I GSK 280/23

I GSK 280/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-11-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Sobocha-Holc /sprawozdawca/
Dariusz Dudra /przewodniczący/
Piotr Kraczowski
Symbol z opisem
6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
Hasła tematyczne
Celne postępowanie
Sygn. powiązane
III SA/Gd 46/22 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2022-11-17
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 60 ust. 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Dz.U.UE.C 2016 nr 202 poz 389 art. 48 ust. 2 oraz art 41 ust. 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Dz.U. 2024 poz 935
art. 174 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski Protokolant straszy asystent sędziego Jarosław Poturnicki po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. S.A. w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 listopada 2022 r. sygn. akt III SA/Gd 46/22 w sprawie ze skargi S. S.A. w L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 25 października 2022 r. nr 2201-IOC.4322.40.2020.MS w przedmiocie cła antydumpingowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od S. S.A. w L. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku 10 800 (dziesięć tysięcy osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 17 listopada 2022 r. sygn. akt III SA/Gd 46/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej zwany: WSA w Gdańsku lub sądem I instancji) po rozpoznaniu sprawy ze skarg S. (dalej zwanej: skarżącą lub spółką) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej zwanego: DIAS lub organem II instancji) z 25 października 2021 r. nr IOC.4322.40.2020.MS w przedmiocie cła antydumpingowego oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie wniosła spółka zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy WSA w Gdańsku do ponownego rozpoznania, zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz przeprowadzenie rozprawy w niniejszej sprawie.
Na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej zwanej: p.p.s.a.), skarżąca zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:
a) art. 60 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 9 października 2013 r., ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. L 269 z 10 października 2013 r.; dalej zwanego: u.k.c.) przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie przez WSA, że;
i) towary objęte zgłoszeniem celnym nie mają tajlandzkiego pochodzenia, podczas gdy towary te zostały poddane ostatniemu, istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetwarzaniu i obróbce w przedsiębiorstwie przystosowanym do tego celu na terytorium Tajlandii, co stanowiło istotny etap wytwarzania towarów objętych zgłoszeniem celnym;
ii) nie doszło do istotnego przetworzenia/obróbki towaru objętego zgłoszeniem celnym, co WSA wywodzi jedynie z luźnej wypowiedzi przedstawiciela handlowego producenta foli spożywczej, podczas gdy wypowiedź ta potwierdza, że surowiec był przetwarzany, nie przesądza jednak jakie czynności były przeprowadzane, tym samym nie przesądza o istotności lub braku istotności procesów przetwarzania i obróbki. Niemniej, na skutek przetworzenia/obróbki w fabryce w Tajlandii doszło do zmiany kodu CN, tj. z surowca sprowadzanego z Chin klasyfikowanego do pozycji CN 7606 wytworzono produkt gotowy klasyfikowany do pozycji CN 7607, a przede wszystkim wytworzono produkt o innych właściwościach niż surowiec, co świadczy o istotności procesów przetworzenia/obróbki przeprowadzonych w Tajlandii i w konsekwencji potwierdza tajlandzkie pochodzenie towarów objętych zgłoszeniem celnym, a spółka przedstawiała dowody na to wskazujące;
iii) nie doszło do zmiany kodu CN towaru eksportowanego do Unii Europejskiej, mimo braku sporu co do tego, że surowiec sprowadzony do Tajlandii stanowiły zwinięte kęsy aluminium o szerokości 185 cm i grubości 260 mikronów (kęsy foli w rolach jumbo), zaś sprowadzonym przez spółkę produktem była aluminiowa folia spożywcza (o grubości nieprzekraczającej 0,2 mm), która posiada zdecydowanie inne cechy (właściwości) i strukturę materiału niż surowiec. Z tego obiektywnego powodu surowiec sprowadzany z Chin do Tajlandii przez producenta i produkt sprowadzony z Tajlandii przez spółkę klasyfikowane są do innych pozycji (odpowiednio do pozycji CN 7606 i pozycji CN 7607), a przede wszystkim potwierdza to również, że sprowadzany towar został poddany ostatniemu, istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetwarzaniu i obróbce w Tajlandii. WSA na poparcie swojego stanowiska nie przedstawił zaś konkretnego dowodu, który wskazywałby na brak zmiany kodu CN;
iv) przeprowadzone w fabryce w Tajlandii procesy nie byty istotne i nie wpływały na zmianę właściwości poddawanego obróbce/przetworzeniu surowca, w sytuacji gdy WSA nie dysponuje specjalistyczną wiedzą z dziedziny metalurgii pozwalającą (bez wsparcia biegłych) na ocenę istotności procesów przeprowadzanych w Tajlandii, tj. ocenę istotności procesów, które są wymagane, aby z surowca wyprodukować produkt objęty zgłoszeniem celnym, a także na wpływ tych procesów na zmianę właściwości surowca i gotowego produktu. Przy tym, WSA wprost wskazał, że sprowadzany z Chin do Tajlandii surowiec byt poddawany określonym procesom obróbki w fabryce w Tajlandii, a gotowy produkt posiadał inne parametry niż surowiec. Skoro więc ani organy podatkowe, ani WSA nie kwestionują tego, że surowiec i finalny produkt to dwa rożne produkty, wspierając się wiedzą specjalistyczną (bazując na opiniach biegłych) mogły obiektywnie stwierdzić czy towary te zostały poddane ostatniemu, istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetwarzaniu i obróbce w Tajlandii. Ocena istotności procesów i zmiany właściwości przetwarzanego surowca jest bowiem kwestią obiektywną, która powinna być dokonywana przez osobę posiadającą specjalistyczną wędzę, a nie poddawana subiektywnym ocenom WSA czy organów podatkowych;
b) art. 60 ust. 2 u.k.c. przez jego błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że do istotnego przetworzenia/obróbki towaru dochodzi jedynie w sytuacji zmiany pozycji CN, a tym samym całkowitym zignorowaniu orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej zwanego: TSUE), z którego wprost wynika, że brak zmiany pozycji taryfowej towarów nie jest jedyną okolicznością, która przesądza o możliwości uznania, że mamy do czynienia z istotnym przetworzeniem lub obróbką towaru, skutkującą zmianą pochodzenia Przy tym, wbrew twierdzeniom WSA, w niniejszej sprawie kod CN uległ zmianie, tj. z surowca klasyfikowanego do pozycji CN 7606 powstał gotowy produkt klasyfikowany do pozycji CN 7607objęty zgłoszeniem celnym;
c) art. 33 w związku z art. 34 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego (Dz. U. UE. L. z 2015 r. Nr 343 str. 1, z poźn. zm.) (dalej zwanego: rozporządzeniem delegowanym) przez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że towary objęte zgłoszeniem celnym zostały poddane w Tajlandii procesom ekonomicznie nieuzasadnionym, podczas gdy te procesy obróbki lub przetwarzania w Tajlandii nie miały pozornego charakteru i nie zmierzały do uniknięcia zastosowania środków, o których mowa w art. 59 u.k.c. Tymczasem, zrealizowane operacje nie tylko nie miały tożsamego charakteru, ale nie miały nawet zbliżonego charakteru do czynności wymienionych w art. 34 rozporządzenia delegowanego, który wskazuje w katalogu zamkniętym jakich operacji expressis verbis nie uznaje się za istotne ekonomicznie uzasadnione przetworzenie lub obróbkę do celów nadania pochodzenia. Operacje w Tajlandii dotyczące towarów objętych zgłoszeniem celnym były przeprowadzane w fabryce zbudowanej od podstaw, przy użyciu specjalistycznych, skomplikowanych maszyn, przez zatrudnionych wykwalifikowanych pracowników, w tym specjalistów od procesów walcowania i wygrzewania foli aluminiowych, posiadających know-how dotyczący procesów/technologii wytwarzania folii o żądanych parametrach;
d) art. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2020/2162 z dnia 18 grudnia 2020 r. wszczynającego dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych, nałożonych rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2015/2384 i rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2017/271 na przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, przez przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej wysyłanych z Tajlandii, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Tajlandii, oraz poddającego ten przywóz wymogowi rejestracji (dalej zwanego: rozporządzeniem 2020/2162) przez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące uznaniem, że przedmiotowe rozporządzenie 2020/2162 ma zastosowanie do towarów zaklasyfikowanych do pozycji CN 76071119 objętych zgłoszeniem celnym wytworzonych w Tajlandii z surowca pochodzącego z Chin, a sprowadzonych przed wejściem w życie rozporządzenia 2020/2162, w sytuacji gdy na folię aluminiową objętą kodem CN 76071119 wytworzoną w Tajlandii z surowca pochodzącego z Chin, a sprowadzoną przed wejściem w życie rozporządzenia 2020/2162, nie można automatycznie nałożyć cła antydumpingowego;
e) art. 48 ust. 2 oraz art 41 ust. 1 Karta praw podstawowych Unii Europejskiej (tekst jedn. Dz. U. UE. C. z 2016 r. nr 202 str. 389; dalej zwanej: k.p.p.) w zw. z art. 6 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej Dz. Urz. UE 2016 C 202; dalej zwanego: TUE) przez ich niewłaściwe zastosowanie, a de facto brak zastosowania, co skutkowało uniemożliwieniem spółce realizacji przysługujących jej praw, tj. prawa do dobrej administracji, co przejawiało się poprzez:
• nieuwzględnianie przez organy podatkowe składanych wniosków dowodowych spółki oraz pomijaniu przedkładanych dowodów (m.in. raport biegłego), z których wynika, że surowiec sprowadzany z Chin został poddany istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetworzeniu i obróbce, w konsekwencji czego w Tajlandii powstał finalny produkt o innych właściwościach i parametrach;
• brak jakichkolwiek działań organów podatkowych w celu wyjaśnienia okoliczności, które nie zostały wyjaśnione w trakcie dochodzenia przez OLAF, tj. jakie procesy miały miejsce w fabryce w Tajlandii, a w konsekwencji czy ich przeprowadzenie skutkowało uznaniem, że surowiec sprowadzany z Chin został poddany istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetworzeniu i obróbce, wobec czego w Tajlandii powstał finalny produkt o innych właściwościach i parametrach. Organy podatkowe wspierając się wiedzą specjalistyczną (bazując na opiniach biegłych) mogły obiektywnie stwierdzić, czy towary te zostały poddane ostatniemu, istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetwarzaniu i obróbce w Tajlandii, nie jest bowiem kwestią sporną, że surowiec i finalny produkt to dwa rożne produkty;
• uniemożliwienie przeprowadzenia dowodu przeciw dokumentowi urzędowemu, jakim są w ocenie Dyrektora lAS oraz Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni (dalej zwanego: Naczelnikiem) raporty z wstępnych ustaleń OLAF – każdy bowiem wniosek dowodowy spółki był odrzucany, a przedłożone dowody uznawane za niewystarczające lub nieistotne,
co w konsekwencji skutkowało również brakiem możliwości realizacji przez spółkę prawa do obrony i czyniło z prowadzonego przez DlAS oraz Naczelnika postępowania dowodowego iluzorycznym działaniem wykazania z góry założonego celu, tj. chińskiego pochodzenia towarów objętych zgłoszeniem celnym. W sytuacji prowadzenia postępowania przez DlAS oraz Naczelnika w sposób urzeczywistniający zasadę dobrej administracji, a w konsekwencji w sposób umożliwiający realizację prawa do obrony, organy podatkowe podjęłyby działania w celu ustalenia czy surowiec sprowadzany z Chin został poddany istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetworzeniu i obróbce w fabryce w Tajlandii, w skutek czego musiałyby uznać, że towar objęty zgłoszeniem celnym jest pochodzenia tajlandzkiego – zapadłoby zatem rozstrzygnięcie o zupełnie innej treści;
2. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
a) art. 134 § 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a. przez przeprowadzenie przez WSA nienależytej kontroli działań podejmowanych przez DlAS i nieuchylenie decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji, w sytuacji gdy w przedmiotowej sprawie DlAS naruszył art. 60 ust. 2 u.k.c. przez uznanie, że towary objęte zgłoszeniem celnym nie mają tajlandzkiego pochodzenia, w sytuacji gdy surowiec sprowadzany z Chin i finalny produkt, tj. surowiec po poddaniu go ostatniemu, istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetwarzaniu i obróbce, to dwa rożne produkty, a kod CN uległ zmianie, tj. z surowiec klasyfikowany jest do pozycji CN 7606 a produkt gotowy objęty zgłoszeniem celnym do pozycji CN 7607. W sytuacji nawet gdyby do zmiany kodu CN nie doszło, fakt przeprowadzenia istotnego, ekonomicznie uzasadnionego przetworzenia i obróbce w fabryce w Tajlandii wskazuje na tajlandzkie pochodzenie towaru objętego zgłoszeniem celnym, aby jednak ustalić wagę i istotę procesów zachodzących w fabryce w Tajlandii konieczne jest przeprowadzenie rzetelnego postępowania dowodowego, które w niniejszej sprawie nie miało miejsca, a co zostało zaakceptowane przez WSA;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 pkt. 1, art. 134 § 1 i art. 151 p.p.s.a., przez nieuchylenie decyzji, pomimo jej wydania z naruszeniem:
i) art. 122 i 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z poźn. zm.; dalej zwanej: o.p.) w zw. z art. 73 § 1 u.k.c. i art. 44 ust. 4 u.k.c., art. 2 Konstytucji Rzeczypospolite Polskiej oraz art. 6 TUE przez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i oparcie się w całości i jedynie na ustaleniach, mających charakter przypuszczeń niepopartych dowodami, wynikających z dochodzenia prowadzonego przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), co doprowadziło do błędnego uznania, że krajem pochodzenia towarów objętych zgłoszeniem celnym są Chiny;
ii) art. 121 § 1 w zw. z art. 191 o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego, art. 44 ust. 4 u.k.c., art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 TUE przez niewypełnienie wynikającego z art. 191 o.p. obowiązku dokonania oceny na podstawie całego zebranego materiału dowodowego i oparciu decyzji w całości o wnioski wynikające z przypuszczeń z dochodzenia prowadzonego przez OLAF;
iii) art. 194 § 1 o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego w zw. z art. 11 pkt 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. dotyczącego dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999 (dalej zwanego: rozporządzeniem 883/2013) przez błędne uznanie raportów OLAF za dokument urzędowy, a tym samym przypisanie mu takiej samej mocy dowodowej, jaką posiadają krajowe dokumenty urzędowe, w sytuacji gdy raporty OLAF znajdujące w aktach sprawy nie są raportem z zakończonego dochodzenia OLAF, a tylko raport z zakończonego dochodzenia zgodnie z art. 11 pkt 1 i 2 rozporządzenia 883/2013 może stanowić dokument urzędowy;
iv) art. 122, 187 § 1 oraz art. 188 w zw. z art. 180 § 1 w zw. art. 181 w zw. z art. 127 w zw. art. 229 o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego, art. 44 ust. 4 UKC, art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 TUE, przez brak przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego, w tym m.in. nieprzeprowadzenie dowodów, w szczególności w zakresie:
• przesłuchania świadków – pracowników spółki, którzy byli w fabryce w Tajlandii i weryfikowali zakres procesów produkcyjnych tam przeprowadzanych;
• powołania biegłych z zakresu metalurgii w celu określenia istotności (braku pozorności) procesów przetwarzania surowców do postaci towarów objętych zgłoszeniem celnym;
• potwierdzenia z organami celnymi w Chinach i Tajlandii postaci surowców eksportowanych do Tajlandii w celu wyprodukowania tych towarów;
- w sytuacji istnienia wątpliwości, co do faktów stanowiących podstawę wydania zarówno decyzji I instancji, jak i decyzji;
v) art. 194 § 3 , art. 180 § 1 o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego w zw. z art. 11 pkt 1 i 2 rozporządzenia 883/2013 przez brak uwzględnienia przez DlAS wniosków dowodowych spółki, co skutkowało uniemożliwieniem przeprowadzenia dowodu przeciw dokumentowi urzędowemu jakim są w ocenie WSA raporty z wstępnych ustaleń OLAF, co skutkowało iluzorycznością przeprowadzenia postępowania dowodowego i działaniem zarówno przez organy podatkowe o z góry założoną tezę, tj. chińskim pochodzeniu sprowadzanych przez spółkę towarów, co w konsekwencji skutkowało bezpodstawnym określeniem kraju pochodzenia towarów, tj. Chin oraz stawki cła antydumpingowego w wysokości 30% dla towarów objętych zgłoszeniem celnym;
vi) art. 180 § 1 w zw. z art. 197 § 1 w zw. z art. 194 § 3 o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego i art. 44 ust. 4 u.k.c. przez brak powołania biegłego z zakresu metalurgii w celu określenia istotności (braku pozorności) procesów przetwarzania surowców do postaci towarów objętych zgłoszeniem celnym, co w konsekwencji prowadziłoby do uznania, że sprowadzane przez spółkę towary objęte zgłoszeniem celnym pochodziły z Tajlandii;
vii) art. 2a o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego, art. 44 ust. 4 UKC, art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 TUE, przez nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść spółki, gdyż mimo, że spółka przedstawiła dowody i okoliczności świadczące o tajlandzkim pochodzeniu towarów objętych zgłoszeniem celnymi, decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja I instancji całkowicie opierają się jedynie na wnioskach OLAF z postępowania, które nie zostały oparte na dowodach, a bazowały jedynie na przypuszczeniach. Jednocześnie, DlAS, w ślad za Naczelnikiem, nie przeprowadzili żadnego postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia wątpliwości w odniesieniu do oceny stanu faktycznego sprawy;
viii) art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 124 o.p., tj. odpowiednio: zasady legalizmu, zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie, zasady prawdy obiektywnej oraz zasady przekonywania strony w postępowaniu podatkowym, a tym samym zasad wynikających z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 TUE, przez:
• brak przeprowadzenia postępowania dowodowego, subiektywną ocenę istotności procesów obróbki/przeróbki towarów przeprowadzanych w Tajlandii (gdzie sam fakt przeprowadzania procesów i przerabiania surowca nie jest przez DlAS kwestionowany) i brak powołania biegłego posiadającego specjalistyczną wiedzę z dziedziny metalurgii, który obiektywnie oceniłby procesy i ich wpływ na właściwości towaru sprowadzanego przez spółkę, jednocześnie ignorowanie przez DlAS znaczenia opinii biegłych przedstawionej przez spółkę;
• oparcie rozstrzygnięcia na de facto jedynym dowodzie, tj. raportach OLAF, w sytuacji gdy nie można oprzeć rozstrzygnięcia w spawie tylko na jednym dowodzie, który na dodatek został oparty o przypuszczenia, a nie ustalone fakty;
• nieustosunkowanie się do orzecznictwa TSUE wskazanego w odwołaniu, w sytuacji, gdy wnioski z niego płynące znajdują zastosowanie w przedmiotowej sprawie;
ix) art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego, art. 44 ust. 4 UKC, art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 TUE przez bezpodstawne uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do zmiany pozycji taryfowej finalnych towarów powstałych w wyniku dokonanej istotnej obróbki w fabryce w Tajlandii w stosunku do surowca sprowadzanego z Chin, pomimo niedysponowanie przez DlAS, jakimkolwiek dowodem wskazującym, że do zmiany klasyfikacji nie doszło, a spółka przedstawiła dowody (m.in. raport biegłego) z których wynika, że doszło do zmiany pozycji CN, a surowiec został poddany istotnemu, ekonomicznie uzasadnionemu przetworzeniu i obróbce, co skutkuje naruszeniem zasady zaufania do organów, jak również oparcia rozstrzygnięcia na niewłaściwie ustalonym stanie faktycznym;
x) art. 127 o.p. w zw. z art. 73 § 1 Prawa celnego, art. 44 ust. 4 u.k.c., art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 TUE przez zaakceptowania przez WSA naruszenia przez DlAS zasady dwuinstancyjności polegającego na braku ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, a dokonaniu jedynie kontroli decyzji I instancji z punktu widzenia zawartych w odwołaniu zarzutów, co skutkowało brakiem analizy sprawy i wydaniem decyzji w oparciu o de facto jeden dowód w sprawie, tj. raporty OLAF, które same w sobie nie byty oparte na żadnych dowodach, a jedynie przypuszczeniach, w konsekwencji iluzorycznością postępowania odwoławczego.
Strona skarżąca kasacyjnie przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argumentację na poparcie powyższych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ II instancji, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, zasądzenie od skarżącej na rzecz DIAS kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.
Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z 6 września 2012 r. sygn. akt I FSK 1536/11; treść tego oraz innych orzeczeń powołanych poniżej, dostępna jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Przy skorzystaniu w skardze kasacyjnej z podstawy określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zakres oceny Sądu jest ograniczony do badania, czy wskazane przepisy prawa materialnego zostały naruszone przez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i na czym to naruszenie polegało. Natomiast w myśl art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Sąd kontroluje, czy w trakcie orzekania przed sądem I instancji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może więc samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować. Dodać należy, że zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a.
Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia znacząco sformalizowanym. Aby mogła odnieść skutek w postaci jej uwzględnienia niezbędne jest jej sporządzenie w sposób zgodny z regułami ją normującymi, w szczególności podstawy kasacyjne muszą być tak skonstruowane, ażeby była możliwość odniesienia się przez ich treść do zaskarżonego orzeczenia.
Przechodząc do złożonego środka zaskarżenia stwierdzić należy, że postawione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa pozwalały na dokonanie oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny zgodności z prawem wyroku sądu I instancji. Sąd kasacyjny nie uznał ich jednak za zasadne.
Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, w pierwszej kolejności należy zauważyć, że istotną i kluczową dla rozstrzygnięcia sprawy okolicznością jest brak podważenia zarzutami procesowymi skargi kasacyjnej ustaleń organów celnych zaakceptowanych przez sąd I instancji, co do tego, że import z Chin do Tajlandii dotyczył rolek folii aluminiowej.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pojawia się stwierdzenie, że firma tajlandzka importowała z Chińskiej Republiki Ludowej kęsy foli aluminiowej (inaczej blachy aluminiowej o szerokości 185 cm i grubości 260 mikronów). Jednak w zarzutach procesowych skargi kasacyjnej, którymi strony mogą podważać ustalenia faktyczne dokonane przez organy celne nie wskazano, że doszło do błędnych ustaleń, że z Chin nie sprowadzono rolek folii aluminiowej, a kęsy folii aluminiowej (inaczej blachy aluminiowej o szerokości 185 cm i grubości 260 mikronów). W ocenie NSA, gdyby w okolicznościach faktycznych tej sprawy rzeczywiście import z Chin do Tajlandii dotyczył kęsów folii aluminiowej, to z pewnością, z uwagi na wagę tej okoliczności, strona w pierwszej kolejności zakwestionowałaby ustalenia organów w tym zakresie zaakceptowane przez sąd I instancji.
Skarżąca stawia natomiast zarzuty nawiązujące do potencjalnej możliwości przetworzenia sprowadzanego z Chin wyrobu w produkt w postaci rolek folii aluminiowej w nowej wybudowanej fabryce. Spółka w ogóle nie odnosi się do konkretnych zgłoszeń celnych objętych niniejszą sprawą, które zostały zakwestionowane w postępowaniu i powiązane przez OLAF z nabytym przez podmiot tajlandzki towarem z Chin. Te ogólnikowe wskazania co do potencjalnej możliwości przetwarzania towaru z Chin są niewystarczające do podważenia stanowiska organów celnych bowiem nie odnoszą się bezpośrednio do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.
Tym samym za niezasadnie należało uznać zarzuty nawiązujące do zmiany kodu Nomenklatury Scalonej sprowadzonego towaru z CN 7606 na 7607, gdyż ten kod nie uległ zmianie (co wykazały organy celne w prowadzonym postepowaniu), a strona nie podważyła ustaleń fatycznych, że przedmiotem importu z Chin przez podmiot tajlandzki były rolki folii aluminiowej. Nie doszło zatem do przetworzenia w rozumieniu art. 60 ust. 2 u.k.c. Przetworzenie importowanego towaru (folii aluminiowej w rolkach) – jak ustalono w niniejszej sprawie – obejmowało jedynie obróbkę cieplną, rolowanie, cięcie i pakowanie. Nie ulega zatem wątpliwości, że w wyniku tych procesów nie doszło do powstania produktu o nowym składzie. Zmiana grubość i szerokości nie wyczerpuje pojęcia "istotnej obróbki", na które wskazuje przywoływane przez skarżącą orzecznictwo TSUE. W sprawie wystąpiła zatem taka sytuacja, w której zarówno na etapie sprowadzenia towaru jak i po jego obróbce, produkt nie uległ zmianie i pozostaje nim folia aluminiowa w rolkach.
W zakresie zarzutów dotyczących braku przeprowadzenia przez organ wskazanych w skardze kasacyjnej dowodów podnieść trzeba, że organy nie mają obowiązku przeprowadzania wszystkich zgłaszanych przez stronę postepowania dowodów. Uwzględnione muszą być jedynie te spośród nich, które w świetle zarysowanej przez strony tezy dowodowej dotyczą dowodów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (por. B. Dauter [w]: S. Babiarz i inni, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Wyd. LexisNexis Warszawa 2009, str. 706).
W okolicznościach sprawy należy wskazać, że wnioskowane dowody o przesłuchanie świadków i uwzględnienie opinii biegłego, co do procesów metalurgicznych, nie nawiązują do powiązania w stanie faktycznym importowanej folii aluminiowej w rolkach z Chin do Tajlandii z folią aluminiową w rolkach importowaną z Tajlandii do Polski. Organy i sąd I instancji nie zakwestionowały możliwości produkcyjnych w zakładzie w Tajlandii. Uznały zaś w okolicznościach sprawy, że w ramach zakwestionowanych zgłoszeń celnych importowano towar folię aluminiową w rolkach z Chińskiej Republiki Ludowej. Jak zasadnie wskazały organy dowody zebrane podczas misji OLAF jednoznacznie wskazywały, że importowana folia (pozycja 7607) "wyprodukowana" została z chińskiego surowca w postaci folii, także objętej pozycją 7607. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej oraz pełnomocnika w trakcie rozprawy, zakład nie produkował produktu finalnego z blach aluminium podlegających następnie rozwalcowaniu. Oznacza to, że importowana przez spółkę folia nie przeszła na terenie Tajlandii obróbki, która zgodnie z przepisami unijnymi mogła zmienić pochodzenie z chińskiego na tajlandzkie.
Odnosząc się z kolei do zarzutów związanych z protokołem z kontroli OLAF, wskazać należy, że nie był to jedyny dowód, na którym organy oparły swoje rozstrzygniecie, co wyjaśniono zarówno w decyzjach organów celnych obu instancji jak i zaskarżonym wyroku. OLAF złożył dodatkowe wyjaśnienia, na żądanie organu celnego, odnośnie przeprowadzonej kontroli odpowiadając precyzyjnie na pytania postawione przez organ celny. Stwierdził m.in., że kontrola dalej się toczy, ale w stosunku do innych podmiotów. Natomiast w zakresie skarżącej kasacyjnie kontrola ta się zakończyła. Mówiąc bardziej precyzyjnie w odpowiedzi OLAF poinformował, że jakkolwiek dochodzenie OC/2019/0299 jest w toku, to skupia się obecnie na innych spółkach (niż L.), a misja OLAF zebrała wystarczające dowody potwierdzające chińskie pochodzenie eksportowanych przez podmiot przesyłek w latach 2016 – 2019, zatem trwająca misja nie bada już tych ładunków.
Wypada podkreślić, że w działaniach kontrolnych OLAF uwzględniono też czynności podjęte przez Tajski Departament Handlu Zagranicznego. Wynika z nich, że podmiot tajlandzki odmówił współpracy z Tajskim Departamentem Handlu Zagranicznego oraz przekazania jakichkolwiek informacji na temat procesu produkcyjnego. W odniesieniu do powyższego wskazać także należy, że skoro skarżąca miała wiedzę o odmowie współpracy firmy przetwarzającej towar w Tajlandii z tamtejszymi władzami, "mając dobre kontakty z tą firmą" (cyt. wystąpienie pełnomocnika podczas rozprawy), sama mogła wystąpić do tego podmiotu o przekazanie jej dokumentacji celem wykorzystania jej w prowadzonym postepowaniu celnym. Tego jednak nie uczyniła, a zatem w zaistniałych okolicznościach nie można mówić o naruszenia wskazanych przepisów Karty Praw Podstawowych, Traktatu o Unii Europejskiej, rozstrzygnięciu sprawy na niekorzyść strony mimo istniejących wątpliwości, jak i zasady zaufania.
W ocenie NSA, w sprawie, nie zaistniały wątpliwości co do zaistniałego stanu faktycznego. Nie podważono ustaleń co do importowanego towaru folii aluminiowej w rolkach zarówno z Chin, jak i Tajlandii – CN 7607. Nie naruszono też w okolicznościach sprawy zasad z zakresu postępowania dowodowego, zgromadzono wystarczający materiał dowodowy (art. 122 i art. 187 § 1), dokonano jego prawidłowej oceny, bez naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.), nie doszło także do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 127 o.p.).
Za niezasadny uznać także należało zarzut dotyczący naruszenia art. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2020/2162 z dnia 18 grudnia 2020 r., bowiem nie stanowił podstawy rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Towar będący przedmiotem zgłoszeń celnych skarżącej należał do produktów, co do których rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 2016/865 z dnia 31 maja 2016 r. w sprawie wszczęcia dochodzenia dotyczącego możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia wykonawczego (UE) 2015/2384 na przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu nieznacznie zmienionych rodzajów folii aluminiowej z Chińskiej Republiki Ludowej i poddające ten przywóz rejestracji (Dz. Urz. UE L144/35 z dnia 1 czerwca 2016 r. ze zm.) przewidywało obowiązek rejestracji.
Rozporządzenie nr 2016/865 przewidujące obowiązek rejestracji innych, podobnych co do właściwości folii aluminiowych – stosownie do art. 4 tego aktu – weszło w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE, to jest 2 czerwca 2016 r., a zatem obowiązywało w dacie dokonania zgłoszeń celnych przez skarżącą. Towary objęte tymi zgłoszeniami – folia aluminiowa klasyfikowana do kodu TARIC 7607 11 19 40, podlegały zatem rejestracji. W chwili wydania rozporządzenia nr 2016/865 cłem antydumpingowym na mocy przepisów wspólnotowych była już wprost objęta, pochodząca z Chińskiej Republiki Ludowej, folia aluminiowa objęta kodem CN ex 7607 11 19 (kod TARIC 7607 11 19 10). W stosunku do wymienionych w rozporządzeniu nr 2016/865 towarów objętych dochodzeniem stwierdzono bowiem, że posiadają one takie same właściwości jak folia aluminiowa wskazana w rozporządzeniach: 1. Rady Unii Europejskiej (WE) nr 925/2009 z dnia 24 września 2009 r. nakładającym ostateczne cło antydumpingowe i stanowiącym o ostatecznym pobraniu cła tymczasowego nałożonego na przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Armenii, Brazylii i Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 262/1 z 6 października 2009 r., ze zm.); 2. Komisji (UE) nr 2015/2384 z dnia 17 grudnia 2015 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 332/63 z 18 grudnia 2015 r.)
Z powyższych względów postawione zarzuty należało uznać za nieusprawiedliwione.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).