III SA/Gd 155/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2021-07-15
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznazasiłek okresowysprostowanie decyzjipostępowanie administracyjneWSASKOWójt Gminyuzasadnienie decyzjibłąd pisarskiomyłka

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące sprostowania oczywistej omyłki w decyzji przyznającej zasiłek okresowy, uznając, że samo sprostowanie zostało dokonane wadliwie.

Sprawa dotyczyła wniosku o sprostowanie oczywistej omyłki w decyzji przyznającej zasiłek okresowy. Wójt Gminy wydał postanowienie o sprostowaniu, które następnie zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które samo dokonało sprostowania. WSA w Gdańsku uchylił postanowienie SKO, uznając, że dokonane przez SKO sprostowanie było wadliwe i sprzeczne z jego własnym uzasadnieniem, a także nie doprowadziło do stanu, w którym decyzja nie byłaby dotknięta oczywistymi omyłkami.

Sprawa wywodzi się z wniosku A.M. o uzupełnienie decyzji Wójta Gminy z dnia 27 kwietnia 2020 r. przyznającej zasiłek okresowy. Wójt Gminy wydał postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki w uzasadnieniu decyzji, zmieniając odniesienia do przepisów dotyczących rodzin na przepisy dotyczące osoby samotnie gospodarującej. A.M. złożył zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i Konstytucji RP, wskazując, że przedmiotem sprostowania nie mogą być ustalenia faktyczne ani zastosowanie przepisów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie Wójta i samo dokonało sprostowania oczywistych omyłek w uzasadnieniu decyzji. W skardze do WSA A.M. podtrzymał swoje zarzuty. WSA w Gdańsku, rozpoznając sprawę, uznał, że choć zarzuty skargi nie były w pełni zasadne, to zaskarżone postanowienie SKO zawierało wadę prawną. Sąd stwierdził, że SKO, dokonując sprostowania, błędnie zastąpiło jedno ze zdań uzasadnienia decyzji zdaniem zawierającym ponowne wskazanie niewłaściwego przepisu (art. 38 ust. 1 pkt 2 zamiast pkt 1), co było sprzeczne z jego własnym uzasadnieniem i celem instytucji sprostowania. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie SKO na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., nakazując SKO ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem stanowiska Sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sprostowanie dotyczy jedynie błędów pisarskich, rachunkowych lub innych oczywistych omyłek, które są ewidentne i nie wymagają dodatkowych zabiegów myślowych. Nie podlegają sprostowaniu błędy istotne, w tym dotyczące zastosowania prawa czy ustaleń faktycznych.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że instytucja sprostowania (art. 113 § 1 k.p.a.) służy jedynie usuwaniu błędów oczywistych, a nie merytorycznej korekcie rozstrzygnięć czy wadliwemu zastosowaniu prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

k.p.a. art. 113 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia zaskarżonego postanowienia przez WSA z powodu naruszenia przepisów postępowania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 111 § 1b

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący uzupełnienia decyzji, błędnie zastosowany przez organ pierwszej instancji.

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący rozpatrywania zażalenia przez organ odwoławczy (pkt 2 - uchylenie postanowienia).

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

u.p.s. art. 38 § 1

Ustawa o pomocy społecznej

Przepis dotyczący zasiłku okresowego, którego interpretacja była przedmiotem sprostowania.

u.p.s. art. 38 § 2

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 38 § 3

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 8 § 1

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 106 § 3

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 108

Ustawa o pomocy społecznej

Konst. RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konst. RP art. 32 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA uznał, że SKO wadliwie dokonało sprostowania, zastępując jedno zdanie uzasadnienia decyzji zdaniem zawierającym ponowne wskazanie niewłaściwego przepisu, co było sprzeczne z jego własnym uzasadnieniem i celem instytucji sprostowania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące braku możliwości merytorycznej oceny postanowienia przez SKO oraz wadliwości samego sprostowania zostały przez WSA częściowo odrzucone, choć ostatecznie sąd uchylił postanowienie z innych powodów.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem sprostowania nie mogą być ustalenia faktyczne, czy zastosowanie przepisów prawnych dokonane przez organ, gdyż wadliwości w tym zakresie są istotne błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej - nie podlegają sprostowaniu w omawianym trybie sąd dokonuje kontroli zaskarżonego aktu, decyzji czy postanowienia nie tylko poprzez pryzmat zarzutów skargi , ale także z urzędu

Skład orzekający

Alina Dominiak

sprawozdawca

Janina Guść

przewodniczący

Paweł Mierzejewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących sprostowania oczywistych omyłek w decyzjach administracyjnych (art. 113 k.p.a.) oraz zakresu kontroli sądowej nad czynnościami organów administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego sprostowania przez organ odwoławczy, ale ogólne zasady dotyczące sprostowania i kontroli sądowej są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje subtelności postępowania administracyjnego i kontroli sądowej, pokazując, jak nawet pozornie prosta czynność sprostowania może prowadzić do błędów proceduralnych, które skutkują uchyleniem decyzji.

