III SA/Gd 378/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2006-09-28
NSAubezpieczenia społeczneWysokawsa
zasiłek przedemerytalnyemeryturazwrot świadczeńnienależnie pobrane świadczenieprawo pracyubezpieczenia społeczneZUSsąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku przedemerytalnego, uznając, że nie można go uznać za nienależny, jeśli organ rentowy nie wypłacił przyznanej emerytury.

Sprawa dotyczyła zwrotu nienależnie pobranego zasiłku przedemerytalnego. Skarżący J. S. pobierał zasiłek w okresie, gdy przyznano mu prawo do emerytury, jednak wypłata tej emerytury została zawieszona z powodu kontynuowania zatrudnienia. Organy administracji uznały zasiłek za nienależny. Sąd uchylił decyzje, stwierdzając, że zasiłek nie może być uznany za nienależnie pobrany, jeśli organ rentowy nie dokonał wypłaty przyznanej emerytury i jej pomniejszenia zgodnie z przepisami.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę J. S. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku przedemerytalnego. Skarżący pobierał zasiłek w okresie od 15 maja 2004 r. do 31 lipca 2004 r. W tym samym okresie wyrokiem sądowym przyznano mu prawo do emerytury, jednak Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiesił jej wypłatę z powodu kontynuowania zatrudnienia. Wypłata emerytury została podjęta dopiero od 1 grudnia 2005 r. Organy administracji uznały zasiłek przedemerytalny za nienależnie pobrany na podstawie art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który stanowi, że za nienależnie pobrane świadczenie uważa się m.in. zasiłek przedemerytalny wypłacony za okres, za który nabyto prawo do emerytury, jeżeli organ rentowy nie dokonał jego pomniejszenia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepis. Kluczowe jest to, czy organ rentowy faktycznie wypłacił przyznaną emeryturę i dokonał jej pomniejszenia. Ponieważ w spornym okresie emerytura nie była wypłacana (została zawieszona), nie było podstaw do pomniejszenia i tym samym zasiłek przedemerytalny nie mógł być uznany za nienależnie pobrany. Sąd podkreślił, że samo nabycie prawa do emerytury nie jest wystarczającą przesłanką do uznania zasiłku za nienależny, jeśli nie nastąpiła wypłata świadczenia przez organ rentowy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zasiłek przedemerytalny nie może być uznany za nienależnie pobrany w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Przepis art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wymaga, aby organ rentowy dokonał wypłaty przyznanej emerytury i jej pomniejszenia, aby zasiłek przedemerytalny mógł być uznany za nienależnie pobrany. Samo nabycie prawa do emerytury, bez jej faktycznej wypłaty i pomniejszenia, nie jest wystarczającą przesłanką.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

u.o.z.i.p.b. art. 28 § ust. 1

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.i.p.b. art. 28 § ust. 2 pkt 3

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.o.z.i.p.b. art. 29 § ust. 1

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Pomocnicze

u.p.z.i.i.r.p. art. 150 d

Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zasiłek przedemerytalny nie może być uznany za nienależnie pobrany, jeśli organ rentowy nie wypłacił przyznanej emerytury i nie dokonał jej pomniejszenia zgodnie z art. 29 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

Odrzucone argumenty

Zasiłek przedemerytalny pobrany za okres, za który przyznano prawo do emerytury, jest świadczeniem nienależnym, podlegającym zwrotowi, niezależnie od faktycznej wypłaty emerytury.

Godne uwagi sformułowania

Definicję nienależnie pobranego świadczenia należy bowiem interpretować ściśle. Samo nabycie prawa do emerytury za okres, za który wypłacono zasiłek przedemerytalny nie jest przesłanką do uznania wypłaconego zasiłku przedemerytalnego za nienależnie pobrane świadczenie.

Skład orzekający

Alina Dominiak

przewodniczący sprawozdawca

Anna Orłowska

członek

Arkadiusz Despot-Mładanowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu nienależnie pobranych świadczeń przedemerytalnych w sytuacji, gdy przyznano prawo do emerytury, ale jej wypłata została zawieszona."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawą o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, obowiązującymi w danym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zwrotu świadczeń i pokazuje, jak kluczowa jest precyzyjna interpretacja przepisów, zwłaszcza gdy występują zbiegi świadczeń i zawieszenia ich wypłaty.

Czy musisz zwrócić zasiłek, jeśli nie dostałeś emerytury? Sąd wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gd 378/06 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-09-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alina Dominiak /przewodniczący sprawozdawca/
Anna Orłowska
Arkadiusz Despot-Mładanowicz
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję II i I instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2006 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 2 czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 27 marca 2006 r. nr [...] ; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją z dnia 2 czerwca 2006 r. nr [...], na podstawie art. 150 d ust. 3 i 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99, poz. 1001 ze zm.), art. 28 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz. U. nr 58
z 2003 r. , poz. 514 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpoznaniu odwołania
J. S. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 27 marca 2006 r. – zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż J. S. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w G. jako bezrobotny i z dniem 21 września 1999 r. nabył prawo do zasiłku przedemerytalnego. Na mocy wyroku sądowego z dnia 29 września 2005 r. przyznano stronie od dnia 15 maja 2004 r. prawo do emerytury, której wypłatę Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiesił w związku z kontynuowaniem przez stronę zatrudnienia. Skoro zatem J. S. od dnia 15 maja 2004 r. nabył prawo do emerytury, to pobierany przez niego w okresie od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. zasiłek przedemerytalny w kwocie 1.553,10 zł jest świadczeniem nienależnym w myśl art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i podlega zwrotowi stosownie do treści art. 28 ust 1 powołanej ustawy. Decyzja ZUS załączona do odwołania nie przyznaje stronie prawa do emerytury w ogóle, a jedynie przelicza jej wysokość od dnia 1 grudnia 2005 r. i "odwiesza" wypłatę emerytury. Ponadto ustalenia poczynione w niniejszej sprawie nie opierają się na treści owej decyzji, lecz na treści decyzji ZUS z dnia 30 listopada 2005 r. Zatem w ocenie organu drugiej instancji zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. S. podniósł, iż w okresie od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. nie pobierał emerytury
z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż decyzję organu rentowego otrzymał dopiero dnia 30 listopada 2005 r., zatem nie miał możliwości pobierać we wskazanym okresie dwóch świadczeń.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który z mocy art. 150 d ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia
i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99, poz. 1001 ze zm.) ma zastosowanie
w niniejszej sprawie - osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, obowiązana jest do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Z kolei
w myśl art. 28 ust. 2 pkt 3 za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust. 1 m. in. uważa się zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium, świadczenie przedemerytalne lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy, wypłacone osobie
za okres, za który nabyła prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 29.
Stosownie do brzmienia art. 29 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu bezrobotnemu lub innej uprawnionej osobie, którym przyznano prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej
w wysokości przekraczającej połowę najniższego wynagrodzenia za okres, za który wypłacono zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium, świadczenie przedemerytalne lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz inne organy rentowe, które przyznały świadczenie, wypłacają to świadczenie pomniejszone o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconych za ten okres zasiłków, dodatków szkoleniowych, stypendiów, świadczeń przedemerytalnych lub innych świadczeń pieniężnych przed odliczeniem składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i przekazują te kwoty na konto Funduszu Pracy właściwego powiatowego urzędu pracy.
Z treści cytowanego art. 28 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy wynika zatem,
iż nienależnym świadczeniem jest m.in. zasiłek przedemerytalny (który, zgodnie z art. 57 ustawy , jest świadczeniem pieniężnym finansowanym z Funduszu Pracy) wypłacony bezrobotnemu za okres, za który nabył on prawo do emerytury, jeżeli organ rentowy, który przyznał to świadczenie nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 29.
W niniejszej sprawie organy administracji publicznej domagają się od skarżącego zwrotu zasiłku przedemerytalnego za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r., jako nienależnie pobranego świadczenia. Podnieść trzeba, że na mocy wyroku sądowego
z dnia 29 września 2005 r. skarżącemu przyznano prawo do emerytury od dnia 15 maja 2004 r. Decyzją z dnia 30 listopada 2005 r. znak [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. przyznał skarżącemu emeryturę od daty określonej wyrokiem Sądu, jednocześnie zawieszając jej wypłatę z uwagi na fakt kontynuowania zatrudnienia przez skarżącego. Organ rentowy wypłatę emerytury dla skarżącego podjął z dniem 1 grudnia 2005 r., co wynika z pisma organu z dnia 20 lutego 2006 r. (w aktach administracyjnych).
Organy administracji publicznej orzekające w przedmiotowej sprawie dokonały błędnej, gdyż wybiórczej analizy przepisu 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu
i przeciwdziałaniu bezrobociu. Organy uznały bowiem, że wypłacony skarżącemu zasiłek przedemerytalny za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. jest świadczeniem nienależnym, zupełnie pomijając przy tym brzmienie art. 28 cytowanej ustawy,
w szczególności jego końcową część.
I tak art. 28 w ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu odwołuje się do treści art. 29 ustawy, z którego to przepisu wynika, że uprawnionej osobie, której przyznano prawo do emerytury, za okres, za który wypłacano zasiłek przedemerytalny, Zakład Ubezpieczeń Społecznych po przyznaniu świadczenia – emerytury - wypłaca ją i pomniejsza o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconych bezrobotnemu za dany okres świadczeń pieniężnych (w niniejszej sprawie zasiłku przedemerytalnego). Zatem fakt pomniejszenia świadczenia emerytalnego należy wiązać z dokonaniem wypłaty tego świadczenia przez organ rentowy.
Z akt sprawy wynika, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie dokonywał pomniejszania emerytury przyznanej skarżącemu o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconego mu zasiłku przedemerytalnego za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r., gdyż w tym okresie, pomimo przyznanego prawa do emerytury skarżący nie pobierał tego świadczenia, zatem nie było od czego dokonywać pomniejszenia. Skarżący kontynuował zatrudnienie i wypłacanie emerytury zostało zawieszone, a jej wypłata nastąpiła z dniem 1 grudnia 2005 r. W tej sytuacji zasiłek przedemerytalny wypłacony skarżącemu za okres od 15.05.2004 r. do 31.07.2004 r. nie może być uznany
za świadczenie nienależne w rozumieniu art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu
i przeciwdziałaniu bezrobociu.
W związku z tym art. 28 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu należy interpretować w ten sposób, że aby świadczenie uznać za nienależnie pobrane musi zostać spełniona przesłanka w postaci wypłaty przez organ rentowy przyznanego przezeń świadczenia. Z powyższego wynika więc, iż samo nabycie prawa do emerytury za okres, za który wypłacono zasiłek przedemerytalny nie jest przesłanką do uznania wypłaconego zasiłku przedemerytalnego za nienależnie pobrane świadczenie. Definicję nienależnie pobranego świadczenia należy bowiem interpretować ściśle.
W efekcie wskazane naruszenie art. 28 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia zaskarżonej decyzji miało wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji publicznej będą miały na uwadze powyższe rozważania.
Stosownie do treści art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI