III SA/Gd 678/25

III SA/Gd 678/25 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2026-02-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Adam Osik
Alina Dominiak
Janina Guść /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 1691
art. 19, art. 21, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks  postępowania administracyjnego
Dz.U. 2024 poz 1210
art. 75 ust. 1 pkt 5, art. 99 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t. j.)
Dz.U. 2026 poz 143
art. 145 § 1 pkt 1 lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak, Asesor sądowy WSA Adam Osik, Protokolant: Referent Agnieszka Gross, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2026 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 października 2025 r. nr SKO Gd/530/25 w przedmiocie skierowania na badania lekarskie uchyla zaskarżoną decyzję.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta Sopotu, działając na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 99 ust. 2, art. 75 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1210 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.k.p." oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako "k.p.a.", decyzją z dnia 24 grudnia 2024 r. nr O-K.5430.7.8.2024 skierował T. M., posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B, na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu 19 sierpnia 2024 r. wpłynął wniosek Prokuratury Rejonowej w Cieszynie z dnia 7 sierpnia 2024 r. o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie skierowania T. M. na badania lekarskie z uwagi na nasuwające się zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia, celem stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi.
Organ wskazał, że wniosek został uzasadniony opinią sądowo-psychiatryczną wydaną w dniu 13 marca 2024 r. przez biegłych psychiatrów, w której stwierdzono u opiniowanego cechy osobowości nieprawidłowej oraz uzależnienie mieszane nie skutkujące ograniczeniem poczytalności.
W związku z powyższym, organ zawiadomieniem z dnia 9 grudnia 2024 r. poinformował stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie skierowania jej na badania lekarskie oraz o możliwości złożenia wyjaśnień, dowodów lub innych materiałów i zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa.
Organ podkreślił, że otrzymany z Prokuratury Rejonowej w Cieszynie wniosek z dnia 7 sierpnia 2024 r. stanowi wiarygodną informację o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia skarżącego, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów.
Od powyższej decyzji T. M. wniósł odwołanie, wnosząc o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że miejscem jego stałego pobytu jest U., ul. [...]. Zaznaczył, że Prokuratura Rejonowa w Cieszynie kierując przedmiotowy wniosek posiadała wiedzę o jego aktualnym miejscu pobytu. Ponadto skarżący wskazał, że podstawą wniosku jest opinia z dnia 13 marca 2024 r. sporządzona na potrzeby postępowania karnego w drodze pomocy prawnej przez Prokuraturę Rejonową w Cieszynie. Prezydent Miasta wydając decyzję oparł się na opinii wydanej do innej sprawy w której stwierdzono "cechy osobowości nieprawidłowej oraz uzależnienie mieszane nie skutkujące ograniczeniem poczytalności". Skarżący przyznał, że jest osoba uzależnioną, jednakże zakończył leczenie odwykowe i od dnia 5 lutego 2023 r. utrzymuje abstynencję od wszelkich substancji psychoaktywnych. Ponadto przebywa nadal w ośrodku, gdzie pełni funkcję opiekuna terapeutycznego. W ocenie skarżącego, wnioski zawarte w opinii są ogólnikowe i nie są miarodajnym materiałem. Zatem nie zachodzą uzasadnione przesłanki aby kierować go na badanie lekarskie.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 7 października 2025 r. nr SKO Gd/530/25 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Sopotu.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w badanej sprawie postępowanie w przedmiocie skierowania skarżącego na badania lekarskie zostało wszczęte z urzędu na skutek wniosku Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Cieszynie z dnia 7 sierpnia 2024 r., z uwagi na uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Z wniosku wynikało, że w toku postępowania karnego prowadzonego pod sygn. akt [...] przeciwko T. M. przeprowadzono jednorazowe badanie sądowo-psychiatryczne. Na podstawie ww. opinii stwierdzono u odwołującego cechy osobowości nieprawidłowej oraz uzależnienie mieszane. W ocenie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Cieszynie, w sprawie wystąpiły przesłanki do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez skarżącego pojazdami mechanicznymi z uwagi na uzasadnione zastrzeżenia co do jego zdolności psychofizycznej.
W ocenie organu odwoławczego, choroba alkoholowa poparta w niniejszej sprawie dowodami, stanowi wystarczająca podstawę wydania przez Prezydenta Miasta Sopotu pozytywnej decyzji w zakresie skierowania strony na badania lekarskie. Organ wyjaśnił, że opinia będąca jej podstawą została sporządzona przez specjalistów, jest spójna, niesprzeczna, jednoznaczna i pełna.
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów organ odwoławczy wyjaśnił, że dokonywanie ocen istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami zostało przekazane wyłącznie uprawnionym lekarzom z wojewódzkich ośrodków medycyny pracy. Tego rodzaju regulacja dotycząca czynności specjalistycznych, jakimi są badania lekarskie kierowców, oznacza, że na potrzeby postępowania prowadzonego przez organy administracji w celu kontroli uprawnień do prowadzenia pojazdów, nie jest dopuszczalne przeprowadzenie badań medycznych wskazanych osób w inny sposób. W związku z tym w ocenie Kolegium zarzuty podniesione w odwołaniu nie mogą zasługiwać na uwzględnienie, a podjęta przez organ I instancji decyzja jest prawidłowa.
T. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 października 2025 r. wnosząc o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący powtarzając argumentację zawartą w odwołaniu podkreślił, że obecnie jego miejscem stałego pobytu jest U. ul. [...]. Dodał, że nadal przebywa w ośrodku gdzie pełni funkcję opiekuna terapeutycznego i pozostaje w stałym kontakcie terapeutycznym utrzymując abstynencję i pracując terapeutycznie.
Ponadto skarżący zaznaczył, że wnioski zawarte w opinii są ogólnikowe. Nie są miarodajnym materiałem sprawiającym, iż zachodzą uzasadnione przesłanki aby kierować go na badanie, zaś stwierdzenia odnoszące się do ciągów opilczych dotyczyły okresu z przeszłości, przed podjęciem leczenia odwykowego a nie stanu obecnego co błędnie ujęto w opinii, w innym wypadku zatrudnienie skarżącego jako opiekuna terapeutycznego w ośrodku leczenia uzależnień mijałoby się z celem. Zdaniem skarżącego, brak jest w sprawie przesłanek wymienionych w przepisach, zgodnie z którymi skierowano go na badanie lekarskie albowiem organ nie powziął wiarygodnej informacji o zastrzeżeniach o jego stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów.
Ponadto skarżący podkreślił, że skierowanie go przez Prezydenta Miasta Sopotu na badanie do placówki położonej na drugim końcu Polski, sprawia ogromne utrudnienia i naraża na zbędne koszty. Zaznaczył, że nigdy nie prowadził pojazdu pod wpływem substancji psychoaktywnych, obecnie żadnych substancji psychoaktywnych nie zażywa od prawie 3 lat, pozostając w stałym kontakcie terapeutycznym, pielęgnując swoja trzeźwość oraz utrzymując abstynencję.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Przepis art. 145 § 1 p.p.s.a., stanowi, że uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w oparciu o powyższe kryteria badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli skarżący uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 października 2025 r., nr SKO Gd/530/25, które po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Sopotu z dnia 24 grudnia 2024 r., nr O-K.5430.7.8.2024 w sprawie skierowania na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, utrzymało wskazaną decyzję w mocy.
Podstawę prawną wydanej decyzji stanowił art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Przepis art. 99 ust. 1 i 2 u.k.p. stanowi, że
1. Starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na:
1) kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich kwalifikacji;
2) badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich stanu zdrowia.
2. Starosta wydaje decyzję administracyjną, o której mowa w ust. 1:
1) z urzędu - na podstawie:
a) informacji i ustaleń stanu faktycznego uzyskanych w ramach wykonywania zadań własnych - w zakresie, o którym mowa w ust. 1,
b) zawiadomienia właściwych organów orzekających o niepełnosprawności lub niezdolności do pracy - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2;
2) na wniosek organu kontroli ruchu drogowego lub dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego - w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.
Natomiast badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia (art. 75 ust. 1 pkt 5 u.k.p.).
Na wstępie wskazać należy, że pojęcie uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia nie zostało w ustawie zdefiniowane. Podlega zatem interpretacji.
Wskazać należy, że przesłanka istnienia "uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia" powinna być oceniana zgodnie z celem ustawy, którym jest zapobieganie zagrożeniom w ruchu drogowym. Zadaniem organów administracji jest czuwanie nad tym, aby osoby mające uprawnienia do kierowania pojazdami miały wymaganą w tym zakresie sprawność i to nie tylko w chwili ubiegania się o uprawnienia, ale również w okresie późniejszego z nich korzystania. W interesie społecznym jest bowiem, aby wszyscy kierowcy posiadali predyspozycje zdrowotne do prowadzenia pojazdów silnikowych, w sposób, który nie będzie zagrażał nie tylko ich zdrowiu i życiu, lecz również wszystkich innych użytkowników dróg. Dlatego też zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy powinny dotyczyć tego rodzaju aspektów zdrowia, które mogłyby mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów, a sformułowanie, że "mają być uzasadnione" oznacza, że są one oparte na słusznych i usprawiedliwionych podstawach. Chodzi więc o sytuacje, gdy wątpliwości co do stanu zdrowia kierowcy wynikają z ujawnienia się jakichś okoliczności faktycznych mających wpływ na zdolność prowadzenia pojazdu, których to weryfikacja wymaga wiedzy specjalistycznej.
W przedmiotowej sprawie podstawą wydania zaskarżonej decyzji był wniosek Prokuratury Rejonowej w Cieszynie z dnia 7 sierpnia 2024 r. sygn. akt [...] o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie skierowania T. M. na badania lekarskie, z uwagi na nasuwające się zastrzeżenia, co do jego stanu zdrowia, celem stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi. Przedmiotowy wniosek został uzasadniony opinią sądowo-psychiatryczną z dnia 13 marca 2024 r., w której stwierdzono u opiniowanego cechy osobowości nieprawidłowej oraz uzależnienie mieszane nie skutkujące ograniczeniem poczytalności.
Zdaniem Sądu, ocena organów orzekających w niniejszej sprawie, z której wynika, że w stosunku do skarżącego zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego stanu zdrowia, budzi wątpliwości.
Zgodnie z k.p.a. organ administracji publicznej stoi na straży praworządności i podejmuje kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 k.p.a.).
Organy administracji publicznej powinny też prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) oraz wyjaśnić stronie zasadność przesłanek, którymi się kierowały przy załatwieniu sprawy (art. 11 k.p.a.).
Podkreślenia wymaga, że samo uzyskanie informacji o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia danej osoby stanowi jedynie podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego, jednakże nie obliguje organu do podjęcia decyzji o skierowaniu na badania lekarskie. Organ administracji, mając na uwadze treść art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., winien bowiem przeprowadzić postępowanie administracyjne zmierzające do uprawdopodobnienia istnienia przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów przez stronę ze względu na jej stan zdrowia.
W opinii z dnia 13 marca 2024 r. stwierdzono, że skarżący posiada cechy osobowości nieprawidłowej oraz uzależnienie mieszane nie skutkujące ograniczeniem poczytalności w odniesieniu do treści przedstawionych mu zarzutów. U opiniowanego nie stwierdzono cech upośledzenia umysłowego jak również choroby psychicznej w rozumieniu psychozy. Z ww. opinii wynika, że skarżący może uczestniczyć w czynnościach procesowych a jego stan zdrowia psychicznego pozwala mu na prowadzenie obrony w sposób samodzielny i rozsądny. Z opinii tej nie wynika bezpośrednio zaburzenie predyspozycji do prowadzenia pojazdów i uczestniczenia w ruchu drogowym w charakterze kierowcy (vide: akta administracyjne organu i instancji k. 6-8). Wniosek taki organ wysnuł z faktu uzależnienia skarżącego od substancji psychoaktywnych.
Zaskarżona decyzja została wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku dnia 7 października 2025 r., a więc w okresie ponad 1,5 roku od daty wydania opinii, stanowiącej dowód, na podstawie którego skierowano stronę na badania lekarskie, a organ odwoławczy orzekał po przytoczeniu przez skarżącego w odwołaniu szeregu okoliczności wskazujących na zmianę stanu jego zdrowia i uzależnienia.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy powinien poczynić szersze ustalenia na temat tego, czy w sprawie istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do zdrowia skarżącego w kontekście bezpieczeństwa ruchu drogowego w którym może uczestniczyć skarżący jako kierowca pojazdu.
W przedmiotowej sprawie organy nie podjęły żadnych czynności procesowych zmierzających do weryfikacji, czy w przypadku skarżącego nadal zachodzą uzasadnione zastrzeżenia, co do stanu jego zdrowia, poprzestając jedynie na samej opinii z dnia 13 marca 2024 r., wskazując, że choroba alkoholowa poparta w niniejszej sprawie dowodami stanowi wystarczającą podstawę wydania przez Prezydenta Miasta Sopotu pozytywnej decyzji w zakresie skierowania strony na badania lekarskie. Należy jednak zauważyć, że poza wskazaną opinią organ odwoławczy nie zgromadził żadnych innych dowodów dotyczących okoliczności, które mogły mieć istotny wpływ na wynika sprawy. Organ winień dokonać ustaleń czy leczenie odwykowe skarżącego przyniosło pozytywny skutek, czy utrzymuje on stan abstynencji oraz czy jest zatrudniony w charakterze terapeuty w ośrodku uzależnień. Ustalenie takich okoliczności może świadczyć o braku podstaw do skierowania skarżącego na badania lekarskie.
Podkreślenia wymaga, iż ustanowiona w k.p.a. zasada oficjalności obciąża organ administracji publicznej obowiązkiem zebrania, a następnie rozważenia całego materiału dowodowego z urzędu (B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks..., s. 73). Koresponduje z nim przyjęta w postępowaniu administracyjnym koncepcja spoczywającego na organach administracji ciężaru dowodu (J. Wegner [w:] Z. Kmieciak, M. Wojtuń, J. Wegner, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2023, art. 77). Ponadto, jak już zostało wyżej wskazane przepis art. 75 ust. 1 pkt 5, w związku z art. 99 ust. 1 pkt 2 u.k.p., przyznaje organowi kompetencje do wydania decyzji o skierowaniu kierowcy na badania lekarskie wówczas, gdy istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu zdrowia osoby kierującej pojazdami, korzystanie z tego rodzaju uprawnienia powinno być ograniczone tylko do tych przypadków, gdy zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy przekraczają "zwykłą miarę", co oznacza, że nie wystarczy samo stwierdzenie, że kierujący pojazdem cierpi na określone dolegliwości. Przeciwnie, konieczne jest uprawdopodobnienie, że ich charakter jest na tyle poważny, iż może zagrozić bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Zatem, o ile informacja o stanie zdrowia kierowcy nie jest jednoznaczna, to organ powinien podjąć we własnym zakresie działania zmierzające do uzyskania pewności odnośnie do skierowania kierowcy na badanie lekarskie. (por. wyrok NSA z dnia 30 marca 2023 r. sygn. akt II GSK 380/23).
Podkreślić należy, że w postępowaniu odwoławczym organ II instancji zobowiązany jest nie tylko do odniesienia się do zarzutów zawartych w odwołaniu ale także do całościowego ponownego rozpatrzenia danej sprawy administracyjnej w aspekcie merytorycznym. W dwuinstancyjnym postępowaniu administracyjnym każda sprawa administracyjna podlega dwukrotnemu rozpatrzeniu przez organy obu instancji.
W toku ponownego rozpoznania sprawy organ odwoławczy uzupełni materiał dowodowy we wskazanym wyżej zakresie, co umożliwi dokonanie prawidłowej oceny podniesionych w odwołaniu zarzutów.
Niezależnie od powyższego wskazać należy na podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące miejsca jego stałego pobytu określonego jako U., ul. [...] a także adresu do doręczeń W., ul. [...]. W odwołaniu skarżący podniósł, iż Prokurator Prokuratury Rejonowej w Cieszynie kierując do Prezydenta Miasta Sopotu wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego posiadał wiedzę na temat aktualnego miejsca pobytu strony. Także znajdujące się w aktach administracyjnych pełnomocnictwo ogólne udzielone przez skarżącego M. M. datowane na 12 grudnia 2024 r. (tj. przed wydaniem decyzji) wskazuje na miejscowość U. Powyższą okoliczność skarżący podniósł też w skardze z dnia 12 listopada 2025 r. wyjaśniając, że Prezydent Miasta Sopotu kierując go na badanie do placówki położonej na drugim końcu Polski naraził go na zbędne koszty i utrudnienia. W związku z tym, że ustawa o kierujących pojazdami nie określa właściwości miejscowej starosty (jak np. w przypadku art. 97 ust. 1 tej ustawy) kwestia właściwości starosty jako organu właściwego miejscowo do wydania decyzji o skierowaniu na badania podlega ustaleniu w oparciu o przepis art. 21 k.p.a. Stosownie do § 1 pkt 3 właściwość miejscową organu administracji publicznej ustala się, w sprawach innych niż wskazane w pkt 1 i 2, według zamieszkania w kraju, a w braku zamieszkania w kraju - według miejsca pobytu strony lub jednej ze stron; jeżeli żadna ze stron nie ma w kraju zamieszkania (siedziby) lub pobytu - według miejsca ostatniego ich zamieszkania (siedziby) lub pobytu w kraju. § 2. Jeżeli nie można ustalić właściwości miejscowej w sposób wskazany w § 1, sprawa należy do organu właściwego dla miejsca, w którym nastąpiło zdarzenie powodujące wszczęcie postępowania, albo w razie braku ustalenia takiego miejsca - do organu właściwego dla obszaru dzielnicy Śródmieście w m.st. Warszawie.
W świetle tego przepisu miejsce zamieszkania strony będącej osobą fizyczną należy oceniać na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego. Według art. 25 k.c. miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Wymagane jest zatem przebywanie w pewnej miejscowości - element obiektywny - oraz zamiar stałego pobytu w tej miejscowości - element subiektywny (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2009 r. sygn. akt II FSK 896/08). W odniesieniu do przepisów o właściwości (w tym miejscowej) wskazać należy, że stosownie do przepisu art. 19 k.p.a. obowiązkiem organu administracji publicznej jest przestrzeganie z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Organ administracji publicznej powinien przestrzegać swojej właściwości z urzędu szczególnie wnikliwie na etapie wszczęcia postępowania. W przypadku postępowania wszczynanego z urzędu, charakter tego wszczęcia powoduje, że organ administracji publicznej powinien skrupulatnie zbadać swoją właściwość jeszcze przed podjęciem pierwszej czynności w sprawie, powodującej wszczęcie postępowania z urzędu. Badanie właściwości jakiegokolwiek organu administracyjnego w sprawie należy zacząć od ustalenia właściwości rzeczowej (merytorycznej). Sprawdzenie, kto (jaki organ) jest właściwy miejscowo, trzeba traktować jako dalszą czynność, dokonywaną zawsze z uwzględnieniem kryteriów wynikających z art. 21 k.p.a. lub przepisów innych ustaw (por. postanowienie NSA z dnia 23 maja 2013 r. sygn. akt II FW 2/13). W przypadku stwierdzenia przez organ braku swej właściwości przekazanie sprawy następuje w piśmie organu niewłaściwego, w którym zawiadamia organ właściwy o przyczynach uznania się za niewłaściwy oraz o czynnościach podjętych i przeprowadzonych w sprawie. O przekazaniu sprawy organowi właściwemu należy powiadomić strony postępowania.
Jak wynika z akt sprawy, okoliczności miejsca zamieszkania czy też miejsca stałego pobytu skarżącego nie zostały wyjaśnione przez organ odwoławczy. Tym samym naruszone zostały przepisy art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 oraz 19 i 21 k.p.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ dokona ustaleń w zakresie rzeczywistego miejsca zamieszkania skarżącego, co umożliwi dokonanie oceny właściwości organu do rozpoznania sprawy.
W tym stanie rzeczy, z przyczyn omówionych powyżej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji.
Skarżący nie złożył w sprawie wniosku o zwrot kosztów postępowania.
Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).