III SA/Gd 469/24

III SA/Gd 469/24 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Jacek Hyla /Sędzia Zastępca/
Janina Guść /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Sudoł
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 145
art. 42 ust. 6, art. 115 ust. 1
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1280
art. 33b ust. 1
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży  Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędzia NSA Jacek Hyla, Protokolant: Referent Agnieszka Gross, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi S. C. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku z dnia 8 lipca 2024 r. nr 2065 w przedmiocie odmowy zaliczenia do okresu służby w Policji okresu pozostawania poza służbą oddala skargę.
Uzasadnienie
Komendant Miejskiej Policji w Gdańsku decyzją z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr 2 działając na podstawie art. 104 § 1, 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 572), powoływanej dalej jako "k.p.a." w zw. z art. 42 ust. 6 oraz ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 145) oraz § 5 decyzji nr 145/2023 Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku z dnia 20 grudnia 2023 r. w sprawie podziału zadań w kierownictwie Komendy Miejskiej Policji w Gdańsku w zakresie sprawowania bezpośredniego nadzoru nad działalnością jej komórek i jednostek organizacyjnych Policji - odmówił młodszemu aspirantowi S. C. zaliczenia do okresu służby okresu pozostawania poza służbą w Policji od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 8 czerwca 2023 r., w związku z przywróceniem do służby w Policji z dniem 9 czerwca 2023 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że mł. asp. S. C. z dniem 30 listopada 2017 r. rozkazem personalnym Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku nr 2447 z dnia 16 listopada 2017 r. w wyniku postępowania administracyjnego został zwolniony ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.o.p. Wymieniony w okresie od dnia 31 marca 2017 r. do dnia 30 listopada 2017 r. był zawieszony w czynnościach służbowych.
Następnie organ wskazał, że Sąd Okręgowy w Gdańsku V Wydział Karny Odwoławczy w dniu 9 czerwca 2023 r. zmienił rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego Gdańsk - Południe w Gdańsku z dnia 11 maja 2021 r. w sprawie o sygn. akt X K 232/20 w stosunku do oskarżonego S. C. i uniewinnił oskarżonego od zarzucanego mu czynu, a przypisanego w pkt. VIII wyroku.
Wobec powyższego przywrócenie do służby mł. asp. S. C. nastąpiło z mocy prawa w dacie uzyskania prawomocności wyroku uniewinniającego tj. 9 czerwca 2023 r. Jednocześnie na podstawie art. 42 ust. 2 u.o.p. wymieniony zgłosił gotowość do podjęcia służby. Odpisy powyższych wyroków wpłynęły do Komendy Miejskiej Policji w Gdańsku w dniu 8 września 2023 r. (tj. Sądu Okręgowego w Gdańsku V Wydział Karny Odwoławczy z dnia 9 czerwca 2023 r. sygn. akt V Ka 2454/21 oraz Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe z dnia 11 maja 2021 r. sygn. akt X K 232/20).
Następnie rozkazem personalnym Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku nr 1453 z dnia 14 września 2023 r. mł. asp. S. C. mianowany został na równorzędne stanowisko służbowe detektywa Referatu Operacyjno-Rozpoznawczego Komisariatu Policji VI w Gdańsku. Wymieniony w dniu 6 grudnia 2023 r. rozpoczął wykonywanie czynności służbowych, z którym to dniem nabył prawo do uposażenia, które powstaje z dniem podjęcia służby zgodnie z art. 42 ust. 4 u.o.p.
Organ wskazał, że rozkazem personalnym nr 1773 Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku z dnia 17 listopada 2023 r. mł. asp. S. C. przyznano świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem ze służby w Policji za okres jednego miesiąca. Powyższy okres od dnia 1 grudnia 2017 r. do dnia 31 grudnia 2017 r. został zaliczony zgodnie z art. 42 ust. 5 i 6 u.o.p., m.in. do wysługi służby i emerytalnej.
Ponadto organ ustalił, że rozkazem personalnym nr 1783 Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku z dnia 28 listopada 2023 r. S. C. przyznano prawo do nagrody rocznej za 2017 rok za okres od 1 stycznia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r., tj. za okres pełnionej służby, za okres zawieszenia w czynnościach służbowych, jak również za okres jednomiesięcznego świadczenia przyznanego na podstawie art. 42 ust. 5 u.o.p., w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym, za który nagroda przysługuje.
Organ I instancji wyjaśnił, że w związku z przywróceniem skarżącego do służby w Policji dokonano korekty przysługującego mu wymiaru urlopu wypoczynkowego za 2017 rok oraz wyliczono przysługujący wymiar urlopu wypoczynkowego w 2023 r., o czym poinformowano mł. asp. S. C. pismem z dnia 11 grudnia 2023 r. Rozkazem personalnym nr 2599 Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku z dnia 7 grudnia 2023 r. mł. asp. S. C., - w związku z dostarczonymi w dniu 6 października 2023 r. świadectwami pracy, zaliczono okresy pracy w pełnym wymiarze czasu pracy w firmie A. Sp. z o.o. od dnia 01.05.2019 r. do dnia 01.05.2020 r. oraz w firmie T. od dnia 01.10.2021 r. do dnia 08.06.2023 r. Ustalono wysługę lat oraz poszczególne okresy składkowe na dzień 9 czerwca 2023 r. tj. na dzień przywrócenia do służby oraz zaliczono na dzień 6 października 2023 r. do okresu służby, od którego zależy nabycie prawa do nagrody jubileuszowej. Na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach osobowych oraz stażu służby w Policji skarżącemu na dzień 6 października 2023 r. zaliczono do wysługi lat łącznie: 17 lat, 11 miesięcy, 14 dni. Rozkazem personalnym nr 2600 Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku z dnia 7 grudnia 2023 r. ustalono wysokość wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat na dzień 6 października 2023 r. tj. na dzień złożenia dokumentów potwierdzających zatrudnienie, na poziomie 17%.
Organ wyjaśnił także, że zgodnie z art. 42 ust. 6 u.o.p. okres pozostawania, poza służbą, za który przyznano policjantowi świadczenie pieniężne wlicza się do okresu służby, od którego zależy okres służby przygotowawczej (art. 29 ust. 2 cyt. ustawy), okres służby w stopniu (art. 52 ust. 1 cyt. ustawy), prawo do emerytury policyjnej (art. 69 ust. 1 cyt. ustawy), prawo do urlopu wypoczynkowego (art. 82 ust. 2 i 3 cyt. ustawy), prawo do nagrody rocznej i jubileuszowej (art. 110 ust. 1 i art. 115 ust. 1 cyt. ustawy), a także prawo do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat (art. 101 ust. 1 cyt. ustawy). Powołując się w dalszym ciągu na art. 42 ust. 6 zd. 2 ww. ustawy organ wskazał, iż okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od jej nieprzerwanego biegu.
Organ zaznaczył, że w wyniku przywrócenia do służby następuje reaktywacja uprzednio rozwiązanego decyzją o zwolnieniu ze służby stosunku służbowego. Uchylenie takiej decyzji, które stało się podstawą do przywrócenia do służby, powoduje konieczność ponownego nawiązania stosunku służbowego. Instytucja przywrócenia do służby oznacza zatem ponowne zatrudnienie na warunkach sprzed zwolnienia. Policjant od dnia zwolnienia do dnia jego przywrócenia pozostaje poza służbą. Nie można zatem przyjąć, że zwolniony funkcjonariusz, następnie przywrócony do służby, wobec uchylenia decyzji o zwolnieniu, cały czas ją pełnił. Tym samym nie oznacza to, że stosunek służbowy nie ustał. Gdyby zostały wyeliminowane wszelkie konsekwencje, które wywołała decyzja o zwolnieniu, w wyniku czego nastąpiłby powrót do stanu, jaki istniał przed jej wydaniem, wówczas należałoby przyjąć, że policjant nieprzerwanie pełnił i nadal pełni służbę. W takiej sytuacji nie można by przywrócić do służby policjanta, który pozostawał w stosunku służbowym.
Organ I instancji wskazał, że reaktywacja stosunku służbowego skutkuje ponownym jego zawiązaniem z mocy prawa. Konsekwencją tego jest m.in. nabycie przez przywróconego do służby policjanta prawa do świadczenia pieniężnego za okres pozostawania poza służbą. Przepis art. 42 ust. 5 u.o.p. obliguje jedynie do przyznania świadczenia pieniężnego za okres pozostawania poza służbą. Taka konstrukcja wskazuje, że ustawodawca gwarantuje przywróconemu do służby funkcjonariuszowi jedynie prawo do świadczenia, które ma charakter rekompensacyjny i stanowi pewną formę odszkodowania za niezgodne w prawem rozwiązanie stosunku służbowego. Tylko okres, za który przyznano świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 42 ust. 5 u.o.p., wlicza się do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależą wskazane w tym przepisie uprawnienia zgodnie z treścią art. 42 ust. 6 u.o.p., gdzie określa się, iż okres, za który przyznano świadczenie pieniężne traktuje się (wlicza się do okresu służby) za równorzędny ze służbą w zakresie m.in. uprawnień do wysługi lat. Czas wykraczający ponad okres wypłaty świadczenia pieniężnego nie może zatem zostać wliczony mł. asp. S. C. do czasu trwania stosunku służbowego.
Tym samym, zdaniem organu, wyeliminowanie decyzji o zwolnieniu nie powoduje wyeliminowania wszelkich skutków, jakie ona wywołała, bowiem przywrócenie do służby następuje od daty, w której decyzja stwierdzająca nieważność decyzji o zwolnieniu ze służby stała się ostateczna, a okres, w którym policjant pozostawał poza służbą, może zostać uznany jako okres służby, od którego zależą wskazane w przepisie art. 42 ust. 6 u.o.p. uprawnienia, tylko w zakresie, w którym przyznano temu policjantowi świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 42 ust. 5 tej ustawy.
W świetle powyższego, organ I instancji stwierdził, że mł. asp. S. C. zgodnie z art. 42 ust. 6 u.o.p. wliczono do okresu służby, od którego zależy skatalogowany enumeratywnie rodzaj uprawnień okres, za który przyznano świadczenie pieniężne od dnia 1 grudnia 2017 r. do dnia 31 grudnia 2017 r., tym samym jego uprawnienie zostało zrealizowane zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie przysługuje mu dodatkowo prawo do zaliczenia do okresu służby okresu pozostawania poza służbą w Policji od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 8 czerwca 2023 r.
S. C. odwołał się od przedmiotowej decyzji, wnosząc o jej uchylenie i wydanie decyzji zgodnie z treścią wniosku, poprzez zaliczenie okresu pozostawania poza służbą od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 8 czerwca 2023 r. do okresu służby od którego uzależnione są świadczenia obliczane na podstawie nieprzerwanego biegu służby tj. wysługi lat niezbędnej do emerytury ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu odwołania wskazano m.in., że organ I instancji w zaskarżonej decyzji, swoje rozważania skoncentrował jedynie na możliwości zaliczenia okresu pozostawania poza służbą w Policji na rzecz świadczeń, o których mowa w art. 42 ust. 6 zdanie pierwsze u.o.p. błędnie przyjmując, że w katalogu tym mieści się również prawo do emerytury policyjnej, w sytuacji, gdy regulacja w takim brzmieniu nie istnieje, a istotą sprawy było zaliczenie okresu pozostawania poza służbą w Policji na rzecz świadczeń uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu - prawa do emerytury Policji w oparciu o brzmienie art. 42 ust. 6 zdanie drugie u.o.p.
Zdaniem skarżącego fakt, że okres pozostawania po rozwiązaniu z policjantem stosunku służbowego jest okresem pozostawania poza służbą nie oznacza, że okres ten nie ma wpływu na uprawnienia policjanta przywróconego do służby. Zgodnie bowiem z pominiętą dyspozycją art. 42 ust. 6 zdanie drugie u.o.p. pewne świadczenia są uzależnione od nieprzerwanego biegu służby, na poczet których zalicza się okres pozostawania poza służbą w Policji.
Po rozpoznaniu odwołania Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku rozkazem personalnym z dnia 8 lipca 2024 r. nr 2065 utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w Gdańsku z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr 2.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania oraz wskazał na treść art. 42 u.o.p., który reguluje kwestie związane ze stosowaniem instytucji przywrócenia policjanta do służby.
Organ odwoławczy wskazał, że mł. asp. S. C., został przywrócony do służby i zrealizował uprawnienia wynikające z art. 42 ust. 6 u.op., w którym ustawodawca odniósł się do art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1 tejże normy prawnej. Organ odwoławczy podniósł, że Komendant Miejski Policji w Gdańsku zadośćuczynił dyspozycji art. 42 ust. 6 u.o.p., poprzez uregulowanie kwestii wysokości nagrody rocznej przysługującej policjantowi w związku z przywróceniem do służby, przyznanie prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat czy też wyrównanie wysokości wymiaru przysługującego policjantowi urlopu wypoczynkowego, a także umożliwienie realizacji praw związanych z posiadanym stopniem służbowym.
W odniesieniu do zarzutów podnoszonych przez pełnomocnika strony, organ wskazał, że są one bezzasadne. Organ stwierdził, iż uchylenie decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji stanowiące podstawę do przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne powoduje konieczność ponownego nawiązania stosunku służbowego z policjantem. Powołując się na stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 września 2007 r. sygn. akt IV SA/GI 187/07 organ wskazał, że z chwilą zwolnienia policjanta ze służby w Policji - nie ma miejsca sytuacja, którą można by zakwalifikować jako - jej kontynuację, zarówno w aspekcie prawnym jak również funkcjonalnym. Policjant zwolniony ze służby, po umożliwieniu mu realizacji przysługujących uprawnień (np. wypłata świadczenia w postaci odprawy itp.) pozbawiony zostaje jakiejkolwiek zależności zawodowej wynikającej ze stosunku służby i co więcej w czasie pozostawania poza nią posiada pełną i nieskrępowaną inicjatywę w zakresie dalszego postępowania, a w tym postępowania mającego charakter związany z faktem ewentualnego zatrudnienia w podmiotach pozapolicyjnych. Co więcej funkcjonariusz zwolniony ze służby w Policji nie posiada imperatywu związanego ze świadczeniem służby na rzecz formacji, przez co nie przyczynia się do realizacji statutowych celów jej funkcjonowania, wytyczonych mocą obowiązującej ustawy o Policji, co w sposób oczywisty uniemożliwia możliwość uznania okresu pozostawania poza służbą jako okresu jej pełnienia. Niedopuszczalnym byłaby sytuacja, w której zwolniony funkcjonariusz świadczyłby w trakcie pozostawania poza służbą pracę na rzecz innego podmiotu i z tego tytułu uzyskałby określone uprawnienia (np. wzrost wysokości wysługi emerytalnej), a po ponownym przyjęciu do służby i uznaniu ciągłości służby oba te uprawnienia dublowałyby się niejako, tworząc sytuację niedopuszczalną prawnie i stawiając funkcjonariusza na uprzywilejowanej pozycji.
Interpretując wskazywany przez stronę przepis, organ odwoławczy wskazał, że ustawodawca w treści art. 42 ust. 6 ustawy o Policji jasno sprecyzował, iż okres za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby uwzględnianego przy ustaleniu okresu, od którego zależą uprawnienia określone w art. 101 ust. 1 ustawy o Policji, gdzie ustawodawca jasno wskazał, iż "Wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat". Z analizy przywołanych przepisów jasno wynika, iż do okresu służby zalicza się jedynie okres faktycznego pełnienia służby (stosunku służbowego) zwiększony o okres uznany funkcjonariuszowi na zasadach art. 42 ust. 5 ustawy o Policji. Dla zrozumienia niniejszej tezy, koniecznym jest zdefiniowanie faktu braku znamion przypisanych świadczeniu służby w okresie pozostawania przez funkcjonariusza poza nią, co w sposób jednoznaczny uniemożliwia uznanie roszczenia strony. Powyższe zagadnienie definiuje dyspozycja § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (t.j.:Dz. U. z 2015 r., poz. 1236), gdzie wskazano, iż : "Do wysługi lał nie zalicza się okresów służby i pracy, za które nie przysługiwało uposażenie zasadnicze, wynagrodzenie lub zasiłek na podstawie przepisów o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa". W ocenie organu odwoławczego, powyższa, dyspozycja prawna jednoznacznie wskazuje, iż wniosek strony dotyczący zaliczenia na poczet wysługi okresu pozostawania poza służbą jest bezzasadny. Bezsprzecznym faktem jest, iż mł. asp. S. C. w okresie pozostawania poza służbą tj. w okresie trwającym od jego zwolnienia do ponownego przyjęcia, nie przysługiwało uposażenie zasadnicze, przez co nie ma możliwości prawnej zaliczenia wskazanego okresu na poczet lat pełnienia służby.
Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku wskazał, że analogicznie przedmiotowego okresu nie można zaliczyć również na poczet wysokości wypracowanej wysługi emerytalnej albowiem taka sytuacja byłaby sprzeczna nie tylko z przytoczoną dyspozycją prawną ale również z postanowieniami ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu (...), gdzie ustawodawca w treści art. 1 pkt. 7 zdefiniował pojęcie wysługi emerytalnej jako : "okresy służby w Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służbie Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Celnej, Służbie Celno - Skarbowej lub Służbie Więziennej, z wyjątkiem okresów zawieszenia w czynnościach służbowych, a także okresy im równorzędne, łącznie z okresami, o których mowa w art. 14 i art. 16". Z interpretacji powyższego unormowania wynika, iż ustawodawca nie przewiduje możliwości wpisania okresu pozostawania policjanta poza służbą do okresu wliczanego do wysługi emerytalnej. Sytuacja pozostawiania policjanta zwolnionego ze służby poza nią tj. osoby nie związanej w żaden sposób stosunkiem służby nie została w żaden dodatkowy sposób zdefiniowana na łamach przytoczonej ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy pomimo faktu, iż ustawodawca w dyspozycji art. 16
cytowanej ustawy zawarł możliwość doliczenia na poczet wysługi emerytalnej innych okresów aniżeli te wskazane powyżej w przypadku uniewinnienia lub umorzenia postępowania karnego takich jak okresy pozbawienia wolności i odbywania kary pozbawienia wolności oraz okresy zawieszenia w czynnościach służbowych. Powyższe stanowi jednoznaczny dowód potwierdzający tezę o niemożliwości zadośćuczynienia woli strony i zaliczenia okresu jej pozostawania poza służbą na poczet wymiaru służby, który to wymiar miałby wpływ na wysokość wysługi lub wysługi emerytalnej. Zdaniem organu odwoławczego, przytoczone normy prawne nie dają możliwości zdefiniowania okresu przebywania mł. asp. S. C. poza służbą jako okresu opisanego w dyspozycji art. 42 ust. 6 u.o.p.
S. C. zaskarżył przedmiotowy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się jego uchylenia.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie:
art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w konsekwencji nieprawidłowe przyjęcie, iż w realiach przedmiotowej sprawy brak jest podstaw do zaliczenia do okresu służby okresu pozostawania poza służbą w Policji od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 8 czerwca 2023 r. w związku z przywróceniem do służby w Policji z dniem 9 czerwca 2023 r.;
art. 104 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nierozpoznanie sprawy co do istoty wskazując, że brak jest podstaw do uwzględnienia stanowiska S. C. z uwagi na treść art. 42 ust. 6 u.o.p. w sytuacji, gdy istotą sprawy był wniosek o zaliczenie okresu pozostawania poza służbą w Policji przez S. C. do świadczeń uzależnionych od nieprzerwanego biegu służby (art. 42 ust. 6 zd. drugie u.o.p.) co pominęły oba organy rozpoznające sprawę;
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy organ II instancji był winien na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 uchylić zaskarżoną decyzję w całości i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy;
przepisów prawa materialnego - art. 42 ust. 6 u.o.p. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na przyjęciu, że okres pozostawania S. C. poza służbą w Policji od 1 stycznia 2018 r. do 8 czerwca 2023 r. pozostaje bez znaczenia dla wyliczeń w zakresie okresu służby w Policji - emerytury policyjnej, w sytuacji, gdy zgodnie z ww. przepisem okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, o którym mowa w art. 42 ust. 5 u.o.p., nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu.
art. 42 ust. 6 u.o.p. poprzez błędne przyjęcie, że okres pozostawania poza służbą, za który przyznano policjantowi świadczenie pieniężne wlicza się do okresu służby, od którego zależy prawo do emerytury policyjnej (art. 69 ust. 1 u.o.p.) podczas gdy art. 42 ust. 6 u.o.p. zd. pierwsze nie zawiera w katalogu enumeratywnie wymienionych uprawnień prawa do emerytury policyjnej (art. 69 ust. 1 u.o.p.), a tym samym przyjąć należy, że jest ono uprawnieniem do którego odnosi się regulacja art. 42 ust. 6 zd. drugie tj. okres pozostawania poza służbą, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu.
art. 46 ust. 6 u.o.p. poprzez niezaliczenie S. C. okresu pozostawania S. C. poza służbą w Policji od 1 stycznia 2018 r. do 8 czerwca 2023 r. wskazując, że okres ten pozostaje bez znaczenia dla wyliczeń w zakresie okresu służby w Policji, w sytuacji, gdy zgodnie z ww. przepisem okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, o którym mowa w art. 42 ust. 5 u.o.p., nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w toku postępowania przed organem II instancji materiał dowodowy nie został zebrany w sposób wyczerpujący a organy nie rozpoznały istoty sprawy.
Skarżący zaznaczył, że przedmiotem niniejszej sprawy jest nie tylko ustalenie zaliczeń na poczet stażu służby S. C. w Policji, ale również ustalenie czy okres pozostawania poza służbą przez skarżącego został uwzględniony w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu. W powyższym zakresie zarówno organy I i II instancji zaniechały dokonania ustaleń w tym zakresie, skupiając się jedynie na okolicznościach wskazanych w art. 42 ust. 6 zd. 1 u.o.p. W konsekwencji powyższego nie sposób przyjąć, aby rozkaz personalny nr 2065 z dnia 8 lipca 2024 r. stanowił decyzję rozstrzygającą sprawę co do jej meritum w całości.
Zdaniem skarżącego, organ błędnie przyjął, iż prawo do emerytury policyjnej zawiera się w enumeratywnie określonym katalogu uprawnień zawartym w art. 42 ust. 6 u.o.p. Skarżący nie zgadza się jakoby czas od niezasadnego zwolnienia do ponownego zatrudnienia winien być uznany za przerwę w wykonywaniu służby w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu. Organy pominęły fakt, iż funkcjonariusze stosownie po 15 oraz 25 latach służby nabywają uprawnienia do wcześniejszej emerytury. W niniejszej sprawie okres pozostawania poza służbą winien być doliczony do wysługi lat skarżącego i w tym zakresie skarżący powołał się na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2016 r. sygn. akt I OSK 93/15.
W ocenie skarżącego, uwzględniając brzmienie art. 42 ust. 6 u.o.p,. zredagowane zdanie drugie ww. przepisu w formie: "okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu", musi posiadać swoje zastosowanie praktyczne. W przeciwnym razie, zgodnie z interpretacją dokonaną przez organ II instancji, wskazana część przepisu byłaby martwa - ustanowiona bezprzedmiotowo. Skoro zatem ustawodawca wskazał, że istnieją świadczenia uzależnione od nieprzerwanego biegu służby, to uznać należy, że stanowisko skarżącego o zaliczenie okresu pozostawania poza służbą w powyższym zakresie jest uzasadnione.
W konsekwencji powyższego, skarżący podtrzymał swoje wywody zawarte w odwołaniu. Dodatkowo wskazał, że nie podziela zaprezentowanego przez organ II instancji stanowiska, jakoby "fakt stwierdzenia wadliwości decyzji stanowiącej podstawę zwolnienia policjanta ze służby nie implikuje takiego stanu rzeczy, w którym okres pozostawania poza służbą mógłby zostać (po dacie ponownego przyjęcia do służby) uznany za ciągłość służby".
Następnie, w odpowiedzi na stanowisko organu odwoławczego, skarżący wskazał na wadliwość decyzji, w zakresie, w jakim okres ten nie pozostał doliczony do wysługi lat uprawniającej do osiągnięcia uprawnień emerytalnych, które nabywane są odpowiednio po 15 i 25 latach służby. Ponadto nie zgodził się z twierdzeniem organu II instancji, iż "niedopuszczalnym byłaby sytuacja, w której zwolniony funkcjonariusz świadczyłby w trakcie pozostawania poza służbą pracę na rzecz innego podmiotu i z tego tytułu uzyskałby uprawnienia (np. wzrost wysokości wysługi emerytalnej), a po ponownym przyjęciu do służby i uznaniu ciągłości służby oba te uprawnienia dublowałyby się niejako, tworząc sytuację niedopuszczalną prawnie i stawiając funkcjonariusza na uprzywilejowanej pozycji".
Skarżący zaznaczył, że to właśnie odmowa zaliczenia tego okresu do okresu służby jest krzywdząca oraz dyskryminująca, zwłaszcza zestawiając sytuację takiego funkcjonariusza z funkcjonariuszami, którzy nie zostali zwolnieni w okresie zawieszenia, ponieważ uniewinniający wyrok karny wobec nich zapadł jeszcze w okresie zawieszenia. Osoby te nie mają bowiem żadnego wpływu na czas trwania postępowania, co zostało przemilczane przez organy obu instancji. Odnosząc się natomiast do wysokości wysługi emerytalnej skarżący stwierdził, że inaczej naliczane są emerytury w ramach ZUS, a inaczej jak w przypadku funkcjonariuszy Policji regulacje MSWiA. Skarżący podkreślił, że mając na uwadze uniewinnienie od zarzucanego mu czynu, okres pozostawania poza służbą w okresie od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 8 czerwca 2023 r. winien zostać zaliczony do okresu służby zgodnie z jego wnioskiem z dnia 28 marca 2024 r.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.", stanowi, że uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu,
na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W wyniku tak przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone z zachowaniem przepisów prawa procesowego a organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, dokonały właściwej wykładni przepisów prawa i prawidłowo uzasadniły wydane rozstrzygniecie.
Spór w sprawie ogniskuje się wokół interpretacji normy art. 42 ust. 6 ustawy o
Policji.
Z normy art. 42 ust. 5, 6 i 7 ustawy o Policji wynika, że
Policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Takie samo świadczenie przysługuje osobie, o której mowa w ust. 3.
Okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1. Okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu.
7. Przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie:
art. 41 ust. 1 pkt 3, jeżeli zapadło prawomocne orzeczenie, o którym mowa w art. 135s ust. 1 pkt 1, w postępowaniu dyscyplinarnym, które wznowiono ze względu na to, że prowadzone przeciwko niemu, o ten sam czyn, postępowanie karne, karne skarbowe lub w sprawach o wykroczenia, zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania ze względu na okoliczności określone w art. 17 § 1 pkt 1 lub 2 Kodeksu postępowania karnego albo w art. 5 § 1 pkt 1 lub 2 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia;
art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne lub karne skarbowe zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania ze względu na okoliczności określone w art. 17 § 1 pkt 1 lub 2 Kodeksu postępowania karnego.
Wskazać należy, że norma art. 42 ust. 6 ustawy o Policji przewiduje dwie niezależne sytuacje:
- po pierwsze, przypadek, w którym okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1.
- po drugie, przypadek, w którym okres pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu.
Ustawodawca wyraźnie rozróżnił zatem dwie kwestie:
1) kwestię wliczania do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1,art. 110 ust. 1,art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1, okresu za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne, o którym jest mowa w art. 52 ust. 5 ustawy,
2) kwestię wliczania okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, do nieprzerwanego biegu okresu do nabycia uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu.
Skoro ustawodawca wyraźnie rozróżnił te kwestie, brak jest możliwości takiej interpretacji normy art. 42 ust. 6 jakiej oczekuje skarżący. Byłaby ona sprzeczna z treścią i celem tego unormowania.
Ustawodawca, mając na względzie interes funkcjonariuszy przywróconych do służby przede wszystkim zapewnił im gwarancję równorzędnego stanowiska, a ponadto zagwarantował uzyskanie sui generis rekompensaty w formie świadczenia pieniężnego zlimitowanego do maksymalnego okresu 6 miesięcy. Oceniając charakter przyznanego przywróconemu do służby funkcjonariuszowi świadczenia pieniężnego w świetle normy art. 42 ust. 6 ustawy o Policji, stwierdzić należy, że ustawodawca zezwolił wyłącznie na częściową reaktywację rozwiązanego stosunku służbowego równą okresowi wypłacanego świadczenia pieniężnego, a świadczenie to spełnia rolę utraconego, ze względu na zwolnienie ze służby, uposażenia. Rozumowanie a contrario doprowadza do bezspornego wniosku, iż czas wykraczający ponad okres wypłaty świadczenia pieniężnego nie może zostać wliczony do czasu trwania stosunku służbowego (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 10 września 2007 r. sygn.. akt IV SA187/07).
Organ w zaskarżonej decyzji dokonał prawidłowej wykładni powyższego unormowania i słusznie stwierdził, że nabycie praw emerytalnych nie jest uzależnione od nieprzerwanego okresu służby.
Wbrew zarzutom podniesionym w skardze, analizowany przepis art. 42 ust. 6 ustawy o Policji, przy przyjęciu wykładni dokonanej przez organ, nie jest przepisem częściowo martwym w zakresie w jakim nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu.
Wskazać należy, że przepisy prawa wyraźnie przewidują sytuacje, w których nabycie przez policjanta uprawnień uzależnione jest od nieprzerwanego biegu służby. Sytuacje takie regulują m.in. przepisy:
- art. 33 b ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 202 r. poz. 1121), zgodnie z którym w przypadku ponownego przyjęcia emeryta do służby w Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służbie Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Celno-Skarbowej lub Służbie Więziennej i pełnienia tej służby nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy, na wniosek emeryta ustala się nową podstawę wymiaru emerytury, w sposób określony odpowiednio w art. 5 ust. 1 albo ust. 1a albo w art. 18f.
-art. 115 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym, wysokość odprawy dla policjanta w służbie stałej równa się wysokości trzymiesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnymi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Odprawa ulega zwiększeniu o 20% uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym za każdy dalszy pełny rok wysługi ponad 5 lat nieprzerwanej służby aż do wysokości sześciomiesięcznego zasadniczego uposażenia wraz z dodatkami o charakterze stałym. Okres służby przekraczający 6 miesięcy liczy się jako pełny rok.
Norma art. 42 ust. 6 ustawy o Policji, w zakresie w jakim stanowi, że okres pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu, dotyczy takich właśnie sytuacji.
Wskazać należy, że znaczna część nabywanych przez policjanta uprawnień jest uzależniona od czasu pozostawania w służbie, nie jest jednak uzależniona od nieprzerwanego biegu tej służby.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 maja 2016 r. sygn. akt I OSK 1794/14 wysługa lat, tak jak prawo do urlopu wypoczynkowego, czy prawo do nagrody jubileuszowej, to uprawnienia uzależnione od czasu pozostawania w służbie. Nie są to jednak uprawnienia uzależnione od nieprzerwanego biegu służby, o którym mowa w art. 42 ust. 6 zd. 2 ustawy o Policji.
Niewątpliwe sytuacja skarżącego, który został usunięty ze służby a następnie przywrócony do służby w związku z wyrokiem uniewinniającym od popełnienia czynu karalnego jest dla skarżącego doświadczeniem trudnym. Niemniej jednak skarżącemu, zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, nie przysługuje prawo do zrekompensowania tej sytuacji w postaci zaliczenia całego okresu pozostawania poza służbą do okresu pracy w policji (poza uprawnieniami uzależnionymi od nieprzerwanego biegu służby). W ocenie Sądu, takie rozwiązanie zostało przez ustawodawcę przyjęte nieprzypadkowo. Ma ono związek ze szczególnym charakterem służby w Policji oraz krótkim okresem służby uprawniającym do świadczeń emerytalnych. Przepisy ustanawiają preferencyjne warunki odejścia policjantów na emeryturę w związku z charakterem pełnionej służby (art. 12 cytowanej ustawy z dnia 18 lutego 1994 r.), które jest możliwe po 15 latach służby. Zaliczanie do tego okresu wieloletniego pozostawiania poza służba w Policji, nawet jeżeli stan taki jest niezależny od policjanta i niezgodny z jego wolą, nie jest właściwe. W tym czasie realnie nie pełni on bowiem służby w policji i nie doświadcza jako policjant tych wszystkich okoliczności, które legły u podstaw wprowadzenia szczególnej regulacji -skrócenia okresu uprawniającego do świadczeń emerytalnych.
Skarżący powoływał się w skardze na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2016 r. sygn. akt I OSK 93/15. Wskazać należy, że wyrok ten dotyczył zawieszonej części uposażenia policjanta, nagrody rocznej oraz ekwiwalentu za urlop i postawiono w nim tezę, że okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu, zgodną z dokonaną w niniejszej sprawie wykładnią unormowania art. 42 ust. 6 zd. 2 ustawy o Policji.
Podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne. Sąd nie znalazł także podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił wniesioną skargę, jako niezasadną.
Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).