III SA/Gd 513/22

III SA/Gd 513/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2022-11-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Jacek Hyla
Jolanta Sudoł /przewodniczący/
Paweł Mierzejewski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Celne prawo
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 187 par.1, art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 22 ust. 6, art. 103 ust. 1, ust. 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Dz.U. 2021 poz 685
art. 30 b ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 listopada 2022 r. sprawy ze skargi "I" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 12 kwietnia 2022 r. nr 2201-IOC.4322.88.2021.MK w przedmiocie cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług oddala skargę.
Uzasadnienie
Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno – Skarbowego w G. decyzją z dnia 29 października 2021 r. nr 328000-COC-2.4322.18 i 19.2021.2021.EK-M wydaną wobec "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T. (dalej powoływanej również jako "importer", "strona" albo "skarżąca") dla towarów objętych zgłoszeniami celnymi uzupełniającymi:
a) nr [...] z dnia 25 września 2017 r.:
- określił kraj pochodzenia - Chiny
- określił kod dodatkowy Taric B999
- określił stawkę cła antydumpingowego w wysokości 71,9 %
- orzekł o zaksięgowaniu wymaganej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego (A30) w wysokości 510.610 zł oraz
- określił różnicę między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości, a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym o ww. numerze w wysokości 117.440 zł;
b) nr [...] z dnia 17 października 2017 r.:
- określił kraj pochodzenia - Chiny
- określił kod dodatkowy Taric B999
- określił stawkę cła antydumpingowego w wysokości 71,9 %
- orzekł o zaksięgowaniu wymaganej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego (A30) w wysokości 243.950 zł oraz
- określił różnicę między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości, a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym o ww. numerze w wysokości 56.109 zł.
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że uzupełniającymi zgłoszeniami celnymi o niżej wskazanych numerach: [...] z dnia 25 września 2017 r. oraz [...] z dnia 17 października 2017 r. objęto towary w postaci rur bez szwu o okrągłym przekroju poprzecznym ze stali nierdzewnej, importowane przez "A" Sp. z o.o. Dla przedmiotowych towarów zadeklarowano kraj pochodzenia - Korea Południowa (KR). Eksporterem towarów był koreański podmiot -"B" Co., Ltd. Należności celne określono stosując stawkę celną erga omnes w wysokości 0%.
W dniu 8 września 2020 r. do Wydziału Postępowania Celnego Pomorskiego Urzędu Celno -Skarbowego w G. (obecnie Drugiego Działu Postępowania Celnego), wpłynęło pismo [...], przekazujące otrzymane z Wydziału Strategiczne Centrum Analiz Służby Celnej (SCASC) Izby Celnej w K. pismo znak [...] dotyczące dochodzenia prowadzonego przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF w związku z podejrzeniami wystąpienia nieprawidłowości przy imporcie rur i przewodów rurowych bez szwu, ze stali nierdzewnej, deklarowanych jako pochodzące z Korei Południowej. Wraz z pismem przekazano m.in. odpowiedź władz celnych Korei Południowej z dnia 6 lipca 2020 r., dotyczącą wyników weryfikacji rzeczywistego pochodzenia przewodów rurowych i rur ze stali nierdzewnej bez szwów deklarowanych w momencie wywozu jako pochodzące z Korei Południowej. Do przedmiotowej odpowiedzi załączono zestawienie w formie pliku Excel, zawierające dane dotyczące poszczególnych przesyłek towarów wraz z informacją o ich rzeczywistym pochodzeniu. Otrzymany materiał dowodowy wskazuje na niewłaściwie zadeklarowany kraj pochodzenia rur ujętych w zgłoszeniach celnych o numerach [...] z dnia 25 września 2017 r. i [...] z dnia 17 października 2017 r.
Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 22 ust. 6 w związku z art. 29 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (dalej powoływanego w skrócie jako "UKC") Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w G. powiadomieniem znak 328000-COC-GA.4322.204-205.2021.MG z dnia 21 lipca 2021 r. poinformował importera, że zgromadził dowody, dające podstawę do wydania decyzji w sprawie określenia kraju pochodzenia importowanych towarów, stawki cła antydumpingowego oraz należności celnych A30 w stosunku do towarów objętych wyżej wskazanymi zgłoszeniami celnymi uzupełniającymi, powiadamiając jednocześnie stronę o możliwości przedstawienia swojego stanowiska w przedmiotowej sprawie w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego powiadomienia. Powiadomienie zostało doręczone stronie dnia 27 lipca 2021 r.
W dniu 30 sierpnia 2021 r. do kancelarii urzędu wpłynęło pismo pełnomocnika strony z dnia 25 sierpnia 2021 r., w którego treści zawarto stanowisko strony dotyczące ustaleń dokonanych w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z przedstawionym stanowiskiem, w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały przesłanki nałożenia na stronę obowiązku zapłaty cła antydumpingowego, ponieważ według zebranej dokumentacji, pochodzenie towaru należy uznać za koreańskie. Zgodnie z opinią strony fakt ten znajduje potwierdzenie w treści pisma Izby Administracji Skarbowej w K. datowanego na dzień 22 listopada 2017 r., w którego treści wskazano jedynie na podejrzenia dotyczące faktycznego chińskiego pochodzenia rur importowanych z Korei.
Niezależnie od wyżej przytoczonych argumentów, zdaniem strony, postępowanie w niniejszej sprawie powinno zostać umorzone, z uwagi na przedawnienie terminu księgowania należności celnych. W opinii strony, w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki wydłużenia okresu księgowania. Strona zarzuciła organowi celnemu, iż materiał dowodowy niniejszej sprawy zawiera braki, które uniemożliwiły udzielenie stronie skutecznego prawa do bycia wysłuchanym. W treści wyżej wskazanego pisma strona przedstawiła także zarzuty dotyczące nienależytego wyjaśniania wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz nieprecyzyjnego tłumaczenia niektórych fragmentów pism i nazw, co w jej opinii wprowadza lub może wprowadzać w błąd. Końcowo strona zwróciła uwagę na dokonane jej zdaniem zniekształcenie treści dokumentów i tłumaczeń spowodowane zasłonięciem lub wycięciem niektórych treści. Niezależnie od powyższego, strona zgłosiła następujące wnioski dowodowe:
- o przeprowadzenie dowodów z dokumentów i korespondencji załączonej do niniejszego pisma (wymienionej w treści pisma oraz w wykazie załączników);
- o uzyskanie przez organ celny i udostępnienie stronie następujących
dokumentów:
a) kompletu załączników wymienionych w pismach OLAF;
b) raportu końcowego przekazanego do sprawy OF/2012/1038/B1;
c) stanowiska Koreańskiej Służby Celnej w przedmiocie odpowiedzi na pytanie zadane przez OLAF (w piśmie z dnia 23 października 2018 r.), czy spółki koreańskie podejrzewane o nieuczciwe praktyki rynkowe miały zdolność do produkcji rur tego rodzaju;
d) innych brakujących dokumentów wskazanych w treści pisma z dnia 25.08.2021 r.
- o przesłuchanie w charakterze świadka S. J. - prokurenta "A" Sp. z o. o. - na okoliczność osobistej weryfikacji zakładu produkcyjnego "C" Co. Ltd. w B. i okoliczności zawarcia kontraktu,
- o przesłuchanie w charakterze świadków A. B. i A. L. - przedstawicieli "C" CO. Ltd. - na okoliczność należytej staranności "A" Sp. z o. o. oraz rzeczywistego pochodzenia towarów i braku okoliczności uzasadniających ewentualnie wydłużony termin przedawnienia należności celnych.
- o zwrócenie się do Koreańskiej Służby Celnej z prośbą o:
- informację, czy wobec którejkolwiek z osób biorących udział w łańcuchu dostaw toczyło się lub toczy postępowanie karne (wraz z informacjami o jego ewentualnym wyniku, oraz jakiego czynu dotyczyło), a także czy wskazane w piśmie wyżej wymienionego podmiot działania, niezależnie od ich prawdziwości, stanowią przestępstwo na terenie Republiki Korei;
- ustalenie, kto w rzeczywistości był producentem towaru objętego niniejszym postępowaniem;
- ustalenie, czy zarzut braku koreańskiego pochodzenia towaru dotyczy całości towaru objętego zgłoszeniem, czy też wyłącznie jego części, a jeżeli tak to jakiej;
- nadesłanie akt postępowania o nr [...] celem przeprowadzenia dowodu na okoliczność ustalenia pochodzenia towarów, objętych niniejszym postępowaniem;
- zwrócenie się do Koreańskiej Izby Handlu o przesłanie informacji o sposobie prowadzenia i wynikach certyfikacji, na podstawie której wystawiła ona świadectwo pochodzenia towaru;
- wyjaśnienie okoliczności wskazanych w punkcie "pozostałe do wyjaśnienia okoliczności.
Organ pierwszej instancji wskazał, że w myśl art. 48 UKC do celów kontroli celnych organy celne mogą weryfikować prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu celnym, deklaracji do czasowego składowania, przywozowej deklaracji skróconej, wywozowej deklaracji skróconej, zgłoszeniu do powrotnego wywozu lub powiadomieniu o powrotnym wywozie, a także weryfikować istnienie, autentyczność, prawidłowość i ważność wszelkich załączonych dokumentów oraz mogą kontrolować księgowość zgłaszającego i pozostałą dokumentację dotyczącą operacji odnoszących się do towarów lub uprzednich lub późniejszych operacji handlowych związanych z tymi towarami po ich zwolnieniu (...). W myśl art. 172 ust. 2 UKC jeżeli nie przewidziano inaczej, data przyjęcia zgłoszenia celnego przez organy celne jest datą, która będzie wykorzystywana do celów stosowania przepisów regulujących procedurę celną, do której towary są zgłaszane oraz do celów wszelkich innych formalności przywozowych lub wywozowych. W przypadku procedury uproszczonej zgłoszenie celne uznaje się za przyjęte w momencie dokonania wpisu towarów do rejestru (art. 182 ust. 2 UKC).
Kwestią zasadniczą w niniejszym postępowaniu było ustalenie faktycznego kraju pochodzenia importowanych towarów oraz określenie należności celnych w prawidłowej wysokości. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. wskazał, że za pośrednictwem komunikatu AM 2017/023 (sprawa OC2017/0525), przesłanego polskim organom celnym w październiku 2017 r., Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) poinformował o wszczęciu dochodzenia w sprawie podejrzenia unikania ceł antydumpingowych przy przywozie rur bezszwowych i łączników rurowych ze stali nierdzewnej, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, deklarowanych w momencie wwozu do EU jako pochodzące z Korei Południowej. Po zgromadzeniu niezbędnych informacji na temat importów zarejestrowanych w poszczególnych państwach członkowskich Unii Europejskiej (danych dotyczących nazwy eksportera, masy netto towaru, wartości w EUR, numeru faktury zakupu, daty faktury zakupu kodów), OLAF zwrócił się z formalną prośbą do władz celnych Korei Południowej o udzielenie pomocy. Celem wniosku było określenie faktycznego pochodzenia wybranych ładunków wwożonych do UE i deklarowanych jako pochodzące z Korei Południowej.
Pismem z dnia 6 lipca 2020 r. władze celne Korei Południowej poinformowały OLAF o częściowych wynikach kontroli, w trakcie której potwierdzono chińskie pochodzenie szeregu ładunków. Do przedmiotowego pisma załączono zestawienie w formie pliku Excel, w którym umieszczono informacje na temat kraju pochodzenia tych ładunków, których weryfikacja kraju pochodzenia była możliwa dla władz celnych Korei Południowej. W przedmiotowym zestawieniu znalazły się ładunki rur bezszwowych, które zostały objęte zgłoszeniami celnymi o numerach [...] z dnia 25 września 2017 r. i [...] z dnia 17 października 2017 r. Zgodnie z ustaleniami dokonanymi przez koreańskie władze celne, rury ujęte w powyższych zgłoszeniach celnych, zostały sprzedane na eksport do UE przez koreański podmiot -"B" Co. Ltd., będący w rzeczywistości spółką stowarzyszoną chińskiej spółki "D" Co Ltd. Rury przeznaczone na eksport do UE były przez "B" sprowadzane z Chin do Korei Południowej za pośrednictwem koreańskiej spółki "C" . Sprowadzone w ten sposób rury nie podlegały w Korei Południowej żadnemu przetworzeniu i obróbce.
Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. wyjaśnił, że w celu realizacji polityki handlowej UE, w tym działań antydumpingowych, stosuje się zasady niepreferencyjnego pochodzenia towarów, służące do określenia, czy produkt pochodzi z określonego kraju. Podstawą dla zasad niepreferencyjnego pochodzenia są art. 59-63 UKC. Zgodnie z art. 60 ust. 1 UKC towary pochodzące z kraju to towary, które zostały w całości uzyskane lub wyprodukowane w danym kraju. Jednocześnie, w myśl przepisu art. 60 ust. 2 UKC, w przypadku gdy dwa lub więcej krajów uczestniczy w produkcji, towary uznaje się za pochodzące z kraju, w którym przeszły ostatnie, zasadnicze i ekonomicznie uzasadnione przetwarzanie lub obróbkę w przedsiębiorstwie wyposażonym dla tego celu, którego wynikiem jest wytworzenie nowego produktu lub stanowiące istotny etap produkcji.
W przypadku niektórych produktów szczególne zasady niepreferencyjnego pochodzenia określa Załącznik 22-01 do rozporządzenia delegowanego Komisji nr 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego. Zgodnie z treścią powyższego załącznika, rury i przewody rurowe, klasyfikowane do pozycji HS 7304, uważa się za pochodzące z kraju w którym dokonano ich przerobu, pod warunkiem, że ten przerób obejmuje wytwarzanie z materiałów objętych pozycją 7206, 7207, 7208, 7209, 7210, 7211, 7212, 7218, 7219, 7220 lub 7224. Tym samym prosty przeładunek lub wwóz i następnie reeksport rur w określonym kraju, nie może powodować przyznania pochodzenia takiego kraju.
Organ pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z wynikami weryfikacji rzeczywistego pochodzenia, przeprowadzonej na prośbę OLAF-u przez władze celnej Korei Południowej, rury bezszwowe ze stali nierdzewnej, objęte uzupełniającymi zgłoszeniami celnymi o numerach [...] z dnia 25 września 2017 r. oraz [...] z dnia 17 października 2017 r., zostały wyprodukowane przez chińskiego producenta rur - "D" Co. Ltd. Rury te sprowadziła z Chin do Korei Południowej koreańska spółka "B" Co. Ltd., będąca w rzeczywistości spółką stowarzyszoną ww. producenta. Import rur z Chin do Korei został zrealizowany za pośrednictwem koreańskiej spółki "C" . Następnie te same rury bez przetwarzania i obróbki zostały przez "B" Co. Ltd. odsprzedane "A" Sp. z o.o. powyższe oznacza, że całość rur ujętych w ww. uzupełniających zgłoszeniach celnych zachowało swoje chińskie pochodzenie, w związku z tym podlega środkom taryfowym obowiązującym dla towarów przywożonych z Chin.
Mając na uwadze powyższe, dla towarów ujętych w ww. zgłoszeniach zasadnym było określenie stawki ostatecznego cła antydumpingowego oraz określenie wymaganej kwoty cła antydumpingowego.
Dalej organ pierwszej instancji podniósł, że rozporządzeniem wykonawczym nr 1331/2011 z dnia 14 grudnia 2011 r. Rada (UE) nałożyła ostateczne cło antydumpingowe na przywóz przewodów rurowych i rur, bez szwu, ze stali nierdzewnej (innych niż z zamocowanymi łącznikami, odpowiednie do przesyłania gazów lub cieczy, do stosowania w cywilnych statkach powietrznych objętych kodami CN 7304 11 00, 7304 22 00, 7304 24 00, ex 7304 41 00, 7304 49 10, ex 7304 49 93, ex 7304 49 95, ex 7304 49 99 i ex 7304 90 00 (kody TARIC 7304 41 00 90, 7304 49 93 90, 7304 49 95 90, 7304 49 99 90 i 7304 90 00 91), pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej. Przedsiębiorstwom innym niż wymienione z nazwy w tabeli umieszczonej w treści przepisu art. 1 ust. 2 ww. rozporządzenia oraz jego załączniku I, przyporządkowano kod dodatkowy TARIC B999, ustalając dla nich stawkę ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości 71,9 %. Z uwagi na to, że faktycznego producenta importowanych rur - chińskiej firmy o nazwie "D" Co. Ltd., nie wymieniono w z nazwy w treści rozporządzenia 1331/2011 z dnia 14 grudnia 2011 r., dla rur przez niego wyprodukowanych właściwy jest kod dodatkowy TARIC B999.
Zmiana zadeklarowanego w zgłoszeniu celnym kraju pochodzenia importowanego towaru, wiążąca się z koniecznością określenia kwoty należności celnych z tytułu cła antydumpingowego skutkowała nadto koniecznością dokonania zmiany wysokości kwot podatku od towarów i usług należnych w związku z importem towarów ujętych w ww. zgłoszeniach celnych. Zgodnie z przepisem art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania z tytułu importu towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jednocześnie przepis ustępu 4 wyżej cytowanego przepisu stanowi, że podstawa opodatkowania, o której mowa w ust. 1, obejmuje koszty dodatkowe, takie jak koszty prowizji, opakowania, transportu i ubezpieczenia - o ile nie zostały włączone do wartości celnej - ponoszone do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju, jak również wynikające z transportu do innego miejsca przeznaczenia znajdującego się na terytorium Unii Europejskiej, jeżeli miejsce to jest znane w momencie dokonania importu. Na mocy przepisu art. 41 ust. 1 w związku z art. 146a wyżej wskazanej ustawy, stawka podatku VAT od importu towaru wynosi 23 %.
Odnosząc się z kolei do pisma pełnomocnika strony z dnia 25 sierpnia 2021 r. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego wskazał, że znajdujące się w aktach niniejszej sprawy pismo władz celnych Korei Południowej z dnia 6 lipca 2020 r. stanowiące odpowiedź na prośbę OLAF skierowaną w sprawie OC/2017/0525, jednoznacznie potwierdza fakt, iż strona dokonała importu rur podlegających cłu antydumpingowemu, nałożonemu rozporządzeniem 1331/2011 z dnia 14 grudnia 2011 r. Pismo to, oprócz wskazania faktycznego chińskiego pochodzenia importowanych rur, w sposób szczegółowy opisuje mechanizm oszustwa, którego dokonano w celu wprowadzenia w błąd organów celnych. Wyżej przytoczone pismo władz celnych Korei Południowej ponad dowodzi, że powzięte przez OLAF w 2017 r. podejrzenia, co do istnienia procederu unikania ceł antydumpingowych, nałożonych na import rur pochodzących z Chin, były zasadne. Jak słusznie zauważyła strona, w korespondencji załączonej do akt niniejszej sprawy znajdują się odniesienia do ustaleń dochodzenia OLAF dokonanych w sprawie o numerze OF/2012/1038, wszczętej w 2012 r. Przedmiotowe jest podyktowane faktem tożsamości zakresu dochodzenia w sprawie OF/2012/1038 z przedmiotem dochodzenia sprawy OC/2017/0525. W treści pisma OLAF z dnia 23 października 2018 r., adresowanego do władz celnych Korei Południowej, nawiązano do pomocy udzielonej wcześniej w sprawie OF/2012/10038, ponieważ pomoc ta doprowadziła do wykrycia procederu polegającego na dokonywanego w Korei Południowej przeładunku rur i przewodów rurowych ze stali nierdzewnej bez szwów, które pochodziły z Chińskiej Republiki i deklarowania dla tych towarów koreańskiego pochodzenia. Jak wskazano wyżej, takie same podejrzenia były podstawą wszczęcia postępowania w sprawie OC/2017/0525.
Organ pierwszej instancji podniósł nadto, że wbrew opinii strony, w przedmiotowej sprawie nie doszło do przedawnienia należności celnych.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy w sposób jednoznaczny dowodzi, że rury eksportowane przez "B" Co. Ltd. nie posiadały niepreferencyjnego pochodzenia z Korei Południowej. Jak wynika z informacji uzyskanych od władz celnych Korei Południowej, koreański podmiot o nazwie" B" Co. Ltd., z którym Strona podpisała kontrakt na dostawę rur, był w rzeczywistości zarządzaną przez obywatela Chin, spółką stowarzyszoną chińskiego producenta rur - spółki "D" Co., Ltd., której rolą było sprowadzanie produktów spółki macierzystej do Korei Południowej i sprzedawanie ich do UE jako towarów posiadających koreańskie pochodzenie. Przedmiotowe dowodzi, że w niniejszej sprawie doszło do popełnienia czynu polegającego na umyślnym wprowadzeniu w błąd organu uprawnionego do kontroli celnej i narażeniu należności celnych na uszczuplenie, a więc czynu realizującego znamiona występku z art. 87 § 1 ustawy z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks kamy skarbowy (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r. poz. 1958 ze zm.). W związku z powyższym termin na powiadomienie dłużnika o zaksięgowaniu uszczuplonych kwot należności celnych ulega przedłużeniu zgodnie z art. 103 ust. 2 UKC.
Jak wskazano w treści powiadomienia z dnia 21 lipca 2021 r., dla zastosowania tego przepisu pozostaje też bez znaczenia, czy przestępstwa dopuścił się dłużnik celny (w przypadku osób fizycznych), osoba, której sprawstwo implikuje odpowiedzialność posiłkową dłużnika celnego (w przypadku osób prawnych), czy też osoba zupełnie z dłużnikiem niezwiązana.
Organ wskazał dalej, że przywołane przez stronę sądów administracyjnych zostały wydane przed zmianą linii orzeczniczej w przedmiocie interpretacji przepisu art. 221 ust. 4 WKC (przepisu o analogicznym brzmieniu, co przepis art. 103 ust. 2 UKC), która nastąpiła po wydaniu przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 października 2017 r. orzeczenia w sprawie C-522/16. Począwszy od daty wydania tego wyroku, uzasadnienia wyroków polskich sądów administracyjnych obu instancji wskazują na interpretację przepisu art. 221 ust. 4 WKC zgodnie z którą, wystarczającą przesłanką do zastosowania art. 221 ust. 4 WKC jest wykazanie przez organ celny, że czyn, który spowodował postanie długu celnego był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną. Tym samym, w razie zaistnienia tej przesłanki organ celny może zawiadomić dłużnika o kwocie długu celnego, po upływie trzech lat, nie później niż przed upływem lat pięciu. Do zastosowania art. 221 ust. 4 WKC nie jest konieczne ani stwierdzenie prawomocnym wyrokiem popełnienia czynu zabronionego, ani nawet wszczęcie postępowania karnego, lecz stwierdzenie wystąpienia czynu, który zaledwie podlega wszczęciu postępowania karnego. Dłużnik może zostać powiadomiony o kwocie należności celnych po upływie trzyletniego terminu, nawet jeżeli dłużnik ten nie był sprawcą zarzucanego czynu.
Powyższe jednoznacznie dowodzi w ocenie organu pierwszej instancji, że w niniejszej sprawie istnieją podstawy do zaksięgowania należności celnych na podstawie przepisu art. 103 ust. 2 UKC.
Organ celny pierwszej instancji wskazał dalej, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do zastosowania obniżonej (indywidualnej) stawki cła antydumpingowego, ponieważ ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż importowane rury zostały wyprodukowane w Chinach przez "D" Co. Ltd. Jak wyjaśniono powyżej, przedmiotowy producent nie został wymieniony z nazwy w treści rozporządzenia 1331/2011 z dnia 14 grudnia 2011 r., przez co zastosowanie wobec wyprodukowanych przez niego rur innej, niż podstawowej stawki ostatecznego cła antydumpingowego nie było możliwe.
W ocenie Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno – Skarbowego w G. dowody zebrane w niniejszej sprawie w pełni uzasadniają konieczność wydania decyzji niekorzystnej dla strony. Dowody te w sposób jednoznaczny potwierdzają faktyczny kraj pochodzenia importowanych rur oraz wskazują na mechanizm oszustwa, który posłużył do wprowadzenia w błąd organów celnych. W świetle powyższego stwierdzenie strony, jakoby akta sprawy nie zawierają wszystkich niezbędnych dokumentów należy uznać za pozbawione podstaw.
W ocenie Naczelnika zauważone przez Stronę błędy tłumaczenia pisma OLAF do Koreańskiej Służby Celnej z dnia 23 października 2020 r. pozostają bez wpływu na ocenę całokształtu materiału dowodowego sprawy i wypływające z tej oceny wnioski. Stwierdzone przez stronę błędy stanowiły oczywiste omyłki, które w sposób prosty można było zidentyfikować, porównując treść tłumaczenia z dokumentem źródłowym. W aktach niniejszej sprawy znajdują się wszystkie dokumenty, które miały znaczenie dla niniejszej sprawy. Z uwagi na to, że niektóre fragmenty tych dokumentów zawierają informacje dane innych niż strona europejskich importerów rur bezszwowych, cześć ich treści musiała zostać ukryta.
Organ wskazał również, że nie kwestionuje faktu, że koreański podmiot o nazwie "C" Co. Ltd. z siedzibą w B. , jest podmiotem posiadającym techniczne możliwości do produkcji rur bezszwowych, który uzyskał certyfikat [...]. Trzeba jednakże podkreślić, że przedmiotowe pozostaje bez wpływu na ustalenia dokonane w niniejszej sprawie przez władze celne Korei Południowej. Jak już wyżej wspomniano, "C" Co. Ltd. nie był faktycznym producentem importowanych rur. Podmiot ten, działając na zlecenie "B" Co. Ltd., dokonał importu rur, wyprodukowanych w Chinach przez "D" Co. Ltd., które następnie zostały bez dokonywania obróbki i przetworzenia sprzedane "A" Sp. z o.o. Tym samym rola "C" Co. Ltd. w niniejszej sprawie ograniczała się do organizowania przeładunków rur, a nie ich produkcji.
Odnosząc się z kolei do złożonych przez stronę wniosków dowodowych, Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. wyjaśnił, że żaden z nich nie zasługuje na uwzględnienie. Okoliczności i fakty, które miałyby zostać potwierdzone na podstawie tych wniosków, pozostają bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza faktyczne, chińskie pochodzenie importowanych rur. Jak wynika z treści pisma koreańskich władz celnych z dnia 6 lipca 2020 r., zarówno "B" Co. Ltd., jak i "C" , Co. Ltd. przedstawiały koreańskim władzom celnym niezgodne z prawdą deklaracje o koreańskim pochodzeniu sprzedawanych przez siebie rur bezszwowych. Trudno zatem zakładać, że jakiekolwiek wyjaśnienia przedmiotowych podmiotów, przesłane w odpowiedzi na pisma strony z dnia 10 sierpnia 2021 r., mogłyby wnieść coś do przedmiotowej sprawy. Z akt niniejszej sprawy jednoznacznie wynika, że "B" Co. Ltd. I "C" , Co. Ltd. stosowały nieuczciwe praktyki handlowe, polegające na sprzedaży rur wyprodukowanych w Chinach. Bez wpływu na ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny, pozostaje także ewentualna odpowiedź "E" GmbH & co. KG na pismo strony z dnia 10 sierpnia 2021 r. Jak wyżej wskazano, Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. , nie zakwestionował posiadania przez "C" Co. Ltd. w 2017 r. technicznych możliwości do produkcji bezszwowych rur ze stali nierdzewnej. Dowody, na których oparto ustalenia dotyczące chińskiego pochodzenia importowanych rur potwierdzają jednakże, że "C" , Co. Ltd., nie wyprodukowała importowanych rur, lecz sprowadziła je w stanie gotowym z Chin.
Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. wyjaśnił również, że procedura wystawiania niepreferencyjnych świadectw pochodzenia przez wyznaczone do tego w kraju eksportu instytucje, nie obejmuje weryfikacji faktów, wynikających z dokumentów i oświadczeń przedłożonych przez wnioskodawcę, ubiegającego się o takie świadectwo. Jeżeli przedstawione przez wnioskującego dokumenty pod względem formalnym nie budzą wątpliwości i wskazują na wnioskowane pochodzenie, świadectwo wystawia się zgodnie ze złożonym wnioskiem.
Jak wynika z treści certyfikatów pochodzenia o numerach [...] oraz [...] , o ich wystawienie zawnioskowała spółka "B" Co. Ltd. Z uwagi na bycie spółką stowarzyszoną chińskiego producenta rur, w interesie "B" Co. Ltd. leżało przedstawienie "F" nieprawdziwych dokumentów i złożenie fałszywych oświadczeń w celu uzyskania niepreferencyjnych świadectw, potwierdzających koreańskie pochodzenie sprzedawanych rur. Tym samym, to "B" Co. Ltd., a nie nikt inny ponosi odpowiedzialność za wprowadzenie w błąd najpierw "E" i później polskich organów celnych. Fakt ten wynika wprost z okoliczności niniejszej sprawy i nie musi być dodatkowo potwierdzany przez "G". Tym bardziej, że jego potwierdzenie przez "G", pozostaje bez wpływu na odpowiedzialność Strony za uszczuplone należności celne z tytułu cła antydumpingowego.
Organ celny pierwszej instancji wskazał dalej, że stanowisko władz celnych Korei Południowej, wyrażone w treści pisma z dnia 9 lipca 2020 r., przekazanego polskiej administracji celnej za pośrednictwem biura OLAF, jest wiążące i nie wymaga dodatkowego potwierdzenia. Zgodnie z treścią tego pisma, informacje w nim zawarte zostały dogłębnie sprawdzone przez koreańskie władze celne. Tym samym, kierowanie przez Stronę pisemnej prośby o dodatkowe potwierdzenie ustaleń opisanych w tym piśmie, było działaniem dalece nieuzasadnionym. Wobec wszystkich wyżej opisanych faktów i okoliczności, bardzo mało prawdopodobnym wydaje się to, że ustalenia koreańskich władz celnych były fałszywe i że koreański oddział chińskiej fabryki rur -"B" Co. Ltd., nie dział na rzecz spółki macierzystej, lecz sprzedawał rury faktycznie wyprodukowane w Korei Południowej.
Organ pierwszej instancji wyjaśnił nadto, że specyfika dochodzeń prowadzonych przez OLAF obejmuje przekazywanie tych samych pism, raportów i informacji wszystkim administracjom celnym, których te pisma, raporty i informacje mogą dotyczyć. Z uwagi na to, przed dołączeniem do akt konkretnej sprawy dokumentów sporządzonych OLAF, organ celny dokonuje szczegółowej analizy ich treści i decyduje, które załączniki mogą zostać udostępnione Stronom postępowań, prowadzonych w tych konkretnych sprawach. Do akt sprawy nie dołącza się załączników, zawierających informacje, niemające związku z danym postępowaniem. W związku z powyższym brak było możliwości uwzględnienia wniosku strony, o włączenie do akt sprawy załączników do pism OLAF, innych niż te, które w tych aktach się znajdują. Podobnie, brak było podstaw do uzupełnienia akt niniejszej sprawy o raport końcowy z dochodzenia OLAF w sprawie nr OF/2012/1038/B1. Ustalenia dochodzenia przeprowadzonego w tej sprawie nie dotyczyły rur, które ujęto w zgłoszeniach celnych, których dotyczy niniejsze postępowanie. Potwierdzenie że "C" Co. Ltd. posiadało techniczne możliwości produkcji rur bezszwowych ze stali nierdzewnej, nie było konieczne. Fakty stwierdzone na podstawie dowodów zgromadzonych w niniejszej sprawie, jednoznacznie potwierdziły, że rury, które "B" Co. Ltd. sprzedała stronie, nie zostały wyprodukowane przez "C" Co. Ltd. Tym samym wniosek strony, dotyczący uzyskania od Koreańskiej Służby Celnej odpowiedzi na pytanie, czy koreańskie spółki podejrzewane przez OLAF o nieuczciwe praktyki rynkowe, miały zdolność do produkcji rur, należy uznać za całkowicie niezasadny. Tym bardziej, że zarówno zebrany w sprawie materiał dowodowy, jak i informacje dostępne w sieci Interent wskazują na to, że "C" Co. Ltd. posiadała i posiada zakład produkcyjny, zdolny do wytwarzania rur bezszwowych ze stali nierdzewnej.
Odnosząc się do zaś do wniosku strony o przesłuchanie w charakterze świadka S. J. - prokurenta "A" Sp. z o.o., Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno -Skarbowego w G. wyjaśnia, że okoliczności, które zdaniem strony należy ustalić za pomocą tego środka dowodowego, nie mają znaczenia dla niniejszej sprawy. Ustalenie, że S. J. osobiście zweryfikował zakład produkcyjny "C" Co. Ltd., nie w żaden sposób nie wpływa na ocenę materiału dowodowego niniejszej sprawy. Jak już wskazano powyżej, dowody zebrane w niniejszej sprawie, podobnie jak informacje dostępne na stromnie internetowej "C" Co., Ltd. wskazują na to, że "C" Co., Ltd. mogła sama wyprodukować rury, które sprowadziła strona. Tak się jednak nie stało. Dochodzenie przeprowadzone przez władze celne Korei Północnej wykazało, że rury, które sprowadziła strona, zostały wyprodukowane w Chinach, a następnie po ich imporcie do Korei Południowej, wyeksportowane do Polski. Faktu tego nie zmienia to, że importu rur z Chin do Korei Północnej dokonał podmiot, który może sam produkować takie rury. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. podkreślił fakt, że importowane rury nie zostały zakupione bezpośrednio od ich rzekomego producenta - "C" Co., Ltd., lecz od spółki"B" Co. Ltd., która była częścią grupy kapitałowej chińskiego producenta rur "D" Co., Ltd. Podpisanie kontraktu na zakup rur z"B" Co. Ltd., wiązało się zatem z dużym ryzykiem, że podmiot ten, nie będzie działał jako pośrednik koreańskiego producenta rur, lecz pośrednik swojej spółki matki, z siedzibą w Chinach. W ocenie organu celnego pierwszej instancji, decydując się na podpisanie obarczonego tak dużym ryzykiem kontraktu handlowego, strona wykazała się brakiem należytej staranności. Abstrahując od technicznych trudności wiążących się wezwaniem na świadków przedstawicieli "C" Co. Ltd., których adres zamieszkania nie jest znany organowi celnemu (prawdopodobnie znajduje się na terenie Korei Południowej), przesłuchanie tych osób w charakterze świadka, nie jest konieczne dla wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Jak wyżej wyjaśniono, podpisanie kontraktu na dostawę rur z podmiotem, który należał do grupy kapitałowej chińskiego producenta, przesądza o braku należytej staranności po stronie importera.
Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. nie znalazł także podstaw do występowania do Koreańskiej Służby Celnej z zapytaniem, czy wobec którejkolwiek z osób biorących udział w łańcuchu dostaw toczyło się lub toczy postępowanie karne. Ustalenie tego faktu nie jest konieczne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Wskazać należy, że dla zastosowania przepisu art. 103 ust 2 UKC nie jest konieczne wydanie prawomocnego wyroku skazującego ani nawet wszczęcie postępowania przygotowawczego w sprawie karnej. Organ celny, niezależnie od organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości, dokonuje klasyfikacji czynu, podlegającego w czasie popełnienia postępowaniu karnemu na potrzeby postępowania celnego. Z akt niniejszej sprawy jednoznacznie wynika, że rury ujęte w zgłoszeniach celnych o wyżej wskazanych numerach zostały w całości wyprodukowane w Chinach. Rury te, dokładnie w takim samym stanie, w jakim zostały sprowadzone z Chin do Korei Południowej, przypłynęły do portu w Polsce. W toku dochodzenia, przeprowadzonego przez władze celne Korei Południowej ustalono, że te same ilości rur, które zgłoszono do odprawy w Polsce, były przedmiotem odpraw eksportowych w Korei Południowej. Podkreślenia wymaga także fakt, że wśród dokumentów załączonych do eksportowych zgłoszeń celnych, przedłożonych koreańskim władzom celnym po sprowadzeniu przedmiotowych rur do Korei Południowej, znajdowały się faktury o numerach tożsamych z numerami faktur załączonych do zgłoszeń celnych, których dotyczy niniejsza decyzja. Organ wyjaśnił dalej, że całość akt sprawy o numerze OC/2017/0525/B1 znajduje się w posiadaniu biura OLAF. Jeżeli wolą strony było zapoznanie się z treścią innych dokumentów, niż te które zostały w niniejszej sprawie udostępnione polskim organom celnym, winna ona była wystąpić ze stosowną prośbą do biura OLAF. W ocenie Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. , informacje zawarte w dokumentach przesłanych przez OLAF i załączonych do akt niniejszej sprawy w sposób jednoznaczny dokumentują stan faktyczny sprawy. Tym samym brak jest podstaw do ich uzupełniania.
Finalnie organ pierwszej instancji podniósł, że procedura wydawania niepreferencyjnych świadectw pochodzenia, polega na potwierdzaniu pochodzenia w oparciu o deklarację wnioskującego na podstawie dokumentów załączonych do wniosku o wydanie świadectwa. Jeżeli dokumenty pod względem formalnym nie budzą wątpliwości i wskazują na wnioskowane pochodzenie, wystawiane jest potwierdzenie pochodzenie towaru. Mając na uwadze taką procedurę, za zbędne i zmierzające wyłącznie do przedłużania czasu trwania postępowania uznać należy żądanie uzupełnienia materiału dowodowego przedmiotowej sprawy o wyjaśnienia Koreańskiej Izby Handlu na temat sposobu prowadzenia postępowania i wynikach certyfikacji, na podstawie której wystawiła ona świadectwa pochodzenia towarów.
W reasumpcji Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. uznał, że w sprawie zasadnym było wydanie decyzji o przedmiotowej treści.
Po rozpoznaniu odwołania "A" Sp. z o.o. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku decyzją z dnia 12 kwietnia 2022 r. nr 2201-IOC.4322.88.2021.MK utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W podstawie prawnej wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r poz. 1540 ze zm.), art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 1856) oraz art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r. poz. 685 ze zm.).
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał, że w odwołaniu podniesiono zarzut naruszenia art. 103 ust. 1 UKC poprzez zaniechanie umorzenia postępowania w sprawie w sytuacji gdy doszło do przedawnienia terminu do powiadomienia dłużnika o długu celnym.
Na wypadek gdyby organ odwoławczy nie uznał powyższej okoliczności, zaskarżonej decyzji strona zarzuciła jednocześnie naruszenie przez organ celny pierwszej instancji przy wydaniu zaskarżonej decyzji przepisów postępowania:
- art. 22 ust. 6 UKC poprzez uniemożliwienie stronie faktycznego skorzystania z prawa do bycia wysłuchanym w terminie 30 dni od otrzymania zawiadomienia o zamiarze organu celnego I instancji w przedmiocie wydania niekorzystnej dla spółki decyzji;
- art. 178 § 1 w zw. z art. 179 § 2 i w związku z art. 121 § 1 i 129 i w zw. z art. 192 ustawy - Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne przez faktyczną odmowę udostępnienia stronie części akt sprawy, bez jednoczesnego wydania w tym przedmiocie zaskarżalnego postanowienia i uznanie określonych okoliczności za udowodnione;
- art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 1 pkt 6 ustawy - Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne w zw. z art. 180 § 1 w zw. z art. 188 i w zw. z art. 196 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa przez odmowę przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania zgłoszonych przez odwołującą świadków A.B. i A. L. - przedstawicieli "C" Co., Ltd., a przede wszystkim działającego w imieniu strony i zamieszkującego w Polsce świadka S. J. na wskazane we wniosku dowodowym okoliczności, podczas gdy zeznania tych świadków miały istotne znaczenie dla sprawy, a organ z pozostałego w sprawie materiału dowodowego wyprowadził wnioski przeciwne (w tym o braku należytej staranności Spółki);
- art. 188 i art. 194 § 3 ustawy - Ordynacja podatkowa przez uznanie, iż wszelkie zawnioskowane przez stronę dowody (w tym dowody z przedstawionych dokumentów) prowadzące do zakwestionowania ustaleń dokumentów przekazanych przez OLAF lub wykazujące brak kompletności ich ustaleń są zbędne dla sprawy i nie mają znaczenia, a w konsekwencji odmowę ich przeprowadzenia i włączenia do akt sprawy, podczas gdy przeprowadzenie takich dowodów jest nie tylko dopuszczalne, lecz także konieczne;
- art. 180 § 1 w związku z art. 188 ustawy - Ordynacja podatkowa przez odmowę i zaniechanie wystąpienia do właściwych organów w celu uzupełnienia brakującego w sprawie materiału dowodowego, którego istnienie wynika z poszczególnych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, a którego w tych aktach nie ma, pomimo stosownych wniosków dowodowych złożonych i podtrzymanych przez spółkę w przewidzianym prawem terminie i we właściwej formie, a ponadto ze względu na odmowę przeprowadzenia pozostałych zawnioskowanych przez stronę dowodów;
- art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne w związku z art. 191 ustawy - Ordynacja podatkowa (zasada swobodnej oceny dowodów) poprzez dokonanie dowolnej i sprzecznej z zasadami logicznego rozumowania oceny zgromadzonych w sprawie dowodów (zamiast swobodnej ich oceny) i w konsekwencji uznanie między innymi że:
- dług celny powstał w wyniku czynu, który w czasie popełnienia podlegał sądowemu postępowaniu karnemu, podczas gdy okoliczność ta nie została wykazana przez organ, a w konsekwencji nie było podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 103 ust. 2 UKC;
- "A" Sp. z o.o. nie wykazała dochowania należytej staranności podczas doboru i weryfikacji kontrahenta oraz realizacji umowy, podczas gdy spółka przedstawiła na tą okoliczność szereg dowodów z dokumentów, przedstawiła obszerne wyjaśnienia i złożyła adekwatne wnioski dowodowe na okoliczność, że działała z najwyższą starannością, a wskazane przez organ okoliczności nie wynikają z jej świadomego działania lub zaniedbania;
- rzekomym rzeczywistym producentem rur bezszwowych ze stali nierdzewnej stanowiących przedmiot zgłoszenia celnego była "D" Co. Ltd. podczas gdy z akt sprawy wynika jedynie jej powiązanie z koreańską spółką "B", a nie okoliczność, iż była producentem tych rur;
- "D" Co. Ltd. to inny podmiot niż widniejący w załączniku nr I do rozporządzenia nr 1331/2011 "E" Co. Ltd., podczas gdy pierwszy ze wskazanych podmiotów nie istnieje, a drugi faktycznie istnieje, może być powiązany ze wskazanymi w uzasadnieniu podmiotami (według stanu wiedzy na dzień wniesienia niniejszego odwołania) i prowadzi działalność polegającą między innymi na produkcji rur bezszwowych ze stali nierdzewnej, a ze względu na to, że jest to podmiot współpracujący - ewentualne cło antydumpingowe na jego rury wynosi 56,9 %, a nie 71,9%;
- rzekome odmienne niż zadeklarowane pochodzenie towaru (tj. chińskie w miejsce koreańskiego) miałoby dotyczyć wszystkich rur objętych danym zgłoszeniem celnym, a nie np. wyłącznie części z nich, podczas gdy jest to okoliczność istotna dla przyjęcia podstawy wymiaru cła;
- wywodzenie wniosków z błędnie przetłumaczonych dokumentów, podczas gdy strona nie ma obowiązku analizy tekstu w języku angielskim w celu jego porównania, a jego przetłumaczenie przed uprzednim posłużeniem się stanowi rolę organu;
- art. 208 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne przez zaniechanie wydania decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania w związku z przedawnieniem należności celnej.
W konsekwencji naruszenia przepisów postępowania strona zarzuciła organowi celnemu pierwszej instancji naruszenie przy wydaniu zaskarżonej decyzji także przepisów prawa materialnego:
- art. 1 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 1331/2011 z dnia 14 grudnia 2011 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym nie było podstaw do nałożenia na Stronę należności celnej;
- art. 1 ust. 2 ww. rozporządzenia poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym nie było podstaw do określenia wysokości ewentualnej należności celnej, która została nałożona na Stronę;
- art. 103 ust. 1 UKC poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji brak uznania należności celnej za przedawnioną;
- art. 103 ust. 2 UKC poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że doszło do wydłużenia terminu przedawnienia należności celnej, podczas gdy subsumpcja prawidłowo ustalonego stanu faktycznego winna prowadzić do wniosku, iż roszczenie jest przedawnione;
- art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że nałożone skarżoną decyzją cło jest należne i w konsekwencji uwzględnienie go w podstawie opodatkowania podczas gdy zostało one nałożone nienależnie, a w konsekwencji także naruszenie pozostałych przepisów tej ustawy, które stanowiły podstawę prawną do wydania tej części decyzji z dnia 29 października 2021 r.
W związku z podniesionymi w odwołaniu zarzutami naruszenia przepisów prawa strona wniosła o uchylenie decyzji organu I Instancji w całości oraz w konsekwencji o umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie przez właściwy organ ze względu na jego bezprzedmiotowość. Na wypadek nieuwzględnienia powyższego wniosku strona wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ celny I Instancji w celu uzupełnienia lub przeprowadzenia znacznej części postępowania dowodowego, ewentualnie o uchylenie decyzji organu I instancji i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy odmiennie niż organ celny I instancji to jest poprzez ustalenie, iż określona w decyzji należność celna oraz podatek od towarów i usług są nienależne, a także, że nienależne są odsetki od powyższych należności
Organ odwoławczy wskazał, że podstawą dla zasad niepreferencyjnego pochodzenia towarów są art. 59-63 UKC. Zgodnie z art. 60 ust. 1 UKC towary pochodzące to towary, które zostały w całości uzyskane lub wyprodukowane w danym kraju. Natomiast zgodnie z art. 60 ust. 2 UKC w przypadku gdy dwa lub więcej krajów uczestniczy w produkcji, towary uznaje się za pochodzące z kraju, w którym przeszły ostatnie, zasadnicze i ekonomicznie uzasadnione przetwarzanie lub obróbkę w przedsiębiorstwie wyposażonym dla tego celu, którego wynikiem jest wytworzenie nowego produktu lub stanowiące istotny etap produkcji.
W przypadku niektórych produktów szczególne zasady niepreferencyjnego pochodzenia określa załącznik 22-01 do rozporządzenia delegowanego Komisji nr 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego (dalej powoływanego w skrócie jako "RD"). Zgodnie z zapisami zawartymi w tym załączniku rury i przewody rurowe klasyfikowane do pozycji 7304 Wspólnej Taryfy Celnej uważa się za pochodzące z kraju, w którym dokonano ich przerobu, pod warunkiem, że przerób ten obejmuje wytwarzanie z materiałów objętych pozycją 7206, 7207, 7208, 7209, 7210, 7211, 7212, 7218, 7219, 7220 lub 7224. Oznacza to, że operacja polegająca na wwozie tego rodzaju towaru do danego kraju, przeładunku a następnie reeksporcie do innego kraju nie może skutkować tym, że towar ten uzyskuje pochodzenie z kraju w którym ten przeładunek nastąpił.
Niezależnie od powyższego, zgodnie z art. 33 RD wszelkie operacje obróbki lub przetwarzania przeprowadzone w innym państwie lub na innym terytorium uznaje się za ekonomicznie nieuzasadnione, jeżeli na podstawie dostępnych faktów ustalono, że celem tych operacji było uniknięcie zastosowania środków, o których mowa w art. 59 Kodeksu.
Zgodnie z art. 77 ust. 2 UKC, obowiązującego w dacie zgłoszenia celnego, dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Przepis art. 85 ust. 1 UKC stanowi z kolei, że kwota należności celnych przywozowych lub wywozowych jest określana zgodnie z takimi zasadami obliczania należności celnych, jakie miały zastosowanie do danych towarów w chwili powstania w stosunku do nich długu celnego.
Zgodnie z art. 103 ust. 1 UKC o długu celnym nie powiadamia się dłużnika po upływie okresu trzech lat od dnia powstania długu celnego. Stosownie jednak do art. 103 ust. 2 UKC w przypadku gdy dług celny powstał w wyniku czynu, który w czasie popełnienia podlegał sądowemu postępowaniu karnemu, okres trzech lat przewidziany w ust. 1 przedłuża się minimalnie do pięciu a maksymalnie do dziesięciu lat zgodnie z prawem krajowym. Na gruncie prawa polskiego powiadomienie dłużnika o kwocie należności nie może nastąpić po upływie 5 lat, licząc od dnia powstania długu celnego (art. 56 ustawy - Prawo celne).
Zgodnie z art. 172 ust. 2 UKC, jeżeli nie przewidziano inaczej, data przyjęcia zgłoszenia celnego przez organy celne jest datą, która będzie wykorzystywana do celów stosowania przepisów regulujących procedurę celną, do której towary są zgłaszane oraz do celów wszelkich innych formalności przywozowych lub wywozowych.
Organ odwoławczy podniósł, że na podstawie art. 1 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 1331/2011 z dnia 14 grudnia 2011 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe i stanowiącego o ostatecznym pobraniu tymczasowego cła nałożonego na przywóz niektórych przewodów rurowych i rur, bez szwu, ze stali nierdzewnej pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 336 z 20 grudnia 2011 r.) zostało nałożone ostateczne cło antydumpingowe na przywóz przewodów rurowych i rur, bez szwu, ze stali nierdzewnej (innych niż z zamocowanymi łącznikami, odpowiednie do przesyłania gazów lub cieczy, do stosowania w cywilnych statkach powietrznych), objętych wówczas kodami CN 7304 11 00, 7304 22 00, 7304 24 00, ex 7304 41 00, 7304 49 10, ex 7304 49 93, ex 7304 49 95, ex 7304 49 99 i ex 7304 90 00 (kody TARIC 7304 41 00 90, 7304 49 93 90, 7304 49 95 90, 7304 49 99 90 i 7304 90 00 91), pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej. Zgodnie z art. 1 ust. 2 tego rozporządzenia w odniesieniu do wszystkich pozostałych przedsiębiorstw ustanowiony został kod dodatkowy TARIC B999 oraz stawka cła antydumpingowego w wysokości 71,9 %.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie było to, czy organ celny pierwszej instancji zasadnie uznał towary objęte powyższymi zgłoszeniami celnymi za pochodzące z Chińskiej Republiki Ludowej, a w konsekwencji orzekł o pobraniu ostatecznego cła antydumpingowego według stawki 71,9 %, mającego zastosowanie do "wszystkich pozostałych przedsiębiorstw", po upływie okresu trzech lat od dnia powstania długu celnego a przed upływem pięciu lat.
Zdanie morganu odwoławczego zebrany w aktach sprawy materiał dowodowy w postaci przywołanej wyżej dokumentacji sporządzonej przez OLAF w wyniku przeprowadzonego dochodzenia, oraz pomocy administracyjnej udzielonej przez administrację celną Republiki Korei jednoznacznie świadczy o tym, że sprowadzone przez stronę rury ze stali nierdzewnej bez szwu, objęte wymienionymi w sentencji zgłoszeniami celnymi, zostały faktycznie wyprodukowane w zakładzie należącym do chińskiej spółki "D" (spółki macierzystej koreańskiego eksportera "B") zlokalizowanym w Chinach, a następnie przewiezione do Korei Południowej. Po przeładunku w porcie w B. towary te zostały ponownie wyeksportowane do Polski. Powyższe ustalenia potwierdza odpowiedź władz celnych Republiki Korei wraz z zestawieniem koreańskich deklaracji eksportowych spójnym z wykazem weryfikowanych zgłoszeń celnych i załączonych do nich dokumentów. Eksportowane przez koreańską spółkę "B" rury zachowały zatem swoje pierwotne chińskie pochodzenie. W związku z tym stwierdzić należy, że faktycznym krajem pochodzenia towarów objętych wymienionymi w sentencji zgłoszeniami celnymi jest Chińska Republika Ludowa.
Jest to równoznaczne z tym, że załączone do powyższych zgłoszeń celnych świadectwa pochodzenia, potwierdzone przez Izbę Handlu i Przemysłu w B. , zawierały dane niezgodne z prawdą. Nie mogą być one zatem uznane jako dowody niepreferencyjnego pochodzenia koreańskiego przywiezionych przez stronę towarów w rozumieniu przepisów prawa celnego. Nie zaistniały przy tym jakiekolwiek racjonalne przyczyny lub ekonomiczne uzasadnienie dla tej praktyki, inne niż możliwość uniknięcia ceł antydumpingowych nałożonych na przywóz do Unii rur ze stali nierdzewnej bez szwu pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej.
W niniejszej sprawie niewątpliwie organ celny został wprowadzony w błąd poprzez podanie w zgłoszeniu celnym nieprawdziwych danych dotyczących rzekomego pochodzenia przywiezionych towarów z Korei Południowej, podczas gdy w istocie zostały one wyprodukowane w Chińskiej Republice Ludowej.
Wobec powyższego w ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku nie budzi wątpliwości, że opisana w przywołanej wyżej dokumentacji sporządzonej przez OLAF praktyka wyczerpuje znamiona czynu, który w czasie popełnienia podlegał sądowemu postępowaniu karnemu. Na gruncie prawa polskiego jest to czyn zabroniony przez art. 87 § 1 ustawy - Kodeks karny skarbowy stanowiący tzw. oszustwo celne. Polega ono na umyślnym wprowadzeniu w błąd organu uprawnionego do kontroli celnej i narażeniu należności celnych na uszczuplenie. W związku z tym organ celny pierwszej instancji był uprawniony powiadomić stronę o długu celnym w przedłużonym pięcioletnim terminie zgodnie z art. 103 ust. 2 UKC.
Do powiadomienia o długu celnym w trybie art. 103 ust. 2 UKC nie jest konieczne wydanie prawomocnego wyroku skazującego ani nawet wszczęcie postępowania przygotowawczego. Organ celny niezależnie od organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości dokonuje takiej klasyfikacji wyłącznie na potrzeby postępowania celnego. Bez znaczenia pozostaje kto dopuścił się przestępstwa, a mianowicie czy jest to dłużnik celny (w przypadku osób fizycznych), osoba, której sprawstwo pociąga za sobą odpowiedzialność posiłkową dłużnika celnego (w przypadku osób prawnych), czy też osoba zupełnie z dłużnikiem niezwiązana.
Jako błędne należy określić stanowisko strony dotyczące braku zasadności przyjęcia przez organ celny, że na tle stanu faktycznego zaistniałego w niniejszej sprawie mogło dojść do przestępstwa stypizowanego w art. 87 ustawy - Kodeks karny skarbowy, to jest tzw. oszustwa celnego. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno -Skarbowego w G. słusznie przyjął, że w sytuacji poważnego uszczuplenia należności celnych związanego z praktyką angażującą do działania OLAF, każdorazowo niejako naturalnym jest rozważenie możliwości zaistnienia przestępstwa skarbowego stypizowanego w art. 87 Kodeksu karnego skarbowego. Jakkolwiek to przestępstwo skarbowe można popełnić tylko z winy umyślnej i z zamiarem bezpośrednim wprowadzenia w błąd organu celnego, to już zamiar narażenia na uszczuplenie należności celnych może mieć charakter ewentualny. W tym kontekście rozważać należałoby formy zjawiskowe popełnienia czynu zabronionego, w tym m. in. zasadę, że każdy z ewentualnych współsprawców wykonujących czyn zabroniony odpowiada w granicach swej umyślności lub nieumyślności, niezależnie od odpowiedzialności pozostałych sprawców; okoliczność osobistą, wyłączającą lub łagodzącą albo zaostrzającą odpowiedzialność, która nie stanowi znamienia czynu zabronionego, uwzględnia się tylko co do sprawcy, którego ona dotyczy (art. 9 § 2 k.k.s.). Nie jest zadaniem organów celnych pogłębiona analiza karnych, karnych skarbowych oraz karnoprocesowych aspektów pozostających ze sobą w związku czynów, które potencjalnie mogły być popełnione w kraju i za granicą. Tym niemniej, tytułem przykładu wskazać warto, że w wyroku z dnia 27 czerwca 2018 r. (sygn. akt I GSK 898/16) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "(...) między popełnionym czynem a długiem celnym istnieje realny i konkretny związek przyczynowo skutkowy, co jest oczywiste w sytuacji, kiedy skutkiem popełnienia konkretnego czynu stanowiącego przestępstwo karno-skarbowe (przedstawienie organom celnym nieprawidłowych faktów odnośnie kraju pochodzenia towaru i zadeklarowanie niewłaściwej stawki celnej) ma być powstanie długu celnego".
Wykładnia przytoczonych wyżej przepisów prawa uwzględniać musi odnoszące się do nich orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE, którego wyroki uznawane są de facto za źródło prawa poprzez moc wiążącą sądy i organy państw członkowskich we wszystkich analogicznych sprawach.
Z analizy tego orzecznictwa wynika, że:
- dłuższy termin na powiadomienie może mieć zastosowanie nie tylko w przypadkach, gdy dług celny powstał w następstwie nielegalnego wprowadzenia towaru na unijny obszar celny, usunięcia towaru spod dozoru celnego, czy naruszenia przepisów regulujących daną procedurę, ale także w przypadku określonym w art. 201 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (obecnie art. 77 UKC), to jest gdy stanowi on następstwo przyjęcia zgłoszenia celnego; dla zastosowania analizowanych przepisów wystarczające jest bowiem wykazanie związku przyczynowo skutkowego między popełnionym czynem a długiem celnym (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-522/16);
- w celu określenia ostatecznego terminu na powiadomienie o długu celnym organ celny dokonuje kwalifikacji czynu jako podlegającego w chwili popełnienia postępowaniu karnemu całkowicie autonomicznie, nie będąc uzależnionym od wszczęcia dochodzenia (śledztwa) przez właściwe organy ścigania, a tym bardziej od wydania prawomocnego wyroku skazującego przez sąd (por. wyrok TSUE w sprawie Zefeser: C-62/06);
- nie jest konieczne, aby przestępstwa (przestępstwa skarbowego) dopuścił się dłużnik celny czy jeden z dłużników solidarnych; konsekwencje związku między penalizowanym czynem i długiem celnym ponoszą nawet dłużnicy mogący być osobiście przez ten czyn poszkodowani (por. m.in. wyrok TSUE w sprawie Gilbert Snauwaert: C-125/08).
Ustosunkowując się do przedstawionego przez stronę orzecznictwa sądów administracyjnych podkreślić należy, że w świetle linii orzeczniczej ukształtowanej po wydaniu przez TSUE wyroku w sprawie C-522/16 za bezpodstawny uznać należy zarzut naruszenia art. 103 ust. 1 UKC.
Mając na uwadze powyższe ustalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku stwierdził, że organ celny pierwszej instancji prawidłowo określił wymaganą kwotę cła antydumpingowego w łącznej wysokości 754.560 zł uwzględniając deklarowaną w powyższych zgłoszeniach wartość celną przywiezionych towarów, dodatkowy kod TARIC B999 oraz stawkę cła antydumpingowego w wysokości 71,9 % mającą zastosowanie do wszystkich pozostałych przedsiębiorstw.
W wyniku dochodzenia przeprowadzonego przez OLAF jednoznacznie stwierdzono bowiem, że producentem sprowadzonych przez Stronę rur było chińskie przedsiębiorstwo "D" Co Ltd. nieujęte w załączniku I do rozporządzenia nr 1331/2011. Fakt ten potwierdzony został w szczególności w punkcie 2 pisma koreańskiej służby celnej z 6 lipca 2020 r. (k. 185 i 186). Wobec innych powszechnie dostępnych informacji, twierdzenie strony zawarte w punkcie 4 d) odwołania, wskazujące na to, że przedsiębiorstwo to jednak nie istnieje, należy uznać za bezpodstawne. Nie uchybia temu fakt, że w nazwach chińskich spółek mogą występować podobieństwa związane z wykorzystaniem takich samych nazw geograficznych, zbliżonego słownictwa związanego z profilem prowadzonej działalności czy też rozbieżnościami w transkrypcji chińskich nazw na inne języki obce. Podkreślić jednak należy, że osoba zainteresowana uzyskaniem indywidualnej stawki cła antydumpingowego w wysokości 56,9 %, przypisanej dla przykładu dla chińskiego przedsiębiorstwa "E" , Co. Ltd., zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporządzenia nr 1331/2011 powinna przedstawić organom celnym państw członkowskich ważną fakturę handlową zgodną z wymogami określonymi w załączniku II do rozporządzenia nr 1331/2011. W przypadku nieprzedstawienia takiej faktury obowiązuje stawka celna mająca zastosowanie do wszystkich innych przedsiębiorstw. Nie jest rzeczą organów celnych dokonywanie ustaleń w tym zakresie. Wobec powyższego w ocenie organu odwoławczego nie doszło do naruszenia przepisów art. 1 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia nr 1331/2011.
Organ odwoławczy wskazał dalej, że zgodnie z art. 34 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług do postępowań w sprawach określenia różnicy między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości a kwotą podatku już wykazaną w zgłoszeniu celnym stosuje się odpowiednio przepisy:
- art. 5, art. 18, art. 19, art. 22 ust. 1 zdanie pierwsze i drugie, ust. 2 i 3, ust. 4 zdanie pierwsze, ust. 6 i 7, art. 23 ust. 1-3, art. 27, art. 28 ust. 1-3 i ust. 4 zdanie pierwsze, art. 29, art. 44 i art. 55 unijnego kodeksu celnego oraz przepisy wydane na podstawie art. 20, art. 21, art. 24, art. 25, art. 31 i art. 32 unijnego kodeksu celnego;
- art. 10a, art. 10b, art. 73c, art. 76, art. 77, art. 83, art. 84, art. 86, art. 88-90 i art. 90b-90e ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne;
- Ordynacji podatkowej, z tym że w zakresie działu IV tej ustawy stosuje się przepisy art. 138a § 4, art. 141-143, art. 168, art. 170, art. 215 § 1 oraz rozdziałów 2, 5, 6, 9 i 10, rozdziału 11 - z wyłączeniem art. 200, rozdziałów 16a i 21-23, a do odwołań stosuje się także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1-3, art. 163 § 2, art. 169, art. 208, art. 210 § 1 pkt 1-6 i 8 oraz § 2, art. 220, art. 221, art. 222, art. 223, art. 226-229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a tej ustawy.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług przedmiotowa ustawa reguluje opodatkowanie podatkiem od towarów i usług. Zakres przedmiotowy opodatkowania podatkiem od towarów i usług definiują przepisy art. 5 ustawy o podatku od towarów i usług. Na mocy niniejszego przepisu opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m. in. import towarów na terytorium kraju (art. 5 ust. 1 pkt 3).
Podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów jest to zatem samoistne zobowiązanie podatkowe, powstające z mocy prawa z chwilą zaistnienia zdarzenia podlegającego opodatkowaniu jakim jest ten import.
Stosownie zaś do art. 19a ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego. Podstawą opodatkowania jest natomiast wartość celna powiększona o należne cło (art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług). Podstawa opodatkowania, o której mowa w art. 30b ust. l-3a ustawy o podatku od towarów i usług, obejmuje koszty dodatkowe, takie jak koszty prowizji, opakowania, transportu i ubezpieczenia – o ile nie zostały włączone do wartości celnej - ponoszone do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju, jak również wynikające z transportu do innego miejsca przeznaczenia znajdującego się na terytorium Unii Europejskiej, jeżeli miejsce to jest znane w momencie dokonania importu (art. 30b ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług).
Bezspornym jest zatem, że wartość celna i kwota należnego cła będące składnikami podstawy opodatkowania mają bezpośredni wpływ na ostateczną kwotę podatku od towarów i usług.
W związku ze zmianą kwoty należnego cła, która skutkuje zmianą podstawy opodatkowania, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku stwierdził, że organ podatkowy pierwszej instancji prawidłowo określił różnicę między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości a kwotą podatku już wykazaną w zgłoszeniu celnym, która wyniosła 173.549 zł. Nie doszło zatem do naruszenia art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia proceduralnych przepisów prawa podniesionych organ odwoławczy podniósł, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji pismem z 21 lipca 2021 r. poinformował stronę o zamiarze wydania decyzji niekorzystnej dla niej. Działając zgodnie z art. 22 ust. 6 UKC w sposób wyczerpujący powiadomił o podstawach na jakich zamierza oprzeć swoją decyzję. Pismo to zostało skutecznie doręczone stronie 27 lipca 2021 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru. Następnie 30 sierpnia 2021 r. do kancelarii Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. wpłynęło pismo z 25 sierpnia 2021 r. wraz z załącznikami – wyrażające stanowisko strony, w którym pełnomocnik strony przedstawił obszerną argumentację przemawiającą jej zdaniem przeciwko wydaniu niekorzystnej decyzji.
Mając na uwadze powyższe okoliczności sprawy stwierdzić należy, iż strona została prawidłowo powiadomiona o zamiarze wydania decyzji dla niej niekorzystnej, w następstwie czego skorzystała z przysługującego jej prawa do przedstawienia swojego stanowiska w sprawie. Wobec tego za bezpodstawny należy uznać zarzut podniesiony w punkcie 1 naruszenia prawa do bycia wysłuchanym.
Ustosunkowując się do zarzutu strony związanego z naruszeniem art. 121 § 1 i art. 122 ustawy – Ordynacja podatkowa, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku stwierdził, że jest on nietrafiony. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że zgodnie z przytoczonym wyżej przepisem art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne do postępowań w sprawach celnych nie stosuje się przepisów rozdziału 1 działu IV ustawy – Ordynacja podatkowa. Jednakże w preambule do UKC zostały opisane m. in. zasady rządzące procedurą wydawania decyzji, odnoszące się do takich zasad ogólnych jak zasada legalizmu, zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu, zaufania do organów celnych. Organ celny pierwszej instancji kierując się treścią art. 180 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa w pełni zastosował się do tych zasad i podjął niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia końcowego rozstrzygnięcia, tym samym została zrealizowana zasada kompletności materiału dowodowego określona w art. 187 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu decyzji zostały szczegółowo przedstawione przesłanki, którymi organ pierwszej instancji kierował się dokonując rozstrzygnięcia.
W sprawie znalazła nadto pełne odzwierciedlenie zasada swobodnej oceny dowodów określona w art. 191 ustawy – Ordynacja podatkowa, a organ pierwszej instancji przy ocenie znaczenia i wartości zebranego materiału dowodowego kierował się prawidłami logiki i prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie.
Znajdujący się w aktach sprawy (k. 119) protokół jednoznacznie potwierdza, że pełnomocnik strony wraz z upoważnionym pracownikiem spółki T. M. 29 lipca 2021 r. zapoznali się z całością akt sprawy i nie zgłosili odnośnie tej czynności jakichkolwiek uwag. Nadto oświadczyli, że zebrany materiał dowodowy został im udostępniony w pełnym zakresie. W zaistniałej sytuacji nie może być mowy o tym, że nastąpiła odmowa udostępnienia stronie części akt sprawy. Jednocześnie wyjaśnić należy, że w toku postępowania w sprawach celnych nie wydaje się postanowień zgodnie z przytoczonym wyżej przepisem art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne.
W przeciwieństwie do tego co twierdzi strona, organ pierwszej instancji miał pełne prawo do wykorzystania dowodów zgromadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF). Instytucja ta powołana Decyzją Komisji Europejskiej z dnia 28 kwietnia 1999 r. (Dz. Urz. UE L 136 z 1999 r.) wykonuje kompetencje Komisji w zakresie prowadzenia zewnętrznych dochodzeń do celów wzmocnienia zwalczania nadużyć finansowych, korupcji i innego rodzaju nielegalnej działalności mającej negatywny wpływ na interesy finansowe Unii Europejskiej, jak również wszelkimi innymi działaniami lub działalnością podmiotów gospodarczych prowadzonych z naruszeniem prawa unijnego. Prowadzone przez OLAF postępowanie regulują przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999. Jak wynika z art. 3 przywołanego wyżej rozporządzenia, Urząd ten wykonuje uprawnienia przyznane Komisji rozporządzeniem Rady (EUROATOM WE) nr 2185/96 do przeprowadzania inspekcji i kontroli na miejscu w Państwach Członkowskich i zgodnie z umowami o współpracy, w państwach trzecich. Na zakończenie dochodzenia prowadzonego przez Urząd, opracowuje on, z upoważnienia dyrektora Raport określający ustalony stan faktyczny, możliwe straty finansowe oraz wyniki dochodzenia, włącznie z zaleceniami dyrektora Urzędu na temat działań jakie należy podjąć (art. 11 ust. 1). Raporty takie sporządzane są z uwzględnieniem wymogów procedur ustanowionych w prawie krajowym danego Państwa Członkowskiego. Raporty sporządzone na tej podstawie stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Podlegają one tym samym przepisom dotyczącym oceny co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych i mają taką samą wartość dowodową jak te raporty.
Informacje o wynikach prowadzonych dochodzeń OLAF przekazuje wszystkim administracjom celnym państw członkowskich, których ustalenia te mogą dotyczyć, poprzez pisma, informacje i raporty. Jednocześnie organa celne państw członkowskich zobligowane są do przestrzegania przepisów prawa unijnego normujących kwestię ochrony danych osobowych zawartych w przekazanych im dokumentach. Z powyższych względów do akt konkretnych postępowań w sprawach celnych nie może być włączona całość dokumentacji sporządzonej przez OLAF lecz tylko te pisma, informacje, raporty oraz załączniki do nich, które bezpośrednio dotyczą towarów objętych danym zgłoszeniem celnym oraz osób dokonujących tych zgłoszeń. Natomiast dane dotyczące innych podmiotów obligatoryjnie podlegają anonimizacji.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku nie zanegował tego, że w tłumaczeniu przysięgłym pisma OLAF z 23 października 2018 r. w sprawie nr OC/2017/0525/B1 (wniosku do władz celnych Republiki Korei o pomoc administracyjną), sporządzonym przez tłumacza przysięgłego K. W., wystąpiły błędy. Nie zaprzecza również temu, że takie zdarzenie nie powinno mieć miejsca w dokumencie opracowanym przez osobę wykonującą zawód zaufania publicznego, od której wymagać można zachowania szczególnej staranności. W ocenie organu odwoławczego zauważone przez stronę błędy możliwe są jednak do wychwycenia nawet przez osobę nie mającą biegłej znajomości języka angielskiego. Jednocześnie nie budzi przy tym wątpliwości, że błędy te nie mają wpływu na wydanie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie w przedmiocie określenia kraju pochodzenia przywiezionych towarów albowiem dotyczą one drugorzędnych kwestii.
Pierwszy błąd dotyczy wyłącznie jednej cyfry w dodatkowym członie sygnatury sprawy ("3" zamiast "1"). Drugi błąd dotyczy jedynie nazwy państwa w nagłówku tabeli - Korea Północna zamiast Korei Południowej. Wyróżnik "KR" w oryginalnym tekście pisma OLAF usuwa jednak wszelkie wątpliwości, że dane zawarte w tej tabeli dotyczą statystyki obrotów towarowych Unii z Republiką Korei. Natomiast trzeci zauważony przez stronę błąd nie ma znaczenia w niniejszej sprawie albowiem dotyczy on punktu 5) w piśmie OLAF, w którym mowa jest o towarach wysyłanych z Korei przez eksporterów nie będących kontrahentami strony. Podkreślić jednakże należy, że przekazana przez OLAF informacja odnośnie chińskiego pochodzenia przywiezionych przez stronę towarów została dokładnie sprawdzona i nie jest dotknięta jakimkolwiek błędem.
Organ odwoławczy wskazał dalej, że zgodnie z art. 180 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu może wystąpić strona toczącego się postępowania. W myśl art. 188 tej ustawy żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Zatem odmowa przeprowadzenia wnioskowanego przez stronę dowodu jest dopuszczalna wówczas, gdy brak jest możliwości przyczynienia się danej czynności dowodowej do wyjaśnienia sprawy albo też dana okoliczność w sposób niebudzący wątpliwości została już udowodniona.
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia przez organ całokształtu materiału dowodowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy nie może oznaczać obciążenia organu nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia. Organ nie jest związany w jego gromadzeniu wnioskami strony, lecz sam określa granice postępowania wyjaśniającego, kierując się własnym rozeznaniem i przekonaniem co do konieczności udowodnienia pewnych faktów. Ma pełną swobodę w kształtowaniu zakresu postępowania wyjaśniającego mając jednak na uwadze, żeby zebrany materiał dowodowy doprowadził do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku nie zanegował również tego, że w B. w Korei Południowej znajduje się zakład produkcyjny należący do spółki "C" , w którym jest technicznie możliwe wyprodukowanie rur ze stali nierdzewnej bez szwu, tożsamych z rurami będącymi przedmiotem sporu. Nie oznacza to jednak, że rury te zostały faktycznie w tym zakładzie wyprodukowane. Nie zaprzeczył również temu, że rury te spełniają wymogi jakościowe określone w odrębnych normach technicznych, co potwierdzają certyfikaty wystawione przez notyfikowaną jednostkę "E" GmbH & Co. KG. Nie jest ona jednak podmiotem upoważnionym do sprawdzania reguł pochodzenia, a w konsekwencji do określenia kraju pochodzenia.
Przekazana polskim organom celnym dokumentacja sporządzona przez OLAF w wyniku przeprowadzonego dochodzenia w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości potwierdza, że przywiezione przez stronę towary (ujęte w pozycjach [...] i [...] wykazu przesyłek objętych dochodzeniem), objęte wymienionymi w sentencji zgłoszeniami celnymi, nie zostały faktycznie wyprodukowane w ww. zakładzie w B. . Zostały one sprowadzone do Korei Południowej z Chińskiej Republiki Ludowej a następnie ponownie wyeksportowane do Polski. Oznacza to, że podejrzenia powzięte przez OLAF w 2017 r. okazały się w pełni uzasadnione.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, za niecelowe uznać należało przesłuchanie w charakterze świadka prokurenta spółki S. J. na okoliczność możliwości produkcyjnych ww. zakładu w B. , które nie miałoby w zaistniałej sytuacji znaczenia dla wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Analogicznie za niecelowe uznać należało przesłuchanie w charakterze świadków przedstawicieli koreańskiej spółki "C" na okoliczność zachowania należytej staranności przez Stronę.
Faktem powszechnie znanym jest, że począwszy od 2010 r. przywóz towarów w rodzaju niektórych przewodów rurowych i rur bez szwu, ze stali nierdzewnej, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej jest nadzorowany przez służby Komisji Europejskiej pod kątem ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej. W zależności od poczynionych ustaleń Komisja podejmowała stosowne działania, w szczególności nakładała cła antydumpingowe a następnie dokonywała okresowych przeglądów środków. Zmierzały one m. in. do ustalenia, czy importerzy nie podejmują działań mających na celu obejście nałożonych ceł antydumpingowych.
Wobec powyższego strona wiedziała, a przy zachowaniu należytej staranności powinna była wiedzieć, że podejmując decyzję o zawarciu kontraktu na dostawę z kraju Dalekiego Wschodu towarów w postaci rur ze stali nierdzewnej bez szwu ponosi ryzyko, że kraj pochodzenia tych towarów może być nierzetelnie deklarowany w celu uniknięcia nałożenia ceł antydumpingowych. W związku z tym służby Komisji Europejskiej mogą podjąć działania zmierzające do ochrony rynku unijnego przed przywozem tego rodzaju rur po cenach dumpingowych.
W związku z podnoszoną w odwołaniu kwestią dysponowania świadectwami wskazującymi na koreańskie pochodzenie spornych towarów należy przypomnieć, że koreański eksporter "B" Co. Ltd. niezasadnie występował o wydanie świadectw pochodzenia w sytuacji gdy towary nie nabyły koreańskiego pochodzenia. Wobec powyższego za niecelowe uznać należało również wystąpienie do Izby Handlu i Przemysłu w B. oraz do administracji celnej Republiki Korei o udzielenie dodatkowych informacji. Podkreślić przy tym należy, że koreańska służba celna jednoznacznie wypowiedziała się odnośnie pochodzenia rur będących przedmiotem sporu.
W wyroku TSUE z 16 kwietnia 2015 r. w sprawie T-576/11 dotyczącej Schenker Customs Agency Trybunał Sprawiedliwości UE wskazał, że "zaufanie co do ważności świadectw pochodzenia, które okażą się być sfałszowane, podrobione lub nieważne, nie prowadzi samo w sobie do powstania szczególnej sytuacji uzasadniającej umorzenie należności celnych (...). Kontrole po zwolnieniu towarów byłyby bowiem w dużej mierze pozbawione celu, gdyby użycie tego rodzaju świadectw mogło samo w sobie uzasadnić przyznanie umorzenia. Okoliczność, iż organy celne państwa członkowskiego dokonują retrospektywnego pokrycia należności celnych, gdy świadectwa pochodzenia okazują się być nieważne wskutek kontroli następczej dokonanej przez organy tego państwa, stanowi zwykłe ryzyko handlowe, które powinien uwzględnić każdy przezorny i znający przepisy podmiot gospodarczy (...).
Trybunał Sprawiedliwości UE podkreślił i przypomniał, że co się tyczy ceł antydumpingowych nałożonych przez rozporządzenie Komisji lub Rady na produkty pochodzące z państwa trzeciego, organy owego państwa trzeciego nie są w żaden sposób związane z wykonywaniem tego rodzaju rozporządzenia i nie zostają im udzielone funkcje kontroli lub nadzoru, tak by dłużnik mógł uznawać te organy za "kompetentne" w zakresie aspektów podlegających odpowiednim przepisom Unii. Zdaniem TSUE fakt oparcia się na owych świadectwach celem wykazania pochodzenia zgłoszonych towarów przed organami celnymi stanowi wybór zgłaszającego w ramach wywiązywania się z obowiązku zgłoszenia u organów celnych pochodzenia przywozów".
W ocenie organu odwoławczego Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno - Skarbowego w G. nie naruszył także art. 208 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa albowiem tego przepisu nie stosuje się w postępowaniach w sprawach celnych przed organem pierwszej instancji. Przede wszystkim jednak, jak już wyżej wykazano, organ celny pierwszej instancji wykazał, że ciążący na stronie obowiązek celnoprawny nie uległ przedawnieniu. W związku z tym nie znalazł podstaw do odstąpienia od wydania decyzji niekorzystnej dla strony. Wobec powyższego za chybiony uznać należy zarzut podniesiony w tym zakresie.
Mając na uwadze wszystkie powyższe zapatrywania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku nie znalazł przesłanek do uwzględnienia żądania zawartego w odwołaniu i działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy - Prawo celne utrzymał w mocy decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji.
W skardze na powyższą decyzję organu odwoławczego skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku "A" Sp. z o. o. z siedzibą w T., reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, o rozważenie wyeliminowania z obrotu prawnego także decyzji organu I instancji, w celu końcowego załatwienia sprawy, o rozważenie umorzenia postępowania celnego i podatkowego oraz o zasadzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła:
- naruszenie art. 103 ust. 1 UKC przez brak uwzględnienia faktu, iż niezależnie od innych okoliczności sprawy, doszło do przedawnienia nałożonej decyzją z dnia 29 października 2021 r. należności celnej wraz z odsetkami oraz należności z tytułu podatku od towarów i usług, a w konsekwencji brak zaniechania jej nałożenia i umorzenia postępowania w sprawie.
Jednocześnie skarżąca podniosła zarzuty naruszenia:
I. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
- art. 22 ust. 6 UKC poprzez uniemożliwienie stronie faktycznego skorzystania z prawa do bycia wysłuchanym w terminie 30 dni od otrzymania zawiadomienia o zamiarze organu celnego I Instancji w przedmiocie wydania niekorzystnej dla spółki decyzji i utrzymanie tego stanu rzeczy przez organ II instancji;
- art. 178 § 1 w związku z art. 179 § 2 i w związku z art. 121 § 1 i 129 ustawy – Ordynacja podatkowa w zw. z art. 192 tej ustawy i w związku z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne przez faktyczną odmowę udostępnienia stronie części akt sprawy, bez jednoczesnego wydania w tym przedmiocie zaskarżalnego postanowienia i uznanie określonych okoliczności za udowodnione;
- art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 1 pkt 6 ustawy – Ordynacja podatkowa w związku z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne w zw. z:
a) art. 180 § 1 w zw. z art. 188 i w zw. z art. 196 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa przez odmowę przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania zgłoszonych przez odwołującą świadków A. B. i A. L. - przedstawicieli "C" Co. Ltd., a przede wszystkim działającego w imieniu strony i zamieszkującego w Polsce świadka, to jest S. J. na wskazane we wniosku dowodowym okoliczności, podczas gdy zeznania tych świadków miały istotne znaczenie dla sprawy, a organ z pozostałego w sprawie materiału dowodowego wyprowadził wnioski przeciwne (w tym o braku należytej staranności spółki);
b) art. 188 i art. 194 § 3 ustawy – Ordynacja podatkowa przez uznanie, iż wszelkie zawnioskowane przez stronę dowody (w tym dowody z przedstawionych dokumentów) prowadzące do zakwestionowania ustaleń dokumentów przekazanych przez OLAF lub wykazujące brak kompletności ich ustaleń są zbędne dla sprawy i nie mają znaczenia, a w konsekwencji odmowa ich przeprowadzenia i włączenia do akt sprawy, podczas gdy przeprowadzenie takich dowodów jest nie tylko dopuszczalne, lecz także konieczne;
c) art. 180 § 1 w związku z art. 188 ustawy – Ordynacja podatkowa przez odmowę i zaniechanie wystąpienia do właściwych organów w celu uzupełnienia brakującego w sprawie materiału dowodowego, którego istnienie wynika z poszczególnych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, a którego w tych aktach nie ma, pomimo stosownych wniosków dowodowych złożonych i podtrzymanych przez spółkę w przewidzianym prawem terminie i we właściwej formie, a ponadto ze względu na odmowę przeprowadzenia pozostałych zawnioskowanych przez stronę dowodów;
- art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne w związku z art. 191 ustawy – Ordynacja podatkowa (zasada swobodnej oceny dowodów) poprzez dokonanie dowolnej i sprzecznej z zasadami logicznego rozumowania oceny zgromadzonych w sprawie dowodów (zamiast swobodnej ich oceny | i w konsekwencji uznanie między innymi. że:
a) dług celny powstał w wyniku czynu, który w czasie popełnienia podlegał sądowemu postępowaniu karnemu, podczas gdy okoliczność ta nie została wykazana przez organ, a w konsekwencji nie było podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 103 ust. 2 UKC;
b) "A" Sp. z o. o. nie wykazała dochowania należytej staranności podczas doboru i weryfikacji kontrahenta oraz realizacji umowy, podczas gdy Spółka przedstawiła na tą okoliczność szereg dowodów z dokumentów, przedstawiła obszerne wyjaśnienia i złożyła adekwatne wnioski dowodowe na okoliczność, że działała z najwyższą starannością, a wskazane przez organ okoliczności nie wynikają z jej świadomego działania lub zaniedbania;
c) rzekomym rzeczywistym producentem rur bezszwowych ze stali nierdzewnej stanowiących przedmiot zgłoszenia celnego była "D" Co. Ltd. podczas gdy z akt sprawy wynika jedynie jej powiązanie z koreańską spółką STK, a nie okoliczność, iż była producentem tych rur;
d) "D" Co Ltd. to inny podmiot niż widniejący w załączniku nr I do rozporządzenia nr 1331/2011 "E" Co. Ltd., podczas gdy pierwszy ze wskazanych podmiotów nie istnieje, a drugi faktycznie istnieje, może być powiązany ze wskazanymi w uzasadnieniu podmiotami (według stanu wiedzy na dzień wniesienia niniejszego odwołania) i prowadzi działalność polegającą między innymi na produkcji rur bezszwowych ze stali nierdzewnej, a ze względu na to, że jest to podmiot współpracujący - ewentualne cło antydumpingowe na jego rury wynosi 56,9 %, a nie 71,9%;
e) rzekome odmienne niż zadeklarowane pochodzenie towaru (to jest chińskie w miejsce koreańskiego) miałoby dotyczyć wszystkich rur objętych danym zgłoszeniem celnym, a nie np. wyłącznie części z nich, podczas gdy jest to okoliczność istotna dla przyjęcia podstawy wymiaru cła;
f) wywodzenie wniosków z błędnie przetłumaczonych dokumentów, podczas gdy strona nie ma obowiązku analizy tekstu w języku angielskim w celu jego porównania, a jego przetłumaczenie przed uprzednim posłużeniem się stanowi rolę organu;
- art. 208 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa w związku z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne przez zaniechanie wydania decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania w związku z przedawnieniem należności celnej.
- art. 127 ustawy – Ordynacja podatkowa przez naruszenie istoty dwuinstancyjności postępowania polegające na braku faktycznego merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji w wyniku powielenia nieprawidłowego stanowiska organu I instancji.
W konsekwencji powyższych naruszeń przepisów postępowania organ dopuścił się także naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
- art. 1 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 1331/2011 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym nie było podstaw do nałożenia na skarżącą należności celnej;
- art. 1 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 1331/2011 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym nie było podstaw do określenia wysokości ewentualnej należności celnej, która została nałożona na skarżącą;
- art. 103 ust. 1 UKC poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji brak uznania należności celnej za przedawnioną;
- art. 103 ust. 2 UKC poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że doszło do wydłużenia terminu przedawnienia należności celnej, podczas gdy subsumpcja prawidłowo ustalonego stanu faktycznego winna prowadzić do wniosku, iż roszczenie jest przedawnione;
- art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że nałożone skarżoną decyzją cło jest należne i w konsekwencji uwzględnienie go w podstawie opodatkowania, podczas gdy zostało one nałożone nienależnie, a w konsekwencji także naruszenie pozostałych przepisów tej ustawy, które stanowiły podstawę prawną do wydania w określonej części decyzji organu pierwszej instancji z dnia 29 października 2021 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku wnosząc o jej oddalenie podtrzymał swoje stanowisko w sprawie zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).
Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W wyniku tak przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie skarżąca uczyniła decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 12 kwietnia 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 29 października 2021 r. dotyczącą określenia kraju pochodzenia towaru, stawki cła antydumpingowego, zaksięgowania wymaganych kwot ostatecznego cła antydumpingowego oraz określenia różnicy między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości a kwotami tego podatku wykazanymi w zgłoszeniach celnych. Tym samym, zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 1856 ze zm.), postępowanie w sprawie prowadzone było w oparciu o stosowane odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.; powoływanej dalej jako "o.p.").
W okolicznościach faktycznych sprawy bezsporne jest, że "H" Sp. j. A.N. M.S. działając na podstawie upoważnienia zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu w procedurze uproszczonej towary w postaci rur bez szwu o okrągłym przekroju poprzecznym ze stali nierdzewnej. Towar objęty dwoma zgłoszeniami celnymi (z dnia 25 września i 17 października 2017 r.) został zakupiony przez skarżącą od firmy od "B" Co. Ltd. z Republiki Korei.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy w pierwszej kolejności uznać za całkowicie nietrafne zarzuty dotyczące nieprawidłowości postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organy celne, a co za tym idzie wadliwości dokonanych przez te organy ustaleń dotyczących faktycznego pochodzenia importowanych towarów z Chin. Wbrew tym zarzutom należy stwierdzić, że organy administracji celno - skarbowej obu instancji nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów uznając, że dokumenty zgromadzone prze OLAF przy współudziale administracji celnej koreańskiej wskazują jednoznacznie na to, że zbieżność szczegółowych danych ilościowych i rodzajowych pomiędzy towarami sprowadzonymi z Chin do Korei i towarami wyeksportowanymi do Polski wyklucza jakąkolwiek przypadkowość.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił w sposób dogłębny, że sprowadzone przez skarżącą rury ze stali nierdzewnej bez szwu, objęte przywołanymi wyżej zgłoszeniami celnymi, zostały faktycznie wyprodukowane w zakładzie należącym do chińskiej spółki "D" (spółki macierzystej koreańskiego eksportera "B") zlokalizowanym w Chinach, a następnie przewiezione do Korei Południowej. Po przeładunku w porcie w B. (bez przetwarzania i obróbki) towary te zostały ponownie wyeksportowane do Polski. Powyższe ustalenia potwierdza odpowiedź władz celnych Republiki Korei wraz z zestawieniem koreańskich deklaracji eksportowych spójnym z wykazem weryfikowanych zgłoszeń celnych i załączonych do nich dokumentów. Eksportowane przez koreańską spółkę "B" rury zachowały zatem swoje pierwotne chińskie pochodzenie. W związku z tym stwierdzić należy, że faktycznym krajem pochodzenia towarów objętych przywołanymi wyżej zgłoszeniami celnymi jest Chińska Republika Ludowa.
W niniejszej sprawie niewątpliwie organ celny został wprowadzony w błąd poprzez podanie w zgłoszeniu celnym nieprawdziwych danych dotyczących rzekomego pochodzenia przywiezionych towarów z Korei Południowej, podczas gdy w istocie zostały one wyprodukowane w Chińskiej Republice Ludowej. W związku z powyższym zasadnym jest wskazanie, że załączone do wymienionych na wstępie zgłoszeń celnych świadectwa pochodzenia, potwierdzone przez Izbę Handlu i Przemysłu w B. , zawierały dane niezgodne z prawdą. Nie mogą być one zatem uznane jako dowody niepreferencyjnego pochodzenia koreańskiego przywiezionych przez towarów w rozumieniu przepisów prawa celnego. Przedłożenie przez koreańskiego eksportera nieprawdziwych danych tamtejszym organom właściwym do wydania świadectw pochodzenia spowodowało wydanie takich świadectw, potwierdzających nieprawdę co do pochodzenia importowanych do Polski towarów. W związku z podnoszoną przez skarżącą kwestią dysponowania świadectwami wskazującymi na koreańskie pochodzenie spornych towarów Sąd wskazuje, że koreański eksporter "B" Co. Ltd występował o wydanie świadectw pochodzenia w sytuacji. gdy towary te nie nabyły koreańskiego pochodzenia. W tej sytuacji za niecelowe brak było podstaw aby występować do Izby Handlu i Przemysłu w B. oraz do administracji celnej Republiki Korei o udzielenie dodatkowych informacji. Podkreślić przy tym należy, że koreańska służba celna jednoznacznie wypowiedziała się odnośnie pochodzenia rur będących przedmiotem sporu.
Odnosząc się do podniesionych w petitum skargi zarzutów związanych z naruszeniem regulacji o charakterze proceduralnym Sąd wskazuje, że są one nieuzasadnione. W ocenie Sądu zgromadzony w aktach administracyjnych sprawy materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia końcowego rozstrzygnięcia, tym samym została zrealizowana zasada kompletności materiału dowodowego określona w art. 187 § 1 wyżej wskazanej ustawy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy w sposób szczegółowy przedstawi przesłanki, którymi kierował się wydając decyzję.. W sprawie znalazła nadto pełne odzwierciedlenie zasada swobodnej oceny dowodów określona w art. 191 ustawy – Ordynacja podatkowa, a organ odwoławczy przy ocenie znaczenia i wartości zebranego materiału dowodowego kierował się prawidłami logiki i prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie. Należy w tym miejscu wskazać, że organy przeprowadziły postępowanie w odpowiednim do okoliczności sprawy zakresie, rozważyły zgromadzone dowody i z tak ustalonego stanu faktycznego wysnuły logiczne i właściwe wnioski. Organy odniosły się przy tym wystarczająco do wskazywanej przez stronę skarżącą potrzeby przeprowadzenia określonych dowodów, w tym dowodu z przesłuchania świadków (przedstawicieli "C" Co. Ltd. oraz S. J. ), rzeczowo wyjaśniając powody, dla których ich przeprowadzenie było zbędne. W świetle materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych Sąd argumentację tę podziela.
Należy nadto wskazać, że przed wydaniem decyzji organ pierwszej instancji pismem z 21 lipca 2021 r. (doręczonym w dniu 27 lipca 2021 r.) poinformował skarżącą o zamiarze wydania decyzji niekorzystnej dla niej. Działając zgodnie z art. 22 ust. 6 UKC w sposób wyczerpujący powiadomił o podstawach na jakich zamierza oprzeć tę decyzję. Tym samym skarżąca została prawidłowo powiadomiona o zamiarze wydania decyzji dla niej niekorzystnej, w następstwie czego skorzystała z przysługującego jej prawa do przedstawienia swojego stanowiska w sprawie (pismo z dnia 25 sierpnia 2021 r.; data wpływu do organu pierwszej instancji – 30 sierpnia 2021 r.).
Zatem ustalony prawidłowo przez organy administracji celnej stan faktyczny sprawy należało uznać za dający w pełni podstawę dla rozważań dotyczących zastosowania przepisów prawa materialnego.
Skarżąca spółka, oprócz nietrafnego, jak wskazano wyżej kwestionowania samych ustaleń dotyczących pochodzenia towarów z Chin, starała się przekonywać, że należności celne przedawniły się - mając na uwadze daty dokonywania zgłoszeń celnych - odpowiednio wraz z końcem dnia 25 września 202 r. o raz 17 października 2020 r.
Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 103 UKC:
1. O długu celnym nie powiadamia się dłużnika po upływie okresu trzech lat od dnia powstania długu celnego.
2. W przypadku, gdy dług celny powstał w wyniku czynu, który w czasie popełnienia podlegał sądowemu postępowaniu karnemu, okres trzech lat przewidziany w ust. 1 przedłuża się minimalnie do pięciu a maksymalnie do dziesięciu lat zgodnie z prawem krajowym.
3. Okresy, o których mowa w ust. 1 i 2, zostają zawieszone jeżeli:
a) złożone zostaje odwołanie zgodnie z art. 44; takie zawieszenie obowiązuje od daty złożenia odwołania i przez okres trwania postępowania odwoławczego; lub
b) organy celne poinformowały dłużnika zgodnie z art. 22 ust. 6 o przyczynach, dla których zamierzają powiadomić o długu celnym; takie zawieszenie obowiązuje od daty takiego powiadomienia do końca okresu, w którym dłużnik ma możliwość przedstawienia swojego punktu widzenia.
Z obowiązujących przepisów wynika, że okres przedawnienia długu celnego przedłuża się w przypadku, gdy dług celny powstał w wyniku czynu, który w czasie popełnienia podlegał ściganiu w postępowaniu karnym. Termin pięcioletni jest obecnie terminem minimalnym określonym w UKC. Ukształtowane w orzecznictwie TSUE i sądów krajowych stanowisko co do przedłużenia okresu przedawnienia długu celnego pozwala na sformułowanie następujących tez:
- to organ celny dokonuje kwalifikacji czynu jako podlegającego w chwili popełnienia postępowaniu karnemu i dokonuje tego całkowicie autonomicznie, nie będąc uzależnionym od uprzedniego wszczęcia dochodzenia (śledztwa) przez właściwe organy ścigania, a tym bardziej od wydania prawomocnego wyroku skazującego przez sąd (por. wyrok TS w sprawie Zefeser: C-62/06);
- nie jest konieczne, aby przestępstwa (w tym przestępstwa skarbowego) dopuścił się dłużnik celny czy jeden z dłużników solidarnych; konsekwencje związku między penalizowanym czynem i długiem celnym ponoszą nawet dłużnicy, mogący być osobiście przez ten czyn poszkodowani – dla zastosowania art. 221 ust. 4 WKC pozostaje bez znaczenia czy przestępstwa dopuścił się dłużnik celny czy też nawet osoba niezwiązana z dłużnikiem celnym (wyrok TS z dnia 16 lipca 2009r. w sprawie Snauwert sygn. akt C -124/08).
- konieczne jest wykazanie, że pomiędzy popełnionym czynem zabronionym (przestępstwem) istnieje (realny i konkretny) związek przyczynowo - skutkowy, czyli skutkiem popełnienia konkretnego czynu stanowiącego przestępstwo ma być powstanie długu celnego.
Skoro towary zakupione przez skarżącą spółkę zostały w rzeczywistości wyprodukowane i pierwotnie wyeksportowane z Chin to niewątpliwie zachowały swoje chińskie pochodzenie. Posiadane i przedłożone wraz ze zgłoszeniami celnym przez importera świadectwa pochodzenia towaru okazały się zatem nieprawdziwe.
Przedłożenie przez koreańskiego eksportera oświadczeń i dokumentów poświadczających nieprawdę w celu uzyskania koreańskiego świadectwa pochodzenia dla towarów mających w istocie pochodzenie chińskie, w celu uniknięcia obciążenia tych towarów cłem antydumpingowym stanowi niewątpliwie czyn określony w art. 87 § 1 ustawy - Kodeks karny skarbowy - spełniający znamiona oszustwa celnego, czyli wprowadzenia w błąd organów celnych i narażenia należności celnych na uszczuplenie przez uniknięcie płacenia należnego cła antydumpingowego. Działanie eksportera było oczywiście umyślne, skoro towary sprowadzone przez siebie z Chin przedstawił właściwym władzom jako koreańskie, po to by uzyskać świadectwo pochodzenia z tego kraju. Oczywistym celem i skutkiem tego działania było uniknięcie zastosowania wobec eksportowanych z Korei do Polski towarów cła antydumpingowego w wysokości 71,9 % wartości celnej towaru.
Z punktu widzenia zastosowania przepisów dotyczących przedłużenia okresu przedawnienia długu celnego nie ma znaczenia czy doszło do wszczęcia postępowania karnego, czy tyko mogło do tego dojść. Organ celny ocenia określony czyn jako zdarzenie kwalifikowane w świetle regulacji prawnokarnych jako takie, które może powodować wszczęcie postępowania. Organy administracji celnej dokonują kwalifikacji czynu jedynie dla celów postępowania administracyjnego, aby umożliwić organom celnym skorygowanie błędu i pobór niewystarczających należności celnych, a nie rozstrzygają o popełnieniu przestępstwa. Organ dokonuje "rozstrzygnięcia" na użytek prawa celnego, co nie uchyla domniemania niewinności dłużników w świetle odpowiedzialności karnej (karnoskarbowej).
Zatem organy celne mogą skutecznie powiadomić dłużnika o kwocie należności celnych, podlegających zgodnie z prawem zapłacie, po upływie trzyletniego terminu od dnia powstania długu celnego w wypadku, gdy organy te nie mogły określić prawidłowej kwoty tych należności wskutek popełnienia czynu podlegającego ściganiu karnemu, choćby sprawcą tego czynu nie był dłużnik celny zgłaszający towar.
Wprowadzenie w błąd organów celnych co do rzeczywistego pochodzenia towarów w celu uniknięcia zapłaty należności celnych samo w sobie, gdyby czyn ten był popełniony na terenie Polski przez obywateli polskich – spełniałoby znamiona przestępstwa z art. 87 § 1 ustawy – Kodeks karny skarbowy to jest narażenia należności celnych na uszczuplenie poprzez wprowadzenie organów celnych w błąd.
W konsekwencji, zgodzić należy się z organami, że termin przedawnienia należności celnych objętych zaskarżoną decyzją wynosił 5 lat. Decyzja organu I instancji stanowiąca akt powiadomienia skarżącej o długu celnym została skarżącej doręczona w dniu 5 listopada 2021 r., a zatem przed upływem tego terminu. Wobec powyższego za bezpodstawny należy uznać zarzut naruszenia art. 103 ust. 1 UKC podniesiony na wstępie skargi, jak również zarzut naruszenia art. 103 ust. 2 UKC.
W ocenie Sądu w sprawnie nie doszło nadto do naruszenia przepisów art. 1 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia nr 1331/2011. Chińskie przedsiębiorstwo "D" Co. Ltd. nie zostało ujęte w załączniku I do rozporządzenia nr 1331/2011. Fakt ten, jak zasadnie wskazywał organ odwoławczy, potwierdzony został w szczególności w punkcie 2 pisma Koreańskiej Służby Celnej (KCS) z dnia 6 lipca 2020 r. (pismo wraz z tłumaczeniem - k. 181 – 186 akt administracyjnych).
Podsumowując powyższe rozważania wskazać należy, wydanie decyzji o nałożeniu cła antydumpingowego na przywóz rur będących przedmiotem sporu było w niniejszej sprawie w pełni uzasadnione. Wymagana kwota cła antydumpingowego została określona w łącznej wysokości 754.560 zł z uwzględnieniem deklarowanej w zgłoszeniach wartości celnej przywiezionych towarów, pochodzenia towarów z Chińskiej Republiki Ludowej, dodatkowego kodu TARIC B999 oraz stawki cła antydumpingowego w wysokości 71,9 % mającej zastosowanie do wszystkich pozostałych przedsiębiorstw (zgodnie z art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 1331/2011). Sąd wskazuje, że kwota cła antydumpingowego stanowi należne cło, które wlicza się do podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług z tytułu importu przywiezionych towarów. W związku z tym również prawidłowo określona została przez organy orzekające różnica między kwotą podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości a kwotą podatku już wykazaną w zgłoszeniach celnych, która wyniosła 173.549 zł. W realiach rozpatrywanej sprawy nie został zatem naruszony art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, który stanowi, że podstawą opodatkowania z tytułu importu towarów jest wartość celna powiększona o należne cło.
Uznawszy zatem zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.) Sąd oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.
Wyrok w sprawie Sąd wydał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a.