III SA/Gd 153/09

III SA/Gd 153/09 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2009-04-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-03-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Anna Orłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne
Inspekcja pracy
Skarżony organ
Inspektor Pracy
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2007 nr 89 poz 589
art. 11,12,17,33 ust. 1 pkt.1
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Felicja Kajut Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Inspektora Pracy z dnia 29 grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wypłaty wyrównania odprawy z tytułu rozwiązania stosunku pracy oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 29 grudnia 2008 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a Okręgowy Inspektor Pracy [...] – po rozpatrzeniu odwołania pracodawcy – "A" Spółki z o.o. [...], utrzymał w mocy decyzję nr [...] z nakazu Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy [...] z dnia 30 lipca 2008 r. nr [...], którym nałożono na kontrolowanego obowiązek wypłaty wyrównania odprawy z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracownika.
W odwołaniu od nakazu organu I instancji Spółka powołując przepis art. 156 § 1 pkt. 2 KPA wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] z nakazu Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy [...] z dnia 30 lipca 2008 r. zarzucając m. inn. naruszenie przepisów ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 roku o Państwowej Inspekcji Pracy i ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej poprzez nie podania do wiadomości Spółce uzasadnienia (na piśmie) przyczyn przedłużenia czasu prowadzenia kontroli w Spółce i nie odnotowania tego w książce kontroli przedsiębiorcy.
W książce tej dokonano jednego wpisu - w dniu 11.04.2008 roku z ogólną adnotacją o pierwszym upoważnieniu do prowadzenia kontroli i zakresie przedmiotowym kontroli.
Czynności kontrolnych u skarżącej dokonywano na podstawie trzech upoważnień: pierwotnego – z dnia 10.04.2008 roku, następnego - z dnia 12.05.2008 roku i – trzeciego – z dnia 30.06.2008 roku, co, zdaniem strony skarżącej, spowodowało, że czynności kontrolnych dokonywano również w czasie, w którym inspektor pracy nie dysponował jakimkolwiek dokumentem upoważniającym do przeprowadzania czynności kontrolnych.
Nadto w kontroli brało udział dwoje inspektorów, gdyż czynności kontrolnych dokonywała inspektor A. K.-G., a protokół z kontroli przedkładali do podpisania - inspektor A. K.-G. i inspektor A. G.
Protokół z kontroli przedłożono kontrolowanemu do podpisania w dniu 15.07.2008 roku, podczas gdy ostatnie upoważnienie do przeprowadzania kontroli straciło moc prawną z dniem 11.07.2008 roku.
Zatem czynności kontrolne w rozumieniu prawa tj. podpisanie dokumentu (protokołu z kontroli), stanowiącego podstawę wydania środków prawnych i ustosunkowanie się inspektora do wniesionych zastrzeżeń do protokołu dokonane zostały w czasie, gdy inspektorzy nie mieli upoważnienia do przeprowadzania kontroli u strony skarżącej.
Jednocześnie w odwołaniu Spółka "A" podała, że nie wykazuje złej woli, bowiem wykonała w dniu 8 sierpnia 2008 roku nakaz wypłacenia J. S. zaległych należności, na dowód czego przedstawia dokument bankowy.
Pozostałe błędy wydanej decyzji to – brak uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz – brak precyzyjnego określenia kwoty do wypłaty z tytułu odprawy, a określenie tej kwoty przez wskazanie kwoty maksymalnej, a nie – konkretnej.
Uzasadniając utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, Okręgowy Inspektor Pracy [...] podniósł m.in., że winę za przedłużanie czynności kontrolnych u strony skarżącej ponosi Spółka, która w podany sposób uniemożliwiała dokończenia i zamknięcia czynności kontrolnych, de facto czynności polegające na ustaleniu okoliczności faktycznych przeprowadzono w czasie , w którym obowiązywało upoważnienie do kontroli, a ponadto – inspektor pracy wykonując czynności kontrolne działa we własnym imieniu, zatem upoważnienie do kontroli ma znaczenie wyłącznie informacyjne.
Elementy konieczne pisemnej decyzji inspektora pracy wymienia art. 34 ust. 2 ustawy o PIP i zawiera je zaskarżona odwołaniem decyzja (nakaz) organu I instancji. Wskazano w niej również pełną - z tytułu odprawy - należność byłego pracownika J. S.. Była to kwota [...] zł brutto. Sformułowanie nakazu jest zatem jasne i odpowiada wymaganiom ustawy o PIP, a wydano je po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu kontrolnym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Spółka "A" powtórzyła podniesiony w odwołaniu od decyzji z dnia 30 lipca 2008 r. zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego ( w szczególności – art. 124, 7 i 77 kpa) i przepisów ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła m.in., że w całej rozciągłości podtrzymuje zarzut o naruszeniu przez inspektora przepisów dotyczących przeprowadzania kontroli i wystawiania upoważnień oraz wpisów do książki kontroli.
Twierdzenia inspektora pracy o utrudnianiu i przedłużaniu czynności kontrolnych z winy strony skarżącej nie są poparte dowodami zatem organ bezpodstawnie przedłużał czynności kontrolne w siedzibie skarżącej Spółki.
Podtrzymano zarzuty odnośnie braku uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji organu I instancji, braku precyzji i rzetelności rozstrzygnięcia.
Wniesiono o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania.
W skardze nie odniesiono się w żaden sposób do tego, czy byłemu pracownikowi Spółki J. S. należała się odprawa i w jakiej wysokości.
W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy [...] wniósł o jej oddalenie. Organ podniósł, że przepisy ustawy z dnia 13 kwietnia o Państwowej Inspekcji Pracy kompleksowo regulują m. inn. postępowanie organów Inspekcji Pracy, tak więc zgodnie z art. 12 ustawy przepisy kpa znajdują zastosowanie jedynie w kwestiach w ustawie nieuregulowanych.
Art. 34 ust. 2 ustawy o PIP wymienia składniki decyzji inspektora pracy, wśród których uzasadnienie faktyczne i prawne nie są składnikami obligatoryjnymi.
Zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego jest nieuzasadniony, bowiem zasada prawdy obiektywnej z kpa została odmiennie i całościowo uregulowana w art. 31 ust. 4,6 i 7 ustawy o PIP. Ustalenia będące podstawą faktyczną decyzji zostały udokumentowane w protokole kontroli na stronach 6 i 7, a materiał źródłowy w załącznikach nr 40 do 43. Ustalenia w tym zakresie nie były kwestionowane w zastrzeżeniach do kontroli wniesionych przez pracodawcę.
Zarzut nieprzedłużenia czasu przeprowadzania kontroli i braku wpisu do książki kontroli nie ma prawnego znaczenia przy ocenie zgodności z prawem nakazu, gdyż inspektor pracy w trakcie czynności kontrolnych i przy wydawaniu decyzji działa we własnym imieniu, co wynika jednoznacznie z art. 17 pkt. 3, art. 33 ust. 1 pkt 1 i art. 44 ust. 2 ustawy o PIP. Upoważnienie do przeprowadzenia kontroli nie ma więc cech pełnomocnictwa, ma charakter informacji, że czynności kontrolne zostały powierzone imiennie wskazanej osobie - inspektorowi pracy w określonym czasie i miejscu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
W szczególności skarżąca Spółka przeoczyła, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt.1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (inny akt) władny jest zaskarżone orzeczenie uchylić jedynie wówczas, gdy stwierdzi, że naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podnosząc zarzuty naruszenia przepisów art. 7, 77 i 124 kpa strona skarżąca pominęła treść art. 12 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 roku o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U.N89, poz.589), stanowiącego, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się w postępowaniu przed organami PIP jedynie w sprawach nieuregulowanych w ustawie bądź przepisach wydanych na jej podstawie albo w przepisach szczególnych. Skarżąca nie wyjaśniła w żadnej mierze, w jaki sposób wydanie nakazu naruszyło przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej.
Z nakazu wydanego w dniu 30 lipca 2008 roku przez Inspektora Pracy OIP [...] wynika, że skarżąca Spółka ma niezwłocznie wypłacić byłemu pracownikowi J. S. wyrównanie odprawy z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracownika w wysokości do kwoty dwumiesięcznego wynagrodzenia pracownika, tj. do pełnej kwoty należności wynoszącej [...] zł brutto.
W nakazie powołano przepisy prawa, na podstawie których nakaz wydano.
I tak: art. 33 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 roku o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U.Nr.89, poz.589) stanowi, że w wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli właściwy inspektor pracy:
1) wydaje decyzje, o których mowa w art. 11 pkt 1-4 oraz 6 i 7;
2) kieruje wystąpienia, o których mowa w art. 11 pkt 8;
3) wnosi powództwa oraz wstępuje do postępowania w sprawach, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 11;
4) podejmuje inne działania, jeżeli prawo lub obowiązek ich podjęcia wynika z odrębnych przepisów.
Dalej powołane przepisy art. 11 tej ustawy mówią, że : w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub przepisów dotyczących legalności zatrudnienia właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione odpowiednio do:
7) nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;
Następnie przepisy Kodeksu Pracy stanowią, m. inn. art. 94. że : pracodawca jest obowiązany w szczególności terminowo i prawidłowo wypłacać wynagrodzenie, oraz, art. 8., iż : pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy w ramach grupowego zwolnienia, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości:
1) jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 2 lata;
2) dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat;
3) trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy ponad 8 lat.
2. Przy ustalaniu okresu zatrudnienia, o którym mowa w ust. 1, przepis art. 36 § 11 Kodeksu pracy stosuje się odpowiednio.
3. Odprawę pieniężną ustala się według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy.
Z powyższego wynika, że nałożony nakazem obowiązek znajduje uzasadnienie w zacytowanych przepisach prawa, a wydający nakaz organ – inspektor pracy – miał umocowanie do wydania nakazu wynikające z treści art.17 i 33 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 roku o Państwowej Inspekcji Pracy.
Jeśli chodzi o wysokość kwoty, to należy zgodzić się ze skarżącym, że została ona określona w nakazie w sposób opisowy, lecz – jak wynika z akt – ani strona skarżąca ani zainteresowany pracownik nie kwestionowali wysokości kwoty należnej byłemu pracownikowi, a co więcej – z akt sprawy wynika, że już w lutym 2008 roku Zarząd Spółki "A" zobowiązał się wobec byłego pracownika do: "uregulowania całości w.w. należności w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w najbliższym czasie, w miarę poprawy sytuacji finansowej firmy" oraz wysłał [...] zł tytułem zaliczki ( pismo adresowane do J. S., podpisane przez Prezesa Zarządu Spółki "A" z dnia 21.02.2008 roku l.dz.[...] – w aktach), a wnosząc odwołanie strona skarżąca poinformowała, że uregulowała zobowiązanie wobec byłego pracownika.
Z tych względów uznać należy za wystarczające wyjaśnienia odnośnie tego zarzutu, zawarte w uzasadnieniu do zaskarżonej decyzji organu II instancji.
Jak wynika z zacytowanych powyżej przepisów ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy i art. 17 tej ustawy, organami Państwowej Inspekcji Pracy są inspektorzy pracy, działający w ramach właściwości terytorialnej okręgowych inspektoratów pracy. Zatem okoliczności sprawy wskazują, że nakazowi, zobowiązującemu pracodawcę do niezwłocznej wypłaty zaległego, niespornego wynagrodzenia byłemu pracownikowi nie można skutecznie postawić zarzutu, że został on podjęty z naruszeniem prawa.
Do innych zarzutów podnoszonych w odwołaniu od nakazu I instancji organ odwoławczy odniósł się szeroko w uzasadnieniu do zaskarżonej decyzji, a zawarte tam wyjaśnienia zasługują na uwzględnienie w okolicznościach sprawy.
Mając powyższe na uwadze, a w szczególności działając zgodnie z przywołanymi na wstępie przepisami art. 145 § 1 i § 2 z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz w zw. z art. 12 cytowanej ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy ustawy, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 tej ustawy.