III SA/GD 155/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję rektora odmawiającą stypendium najlepszym studentom z powodu niejasnego oświadczenia studenta.
Skarżący D. G. został wezwany do zwrotu stypendium rektora, ponieważ złożył oświadczenie, że nie ukończył żadnego kierunku studiów, podczas gdy posiadał tytuł licencjata. Organy administracji uznały to za poświadczenie nieprawdy. Sąd uchylił decyzję, wskazując na nieprecyzyjność formularza oświadczenia i brak należytego wyjaśnienia sprawy przez organy.
Sprawa dotyczyła skargi D. G. na decyzję Rektora Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą umorzenia nienależnie pobranego stypendium rektora. Skarżący złożył wniosek o stypendium, dołączając oświadczenie, że nie ukończył żadnego kierunku studiów, z zastrzeżeniem, że nie dotyczy to studentów kontynuujących studia magisterskie po studiach zawodowych. Organy uznały, że skarżący poświadczył nieprawdę, gdyż posiadał tytuł licencjata z innego kierunku. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na niejasność i nieprecyzyjność formularza oświadczenia, co mogło wprowadzać w błąd. Podkreślono również, że organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego, nie odniosły się do argumentów skarżącego i nie uzasadniły należycie swoich decyzji, naruszając przepisy k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli oświadczenie jest nieprecyzyjne i może wprowadzać w błąd, a student mógł być przeświadczony, że spełnia warunki.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zapis w oświadczeniu był niejasny i mógł prowadzić do odmiennych interpretacji, a organy nie wykazały, że student został prawidłowo poinformowany o jego znaczeniu. Brak należytego uzasadnienia decyzji i zebrania materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.s.w.n. art. 93 § ust. 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieprecyzyjność i niejasność formularza oświadczenia studenta. Organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego. Organy nie odniosły się do twierdzeń skarżącego. Organy nie uzasadniły należycie swoich decyzji.
Godne uwagi sformułowania
treść przedmiotowego oświadczenia jest wysoce nieprecyzyjna, może prowadzić do odmiennych interpretacji, a wręcz wprowadzać w błąd organy naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., ponieważ nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego decyzje odmowne powinny być przekonywująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa
Skład orzekający
Alina Dominiak
sprawozdawca
Bartłomiej Adamczak
przewodniczący
Maja Pietrasik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja niejasnych formularzy oświadczeń w sprawach o świadczenia, wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnych, obowiązki organów w postępowaniu dowodowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niejasnego zapisu w formularzu oświadczenia dotyczącego stypendium rektora i konkretnych przepisów k.p.a. oraz p.p.s.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak nieprecyzyjne formularze mogą prowadzić do sporów prawnych i jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych. Jest to ciekawy przykład dla studentów i prawników zajmujących się prawem administracyjnym.
“Niejasne oświadczenie studenta doprowadziło do sporu o stypendium – sąd po stronie studenta.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Gd 155/23 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2024-01-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Alina Dominiak /sprawozdawca/ Bartłomiej Adamczak /przewodniczący/ Maja Pietrasik Symbol z opisem 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów Hasła tematyczne Szkolnictwo wyższe Skarżony organ Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii Treść wyniku Uchylono decyzję II instancji w całości i I instancji w części Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Asesor WSA Maja Pietrasik Protokolant: Specjalista Kinga Czernis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Rektora Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku z dnia 26 stycznia 2023 r. w przedmiocie stypendium rektora dla najlepszych studentów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz punkt 1. decyzji Prorektora ds. studenckich i promocji Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku z dnia 9 stycznia 2023 r., 2. zasądza od Rektora Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku na rzecz skarżącego D. G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia 26 stycznia 2023 r. Rektor Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku, działając na podstawie art. 104 w związku z art. 107 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.), utrzymał w mocy decyzję Prorektora ds. studenckich i promocji Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku z 9 stycznia 2023 r., którą odmówiono D. G. umorzenia nienależnie pobranego stypendium rektora dla najlepszych studentów oraz zwolniono go z obowiązku zwrotu przyznanych zapomóg. Stan sprawy jest następujący: Dnia 11 października 2019 r. ( data wpływu) D. G. (dalej: skarżący) złożył wniosek o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów w roku akademickim 2019/2020, który decyzją Odwoławczej Komisji Stypendialnej z 21 listopada 2019 r. został rozpoznany odmownie z uwagi na brak osiągnięć artystycznych skarżącego. Rektor Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku (dalej: Rektor, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z 17 stycznia 2020 r. uchylił w całości powyższą decyzję i przyznał skarżącemu wnioskowane stypendium od października 2019 r. do czerwca 2020 r. Przewodniczący Uczelnianej Komisji Stypendialnej pismem z dnia 17 listopada 2022 r. wezwał skarżącego do zwrotu przyznanego stypendium w łącznej kwocie 7.200 zł oraz zapomóg COVID-owych w łącznej kwocie 1.600 zł, przyznanych decyzją z 20 kwietnia 2020 r. Wskazał, że skarżący pobrał środki z ww. świadczeń nienależnie. W dacie ich przyznania nie spełniał bowiem warunków do ich przyznania, gdyż uzyskał tytuł licencjata na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim (dalej: UWM), co ustalono na podstawie danych zawartych w systemie POL-on 2.0. Skarżący w dniu 3 stycznia 2023 r. wniósł pismo zatytułowane "odwołanie", w którym wskazał, że pkt 2. oświadczenia dołączonego do wniosku o przyznanie stypendium rektora go nie obowiązywał, bowiem po studiach licencjackich kontynuował studia magisterskie. Wniósł o odstąpienie od obowiązku zwrotu pobranych świadczeń pomocy materialnej. Decyzją z dnia 9 stycznia 2023 r., wydaną na podstawie art. 104 § 1 k.p.a., Prorektor ds. studenckich i promocji Akademii Muzycznej im. St. Moniuszki w Gdańsku (dalej: Prorektor, organ I instancji) odmówił skarżącemu umorzenia nienależnie pobranego stypendium ( pkt 1) oraz zwolnił go z obowiązku zwrotu przyznanych zapomóg ( pkt 2). Organ I instancji uznał, że zapomoga mogła być przyznana niezależnie od wcześniejszego ukończenia innego kierunku studiów i w tym zakresie uwzględnił żądanie skarżącego. W odniesieniu zaś do środków pobranych z tytułu stypendium wyjaśnił, że skarżący w oświadczeniu, złożonym wraz z wnioskiem o jego przyznanie podał, że nie ukończył żadnego kierunku studiów, a zatem poświadczył nieprawdę, co wynika z akt sprawy. Skarżący wniósł odwołanie, w którym zakwestionował punkt 1. decyzji organu pierwszej instancji. Wyjaśnił, że wprawdzie uzyskał tytuł licencjata na UWM, jednak w dacie złożenia oświadczenia dołączonego do wniosku o przyznanie stypendium kontynuował studia magisterskie. Fakt ten był znany członkom uczelnianych komisji stypendialnych (kolegom skarżącego) oraz pedagogom, wykładowcom uczelni. Natomiast w punkcie 2 oświadczenia zapisano, że nie dotyczy ono studentów, którzy po ukończeniu studiów zawodowych kontynuują naukę w celu uzyskania tytułu magistra. Tym samym złożone przez niego oświadczenie było zgodne prawdą. Skarżący podkreślił, że jego wniosek był rozpatrywany i weryfikowany dwukrotnie i nie stwierdzono żadnych uchybień formalnych. Decyzją z dnia 26 stycznia 2023 r. Rektor utrzymał w całości decyzję organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego z akt sprawy jednoznacznie wynika, że skarżący poświadczył nieprawdę. Pracownik uczelni odpowiedzialny za obsługę spraw związanych z przyznawaniem studentom świadczeń pomocy materialnej udzielił skarżącemu stosownych wyjaśnień w zakresie interpretacji zapisów oświadczenia, pozostawał także do dyspozycji studentów i na bieżąco odpowiadał na wszelkie pytania. Zatem skarżącemu znana była interpretacja punktu 2. oświadczenia. Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, że decyzje o przyznaniu świadczeń pomocy materialnej są wydawane na podstawie dokumentów przedłożonych przez wnioskodawców – na ich podstawie ustalany jest stan faktyczny. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, żądając jej uchylenia w całości oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w części dotyczącej stypendium rektora. Zarzucił organom obu instancji naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego podjętych rozstrzygnięć. Wskazał, że wezwanie Przewodniczącego Komisji Stypendialnej do zwrotu pobranych świadczeń zawiera jedynie stwierdzenie o weryfikacji danych w systemie POL-on 2.0., co zdaniem skarżącego jest niewystarczające dla ustalenia faktów. Natomiast w swoich decyzjach organy obu instancji odwołują się jedynie do zapisu punktu 2. oświadczenia zawartego we wniosku, dokonując jego interpretacji na swoją korzyść. Organy nie wskazały przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie, jak również nie wyjaśniły podstawy prawnej wydania swoich decyzji. Skarżący zwrócił także uwagę, że przygotowany przez uczelnię druk wniosku o przyznanie stypendium rektora zawiera nieprecyzyjny zapis, który wprowadza w błąd. W ocenie skarżącego nie poświadczył on nieprawdy, gdyż po uzyskaniu tytułu licencjata kontynuował studia na tym samym kierunku w celu uzyskania tytułu magistra. Zwrócił przy tym uwagę, że po ukończeniu studiów licencjackich na innym kierunku nie mógł podjąć studiów magisterskich na kierunku wokalistyka. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Rektora wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodatkowo wskazała, że skarżący uzyskał tytuł licencjata w dniu 15 września 2018 r. z logopedii na UWM. Okoliczność ta nie była znana organom uczelni, gdyż poprzednia wersja systemu POL-on nie zawierała informacji o ukończeniu studiów I stopnia. Zgodnie zaś z art. 93 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1668 ze zm., dalej: p.s.w.n.) pomoc materialna nie przysługuje studentowi, który posiada tytuł zawodowy licencjata, jeżeli ponownie podejmuje studia I stopnia. Wszelkie wątpliwości skarżącego dotyczące treści oświadczenia zostały mu wyjaśnione przez pracownika Działu Nauczania [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57a, który w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania. Takie rozwiązanie zobowiązuje sąd do uwzględnienia wszystkich naruszeń prawa tak materialnego, jak i procesowego, które okazują się istotne dla wyniku indywidualnej sprawy, bez względu na treść skargi. Oceniając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że naruszają one prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego ( organu I instancji - w zakresie punktu 1., dotyczącego stypendium rektora). W niniejszej sprawie organy miały rozstrzygnąć , czy możliwe jest zwolnienie skarżącego z konieczności zwrotu pobranego przez skarżącego stypendium rektora. Podkreślić zatem należy, że – co do zasady ( bowiem organy nie przywołały w tej mierze żadnych przepisów prawa, o czym będzie mowa poniżej) - czym innym jest ustalenie, że jakieś świadczenie pobrane zostało nienależnie , bowiem ta kwestia jest kwestią obiektywną i powinna być normowana przepisami prawa, czym innym zaś – zwolnienie z obowiązku zwrotu świadczenia, które zostało nienależnie pobrane, co najczęściej objęte jest tzw. uznaniem administracyjnym. Aby można było ocenić, czy osobie, która pobrała jakieś świadczenie, świadczenie to przysługiwało, konieczne jest wskazanie przepisów prawa, normujących kwestie dotyczące tego świadczenia, jak też ustalenie stanu faktycznego, odnoszącego się do konkretnej osoby, w kontekście tych właśnie przepisów. Z kolei kwestia zwolnienia z obowiązku zwrotu świadczenia , które zostało przyznane i wypłacone nienależnie, związana może być z okolicznościami towarzyszącymi przyznaniu danego świadczenia – choćby z treścią złożonych wniosków, jasnością sformułowania dokumentów, koniecznych do wypełnienia w przypadku ubiegania się o dane świadczenie, czy też okolicznościami dotyczącymi samej osoby wnioskodawcy - jego sytuacji materialnej , rodzinnej, itp. Organ, który nie widzi możliwości przychylenia się do wniosku o zwolnienie z obowiązku zwrotu świadczenia, jest obowiązany do wskazania przyczyn podjęcia takiej właśnie, a nie innej decyzji, przy czym jest on zobowiązany do odniesienia się także do konkretnych twierdzeń wnioskodawcy, podających przyczyny uzasadniające uwzględnienie wniosku. Bez tego rodzaju rozważań wydana decyzja odmowna jest decyzją nie mieszczącą się w granicach uznania administracyjnego. Takich ustaleń i rozważań w niniejszej sprawie zabrakło. Zauważyć należy, że w druku "wniosku o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów w roku akademickim ...../......", stanowiącym załącznik nr 4 do Regulaminu Przyznawania Pomocy Materialnej Studentom Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku, który wypełniał m.in. skarżący, w części o nazwie "oświadczenie studenta" w punkcie 2. zawarto zapis: "Nie ukończyłem dotychczas żadnego kierunku studiów ( oświadczenie nie dotyczy studentów, którzy po ukończeniu wyższych studiów zawodowych kontynuują naukę w celu uzyskania tytułu magistra)." Organy przyjęły, że skarżący winien zwrócić przyznane i wypłacone mu świadczenie, gdyż w punkcie 2. oświadczenia złożonego wraz z wnioskiem o przyznanie stypendium podał on, że nie ukończył dotychczas żadnego kierunku studiów, podczas gdy z danych zawartych w systemu POL-on 2.0. wynika, że uzyskał tytuł licencjata na UWM. Skarżący zaś konsekwentnie wskazuje, że nie poświadczył nieprawdy, gdyż zgodnie z zapisem zawartym w punkcie 2. oświadczenia nie dotyczy ono studentów, którzy po ukończeniu wyższych studiów zawodowych kontynuują naukę w celu uzyskania tytułu magistra. Skarżący twierdzi, że taka sytuacja miała miejsce w jego przypadku, bowiem kontynuował naukę na tym samym kierunku na studiach magisterskich i faktu tego nie ukrywał – był on znany zarówno w środowisku studenckim, jak i wśród pracowników akademickich. Nie budzi wątpliwości Sądu, że treść przedmiotowego oświadczenia jest wysoce nieprecyzyjna, może prowadzić do odmiennych interpretacji, a wręcz wprowadzać w błąd. Oświadczenie to, jak już wskazano, jest integralną częścią wniosku o przyznanie stypendium rektora i złożone zostało przez skarżącego na druku stanowiącym Załącznik Nr 4 do opisanego wyżej Regulaminu. W ocenie Sądu zapis zawarty w punkcie 2. oświadczenia studenta, ujęty w nawias - "oświadczenie nie dotyczy studentów, którzy po ukończeniu wyższych studiów zawodowych kontynuują naukę w celu uzyskania tytułu magistra" - jest niejasny i można go odczytywać w różny sposób. Przede wszystkim z zapisu tego nie wynika , jak najprawdopodobniej odczytują ten zapis organy, że chodzi o tytuł zawodowy uzyskany na jednym z kierunków Akademii Muzycznej w Gdańsku i kontynuację nauki na tym samym kierunku na studiach II stopnia na tej uczelni. Innymi słowy nie wynika z niego, że nie odnosi się on do przypadku , gdy student uzyskał tytuł zawodowy na innej uczelni i kontynuował naukę na studiach magisterskich w Akademii Muzycznej w Gdańsku. Zauważyć należy, że obecnie częstą praktyką jest, że studenci równolegle podejmują naukę na więcej niż jednym kierunków studiów, jak również na kilku uczelniach. Świadomość tego miały również władze Akademii Muzycznej w Gdańsku, gdyż formułując treść oświadczenia zawartego w punkcie 3. wyraźnie posłużono się pojęciami "na innym kierunku" i "na innej uczelni". Tego rodzaju sformułowań zabrakło jednak w punkcie 2. oświadczenia, co może czynić je niejasnym dla osób je składających, tak jak miało to miejsce w przypadku skarżącego. To, że oświadczenie zawarte w punkcie 2. powinno być sformułowane w sposób jednoznaczny wynika także z faktu, że świadczenia pomocy materialnej są przyznawane na podstawie dokumentów składanych przez studentów, a zatem również na podstawie przedmiotowego oświadczenia, stanowiącego integralną część wniosku, na co zresztą zwrócił uwagę organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji. Sąd za gołosłowne uznał twierdzenia Rektora, że treść punktu 2. oświadczenia została skarżącemu wyjaśniona przez pracownika odpowiedzialnego za obsługę spraw związanych z przyznawaniem studentom świadczeń pomocy materialnej (pracownika Działu Nauczania [...], co doprecyzowano w odpowiedzi na skargę). W aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu, który potwierdzałby tę okoliczność. Zauważyć należy, że ów pracownik nie został wskazany z imienia i nazwiska oraz zajmowanego stanowiska, w toku postępowania o zwrot nienależnie pobranych świadczeń nie złożył on wyjaśnień, ani też nie została sporządzona żadna notatka. Z powyższego wynika, że skarżący, ubiegając się o przyznanie mu stypendium rektora i wypełniając omawiane oświadczenie mógł być przeświadczony, że nawet jeśli posiada już tytuł zawodowy, to tego rodzaju świadczenie może uzyskać. Skarżący wskazał, że uzyskał tytułu zawodowy na UWM i kontynuował naukę na studiach magisterskich w latach 2018-2020, będąc już studentem Akademii Muzycznej w Gdańsku. Jednak okoliczność, kiedy skarżący ukończył studia licencjackie i uzyskał tytuł zawodowy, w szczególności, czy składając oświadczenie (9 października 2019 r.), bądź w momencie przyznania mu stypendium (17 stycznia 2020 r.), legitymował się tytułem licencjata uzyskanym na innym kierunku, nie znajduje odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym. Wprawdzie organy powołują się na dane z systemu POL-on 2.0., którym posługują się komisje stypendialne przy ustalaniu uprawnienia do przyznania stypendium, jednak wydruk z tego systemu nie został dołączony do akt sprawy. Sąd nie wziął pod uwagę okoliczności powołanych w odpowiedzi na skargę, że skarżący uzyskał tytuł licencjata z logopedii na UWM w dniu 15 września 2018 r., jak również, że system POL-on nie zawierał danych dotyczących ukończenia przez studentów studiów I stopnia, a tego rodzaju dane uwzględniała dopiero kolejna wersja tego systemu, czyli POL-on 2.0. Okoliczności te nie wynikają z akt administracyjnych sprawy. Wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 stycznia 2023 r. sygn. akt III OSK 6549/21 (dostępne na: http://orzecenia.nsa.gov.pl) wyraził pogląd, że pisma procesowe, jakimi są odpowiedzi na skargę nie mogą zastąpić, czy też uzupełnić uzasadnienia decyzji. Przytoczenie w nich okoliczności uzasadniających, zdaniem organu, wydanie rozstrzygnięcia pozbawia stronę możliwości odniesienia się do nich w toku postępowania administracyjnego. Jedynie uzasadnienie decyzji ostatecznej stanowi podstawę oceny jej zgodności z prawem przez sąd. Organ jest zobligowany do podjęcia wszelkich kroków celem dokładnego ustalenia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy, w zgodzie z rzeczywistym stanem rzeczy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Wiąże się z tym następnie wymóg właściwego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.), które powinno zawierać wszechstronną analizę zgromadzonego materiału dowodowego i wyczerpująco uargumentowane stanowisko organu. Z uzasadnienia decyzji powinno zatem wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały ustalone, rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. W przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony, organ powinien wykazać, że nie mógł orzec inaczej, z uwagi na konkretne okoliczności. Powinien też odnieść się do stanowiska zaprezentowanego przez stronę , odmiennego od stanowiska, zajętego przez organ w wydanej decyzji. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie organy naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., ponieważ nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności zaniechały zebrania materiału dowodowego w sposób całościowy i rzetelny, co skutkowało nierozpatrzeniem w sposób wyczerpujący okoliczności sprawy i brakiem ich rzetelnej oceny. Powyższe skutkowało niewyjaśnieniem, w sposób nie budzący wątpliwości, istotnych w sprawie okoliczności. Organy nie odniosły się też w sposób rzetelny do twierdzeń skarżącego, że sposób sformułowania punktu 2. oświadczenia, stanowiącego część wniosku złożonego przez skarżącego, uprawniała go do złożenia wniosku o takiej, a nie innej treści , a organ odwoławczy ponadto oparł swe stanowisko na "informacjach" uzyskanych od bliżej nieokreślonej osoby, nie znajdujących odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym. Należy zgodzić się ze skarżącym, że decyzje organów obu instancji nie zawierają jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego, w tym powołania i wykładni przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia. Wskazane jako podstawa wydanych decyzji przepisy art. 104 k.p.a. (jak w decyzji organu I instancji) oraz dodatkowo art. 107 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. (w decyzji Rektora), są przepisami ogólnymi, normującymi kwestie wydania decyzji, niezbędne jej elementy czy też wskazującymi sposób działania organu odwoławczego. Przepis prawa materialnego, zawarty w art. 93 ust. 3 p.s.w.n. , został wskazany w odpowiedzi na skargę, co – jak już wskazano – nie może ani zastąpić, ani uzupełnić decyzji organów. Braki w przeprowadzeniu przez organy postępowania dowodowego, brak oceny zebranego materiału dowodowego, powołania podstawy prawnej i dokonania oceny prawnej mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienia decyzji nie zawierają elementów wymienionych przez ustawodawcę w art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. Tymczasem prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienia decyzji administracyjnej ma kluczowe znaczenie dla zastosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. Organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje również możliwość pełnej i merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym, w toku którego nie jest możliwe uzupełnienie kwestionowanej decyzji poprzez dokonanie ustaleń w zakresie stanu faktycznego oraz o stosowną argumentację prawną i wyręczenie w ten sposób organów administracji w dokonaniu oceny w kwestii spełnienia przesłanek uzasadniających wydanie decyzji. Powyższy wymóg w szczególności należy odnieść do decyzji odmownych. Jak bowiem akcentuje się w orzecznictwie sądowym, decyzje odmowne powinny być przekonywująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak aby nie było wątpliwości, iż wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Z decyzji musi wynikać, że organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego (zob. powołany już wyrok NSA z 11 stycznia 2023 r. III OSK 6549/21). Ponownie rozpoznając sprawę organy, mając na uwadze powyższe wskazania, zbiorą materiał dowodowy i dokonają jego właściwej oceny w zakresie koniecznym dla rozstrzygnięcia, a następnie przedstawią swoje stanowisko zgodnie z ustawowymi wymogami zawartymi w art. 107 § 3 k.p.a. Z tych wszystkich względów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 §.1 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI