III SA/Gd 594/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Prokuratora Regionalnego na decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Gdańsku, która zezwoliła na zmianę imienia i nazwiska wnioskodawcy. Prokurator zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i oparcie się jedynie na oświadczeniach wnioskodawcy. Wnioskodawca, osoba wielokrotnie karana i współpracująca z organami ścigania jako "mały świadek koronny", domagał się zmiany drugiego imienia z "K." na "K." oraz nazwiska rodowego z "A." na "C.", uzasadniając to obawami o bezpieczeństwo związane z jego przeszłością kryminalną, chęcią zerwania z nią oraz odwołując się do swojego pochodzenia żydowskiego i wdzięczności wobec ojczyma. Organ pierwszej instancji wydał decyzję zgodną z wnioskiem, odstępując od uzasadnienia na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję, podzielając argumentację Prokuratora. Sąd wskazał, że organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego, nie zweryfikował danych z PESEL (które wykazały wcześniejszą zmianę nazwiska) ani nie zbadał dokładnie podnoszonych przez wnioskodawcę kwestii, w tym potencjalnego zagrożenia związanego ze statusem świadka koronnego oraz zasadności zmiany na nazwisko historyczne. Sąd podkreślił, że decyzja w sprawie zmiany imienia i nazwiska, mimo charakteru uznaniowego, wymaga rzetelnego postępowania dowodowego i uzasadnienia, nawet gdy jest zgodna z żądaniem strony. Nakazano ponowne rozpatrzenie sprawy przez Kierownika USC z uwzględnieniem oceny prawnej sądu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie przepisów postępowania administracyjnego dotyczących prowadzenia postępowania dowodowego i uzasadniania decyzji w sprawach z zakresu uznania administracyjnego.
Dotyczy specyficznej materii zmiany imienia i nazwiska, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję o zmianie imienia i nazwiska na wniosek strony, może odstąpić od uzasadnienia decyzji na podstawie art. 107 § 4 k.p.a., nawet jeśli sprawa dotyczy uznania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji nie powinien korzystać z możliwości odstąpienia od uzasadnienia decyzji w sprawach opartych na uznaniu administracyjnym, ponieważ uniemożliwia to sądowi administracyjnemu dokonanie merytorycznej oceny prawidłowości zastosowania instytucji uznania.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny nie może ocenić prawidłowości zastosowania uznania administracyjnego, jeśli decyzja jest pozbawiona uzasadnienia. Uzasadnienie jest niezbędne do kontroli legalności rozstrzygnięcia.
Czy organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o zmianę imienia i nazwiska, wypełnił obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. i dokonał oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgodnie z art. 80 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji zaniechał przeprowadzenia wystarczającego postępowania dowodowego, opierając się jedynie na treści wniosku i nie sięgając do danych z systemu PESEL ani nie weryfikując podnoszonych przez wnioskodawcę okoliczności.
Uzasadnienie
Organ nie przeprowadził żadnych czynności dowodowych, nie zweryfikował danych z PESEL (w tym wcześniejszej zmiany nazwiska) ani nie zbadał dokładnie podnoszonych przez wnioskodawcę kwestii, co narusza zasady prawdy obiektywnej i wyczerpującego postępowania dowodowego.
Czy nazwisko "C." jest nazwiskiem historycznym, wsławionym w dziedzinie kultury, nauki, działalności politycznej, społecznej albo wojskowej, co mogłoby stanowić przesłankę negatywną do jego zmiany na podstawie art. 5 ustawy o zmianie imienia i nazwiska?
Odpowiedź sądu
Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii, wskazując jedynie, że organ administracji będzie zobowiązany zająć stanowisko w tej sprawie w uzasadnionej decyzji.
Uzasadnienie
Kwestia, czy nazwisko "C." jest nazwiskiem historycznym wsławionym w kulturze, wymaga oceny organu administracji w ponownym postępowaniu.
Przepisy (11)
Główne
u.z.i.n. art. 4 § 1
Ustawa z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska
Zmiany imienia lub nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, które są pojęciem nieostrym, kwalifikowanym do uznania administracyjnego.
u.z.i.n. art. 10 § 1
Ustawa z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska
Wniosek o zmianę imienia lub nazwiska składa się do wybranego kierownika urzędu stanu cywilnego.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Ocena na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję, postanowienie lub inny akt, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
u.z.i.n. art. 5
Ustawa z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska
Nie dokonuje się zmiany nazwiska na nazwisko historyczne, wsławione w dziedzinie kultury, nauki, działalności politycznej, społecznej albo wojskowej, chyba że osoba ubiegająca się o zmianę posiada członków rodziny o tym nazwisku.
u.z.i.n. art. 11a
Ustawa z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska
Postępowanie administracyjne w sprawie zmiany imienia i nazwiska prowadzone jest z wykorzystaniem danych z rejestru stanu cywilnego i rejestru PESEL.
k.p.a. art. 107 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość odstąpienia od uzasadnienia decyzji, gdy jest ona w całości zgodna z żądaniem strony.
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego. • Organ oparł się wyłącznie na oświadczeniach wnioskodawcy. • Organ nie zweryfikował danych z PESEL, w tym wcześniejszej zmiany nazwiska. • Organ nie zbadał dokładnie podnoszonych przez wnioskodawcę okoliczności (status świadka koronnego, zagrożenie, pochodzenie, nazwisko historyczne). • Odstąpienie od uzasadnienia decyzji w sprawie uznania administracyjnego uniemożliwia kontrolę sądową.
Godne uwagi sformułowania
określenie przesłanki zmiany imienia i nazwiska jako "ważne powody", daje szerokie możliwości wypełnienia jej konkretną treścią. • Przesłanka "ważnych powodów" kwalifikowana jest do pojęć nieoznaczonych, uzasadniających przyjęcie w procesie stosowania prawa konstrukcji uznania administracyjnego. • Zasadnicza niezmienność danych określających tożsamość jednostek jest elementem mającym wpływ na bezpieczeństwo prawne innych członków danej społeczności. • Sąd administracyjny nie może dokonać merytorycznej oceny, czy organ administracji uczynił prawidłowy użytek z instytucji uznania administracyjnego w przypadku, gdy decyzja pozbawiona jest uzasadnienia. • Wnioskiem z dnia 1 lutego 2021 r. A. A. (aktualnie C.) domagał się od organu zmiany drugiego imienia i nazwiska z A. K. A. na A. E. L.- C.
Skład orzekający
Jacek Hyla
przewodniczący-sprawozdawca
Alina Dominiak
członek
Paweł Mierzejewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego dotyczących prowadzenia postępowania dowodowego i uzasadniania decyzji w sprawach z zakresu uznania administracyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej materii zmiany imienia i nazwiska, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy zmiany imienia i nazwiska, co samo w sobie jest interesujące, ale kluczowe jest tu postępowanie administracyjne i jego wady, co czyni ją wartościową dla prawników procesualistów.
“Sąd uchyla decyzję o zmianie nazwiska: organ USC nie zbadał dowodów!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.