Błąd w sprostowaniu: Jak wadliwe poprawienie decyzji doprowadziło do jej uchylenia przez sąd?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Gd 155/21 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2021-07-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-03-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alina Dominiak /sprawozdawca/
Janina Guść /przewodniczący/
Paweł Mierzejewski
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OZ 201/22 - Postanowienie NSA z 2022-05-31
I OZ 202/22 - Postanowienie NSA z 2022-05-31
I OZ 203/22 - Postanowienie NSA z 2022-05-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 113 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędzia WSA Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 lipca 2021 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 września 2020 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 27 kwietnia 2020 r. nr (...) Wójt Gminy przyznał A.M. od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r. zasiłek okresowy z powodu bezrobocia w kwocie 350,50 zł miesięcznie.
Pismem z dnia 26 maja 2020 r. A.M. wystąpił do Wójta Gminy o uzupełnienie ww. decyzji wskazując, że nie podano w niej, na jakiej podstawie do ustalenia rozmiaru świadczeń przyjęto przepisy dotyczące ustalenia tego świadczenia rodzinom. Wniósł o uzupełnienie decyzji w ww. zakresie.
Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2020 r. nr (...) Wójt Gminy orzekł o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji Wójta Gminy z dnia 27 kwietnia 2020 r. nr (...) w ten sposób, że zmienił treść fragmentu uzasadnienia na treść: "Zgodnie z treścią art. 38 ust. 1 pkt. 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny. Na podstawie wniosku z dnia 31 marca 2020 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie przyznania pomocy W formie zasiłku okresowego. W wyniku przeprowadzonego w dniu 16 kwietnia 2020 r. rodzinnego wywiadu środowiskowego ustalono, iż strona jest osobą samotnie gospodarującą, a dochód strony wynosi 0 zł miesięcznie, czyli nie przekracza kwoty 701,00 zł, która stanowi kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej ustalone zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Ustalono ponadto, iż Pan A.M. jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. Wysokość przedmiotowego świadczenia ustala się na podstawie art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, stanowiącego, iż w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. Zgodnie z art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 50% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, wysokość świadczenia ustalono na kwotę 350,50zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt złotych 50/100) miesięcznie. Zgodnie z treścią art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Ze względu na ważny interes strony, tj. konieczność posiadania środków finansowych na zabezpieczenie niezbędnych potrzeb, zgodnie z treścią art. 108 k.p.a. decyzji nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Mając na względzie powyższe, należało orzec jak na wstępie".
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył A.M., zarzucając naruszenie przepisów art. 8 § 1, art. 111 § 1b, art. 124 § 1 k.p.a., art. 2, art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i stwierdzając, że postanowienie to rażąco narusza interes społeczny i obywatelski, a ponadto zostało wydane wbrew intencji wnioskodawcy. W uzasadnieniu wskazał m.in., iż przedmiotem sprostowania nie mogą być ustalenia faktyczne, czy zastosowanie przepisów prawnych dokonane przez organ, gdyż wadliwości w tym zakresie są istotne, dlatego ich usunięcie może nastąpić wyłącznie poprzez wyeliminowanie w całości decyzji z dnia 27 kwietnia 2020 r. nr (...). Ponadto skoro wystąpił o uzupełnienie ww. decyzji, to organ zobowiązany był wydać postanowienie o uzupełnieniu bądź odmowie uzupełnienia decyzji, a nie orzekać bez uwzględnienia wniosku strony. Przytaczając treść art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej skarżący stwierdził, że w skarżonym postanowieniu wskazano, iż przepis ten dotyczy zasiłku okresowego przysługującego "rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny". Zdaniem skarżącego, w podstawie prawnej skarżonego postanowienia wbrew treści art. 124 § 1 k.p.a. nie podano w sposób precyzyjny podstawy prawnej, bowiem nie wskazano paragrafów mających zastosowanie, a część przepisów w niej powołanych nie może mieć zastosowania do postanowień. Ponadto organ powołał przepis art. 111 § 1b k.p.a, który stosuje się w postanowieniu o uzupełnieniu bądź odmowie uzupełnienia decyzji, wydawanym na wniosek strony. Wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Postanowieniem z dnia 14 września 2020 r., nr (...), wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 113 § 1 i art. 144 k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżone postanowienie i sprostowało oczywiste omyłki w uzasadnieniu decyzji Wójta Gminy z dnia 27 kwietnia 2020 r. nr (...) w ten sposób, że:
- wykreślić zdanie "Zgodnie z treścią art. 38 ust. 1 pkt. 2 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny" i zastąpić je zdaniem "Zgodnie z treścią art. 38 ust. 1 pkt. 2 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej",
- wykreślić zdanie "Wysokość przedmiotowego świadczenia ustala się na podstawie art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, stanowiącego, iż w przypadku rodziny zasiłek okresowy ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny" i zastąpić je zdaniem "Wysokość przedmiotowego świadczenia ustala się na podstawie art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, stanowiącego, iż w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby",
- wykreślić zdanie "Zgodnie z art. 38 ust. 3 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 50% różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny" i zastąpić je zdaniem "Zgodnie z art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 50% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby".
Jak wyjaśniło Kolegium przepis art. 113 k.p.a. nie zawiera definicji legalnej oczywistej omyłki, ale już z samego potocznego rozumienia tego pojęcia wynika, że chodzi w nim o błąd pisarski lub rachunkowy albo inny błąd, lecz zawsze dostrzegalny "na pierwszy rzut oka", ewidentny, łatwo zauważalny i nie wymagający dodatkowych zabiegów myślowych, obliczeń czy ustaleń.
Natomiast nie podlegają sprostowaniu w omawianym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Zmiana postanowienia wyrażonego w decyzji, chociażby nawet powziętego na skutek błędu, nawet wskutek mylnego wyobrażenia o stanie faktycznym albo prawnym - nie podpada pod pojęcie błędu czy omyłki, których dotyczy art. 113 § 1 k.p.a. Sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej korekty rozstrzygnięć.
Zdaniem Kolegium błędy popełnione w uzasadnieniu decyzji Wójta Gminy z dnia 27 kwietnia 2020 r. są ewidentne i polegały tylko na wadliwym wskazaniu treści pkt 2 ust. 1 art. 38 ustawy o pomocy społecznej, zamiast pkt 1 ust. 1 art. 38 ww. ustawy oraz pkt 2 ust. 2 art. 38 ustawy 2, zamiast pkt 1 ust. 2 art. 38 ww. ustawy. Opisane wady nie mogą być uznane za istotne, gdyż w żaden sposób nie wpłynęły one na wynik sprawy. Organ w sposób właściwy i zgodny z treścią art. 38 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ww. ustawy ustalił wysokość przysługującego stronie zasiłku okresowego.
Wymienione wyżej omyłki w jednostkach redakcyjnych przepisu art. 38 ustawy o pomocy społecznej jako oczywiste, mogły zostać skorygowane wyłącznie w formie sprostowania, o którym mowa art. 113 § 1 k.p.a. Jednakże organ pierwszej instancji dokonując sprostowania uzasadnienia swej decyzji, po raz kolejny popełnił omyłkę nadając błędną treść zdaniu pierwszemu uzasadnienia "Zgodnie z treścią art. 38 ust. 1 pkt.1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny". To spowodowało, że koniecznym było uchylenie skarżonego postanowienia i orzeczenie co do istoty poprzez dokonanie sprostowania oczywistych omyłek w decyzji Wójta Gminy z dnia 27 kwietnia 2020 r.
Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji omyłkowo wskazał w podstawie prawnej postanowienia art. 111 § 1b k.p.a., który dotyczy uzupełnienia decyzji, a nie jej sprostowania (art. 113 § 1 k.p.a.), jednakże ta ostatnia ujawniona przez stronę pomyłka, choć nie powinna mieć miejsca, bo w istocie nie pogłębia zaufania obywateli, w myśl art. 8 § 1 k.p.a., to jednak wbrew stanowisku strony nie czyni bezpodstawnym wydanie postanowienia o sprostowaniu decyzji. Postanowienie takie może być bowiem, zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a., wydane również z urzędu i w przedmiotowej sprawie taka sytuacja miała właśnie miejsce, co jednak nie zmienia faktu, że organ pierwszej instancji winien wydać jeszcze rozstrzygnięcie w kwestii złożonego przez stronę w dniu 27 maja 2020 r. wniosku o uzupełnienie decyzji Wójta Gminy z dnia 27 kwietnia 2020 r. nr (...).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie A.M. zarzucił zaskarżonemu postanowieniu rażące naruszenie prawa wskazując, że organ odwoławczy nie był władny orzekać co do istoty sprawy ze względu na jej przedmiot. Obowiązkiem organu, który wydał decyzję, w związku z wnioskiem skarżącego o uzupełnienie decyzji organu pierwszej instancji z dnia 27 kwietnia 2020 r., jest wydanie postanowienia określonego w art. 111 § 1b k.p.a. Nadto Kolegium nie wskazało, czy postanowienie organu pierwszej instancji uchylono w całości czy w części. Skarżący podniósł, że przedmiotem sprostowania nie mogą być ustalenia faktyczne czy zastosowanie przepisów prawa, ponieważ są to wady istotne. W konsekwencji zachodzą podstawy prawne do uchylenia zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. wobec spełnienia przesłanek tego przepisu , który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Skarga podlegała uwzględnieniu , choć nie z powodów w niej wskazanych.
W niniejszej sprawie kontroli Sądu poddane zostało postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie sprostowania oczywistych omyłek w decyzji Wójta Gminy z dnia 27 kwietnia 2020 r. nr (...).
Skarżący, po wydaniu w/w decyzji, wystąpił do Wójta Gminy o jej uzupełnienie, poprzez wskazanie podstawy przyjęcia - do ustalenia wysokości przyznanego mu świadczenia - przepisów dotyczących rodzin.
Wójt Gminy w dniu 1 czerwca 2020 r. wydał postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki w uzasadnieniu wydanej decyzji w sposób podany we wstępnej części niniejszego uzasadnienia, z którego to postanowienia i jego uzasadnienia wynika, że organ pierwszej instancji omyłkowo przytoczył w decyzji przepisy dotyczące rodziny, nie zaś przepisy dotyczące osoby samotnie gospodarującej, jaką jest skarżący.
Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżone postanowienie ( pkt 1 postanowienia ) i sprostowało oczywiste omyłki w uzasadnieniu decyzji w sposób wskazany we wstępnej części niniejszego uzasadnienia ( pkt 2 postanowienia). W punkcie 2 postanowienia Kolegium , prostując decyzję , dokonało wykreślenia trzech zdań uzasadnienia, zastępując je trzema innymi.
Przepis art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. ( t.j. Dz.U. z 2020 r. , poz.256 ze zm.) , dalej jako k.p.a., wskazuje, że organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach.
Należy zgodzić się z organem odwoławczym, że w okolicznościach niniejszej sprawie przytoczenie w uzasadnieniu wydanej wobec skarżącego decyzji z dnia 27 kwietnia 2020 r. przepisów ustawy o pomocy społecznej dotyczących rodziny, nie zaś przepisów tej ustawy dotyczącej osoby samotnie gospodarującej , czyli art. 38 ust.1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej , zamiast art. 38 ust.1 pkt 1 tej ustawy oraz art. 38 ust.2 pkt 2 zamiast 38 ust.2 pkt 1 tej ustawy, nie może być uznane za pomyłkę istotną, której sprostowanie w trybie art. 113 § 1 k.p.a. jest niedopuszczalne.
To, że organ pierwszej instancji w wydanej decyzji popełnił oczywistą omyłkę wynika zarówno z faktu, że w uzasadnieniu decyzji organ wyraźnie wskazał , że rodzina skarżącego składa się z jednej osoby, jak i z tego , że organ ten nie mógł pozostawać w mylnym wyobrażeniu o stanie faktycznym sprawy, dotyczącym ilości osób pozostających w rodzinie skarżącego , bowiem z uwagi na liczne, prowadzone przez organ postępowania z wniosków skarżącego , organ ma ugruntowaną wiedzę, że skarżący jest osobą samotnie gospodarującą.
Dokonane sprostowanie w żaden sposób nie zmieniło ani nie skorygowało rozstrzygnięcia zawartego w wydanej decyzji, dotyczącej przyznania skarżącemu w określonej wysokości zasiłku okresowego z powodu bezrobocia. Okoliczność ta potwierdza również charakter omyłki organu - jako oczywistej, jak przyjęło w zaskarżonym skargą postanowieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze .
Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że organ odwoławczy nie powinien merytorycznie oceniać postanowienia organu pierwszej instancji, na które wniósł on zażalenie, z uwagi na to, że przedmiotem jego wniosku z dnia 26 maja 2020 r. było uzupełnienie decyzji organu pierwszej instancji z dnia 27 kwietnia 2020 r. , wobec czego organ pierwszej instancji powinien wydać postanowienia określone art. 111 § 1 b k.p.a.
wskazać należy, że sprostowanie , o jakim mowa w art. 113 § 1 k.p.a. może być dokonane przez organ z urzędu. Jeżeli organ stwierdzi konieczność dokonania takiego sprostowania może uczynić to w formie postanowienia, niezależnie od tego , czy strona tego postępowania złożyła w tej mierze wniosek, czy też nie.
Wniosek skarżącego z dnia 26 maja 2020 r. o uzupełnienie decyzji powinien zostać przez organ pierwszej instancji rozpatrzony odrębnie w oparciu o przepis art. 111 k.p.a., który normuje kwestię uzupełnienia decyzji administracyjnej.
Zarzutu skarżącego , że Kolegium nie podało, czy postanowienie organu pierwszej instancji uchylone zostało w całości czy w części , także nie można podzielić. Sformułowanie użyte przez organ odwoławczy: "uchylić zaskarżone postanowienie" w sposób oczywisty oznacza, że postanowienie organu pierwszej instancji uchylone zostało w całości. Gdyby natomiast organ uchylał postanowienie w części , musiałby w swoim rozstrzygnięciu wyraźnie to wskazać, poprzez dodanie określenia "w części" i podania zakresu uchylenia postanowienia. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodziła.
Jednak, mimo przedstawionego powyżej stanowiska Sądu, skargę należało uwzględnić. Sąd bowiem dokonuje kontroli zaskarżonego aktu, decyzji czy postanowienia nie tylko poprzez pryzmat zarzutów skargi , ale także z urzędu, co wynika z art. 134 § 1 p.p.s.a.
Zaskarżone skargą postanowienie SKO wydane zostało po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego na postanowienie organu pierwszej instancji, w którym dokonano sprostowania wydanej przez organ pierwszej instancji decyzji. Tak więc istotą tego postępowania było rzeczywiste skorygowanie ( w granicach określonych art. 113 § 1 k.p.a.), stwierdzonych przez organ oczywistych omyłek.
Tymczasem Samorządowe Kolegium Odwoławcze , dokonując w wydanym przez siebie postanowieniu sprostowania oczywistych omyłek decyzji, w punkcie 2 tiret pierwszy postanowienia zastąpiło - omyłkowo ujęte w decyzji zdanie - zdaniem , które zawiera ponowne wskazanie art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej , zamiast art. 38 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, przy czym Kolegium przytoczyło jednocześnie rzeczywistą treść art. 38 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy.
Rozstrzygnięcie to jest ponadto sprzeczne z treścią uzasadnienia wydanego przez SKO postanowienia, co do sprostowania tego właśnie fragmentu uzasadnienia decyzji. W uzasadnieniu postanowienia bowiem organ odwoławczy wskazał na to, że organ pierwszej instancji omyłkowo, zamiast art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej , wskazał na art. 38 ust. 1 pkt 2 tej ustawy.
To ostatnie stwierdzenie organu odwoławczego miało charakter ogólny, dotyczący wszystkich trzech oczywistych omyłek.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie w opisanym powyżej kształcie nie może pozostać w obrocie prawnym. Należy mieć bowiem na względzie, że instytucja sprostowania oczywistych omyłek m.in. w decyzji ma na celu doprowadzenie treści decyzji organu administracji do takiego stanu , w którym decyzja ta oczywistymi omyłkami nie jest już dotknięta.
W niniejszym przypadku zaskarżone postanowienie do sytuacji takiej nie doprowadziło.
Nie jest przy tym możliwe uchylenie zaskarżonego postanowienia jedynie w części, bowiem zaskarżone postanowienie stanowi w istocie zamkniętą całość.
Nie można bowiem uchylić postanowienia w części dotyczącej jedynie punktu 2 tiret pierwszy, bowiem konieczne byłoby jednoczesne wyeliminowanie fragmentu uzasadnienia , odnoszącego się do tej właśnie jednostki redakcyjnej postanowienia. Nie jest to jednak możliwe, z uwagi na uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia w sposób całościowy, odnoszący się do wszystkich stwierdzonych oczywistych omyłek.
W tym stanie rzeczy Sąd, nie podzielając zarzutów skargi , lecz stwierdzając naruszenie przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy , na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.
Przy ponownym rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze będzie mieć na uwadze powyższe stanowisko Sądu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI