III SA/GD 64/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie przyznania stypendium socjalnego, uznając, że jednorazowe świadczenie wakacyjne żony studenta nie powinno być wliczane do dochodu rodziny.
Student zaskarżył decyzję o odmowie przyznania stypendium socjalnego, argumentując, że dochód jego żony za maj 2022 r. został zawyżony przez jednorazowe świadczenie wakacyjne. Organy uczelni wliczyły to świadczenie do dochodu, co przekroczyło kryterium socjalne. Sąd uznał, że błędne zastosowanie art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych, poprzez nieuwzględnienie, że świadczenie wakacyjne nie jest dochodem ciągłym, stanowiło naruszenie prawa materialnego i procesowego.
Sprawa dotyczyła skargi studenta E. Z. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie przyznania stypendium socjalnego na rok akademicki 2022/2023. Podstawą odmowy było przekroczenie kryterium dochodowego, obliczonego na podstawie dochodu żony studenta za maj 2022 r. Student zarzucił, że dochód ten został zawyżony przez jednorazowe świadczenie z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych na wypoczynek. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy uczelni błędnie zinterpretowały art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Sąd podkreślił, że doliczenie dochodu uzyskanego po roku bazowym jest możliwe tylko wtedy, gdy dochód ten jest kontynuowany w okresie świadczeniowym. Jednorazowe świadczenie wakacyjne, jako dochód epizodyczny, nie powinno być wliczane do dochodu rodziny w sposób wpływający na prawo do stypendium. Sąd wskazał na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jednorazowe świadczenie wakacyjne nie powinno być wliczane do dochodu rodziny w sposób wpływający na prawo do stypendium, ponieważ nie charakteryzuje go kontynuacja w okresie świadczeniowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że błędna interpretacja art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych przez organy uczelni, polegająca na wliczeniu jednorazowego świadczenia wakacyjnego do dochodu rodziny, stanowi naruszenie prawa. Świadczenie to jest epizodyczne i nie odzwierciedla faktycznej, stałej sytuacji dochodowej rodziny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
p.s.w.n. art. 87 § ust. 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
p.s.w.n. art. 88 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
u.ś.r. art. 3 § pkt 1
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 3 § pkt 2
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 3 § pkt 2a
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 5 § ust. 4
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 5 § ust. 4b
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Dochód uzyskany przez członka rodziny po roku bazowym jest uwzględniany tylko wtedy, gdy jest kontynuowany w okresie świadczeniowym. Jednorazowe świadczenia, jak świadczenie wakacyjne, nie spełniają tego warunku.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Jednorazowe świadczenie wakacyjne wypłacone żonie studenta nie powinno być wliczane do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do stypendium socjalnego, ponieważ nie jest dochodem ciągłym i nie odzwierciedla faktycznej sytuacji materialnej rodziny w dłuższym okresie.
Godne uwagi sformułowania
organy – choć w sposób prawidłowy dokonały ustalenia dochodu członka rodziny na podstawie art. 5 ust. 4b u.ś.r. o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu (...), to jednak nastąpiło to z pominięciem kolejnego warunku wynikającego z art. 5 ust. 4b u.ś.r., którym jest kontynuacja uzyskiwania dochodu (...) świadczenia z tytułu tzw. "wczasów pod gruszą", nie charakteryzuje jego kontynuacja w okresie zasiłkowym/świadczeniowym. Świadczenie to nie stanowiło bowiem comiesięcznego dochodu rodziny skarżącego, a zatem błędne pozostawało jego zaliczenie w całości do dochodu w miesiącu maju 2022 r.
Skład orzekający
Bartłomiej Adamczak
przewodniczący sprawozdawca
Jolanta Sudoł
członek
Paweł Mierzejewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania dochodu rodziny na potrzeby świadczeń socjalnych, w szczególności w kontekście jednorazowych świadczeń i ich wpływu na kryterium dochodowe."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji jednorazowego świadczenia wakacyjnego; interpretacja może być stosowana analogicznie do innych jednorazowych świadczeń o podobnym charakterze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe obliczanie dochodu w kontekście świadczeń socjalnych i jak drobne błędy proceduralne lub interpretacyjne mogą prowadzić do uchylenia decyzji. Jest to praktyczny przykład dla studentów i uczelni.
“Jednorazowe świadczenie wakacyjne zrujnowało szansę na stypendium? Sąd wyjaśnia, jak liczyć dochód rodziny.”
Dane finansowe
WPS: 1573,15 PLN
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gd 64/23 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2023-07-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-02-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Bartłomiej Adamczak /przewodniczący sprawozdawca/ Jolanta Sudoł Paweł Mierzejewski Symbol z opisem 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów Hasła tematyczne Szkolnictwo wyższe Skarżony organ Inne Treść wyniku Uchylono decyzję II i I instancji Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 574 art. 87 ust. 2, art. 88 ust. 1 Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j.) Dz.U. 2023 poz 390 art. 3 pkt 1, pkt 2, pkt 2a, art. 5 ust. 4-4b Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.) Dz.U. 2023 poz 775 art. 7, art. 77 par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Dz.U. 2023 poz 259 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Protokolant: Starszy asystent sędziego Maja Pietrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2023 r. sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku (obecnie Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku) z dnia 6 grudnia 2022 r., nr 3415/2022/23/1 w przedmiocie stypendium socjalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku (obecnie Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku) z dnia 22 listopada 2022 r., nr 2798/2022/23/1. Uzasadnienie Decyzją z dnia 22 listopada 2022 r. (nr 2798/2022/23/1) Komisja Stypendialna Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku (obecnie Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku) - działając na postawie art. 86, art. 87, art. 88, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r., poz. 1669 ze zm. – dalej w skrócie "p.s.w.n."), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm. – dalej w skrócie "k.p.a.") oraz § 9-14 Regulaminu świadczeń dla studentów Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku - odmówiła przyznania E. Z. (zwanemu dalej "skarżącym", "wnioskodawcą", "stroną") stypendium socjalnego w roku akademickim 2022/2023. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 87 ust. 2 p.s.w.n. oraz § 10 Regulaminu świadczeń dla studentów Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku, wysokość dochodu uprawniająca do otrzymania stypendium socjalnego nie może być wyższa niż 1.051,70 zł netto na osobę w rodzinie. Ponadto obowiązkiem studenta ubiegającego się o przyznanie stypendium socjalnego jest rzetelne przedstawienie i udokumentowanie swojej sytuacji materialnej zgodnie z § 9-14 ww. regulaminu. Przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty w sprawie wykazują, że dochód netto na jedną osobę w rodzinie wynosi 1.573,15 zł. Strona odwołała się od decyzji Komisji Stypendialnej WSB w Gdańsku podnosząc, że jest osobą bezrobotną a jedyną osobą pracującą w pięcioosobowej rodzinie jest jego żona – M. Z. Wskazał, że opłaca także alimenty na swoje czwarte dziecko. Jego zdaniem do obliczenia dochodów powinno być przyjęte zaświadczenie żony za czerwiec 2022 r. a nie za maj 2022 r., gdyż w maju 2022 r. do dochodu żony zostało wliczone jednorazowe świadczenie socjalne za wypoczynek. Po rozparzeniu odwołania strony, Odwoławcza Komisja Stypendialna Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku decyzją z dnia 6 grudnia 2022 r. (nr 3415/2022/23/1) utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że decyzja organu I instancji w sprawie stypendium socjalnego została wydana w sposób prawidłowy. Po rozpatrzeniu odwołania stwierdzono bowiem, że dochód został wyliczony prawidłowo i wynosi 1.573,15 zł. E. Z. zaskarżył powyższą decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej WSB w Gdańsku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie, jak również o uchylenie decyzji organu I instancji, zarzucając im nieprawidłowe obliczenie dochodu gospodarstwa domowego, które skutkowało odmową przyznania mu stypendium socjalnego. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wniosek złożył w roku akademickim 2022/2023 na semestr zimowy. Jego zdaniem organ dokonał nieprawidłowych obliczeń dochodu jego gospodarstwa domowego. Wskazał, że Komisja Stypendialna wyliczyła dochód rodziny w oparciu o zaświadczenie z zakładu pracy jego żony za maj 2022 r., a tym samym wzięto pod uwagę dochód z jednego miesiąca, który był zawyżony o jednorazowe świadczenie z ZFŚS na wypoczynek. W pozostałych miesiącach dochód był niższy. Skarżący wskazał, że takie wyliczenie dochodów nie obrazuje we właściwy sposób dochodów jego gospodarstwa domowego i trudnej sytuacji w jakiej się znajduje. Do skargi skarżący załączył zestawienia miesięcznych wypłat wynagrodzenia jego żony od kwietnia do grudnia 2022 r. oraz zestawienie zsumowanych wynagrodzeń za ten okres. W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja Stypendialna Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku wniosła o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że z dokumentów załączonych do wniosku skarżącego wynikało, że: 1/ skarżący prowadzi pięcioosobowe gospodarstwo domowe, w skład którego wchodzi: skarżący E. Z., jego żona M. Z. i trójka ich niepełnoletnich dzieci – M., F. i A. Z.; 2/ żona skarżącego w dniu 30 kwietnia 2022 r. utraciła dochód w postaci wynagrodzenia za pracę w Z. Sp. z o.o.; 3/ żona skarżącego od dnia 27 kwietnia 2022 r. podjęła pracę na P.; 4/ za miesiąc maj 2022 r., tj. za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu przez żonę skarżącego, uzyskała dochód w wysokości 8.515,77 zł netto; 5/ skarżący jest osobą bezrobotną niezarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy; 6/ skarżący w dniu 30 kwietnia 2021 r. utracił dochód w postaci wynagrodzenia za pracę w F. SA; 7/ skarżący w dniu 28 lutego 2022 r. utracił dochód w postaci zasiłku dla bezrobotnych; 8/ skarżący uiszcza na dziecko spoza małżeństwa alimenty w wysokości 650 zł miesięcznie; 9/ żaden członek rodziny skarżącego nie pobiera renty, zasiłku ani nie pracuje dorywczo. Na podstawie powyższych informacji ustalono, że dochód na jedną osobę w rodzinie skarżącego wyniósł 1.573,15 zł. Organ wyjaśnił, że żona skarżącego w dniu 30 kwietnia 2022 r. utraciła dochód w postaci wynagrodzenia za pracę w Z. Sp. z o.o., a więc zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie uwzględniono tego dochodu utraconego. Z kolei skarżący w dniu 30 kwietnia 2021 r. utracił dochód w postaci wynagrodzenia za pracę w F. SA oraz w dniu 28 lutego 2022 r. utracił dochód w postaci zasiłku dla bezrobotnych, a więc zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie uwzględniono tego dochodu utraconego. W związku z rozpoczęciem pracy przez żonę skarżącego na P. w dniu 27 kwietnia 2022 r., zgodnie z art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych za dochód przyjęto dochód za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, tj. za maj 2022 r. w wysokości 8.515,77 zł (zgodnie z zaświadczeniem o zatrudnieniu z dnia 28 października 2022 r.) i zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych od powyższego dochodu rodziny skarżącego odliczono alimenty świadczone na rzecz jego dziecka spoza małżeństwa z M. Z. w wysokości 650 zł, co dało kwotę 7.865,77 zł. W związku z tym, że gospodarstwo skarżącego liczy 5 osób, powyższą kwotę podzielono na 5, z czego wynika, że dochód na osobę w rodzinie skarżącego wyniósł 1.573,15 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm. - dalej w skrócie jako: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast stosownie do art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd uznał, że złożona skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia była decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku (obecnie Uniwersytetu WSB Merito w Gdańsku) z dnia 6 grudnia 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku z dnia 22 listopada 2022 r. o odmowie przyznania skarżącemu stypendium socjalnego w roku akademickim 2022/2023. Podstawę prawną wydania zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 742 ze zm. – dalej w skrócie: "p.s.w.n."). Istotą sporu, który legł u podstaw wniesionej skargi był zarzut skarżącego dotyczący nieprawidłowo wyliczonego dochodu uprawniającego do otrzymania przez niego stypendium socjalnego. Zgodnie z art. 88 ust. 1 p.s.w.n. wysokość miesięcznego dochodu na osobę w rodzinie studenta ubiegającego się o stypendium socjalne ustala się na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, z tym że przy jej ustalaniu: 1) uwzględnia się dochody osiągane przez: a) studenta, b) małżonka studenta, c) rodziców, opiekunów prawnych lub faktycznych studenta, d) będące na utrzymaniu osób, o których mowa w lit. a-c, dzieci niepełnoletnie, dzieci pobierające naukę do 26. roku życia, a jeżeli 26. rok życia przypada w ostatnim roku studiów, do ich ukończenia, oraz dzieci niepełnosprawne bez względu na wiek; 2) nie uwzględnia się: a) świadczeń, o których mowa w art. 86 ust. 1, art. 359 ust. 1 i art. 420 ust. 1, b) stypendiów otrzymywanych przez uczniów, studentów i doktorantów w ramach: – funduszy strukturalnych Unii Europejskiej, -niepodlegających zwrotowi środków pochodzących z pomocy udzielanej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), – umów międzynarodowych lub programów wykonawczych, sporządzanych do tych umów, albo międzynarodowych programów stypendialnych, c) świadczeń pomocy materialnej otrzymywanych przez uczniów na podstawie przepisów o systemie oświaty, d) stypendiów o charakterze socjalnym przyznawanych przez podmioty, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 40b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647, 2687 i 2745 oraz z 2023 r. poz. 28, 185 i 326). Z treści zacytowanego przepisu jednoznacznie wynika, że zasady ustalania wysokości dochodu studenta mające na celu stwierdzenie prawa studenta do otrzymania stypendium socjalnego wynikają z uregulowań obowiązujących na gruncie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 390 ze zm. – dalej w skrócie jako "u.ś.r."), do których ustawodawca wprost odsyła w omawianym przepisie . Co do zasady zatem, biorąc pod uwagę treść art. 3 pkt 1, pkt 2 oraz pkt 2a u.ś.r., przesłanką warunkującą przyznanie studentowi stypendium socjalnego jest ustalenie, że zsumowane przeciętne miesięczne dochody wszystkich członków rodziny podzielone przez liczbę osób wchodzących w skład tej rodziny czy też przeciętny miesięczny dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy (tzw. rok bazowy) nie przekraczają obowiązującego kryterium dochodowego obowiązującego na danej uczelni i ustalonego w trybie określonym w art. 87 ust. 2 p.s.w.n. Co jednak istotne, biorąc pod uwagę treść art. 5 ust. 4-4b u.ś.r., stwierdzić należy, że ustawodawca przewidział sytuacje przeobrażeń w strukturze dochodów wnioskującego studenta (jego rodziny), które winny być uwzględnione w celu ustalenia dochodu zbliżonego do dochodu faktycznie uzyskiwanego. Zmiany te mogą polegać na uzyskaniu dochodu, jak też na jego utracie, zaś definicje legalne utraty/uzyskania dochodu zawarte zostały art. 3 pkt 23 i pkt 24 u.ś.r. W rozpoznawanej sprawie – co wynika z przedstawionych akt sprawy, a co dodatkowo zostało wyjaśnione w złożonej odpowiedzi na skargę – organy uczelni prawidłowo przyjęły, że oceniając prawo skarżącego do stypendium socjalnego w roku akademickim 2022/2023, jako dochód skarżącego (jego rodziny) – biorąc pod uwagę zmiany w sytuacji dochodowej rodziny mające miejsce pomiędzy rokiem bazowym (2021) a rokiem świadczeniowym (2022/2023) - należało przyjąć wyłącznie dochód spowodowany uzyskaniem przez żonę skarżącego w kwietniu 2022 r. zatrudnienia na P. Stosownie do art. 5 ust. 4b u.ś.r. w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego (w rozpoznawanej sprawie: studenta oraz inne osoby wymienione w art. 88 ust. 1 pkt 1 p.s.w.n.) po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (w rozpoznawanej sprawie: okres, na który ma zostać przyznane stypendium) dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny, dochodu osoby uczącej się lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego (tutaj: studenta oraz wskazanych w art. 88 ust. 1 pkt 1 p.s.w.n. osób), powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na który ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych. W rozpoznawanej sprawie, w związku z rozpoczęciem pracy przez żoną skarżącego na P.w dniu 27 kwietnia 2022 r., mając na uwadze przywołany art. 5 ust. 4b u.ś.r., organy za dochód skarżącego studenta przyjęły dochód z miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, tj. z maja 2022 r., ustalając go w wysokości 8.515,77 zł na podstawie przedłożonego zaświadczenia o zatrudnieniu jego żony z dnia 28 października 2022 r., i w konsekwencji na tej podstawie - po odliczeniu stosownie do art. 3 pkt 1 u.ś.r. m.in. kwoty alimentów świadczonych przez skarżącego na rzecz jego dziecka spoza małżeństwa z M. Z. w wysokości 650 zł, a następnie podzieleniu tej kwoty przez ilość członków gospodarstwa domowego, tj. 5 osób – wyliczyły, że dochód na osobę w rodzinie skarżącego wyniósł 1.573,15 zł, a zatem przekraczał kwotę "Miesięcznego dochodu netto przypadającego na osobę w rodzinie studenta", określoną w ust. 2 załącznika do zarządzenia nr 24/2022 Rektora Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku z dnia 24 listopada 2022 r. w sprawie ustalenia wysokości przyznawania i wypłacania stypendiów oraz podziału środków finansowych na semestr zimowy roku akademickiego 2022/2023, na stypendia socjalne, dla osób niepełnosprawnych oraz rektora dla najlepszych studentów. Skarżący w toku postępowania sygnalizował jednak, że wzięty pod uwagę dochód osiągnięty przez jego żonę w maju 2022 r. w związku z zatrudnieniem na P., został "zawyżony" z uwagi na wypłacone jednorazowo świadczenie z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych z przeznaczeniem na wypoczynek, natomiast w pozostałych miesiącach dochód ten osiągany był w wysokości znacznie niższej. Mając na uwadze powyższą okoliczność Sąd pragnie zauważyć, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w odniesieniu do interpretacji art. 5 ust. 4b u.ś.r. wyrażono stanowisko, iż jego treść wskazuje na to, że uzyskanie dodatkowego dochodu przez członka rodziny tylko w jednym miesiącu (jednorazowo) nie wpływa na prawo do świadczenia rodzinnego, gdyż doliczeniu podlega dopiero dochód z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty. Warunek osiągnięcia dochodu w miesiącu następującym po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, nie jest jednak jedynym warunkiem doliczenia dochodu uzyskanego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczeń rodzinnych. Jest to warunek pierwszy. Drugim warunkiem wynikającym z art. 5 ust. 4b u.ś.r. jest warunek kontynuacji uzyskiwania dochodu osiągniętego zgodnie z warunkiem pierwszym także w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych. Na taką, właściwą również z językowego punktu widzenia, wykładnię analizowanego przepisu niejednokrotnie zwracały uwagę sądy administracyjne w licznych orzeczeniach (por. wyroki WSA: w Białymstoku z dnia 6 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 860/19; w Olsztynie z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 909/19; w Warszawie z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 1061/19; w Lublinie z dnia 17 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Lu 487/19; w Poznaniu z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Po 481/19; w Gdańsku z dnia 24 października 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 495/19). Jednocześnie wyjaśnić należy, że wprowadzenie do przepisów ustawy pojęć dochodu uzyskanego, jak i dochodu utraconego służyć miało urealnieniu dochodu rodziny w dacie przyznawania świadczeń ale także w okresie faktycznego ich pobierania. Poza dochodem z roku bazowego, tj. roku poprzedzającego rok świadczeniowy, ustawodawca przy ustalaniu kryterium dochodowego uznał, że z uwagi na możliwą dynamikę sytuacji dochodowej w rodzinach, niezbędne jest ustalenie, czy na dzień orzekania przez organy nie doszło do takich istotnych zmian, które nakazują zastosowanie instytucji dochodu utraconego i uzyskanego. Celem wprowadzenia tych pojęć było nadto umożliwienie weryfikacji, czy już po przyznaniu świadczenia, w trakcie jego pobierania, nie nastąpiły w sytuacji dochodowej rodziny zmiany skutkujące brakiem podstaw do pobierania świadczenia. Z powyższego jednak wynika, że ustawodawca miał na celu ustalenie dochodu na osobę w rodzinie w sposób jak najbardziej odzwierciedlający aktualny poziom tego dochodu (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 24 listopada 2022 r., sygn. akt III SA/Gd 295/22). Przyjąć zatem należy, że spełnienie warunku kontynuacji, wobec zaprezentowanej wykładni art. 5 ust. 4b u.ś.r. jest o tyle istotne, że eliminuje doliczanie dochodu jednorazowo uzyskanego, który miałby wpływ na prawo do świadczenia a byłby dochodem epizodycznym, niemającym wpływu w dłuższej perspektywie na ogólną sytuację dochodową rodziny, w przeciwieństwie do dochodu uzyskiwanego nie tylko raz, ale przez okres świadczeniowy, który ma wpływ na sytuację dochodową rodziny w dłuższym przedziale czasowym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 stycznia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 1280/21). Przedstawiona wykładnia zastosowanego w niniejszej sprawie przez organy uczelni art. 5 ust. 4b u.ś.r. winna znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie, skoro – jak wynikało to z twierdzeń skarżącego, a co znajduje także potwierdzenie w świetle dokumentacji załączonej do skargi – na wysokość osiągniętego z tytułu zatrudnienia dochodu żony skarżącego uzyskanego za maj 2022 r., oprócz wynagrodzenia za pracę (2.938,77 zł), składała się również kwota jednorazowego świadczenia socjalnego na wypoczynek (5.479,00 zł). Zaznaczenia zatem wymaga, że organy – choć w sposób prawidłowy dokonały ustalenia dochodu członka rodziny na podstawie art. 5 ust. 4b u.ś.r. o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu (tj. dochodu uzyskanego przez żonę skarżącego w maju 2022 r., a nie w czerwcu 2022 r., jak wskazywał skarżący), to jednak nastąpiło to z pominięciem kolejnego warunku wynikającego z art. 5 ust. 4b u.ś.r., którym jest kontynuacja uzyskiwania dochodu (osiągniętego za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu) w okresie na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych. Nie wzięto bowiem pod uwagę, że osiągnięty przez żonę skarżącego w maju 2022 r. dochód zawierał w sobie także kwotę wypłaconego świadczenia z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych na wypoczynek, a świadczenia z tytułu tzw. "wczasów pod gruszą", nie charakteryzuje jego kontynuacja w okresie zasiłkowym/świadczeniowym. Świadczenie to nie stanowiło bowiem comiesięcznego dochodu rodziny skarżącego, a zatem błędne pozostawało jego zaliczenie w całości do dochodu w miesiącu maju 2022 r. (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 17 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1532/21). Mając powyższe na uwadze przyjąć należało, że rozpoznanie złożonego w dniu 18 października 2022 r. przez skarżącego studenta wniosku o przyznanie pomocy materialnej (stypendium socjalnego) nastąpiło z naruszeniem przepisu prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 4b u.ś.r. w zw. z art. 88 ust. 1 p.s.w.n. poprzez jego błędną wykładnię, co także skutkowało naruszeniem przepisów postępowania poprzez niedostateczne wyjaśnienie okoliczności stanu faktycznego sprawy mających istotny wpływ na wydanie zaskarżonych decyzji i jej rozstrzygnięcie, polegających na braku dokonania ustaleń odnośnie składników - przyjętego za podstawę wyliczeń a osiągniętego przez żonę skarżącego - dochodu przez pryzmat ustalenia ich powtarzalności, tj. art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań oraz oceny prawnej i wiążą organy w niniejszej sprawie stosownie do art. 153 p.p.s.a. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI