierania przez Spółkę umów z Odbiorcami usług w przedmiocie zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków, w oparciu o przepisy wskazane we wniosku - nie jest niezbędne udostępnienie przez organ żądanych danych w formie nieodpłatnego dostępu, w rozumieniu przez organ terminu "niezbędny" jako: "taki bez którego nie można się obejść, konieczny, potrzebny, nieodzowny", podczas gdy właściwym w ocenie Spółki rozumieniem terminu "niezbędny" jest rozumienie go jako antonim "zbędności" - czyli "potrzebny, względnie przydatny dla prawidłowej realizacji celów publicznych", co wynika z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2020 r. o sygn. akt I OSK 1338/19 popierającego w pełni wykładnię ww. przepisu dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 23 stycznia 2019 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Po 655/18; 2/ art. 6 ust. 1, 2, 3, 4 i 5 u.z.z.w.z.o.ś., poprzez ich nieprawidłową wykładnię prowadzącą do błędnego uznania przez organ, że z przepisów tych można wywieść spoczywający na odbiorcy usług, który zamierza zawrzeć ze Spółką umowę o dostawę wody i odbiór ścieków, obowiązek przedstawienia Spółce dokumentów potwierdzających jego prawa do nieruchomości, w stosunku do której Spółka ma świadczyć swoje usługi związane ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę i zbiorowym odprowadzaniem ścieków, a tym samym, że Spółka ma "przywilej żądania" powyższych dokumentów, a w konsekwencji uzyskania numeru ksiąg wieczystych i danych osób/podmiotów przyłączonych już do sieci; 3/ art. 40a ust. 2 pkt 4 ppkt b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1752 ze zm.), powoływanej dalej także jako "p.g.k.", w którym ustawodawca zdecydował o udostępnieniu danych nieodpłatnie na podstawie art. 15 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz § 2 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 września 2005 r., poprzez błędne ich zastosowanie prowadzące do uznania, że wskazane przez Spółkę we wniosku z dnia 30 maja 2023 r. drugie zadanie publiczne (pkt 1 wniosku), którego wykonywanie wymaga udostępnienia danych zgromadzonych w rejestrze publicznym, musi być "indywidualne" i "konkretne" w tym znaczeniu, że musi odnosić się do konkretnej inwestycji, którą Spółka obowiązana jest organowi wskazać - podczas gdy zadanie publiczne wskazane przez Spółkę we wniosku jako drugie (inwestycje związane z rozbudową sieci wodociągowej oraz kanalizacyjnej, budową urządzeń wodociągowych oraz kanalizacyjnych) jest o tyle "konkretne'" i "indywidualne", że jest wykonywane w oparciu o konkretne przepisy ustawowe (wskazane przez Spółkę przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków), które to zadanie jasno precyzują oraz indywidualne z tego względu, że zadanie to w obszarze wskazanym we wniosku Spółki, tj. obszarze prowadzenia przez Spółkę działalności gospodarczej (obszar miasta C. oraz część gminy C.), wykonuje tylko wnioskodawca, czyli Spółka M. Sp. z o.o. - zatem przyjąć należy, że Spółka z uwagi na wykonywanie tych zadań publicznych (co nie powinno było budzić u organu żadnych wątpliwości) winna być uprawniona do uzyskania żądanych danych, bezpłatnie i we wskazanym zakresie, gdyż zamysłem ustawodawcy, który przywołane przepisy formułował, było "zapewnienie wszystkim innym podmiotom, które realizują zadania publiczne z mocy prawa lub na podstawie umowy, nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze", co więcej przepisy te w literalnym brzmieniu wymagają od wnioskodawcy wskazania li tylko "zadania publicznego", którego wykonanie wymaga udostępnienia danych i "podstawy prawnej jego realizacji". W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów. Odnosząc się do zarzutu organu drugiej instancji dotyczącego konieczności "przetworzenia danych" wnioskowanych przez Spółkę, wskazano że organ rozpatrujący wniosek Spółki tj. w pierwszej kolejności organ pierwszej instancji, a kolejno organ drugiej instancji, winien był wskazać Spółce na tę okoliczność, a tym samym poinformować ją o ewentualnej konieczności modyfikacji jej wniosku w zakresie pkt. 2 tego wniosku, poprzez rozszerzenie go o odpowiedni rejestr "zbiór danych jakim jest geodezyjna ewidencja sieci uzbrojenia terenu (GESUT)" - celem możliwości pozyskania danych o jakich udostępnienie Spółka wnosiła. Spółka nie posiada wiedzy w zakresie możliwości ewentualnego przenikania się posiadanych przez organ baz danych, a tym samym możliwości pozyskania z nich danych w ramach aplikacji WebEWID, do której posiada ograniczony dostęp. W odpowiedzi na skargę Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy nawiązując do zarzutu Spółki o braku informacji o możliwości modyfikacji wniosku celem dostosowania go do potrzeb wynikających z zawartych w nim żądań wyjaśnił, że organy, będące ściśle związane z treścią wniosku, nie posiadają kompetencji by zainicjować działania sprowadzające się do zmiany zakresu żądania wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie według powyższych kryteriów kontrola wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organ w zaskarżonej decyzji nie dopuścił się bowiem naruszenia przepisów prawa materialnego ani prawa procesowego, a podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę opisanych decyzji stanowiły przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Zgodnie z art. 40a ust. 1 p.g.k., organy prowadzące państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny udostępniają materiały zasobu odpłatnie. Ustawodawca wprowadził wyjątki od ww. zasady wymieniając w art. 40a ust. 2 p.g.k. przypadki, kiedy materiały zasobu są udostępnienie nieodpłatnie. Nie pobiera się opłaty m.in. za udostępnianie danych na podstawie: art. 12 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 2 i 3 ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej i art. 15 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (art. 40a ust. 2 pkt 4 lit. b). Zgodnie z art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, podmiot prowadzący rejestr publiczny zapewnia podmiotowi publicznemu albo podmiotowi niebędącemu podmiotem publicznym, realizującym zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji, nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze, w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. Powyższe informacje powinny być przy tym udostępniane za pomocą środków komunikacji elektronicznej i mogą być wykorzystywane wyłącznie do realizacji zadań publicznych. Podmioty prowadzące rejestry publiczne mają obowiązek nieodpłatnego udostępniania danych, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy. Przynależność do kategorii rejestru determinuje art. 3 pkt 5 ustawy, który stanowi, że określenie "rejestr publiczny" oznacza rejestr, ewidencję, wykaz, listę, spis albo inną formę ewidencji, służące do realizacji zadań publicznych, prowadzone przez podmiot publiczny na podstawie odrębnych przepisów ustawowych. Niewątpliwie zasób geodezyjny i kartograficzny jest rejestrem publicznym. Intencją ustawodawcy była możliwość nieodpłatnego udostępnienia określonych danych w celu realizacji zadań publicznych przez uprawnione podmioty. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie kwestionował okoliczności, że skarżąca Spółka wykonuje zadania określone w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz że zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy, jest zadaniem własnym gminy. W sprawie sporne było natomiast między stronami, czy żądane przez wnioskodawcę dane są niezbędne do realizacji tych zadań w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze zapewniono w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. W ocenie Sądu, dokonana przez organ interpretacja unormowania art. 15 ust. 1 ustawy nie narusza prawa. W sytuacji gdy ustawodawca nie wprowadził definicji legalnej pojęcia niezbędności do realizacji zadań, pojęcie to należy rozumieć zgodnie z jego językowym znaczeniem. Słownik Języka Polskiego PWN definiuje pojęcie "niezbędny" jako "koniecznie potrzebny". Pojęcie "zbędny" zostało natomiast w Słowniku Języka Polskiego PWN zdefiniowane jako taki, "bez którego można się obejść". Definicje te niewątpliwe odpowiadają powszechnie przypisywanemu znaczeniu tych słów w języku polskim. Niezbędność nie jest zatem w języku polskim przeciwieństwem zbędności. Przeciwieństwem słowa "zbędnego" jest słowo "potrzebny" a nie zwrot "koniecznie potrzebny". Takie też stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 lutego 2021 r. sygn. akt I OSK 3679/18, wskazując, że nie podziela argumentów, przytaczanych w ślad za częścią judykatury, że przesłanka "niezbędności" stanowi antonim "zbędności", wobec czego odmowa udostępnienia może dotyczyć tylko danych zbędnych dla realizacji określonego zadania publicznego. Taka wykładnia dokonywana jest bowiem z pominięciem znaczenia terminu użytego przez ustawodawcę, "niezbędny" to taki, bez którego nie można się obejść, koniecznie potrzebny, nieodzowny (zob. Słownik języka polskiego. Red. M. Szymczak, t. II, Warszawa 1979, s. 374). Określenia te wskazują na znacznie silniejszy pozytywny związek między dwoma elementami, niż tylko brak zbędności. Zaistnienie przesłanki niezbędności danych nie jest zatem równoznaczne z wystąpieniem przydatności danych do realizacji danego zadania lecz wymaga zaistnienia sytuacji, w której posiadanie określonych danych do realizacji zadania jest konieczne, a realizacja zadania bez posiadania tych danych jest niemożliwa. W ocenie Sądu, gdyby wolą ustawodawcy było udostępnianie danych z rejestru w sytuacji jedynie ich przydatności do realizacji zadań publicznych, właśnie takiego określenia użyły w treści normy art. 15 ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Prezentowana w części orzecznictwa sądowoadministracyjnego rozszerzająca wykładnia tego przepisu jest sprzeczna nie tylko z wykładnią językową, odwołująca się do znaczenia słów i zwrotów użytych w tekście przepisu prawnego, lecz także z zasadą wykładni, iż przepisu stanowiącego wyjątek od zasady nie należy interpretować w sposób rozszerzający (exceptiones non sunt extendendae), należy je zatem interpretować ściśle zgodnie z językowym brzmieniem przepisu. W ocenie Sądu, przeciwnej wykładni pojęcia "niezbędności danych" nie można wywodzić jedynie z uzasadnienia projektu ustawy, gdzie za ważny aspekt informatyzacji państwa uznano poszerzanie kręgu podmiotów korzystających z danych gromadzonych w rejestrach publicznych, ponieważ mimo faktu, że tworzenie i utrzymywanie tych rejestrów jest kosztowne, to dane znajdujące się w nich z wielu przyczyn (prawnych, technicznych, organizacyjnych) bywały wykorzystywane jedynie do realizacji zadań przypisanych danemu organowi rejestrowemu. W pracach nad ustawą podnoszono, że dotychczas organ przedkładający projekt rządowy obejmujący nowe zadanie publiczne, za którego realizację miał być odpowiedzialny, proponował utworzenie i prowadzenie dla własnych potrzeb raczej nowego i samodzielnego rejestru wyspecjalizowanego, zamiast korzystać z rejestrów już istniejących. Postępowanie takie prowadziło do jednoczesnego funkcjonowania wielu rejestrów częściowo się dublujących. Zakładano, że remedium na tę praktykę ustrojową stanowić będzie nałożenie na każdy podmiot, który już prowadzi jakiś rejestr publiczny, obowiązku zapewnienia wszystkim innym podmiotom, które realizują zadania publiczne z mocy prawa lub na podstawie umowy, nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze. W ten sposób zamierzano upowszechnić znane już z kilku podstawowych rejestrów centralnych (np. PESEL) rozwiązanie polegające na terytorialnym rozproszeniu miejsc pozyskiwania i udostępniania danych, przy jednoczesnym funkcjonowaniu rejestru centralnego. Wskazując, że takie rozwiązanie było dotąd każdorazowo regulowane w ustawie, przyjęto, iż ten sposób zorganizowania rejestrów będzie możliwy na podstawie późniejszej normy ogólnej - obowiązującej w odniesieniu do wszystkich rejestrów publicznych. Miało to pozwolić na uporządkowanie systemów informacyjnych, ograniczyć liczbę błędów i niespójności danych oraz zwiększyć ich wiarygodność (dane źródłowe) (por. Sejm RP IV kadencji, druk nr 1934; protokoły z posiedzeń Komisji NIF; http://www.sejm.gov.pl). Uzasadnienie to wskazuje na konieczność udostępniania danych z rejestru, powołując się na przykład związany z tworzeniem i prowadzeniem dla własnych potrzeb nowego i samodzielnego rejestru wyspecjalizowanego, zamiast korzystania z rejestrów już istniejących. Nie jest to niewątpliwe przypadek objęty niniejszą sprawą. Organ, po ustaleniu okoliczności sprawy, dokonał prawidłowej oceny prawnej, uznając, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka niezbędności danych z rejestru dla realizacji obu wskazywanych przez wnioskodawcę zadań. Organ zasadnie wskazał, że wnioskodawca winien uzyskiwać dane dotyczące tytułu prawnego do nieruchomości od drugiej strony umowy o dostawę wody i odprowadzanie ścieków. Przepisy art. 6 ust. 1 i 4 u.z.z.w.z.o.ś. stanowią bowiem, dostarczanie wody lub odprowadzanie ścieków odbywa się na podstawie pisemnej umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zawartej między przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym a odbiorcą usług a umowa ta może być zawarta z osobą, która posiada tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, do której ma być dostarczana woda lub z której mają być odprowadzane ścieki, albo z osobą, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Osoba ubiegająca się o zawarcie umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzenie ścieków powinna wykazać, że jest jednym z podmiotów o jakich mowa w art. 6 ust. 4-7 u.z.z.w.z.o.ś. Aby to uczynić powinna przedstawić dokument określający stan prawny nieruchomości, bo z niego będzie wynikać, czy jest takim podmiotem (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 27 stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Gl 1496/19). Bądź też alternatywnie, winna wykazać, że stan prawny nieruchomości nie jest uregulowany. Podkreślić należy, że organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zasadnie wskazał na możliwość wywodzenia tytułu prawnego do nieruchomości z umów cywilnoprawnych o skutku zobowiązaniowym a nie prawnorzeczowym, nie podlegających wpisowi do rejestru. W zakresie żądania wniosku uzasadnianego realizowaniem przez skarżącą inwestycji o charakterze publicznym, organ w toku postępowania zobowiązał Spółkę do sprecyzowania realizowanych zadań publicznych. Zobowiązanie to nie zostało wykonane w sposób umożliwiający uwzględnienie wniosku. Skarżąca nie wskazała bowiem żadnej konkretnej planowanej inwestycji jaką zamierza zrealizować w tym zakresie. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1338/19 pojęcie "w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań", oznacza, że z wnioskiem o udostępnienie danych spółka realizująca zadania publiczne może wystąpić w związku z realizacją konkretnego przedsięwzięcia, konkretnej inwestycji w zakresie sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej, czyli przedsięwzięcia lub inwestycji, które realizowane są w określonym czasie na określonym terytorium. Wówczas wniosek o udostępnienie danych może być uwzględniony, albowiem dane te są niezbędne dla realizacji konkretnego zadania publicznego. Natomiast nie spełnia tej ustawowej przesłanki wniosek, który ma charakter ogólny, abstrakcyjny, potencjalny, nie ograniczony czasowo, dotyczący danych z całego powiatu, a więc wniosek nie związany z realizacją żadnego konkretnego zadania. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że na podstawie delegacji ustawowej z art. 15 ust. 3 ustawy zostało wydane rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym. Zgodnie z § 2 ust. 2 powołanego rozporządzenia wniosek o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze zawiera: 1) nazwę podmiotu ubiegającego się o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze i adres jego siedziby; 2) nazwę podmiotu, do którego wniosek jest skierowany; 3) określenie rejestru, w którym są zgromadzone dane, które mają być udostępnione; 4) wskazanie zadania publicznego i podstawy prawnej jego realizacji przez podmiot ubiegający się o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze, którego wykonanie wymaga udostępnienia tych danych; 5) oznaczenie zakresu żądanych danych i sposobu ich udostępniania; 6) wskazanie okresu udostępniania danych; 7) zobowiązanie podmiotu ubiegającego się o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze do ich wykorzystania wyłącznie do realizacji zadania publicznego, o którym mowa w pkt 4; 8) oświadczenie o spełnianiu przez podmiot ubiegający się o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze warunków zabezpieczeń technicznych i organizacyjnych niezbędnych do uzyskania dostępu do tych danych; 9) własnoręczny podpis albo kwalifikowany podpis elektroniczny osoby reprezentującej podmiot ubiegający się o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze. Sąd wskazał, że analiza wymogów, które ma spełniać wniosek złożony o udostępnienie danych na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy, określonych w § 2 ust. 2 pkt 4, pkt 6 i pkt 7 rozporządzenia, jednoznacznie potwierdza, że wniosek powinien dotyczyć realizacji konkretnego, zindywidualizowanego, określonego w czasie zadania publicznego, nadto uzyskane dane mogą być wykorzystane do realizacji wyłącznie tego konkretnego zadania. Tym samym wniosek nie może odwoływać się tylko w sposób ogólny do rodzaju zadań publicznych jakie może realizować wnioskodawca, w tym przypadku do zadań w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w całości podziela to stanowisko. Zarzuty skargi dotyczące braku poinformowania skarżącej o konieczności modyfikacji wniosku przez jego rozszerzenie na rejestr jakim jest zbiór danych geodezyjnej sieci uzbrojenia ternu (GESUT) nie zasługiwał na uwzględnienie. Ewentualne rozszerzenie wniosku nie mogło, w okolicznościach niniejszej sprawy, doprowadzić do jego uwzględnienia, z uwagi na brak, przewidzianej w art. 15 ust. 1 ustawy, przesłanki niezbędności żądanych danych dla realizacji zadań publicznych. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił wniesioną skargę jako niezasadną. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI