III SA/Gd 696/22

III SA/Gd 696/22 - Postanowienie WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2022-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Jolanta Sudoł /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Aresztu Śledczego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 58 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Sygn. akt III SA/Gd 696/22 POSTANOWIENIE Dnia 13 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. P. na pismo Dyrektora Aresztu Śledczego w G. z dnia 25 lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia akt postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 25 lipca 2022 r. nr [...] Zastępca Dyrektora Aresztu Śledczego w G. poinformował T. P. (dalej również jako "skarżący") - w związku z jego pismem z dnia 14 lipca 2022 r. dotyczącym postępowania skargowego w sprawie [...], zawierającym wniosek o udostępnienie akt tej sprawy - że przepisy kodeksu karnego wykonawczego i wydanego na jego podstawie Rozporządzania Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwienia wniosków, skarg i próśb osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych, na podstawie których została załatwiona skarga T. P., nie przewidują udostępniania skarżącemu całości akt sprawy oraz że do tego rodzaju postępowania skargowego, a więc przeprowadzonego w związku ze skargą osoby osadzonej w zakładzie karnym nie ma w związku z tym zastosowania art. 73 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednocześnie poinformowano skarżącego, że w przypadku kwestionowania przedstawionej mu informacji o sposobie załatwienia skargi ma on na podstawie wskazanych przepisów zapewnioną możliwość złożenia skargi na sposób załatwienia sprawy do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B.
Jak wynika z akt sprawy stosowne pouczenie w tym przedmiocie oparte o § 9 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwienia wniosków, skarg i próśb osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych zostało wcześniej zawarte w piśmie z dnia 30 czerwca 2022 r. nr [...], stanowiącym udzieloną skarżącemu przez Dyrektora Aresztu śledczego w G. informację o sposobie zastawienia sprawy z wniosku skarżącego o udzielnie wyjaśnień z dnia 2 marca 2022 r., zawierającym zarzuty dotyczące sposobu postępowania z korespondencją urzędową.
Skarżący skorzystał też w dniu 8 sierpnia 2022 r. z przysługującego mu prawa wniesienia skargi do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B., kwestionując dopuszczalność odmowy udostępnienia mu akt sprawy postępowania skargowego.
Pismem z dnia 30 sierpnia 2022 r. nr [...] Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w B. odpowiadając na skargę T. P. stwierdził, że nie znalazł podstaw do uznania zarzutów zawartych w skardze za zasadne, gdyż przedstawione skarżącemu stanowisko Dyrektora Aresztu Śledczego w G. w zakresie braku możliwości udostępnienia akt sprawy, w tym w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jest prawidłowe.
Po otrzymaniu wskazanej odpowiedzi od Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w B., T. P. pismem z dnia 9 września 2022 r. wystosował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na "decyzję z dnia 25 lipca 2022 r. nr [...] Zastępcy Dyrektora Aresztu Śledczego w G. o odmowie udostępnienia do wglądu akt postępowania skargowego [...]".
W odpowiedzi na skargę Dyrektora Aresztu Śledczego w G. wniósł o jej odrzucenie z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego do jej rozpoznania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi Sąd ma obowiązek każdorazowo zbadać, czy przedmiot objętej skargą sprawy mieści się w zamkniętym katalogu spraw z mocy ustawy p.p.s.a. poddanych kontroli sądów administracyjnych. W określonych przypadkach powyższe można stwierdzić również bez potrzeby głębszej analizy, co ma miejsce przede wszystkim w sytuacji, gdy z treści samej skargi jednoznacznie wynika, że skarga w ogóle nie dotyczy działalności organów administracji publicznej, lecz innego rodzaju podmiotów.
Zgodnie z art. 3 § 2 kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (K.p.a.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (O.p.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI O.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 3 § 2 a oraz 3 P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na postawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Treść wniesionej w niniejszej sprawie skargi wskazuje, że stanowi ona wyraz niezadowolenia skarżącego z działalności administracji Aresztu Śledczego w G., w szczególności w tym zakresie, w jakim skarżącemu odmówiono wglądu do akt postępowania skargowego, toczącego się w oparciu o przepisy Rozporządzania Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwienia wniosków, skarg i próśb osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (t.j.: Dz.U. z 2013 r., poz. 647), wydanego na podstawie art. 249 § 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (t.j.: Dz.U. z 2021 r., poz. 53, dalej jako "k.k.w."). Jak wynika z akt sprawy wskazane przepisy obowiązywały przez cały czas trwania postępowania skargowego zainicjowanego pismem skarżącego z dnia 2 marca 2022 r. (gdzie domagał się on od administracji Aresztu Śledczego w G. wyjaśnień w zakresie sposobu postępowania z korespondencją urzędową) i w ramach którego skarżący otrzymał informację z dnia 30 czerwca 2022 r. o sposobie załatwienia jego sprawy przez Dyrektora Aresztu Śledczego w G. oraz informację z dnia 30 sierpnia 2022 r. o nieuwzględnieniu przez Dyrektora Okręgowy Służby Więziennej w B. skargi T. P. na sposób załatwienia sprawy przez Dyrektora Aresztu Śledczego w G.
Ponieważ skarżący po uzyskaniu informacji o sposobie załatwienia jego sprawy chciał uzyskać wgląd do akt sprawy, pismem z dnia 25 lipca 2022 r. nr [...] Zastępca Dyrektora Aresztu Śledczego w G. poinformował T. P., że przepisy kodeksu karnego wykonawczego i wydanego na jego podstawie Rozporządzania Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwienia wniosków, skarg i próśb osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych nie przewidują takiej możliwości.
Wskazane pismo z dnia 25 lipca 2022 r. nr [...] stało się przedmiotem skargi wniesionej przez skarżącego do sądu administracyjnego. Z charakteru wskazanego pisma, które ma charakter informacyjny i dodatkowo zostało wydane w związku z postępowaniem, które nie ma charakteru postępowania administracyjnego i nie jest prowadzone przez organy admisntiracji publicznej w oczywisty sposób wynika więc, że nie podlega ono zaskarżeniu w drodze skargi do sądu administracyjnego i nie mieści się w żadnej z kategorii aktów wymienionych w art. 3 p.p.s.a.
Sąd wskazuje, że art. 6 § 2 k.k.w. stanowi, że skazany może składać wnioski, skargi i prośby do organów wykonujących orzeczenie. Sposoby załatwiania tych wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych, biorąc w szczególności pod uwagę zasady i tryb przyjmowania i rozpoznawania wniosków, skarg i próśb, a także ich ewidencję i dokumentowanie, stosowanie do delegacji ustawowej zawartej w art. 249 § 3 pkt 3 k.k.w. zostały zaś określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwienia wniosków, skarg i próśb osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych. Stosowanie zaś do 3 ust. 1 ww. rozporządzenia skargi dotyczące działalności jednostek organizacyjnych oraz postępowania funkcjonariusza lub pracownika Służby Więziennej, załatwiają w zależności od treści skargi i zarzutów w niej podniesionych odpowiednio: kierownik danej jednostki organizacyjnej, dyrektor okręgowy Służby Więziennej, Dyrektor Generalny Służby Więziennej i Minister Sprawiedliwości. Organy te nie są organami administracji publicznej, lecz organami postępowania wykonawczego, a zatem rozpoznawana przez nie sprawa - nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej. Rozpoznawanie wniosków osób osadzonych, jak zasadnie wskazano skarżącemu nie toczy się więc w oparciu o przepisy z domeny procesowego prawa administracyjnego, lecz prawa karnego wykonawczego.
Z uwagi na przytoczone uregulowania stwierdzić należy, że jeżeli według skarżącego - doszło do naruszenia sposobu rozpatrzenia jego wniosku, to właściwy tryb dla ochrony praw skarżącego jest uregulowany w powołanych wyżej przepisach karnych wykonawczych. Przy czym jak wynika z akt sprawy tryb ten został przez skarżącego już wyczerpany. Niewątpliwie zatem, po pierwsze, zaskarżone przez skarżącego pismo Zastępcy Dyrektora Aresztu śledczego w G. z dnia 25 lipca 2022 r. miało charakter informacyjny, a po drugie, odnosiło się do sfery regulowanej przepisami karnego wykonawczego, która w oczywisty sposób nie mieści się w przedstawionym na wstępie katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych. Sfera, której dotyczy wniesiona skarga, jest bowiem kształtowana czynnościami z zakresu administracji penitencjarnej, a sprawy takie są wyłączone spod właściwości sądów administracyjnych. Sądy administracyjne nie sprawują bowiem kontroli nad sposobem załatwiania wnoszonych przez osoby osadzone skarg i wniosków do administracji zakładów karnych i aresztów śledczych (por. postanowienie NSA z 27 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OZ 393/17; postanowienie NSA z 15 czerwca 2021 r., sygn. akt III OSK 4453/21; postanowienie WSA w Warszawie z 17 stycznia 2022 r., sygn. akt VII SAB/Wa 290/21; postanowienie WSA we Wrocławiu z 23 lutego 2021 r., sygn. akt IV SAB/Wr 117/21).
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzucił skargę jako w oczywisty sposób nie podlegającą właściwości sądów administracyjnych.
Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).