III SA/Gd 529/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2006-11-23
NSAinneWysokawsa
choroba zawodowamedycyna pracynaruszenie proceduryocena dowodównaruszenie przepisówmotorniczyurazzapalenie nadkłykciaNSAWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem nowych dowodów i dokładniejszą analizę związku schorzenia z warunkami pracy.

Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia choroby zawodowej u motorniczej tramwaju, u której zdiagnozowano przewlekłe zapalenie nadkłykcia kości ramiennej. Organy administracji i sąd pierwszej instancji uznały, że schorzenie powstało w wyniku urazu ręki, a nie narażenia zawodowego. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, wskazując na potrzebę dogłębnej analizy związku choroby z warunkami pracy i uwzględnienia dokumentacji medycznej sprzed wypadku. WSA, związany wykładnią NSA, uchylił zaskarżone decyzje, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem nowych dowodów i dokładniejszą oceną narażenia zawodowego.

Sprawa dotyczyła skargi T. D., motorniczej tramwaju, na decyzje organów inspekcji sanitarnej odmawiające stwierdzenia u niej choroby zawodowej – przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej. Organy obu instancji, opierając się na orzeczeniach lekarskich, uznały, że schorzenie nie jest chorobą zawodową, ponieważ powstało w wyniku urazu ręki doznanego w 1999 r., a nie w wyniku narażenia zawodowego. Sąd pierwszej instancji początkowo oddalił skargę, uznając opinie lekarskie za spójne i zasadne. Jednak Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę dogłębnej analizy związku choroby z warunkami pracy oraz uwzględnienia dokumentacji medycznej świadczącej o objawach choroby już w 1997 r., czyli przed wypadkiem. WSA, związany wykładnią NSA, uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że organy inspekcji sanitarnej naruszyły przepisy postępowania, nie dokonując wyczerpującej analizy materiału dowodowego i nie odnosząc się do fragmentów orzeczeń lekarskich, które mogłyby świadczyć o związku choroby z narażeniem zawodowym. Nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy, uwzględniając potrzebę zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, w tym nowych opinii lekarskich i oceny narażenia zawodowego, a także analizując nowe dowody przedstawione w skardze kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli można stwierdzić z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy, nawet jeśli uraz miał wpływ na rozwój choroby.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy inspekcji sanitarnej nie dokonały wystarczającej analizy związku choroby z warunkami pracy, pomijając dowody wskazujące na możliwość wystąpienia choroby przed wypadkiem i wpływ czynników szkodliwych. Konieczne jest ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem nowych dowodów i dokładniejszą oceną narażenia zawodowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (19)

Główne

u.p.i.s. art. 5 § pkt 4a

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych

Pomocnicze

k.p.a. art. 104 § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.i.s. art. 5 § pkt 4a

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych § § 8

p.p.s.a. art. 190

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych § § 8 ust. 1

k.p.a. art. 84

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

u.i.s. art. 37

Ustawa o Inspekcji Sanitarnej

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych § § 2 ust. 1

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 5

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy inspekcji sanitarnej nie dokonały dogłębnej analizy materiału dowodowego. Organy nie odniosły się do fragmentów orzeczeń lekarskich, które mogłyby świadczyć o związku choroby z narażeniem zawodowym. Konieczne jest ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem nowych dowodów i dokładniejszą oceną narażenia zawodowego. Choroba zawodowa mogła wystąpić przed wypadkiem przy pracy, a wypadek jedynie przyczynił się do jej rozwoju.

Odrzucone argumenty

Schorzenie powstało w wyniku urazu ręki, a nie narażenia zawodowego. Rozpoznane schorzenia nie mieszczą się w obowiązującym wykazie chorób zawodowych (argumentacja organów niższych instancji).

Godne uwagi sformułowania

Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelnego Sąd Administracyjny. Organy inspekcji sanitarnej z naruszeniem powołanych przepisów nie dokonały dogłębnej analizy materiału dowodowego – w szczególności nie odniosły się do tych fragmentów orzeczeń lekarskich, które mogłyby świadczyć o związku choroby skarżącej z narażeniem zawodowym. Choroba zawodowa mogła bowiem wystąpić jeszcze przed wypadkiem przy pracy, zaś jego zaistnienie tylko przyczyniło się do rozwoju tej choroby.

Skład orzekający

Anna Orłowska

przewodniczący sprawozdawca

Alina Dominiak

sędzia

Felicja Kajut

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzania chorób zawodowych, zwłaszcza w kontekście związku schorzenia z urazem i narażeniem zawodowym, a także obowiązków organów w zakresie oceny dowodów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracownika i konkretnego schorzenia, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie związku między warunkami pracy a chorobą, nawet jeśli wystąpił uraz. Podkreśla błędy proceduralne organów i rolę sądów administracyjnych w ich korygowaniu.

Czy uraz ręki wyklucza chorobę zawodową? Sąd wyjaśnia, jak badać związek schorzenia z pracą.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gd 529/06 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-11-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alina Dominiak
Anna Orłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Felicja Kajut
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Uchylono decyzję II i I instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.) Sędziowie WSA Alina Dominiak WSA Felicja Kajut Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2006 r. sprawy ze skargi T. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia 23 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] Nr [...] z dnia 8 marca 2004 roku.
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia 8 marca 2004 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny [...], powołując jako prawne podstawy art. 104 § 1 i 2 k.p.a. i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r., Nr 90, poz. 575 ze zm.) nie stwierdził u T. D. choroby zawodowej wymienionej w poz. 19.6 wykazu chorób zawodowych, określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania, podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), tj. przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o orzeczenie lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi nr [...] oraz kartę oceny narażenia zawodowego sporządzoną w dniach 8 i 12 lutego 2004 r. Organ podał nadto, iż rozpoznana u T. D. choroba - przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramieniowej prawej, w świetle zakresu czynności wykonywanych na stanowisku motorniczego nie może być uznana jako następstwo sposobu wykonywania pracy i zakwalifikowana do chorób zawodowych. Z kolei inne rozpoznane u T.D. choroby nie figurują w normatywnym wykazie chorób zawodowym i za takie nie mogą być uznane.
W odwołaniu od w/w decyzji T. D. wskazała, iż wykonywana przez nią praca motorniczego tramwaju nie polegała jedynie na siedzeniu i przekładaniu zwrotnic. Według odwołującej przyczyną powstawania urazów nóg oraz rąk był zły stan techniczny pojazdów i zwrotnic; do powstania bólu w stawach i innych objawów ze strony narządu ruchu przyczyniły się zaś zmienne warunki atmosferyczne, wymagające zwiększonego wysiłku fizycznego. Z kolei zły stan ręki nie poprawił się, powodując w ocenie odwołującej chorobę przewlekłą.
Decyzją nr [...] z dnia 23 czerwca 2004 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny [...] na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż z orzeczeń lekarskich wydanych w sprawie wynika, iż u odwołującej nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej ponieważ dwa rozpoznane schorzenia nie mieszczą się w obowiązującym wykazie chorób zawodowych. Organ odwoławczy podniósł nadto, iż praca odwołującej nie miała charakteru pracy monotypowej i obciążającej narząd ruchu. Stwierdzone przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramieniowej prawej zostało zaś spowodowane przebytym urazem ręki i nie może być uznane za chorobę zawodową. Potwierdzeniem tego jest uzupełniające orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi, gdzie wprost stwierdzono, iż zmiany zwyrodnieniowe układu kostno – stawowego nie znajdują się w obowiązującym wykazie chorób zawodowych i nie mogą być rozpoznane jako choroba zawodowa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku T.D. stwierdziła, iż nie zgadza się z decyzją organu II instancji i powtórzyła argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ I instancji. Wskazała także, iż urazu prawej ręki doznała w 1999 r. w trackie przekładania zwrotnicy, kiedy to odbicie zwrotnika spowodowało sile uderzenie w rękę. Od tego czasu mimo przebytego leczenia i rehabilitacji sprawność ręki nie uległa poprawie, a u skarżącej stwierdzono zapalenie nadkłykcia bocznej kości ramiennej. Nadto skarżąca podała, iż odczuwa silne bóle kręgosłupa; z kolei jej niepełnosprawność została spowodowana stanem obu stawów kolanowych, z których jeden poddany był dwukrotnie artroskopii. W ocenie skarżącej szkodliwy charakter wykonywanej pracy jak i czynniki na to wpływające przemawiają za stwierdzeniem, iż doznała przewlekłych chorób układu ruchu.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt III SA/Gd 463/04 oddalił skargę T. D.na opisaną decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podkreślił, iż orzekając w kwestii czy działania czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym" miały wpływ na powstanie choroby zawodowej uwzględnia się przede wszystkim fakt, iż ocena w tym zakresie została dokonana w formie orzeczeń lekarskich dotyczących rozpoznania choroby zawodowej, będących opiniami w rozumieniu art. 84 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 1998 r., I SA 1200/98, Lex nr 45833). Bez tych opinii bądź sprzecznie z nimi organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby zawodowej i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych, co nie oznacza zwolnienia organu orzekającego od obowiązku dokonania oceny opinii biegłego w granicach wskazanych w art. 80 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie opinie wyrażone w obu orzeczeniach lekarskich, na których oparto się w zaskarżonej decyzji są spójne, zasadne oraz należycie uzasadnione. Stwierdzono w nich jednoznacznie, uwzględniając wywiad, dokumentację lekarską oraz wyniki badań ortopedycznych i neurologicznych, iż przy urazie ręki prawej mogło dojść do naderwania czy naciągnięcia przyczepu bliższego mięśnia prostowników palców, a w rezultacie do rozwoju obrazu chorobowego odpowiadającego zapaleniu nadkłykcia bocznego kości ramiennej prawej. Oba orzeczenia lekarskie zgodnie i jednoznacznie stwierdzają, iż brak jest podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej. O negatywnym więc dla skarżącej wyniku sprawy przesądził oczywisty fakt, iż nie można uznać związku przyczynowego przedmiotowego schorzenia z rodzajem wykonywanej pracy. Do powstania ujawnionego schorzenia przyczynił się doznany w 1999 r. uraz ręki, który stanowił podstawę rozwoju obrazu chorobowego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła T. D. reprezentowana przez adwokata S. R., zaskarżając wyrok w całości oraz zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, to jest przez niesłuszne i nieuzasadnione uznanie, że w świetle § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach oraz stanowiącego załącznik do tego rozporządzenia wykazu chorób zawodowych, brak jest podstaw do uznania u skarżącej choroby zawodowej.
W uzasadnieniu podniesiono, iż jest bezsporne, że u skarżącej stwierdzono przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej prawej jak też, że schorzenie to figuruje wykazie chorób zawodowych. Dla uznania za chorobę zawodową musi być jeszcze spełniony warunek spowodowania schorzenia działaniem czynników szkodliwych, występujących w środowisku pracy. Według skarżącej nie budzi wątpliwości fakt, że stwierdzone u niej schorzenie powstało w wyniku szkodliwych oddziaływań środowiska pracy. Objawy chorobowe stwierdzono u skarżącej już co najmniej w 1997 roku, o czym świadczy załączona do skargi kasacyjnej dokumentacja medyczna, schorzenie powstało wiec przed wypadkiem przy pracy, który miał miejsce w 1999 r. Okoliczność tę pominęły organy obu instancji oraz Sad I instancji. Błędnie też zostały ocenione warunki pracy skarżącej jako motorniczego tramwaju.
Wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2006 r. sygn. akt II OSK 1466/05 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt III SA/Gd 463/04 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W uzasadnieniu wyroku poniesiono, "iż nie można uznać za bezsporne w sprawie, a przede wszystkim za oczywiste, iż choroba powstała u skarżącej jedynie w wyniku doznanego wypadku przy pracy, któremu uległa ona w 1999 roku, jak też niewątpliwie nie jest możliwe przyjęcie, że zaistniała u skarżącej jako choroba zawodowa".
Okoliczność, że skarżąca pełniąc funkcję motorniczego tramwaju doznała wypadku przy pracy, rezultatem którego w ocenie lekarzy mogło dojść do "rozwoju obrazu chorobowego odpowiadającego" przedmiotowej chorobie zawodowej, mogłaby przemawiać za tym, że warunki pracy skarżącej narażały ją na powstanie omawianego schorzenia. Załączona do skargi kasacyjnej dokumentacja medyczna zawiera ponadto wpis świadczący o tym, iż skarżąca już w 1997 roku, a więc przed wypadkiem przy pracy, który miał miejsce w 1999 roku, zgłaszała lekarzowi objawy odpowiadające schorzeniu przedramienia prawego.
Niewątpliwie w myśl § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. W niniejszej sprawie stwierdzona u skarżącej choroba jest ujęta w wykazie chorób zawodowych. Problem istnieje natomiast w kwestii, czy można stwierdzić, że choroba ta "bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem" została spowodowana warunkami pracy skarżącej jako motorniczego tramwajów.
Zaskarżony wyrok został wydany bez dokonania dogłębnej analizy co do tego, czy organ orzekający w sprawie administracyjnej wywiązał się należycie z obowiązku oceny materiału dowodowego - orzeczeń lekarskich, jak i oceny narażenia zawodowego, czy też jedynie bezkrytycznie, pomijając te fragmenty orzeczeń lekarskich, które mogłyby świadczyć o związku choroby skarżącej z narażeniem, ograniczył się do stwierdzeń zawartych we wnioskach tych opinii, wskazujących na brak związku przyczynowego warunków pracy z chorobą zawodową.
W znajdującej się w aktach administracyjnych opinii (orzeczenie lekarskie nr [...]) mowa jest o tym, że stwierdzone u skarżącej przewlekłe zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramieniowej prawej będące niewątpliwie (zgodnie z wykazem ) chorobą zawodową, mogło zostać spowodowane przebytym urazem ręki, któremu uległa skarżąca podczas pracy jako motorniczy tramwaju w 1999 roku. We fragmencie opinii zawartej w orzeczeniu lekarskim nr [...] mowa jest o tym, iż uszkodzenie narządu ruchu skarżącej w wypadku przy pracy mogło się przyczynić do rozwoju obrazu chorobowego.
Choroba zawodowa mogła bowiem wystąpić jeszcze przed wypadkiem przy pracy, zaś jego zaistnienie tylko przyczyniło się do rozwoju tej choroby. Choroba zawodowa mogła także wystąpić niezależnie od wypadku przy pracy, a warunki pracy, w których doszło do wypadku, mogą mieć znaczenie przy dokonywaniu oceny narażenia zawodowego zarówno co do zaistnienia choroby zawodowej jak i wypadku przy pracy, w wyniku którego skarżąca doznała urazu prawej ręki. Powyższych okoliczności nie wyjaśniono w postępowaniu administracyjnym w stopniu wystarczającym. Nadto wskazano, iż orzekający w I instancji Sąd nie dostrzegł potrzeby uzupełnienia materiału dowodowego przez organy administracji właściwe w sprawie, tak w zakresie dopuszczenia nowych opinii lekarskich jak i oceny narażenia zawodowego w celu stwierdzenia, jaki związek miały warunki pracy skarżącej z powstaniem u niej choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z określenia "związany wykładnią prawa" należy wyprowadzić wniosek, że wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego co do stanu faktycznego sprawy, albowiem ocena ta nie jest wykładnią przepisów prawa (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, str. 268). W pozostałym zakresie jednakże ocena wyrażona przez NSA wiąże sąd rozpoznający sprawę ponownie.
Zatem dalsze rozważania na temat legalności zaskarżonej decyzji muszą być prowadzone w oparciu o stanowisko Sądu wyższej instancji.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ ocena legalności zaskarżonego aktu, dokonana stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Powołany jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji przepis § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132 poz.1115) stanowi w ust. 1, iż właściwy państwowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim, o którym mowa w § 6 ust. 1, oraz oceny narażenia zawodowego pracownika.
Zatem właściwy organ inspekcji sanitarnej, po zajęciu stanowiska przez organ lekarski w wymaganym przepisami orzeczeniu, powinien we własnym zakresie, na podstawie tego orzeczenia lekarskiego oraz oceny narażenia zawodowego pracownika, w której określa się warunki pracy rozstrzygnąć, czy choroba zawodowa została spowodowana działania czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, a więc w wyniku narażenia zawodowego.
Zauważyć przy tym należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jest przyjmowany powszechnie pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w orzeczeniu lekarskim i o braku podstaw do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia (por. np. wyrok z dnia 24 marca 2000 r. sygn. akt I SA 2334/99; z dnia 8 listopada 2000 r. sygn. akt I SA 664/00; z dnia 11 grudnia 2001 r. sygn. akt I SA 746/99 - niepubl.).
Oznacza to, że bez orzeczenia lekarskiego (opinii) bądź sprzecznie z nim organ nie może dokonać rozpoznania choroby. Zatem ustalenie jednego z ważnych elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego.
W uzasadnieniu wyroku z dnia 8 sierpnia 2006 r. sygn. akt II OSK 1466/05 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził następujący pogląd: okoliczność, że skarżąca pełniąc funkcję motorniczego tramwaju doznała wypadku przy pracy, rezultatem którego w ocenie lekarzy mogło dojść do "rozwoju obrazu chorobowego odpowiadającego" przedmiotowej chorobie zawodowej, mogłaby przemawiać za tym, że warunki pracy skarżącej narażały ją na powstanie omawianego schorzenia. Załączona do skargi kasacyjnej dokumentacja medyczna zawiera ponadto wpis świadczący o tym, iż skarżąca już w 1997 roku, a więc przed wypadkiem przy pracy, który miał miejsce w 1999 roku, zgłaszała lekarzowi objawy odpowiadające schorzeniu przedramienia prawego.
Nadto, dokonując analizy treści orzeczeń lekarskich Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G. nr [...] oraz Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi nr [...] Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, iż choroba zawodowa mogła wystąpić jeszcze przed wypadkiem przy pracy – jakiemu skarżąca uległa w 1999 r., zaś jego zaistnienie tylko przyczyniło się do rozwoju tej choroby. Choroba zawodowa mogła także wystąpić niezależnie od wypadku przy pracy, a warunki pracy, w których doszło do wypadku, mogą mieć znaczenie przy dokonywaniu oceny narażenia zawodowego zarówno co do zaistnienia choroby zawodowej jak i wypadku przy pracy, w wyniku którego skarżąca doznała urazu prawej ręki.
Uwzględniając powyższe stanowisko Sąd zauważa, że w myśl art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz. U. z 1998 r. Nr 90 poz. 575 ze zm.) w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że decyzja w przedmiocie choroby zawodowej, wydana przez właściwy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej powinna spełniać wymogi określone w k.p.a.
Artykuł 7 k.p.a. zobowiązuje organy administracji do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Organ administracji publicznej jest nadto zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Oceny czy dana okoliczność została udowodniona organ administracji publicznej dokonuje na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.).
W omawianej sprawie organy inspekcji sanitarnej obu instancji z naruszeniem powołanych przepisów nie dokonały dogłębnej analizy materiału dowodowego – w szczególności nie odniosły się do tych fragmentów orzeczeń lekarskich, które mogłyby świadczyć o związku choroby skarżącej z narażeniem zawodowym, o którym mowa w § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organy inspekcji sanitarnej - w zgodzie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 8 sierpnia 2006 r. sygn. akt II OSK 1466/05 - uwzględnią potrzebę zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, a w szczególności przeprowadzenia dowodu z nowych opinii lekarskich, jak i oceny narażenia zawodowego w celu stwierdzenia, jaki związek miały warunki pracy skarżącej z powstaniem u niej choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych.
Oceny organów wymagać będzie również okoliczność, że do skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt III SA/Gd 463/04 pełnomocnik skarżącej załączył dokumentację medyczną, której nie zawierały akta administracyjne przedłożone Sądowi w niniejszej sprawie przy jej rozpoznawaniu po raz pierwszy. Z akt tych nie wynikało również, czy dokumentacja znana była medycznym jednostkom orzeczniczym.
Dowody te, w myśl art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w innym stanie sprawy, mogłyby stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Zgodnie z powołanym przepisem, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji zbadają i ocenią, czy i jaki wpływ na stan sprawy miało przedłożenie przez pełnomocnika skarżącej omawianych dowodów.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Jednocześnie Sąd nie określił w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W ocenie Sądu wykładnia celowościowa prowadzi do wniosku, że art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, że jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. W niniejszej sprawie decyzja odmawiająca stwierdzenia choroby zawodowej nie podlega wykonaniu, zatem brak jest podstaw, aby odnosić się do kwestii jej wykonalności do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI