III SA/Łd 953/19

III SA/Łd 953/19 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2020-01-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Irena Krzemieniewska /przewodniczący/
Małgorzata Kowalska /sprawozdawca/
Małgorzata Łuczyńska
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 1222/20 - Wyrok NSA z 2023-10-06
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 657
art. 8
Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 2096
art.6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 16, art. 21 par.1 pkt 3, art. 41 par.1,  art. 75, art. 77 par. 1, art. 78, art. 80, art. 107 par. 3, art. 217 par. 1 i 2, art. 218 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Dnia 30 stycznia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Asesor WSA Małgorzata Kowalska (spr.), , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2020 roku sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii B oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] o skierowaniu K. B. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z [...] Prezydent Miasta Ł. orzekł o skierowaniu K. B. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B w formie egzaminu państwowego.
23 maja 2018 r. K. B. wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji, podnosząc, że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości.
Decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] o skierowaniu K. B. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B.
Wydaną w następstwie rozstrzygnięcia wniosku strony o ponowne rozpoznanie sprawy decyzją z [...] Kolegium utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję z [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...].
Prawomocnym wyrokiem z 15 lutego 2019 r. w sprawie sygn. akt III SA/Łd 1052/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] W uzasadnieniu rozstrzygnięcia sąd wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. ponownie rozpoznając sprawę winno, w szczególności ustalić tożsamość osoby, która podpisała notatkę służbową z 13 czerwca 2016 r., a następnie przyjąć od niej oświadczenie dotyczące dokładnych okoliczności sporządzenia notatki oraz informacji uzyskanych od skarżącego na temat miejsca jego zamieszkania. Organ winien również załączyć do akt sprawy wymienione w piśmie Urzędu Miasta Ł. Departamentu Obsługi Administracji Wydziału Praw Jazdy i Rejestracji Pojazdów zawiadomienie o wszczęciu postępowania z 7 czerwca 2016 r. oraz potwierdzenie doręczenia go stronie. Po uzupełnieniu materiału dowodowego organ winien ocenić wartość dowodową załączonego do wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji zaświadczenia sołtysa P. o miejscu zamieszkania skarżącego oraz informacji Urzędu Skarbowego w P. z 10 lipca 2018 r. także dotyczącej miejsca zamieszkania strony. Organ przed wydaniem decyzji winien także umożliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów.
Po uzupełnieniu materiału dowodowego we wskazanym przez sąd zakresie decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] o skierowaniu K. B. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B. W uzasadnieniu wyjaśniło, że w przedmiotowej sprawie istota sporu pomiędzy stronami sprowadza się do ustalenia miejsca zamieszkania K. B. w dacie orzekania przez organ pierwszej instancji, a co za tym idzie ustalenia organu właściwego do wydania decyzji. Kolegium wskazało, że w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego przeprowadziło postępowanie wyjaśniające w powyższym zakresie i ponad wszelką wątpliwość ustaliło, iż w dacie orzekania przez organ pierwszej instancji K. B. był zameldowany i zamieszkiwał w Ł. pod adresem ul. A. Okoliczność tę potwierdzają: notatka służbowa pracownika organu, z której wynika, że K.B. poinformował urząd 13 czerwca 2016 r. o przemeldowaniu się do Ł. i wskazał, że na adres [...] należy kierować korespondencję; oświadczenie inspektora Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w P. K. F.-P. z 2 lipca 2019 r.; informacja z ewidencji ludności z 5 lipca 2018 r. potwierdzająca okoliczność stałego zameldowania K. B. od 29 marca 2016 r. do dnia wydania informacji w Ł. przy ul. A bez zameldowania na pobyt czasowy w tym okresie; wydruk z ewidencji ludności z 20 czerwca 2016 r., wskazujący wyżej wymieniony adres. A zatem w kontrolowanym postępowaniu prawidłowo przyjęto, że skoro Prezydent Miasta Ł. pełnił obowiązki Starosty, a strona zamieszkiwała w tym czasie w Ł., to był on organem właściwym do wydania przedmiotowej decyzji.
Organ zauważył ponadto, że w wykonaniu zaleceń sądu zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 15 lutego 2019 r. sygn. akt III SA/Łd 1052/18 pozyskał materiał dowodowy w postaci zawiadomienia z 7 czerwca 2016 r. w sprawie wszczęcia postępowania w przedmiocie skierowania strony na badania psychologiczne i w sprawie zatrzymania prawa jazdy oraz posiada dowód doręczenia go stronie. Kolegium zaznaczyło jednocześnie, iż po otrzymaniu wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z 30 maja 2016 r. Starosta P. wszczął tylko dwa postępowania administracyjne, tj. w sprawie skierowania strony na badania psychologiczne i w sprawie zatrzymania prawa jazdy, natomiast postępowanie w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji wszczął już Prezydent Miasta Ł. w dniu 30 czerwca 2016 r.
Kolegium wyjaśniło ponadto, że ustaliło tożsamość pracownika organu administracji publicznej, który sporządził notatkę służbową z 13 czerwca 2016 r., którym był Inspektor w Wydziale Komunikacji Starostwa Powiatowego w P. K. F.-P., od której odebrało oświadczenie z 2 lipca 2019 r. W oświadczeniu tym wskazane zostały dokładnie okoliczności, w jakich doszło do sporządzenia notatki. Wynika z niego, że 6 czerwca 2016 r. inspektor starostwa powiatowego w P. wszczęła postępowanie administracyjne na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. w przedmiocie skierowania K. B. na badanie psychologiczne w zakresie prawa jazdy kategorii B w związku z przekroczeniem przez niego liczby 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. 7 czerwca 2016 r. wszczęła z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Odrębnym pismem zażądała zwrotu posiadanego dokumentu do depozytu urzędu. Powyższe pisma zaadresowała na adres widniejący w aktach kierowcy, tj. [...] P., ul. B. 13 czerwca 2016 r. K. B. przybył do urzędu i osobiście poinformował pracownicę o zmianie miejsca zamieszkania i o tym, że przemeldował się do Ł.. Wskazał, że korespondencja powinna być wysłana na adres [...]. Nie złożył oświadczenia na piśmie w tym zakresie. W związku z powyższym pracownica sprawdziła w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, że K. B. jest zameldowany pod adresem: [...] Ł., ul. A i na tę okoliczność sporządziła notatkę służbową. Ponadto następnego dnia ustaliła telefonicznie, że 29 marca 2016 r. wymeldował się on z P. i tego samego dnia zameldował się w Ł.. K. B. nie był wzywany przez organ w celu zgłoszenia zmiany miejsca zamieszkania, a 13 czerwca 2016 r. stawił się w organie z własnej woli w celu zgłoszenia zmiany miejsca zamieszkania i zameldowania. Korespondencję z 7 czerwca 2016 r. odebrał osobiście.
W ocenie Kolegium przeprowadzone czynności bezsprzecznie dowodzą prawdziwości notatki służbowej i jednoznacznie wskazują na zasadność przekazania sprawy przez Starostę [...] właściwemu organowi, czyli Prezydentowi Miasta Ł.. Materiał dowodowy sprawy wskazuje, że K. B. odebrał osobiście zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie skierowania na badania psychologiczne i zatrzymania prawa jazdy, a następnie pouczony w nich o treści art. 41 § 1 k.p.a. i wynikającym z niego obowiązku zawiadomienia organu o każdej zmianie swojego adresu, stawił się osobiście do Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w P. i poinformował Inspektora K. F.-P. o zmianie swego miejsca zamieszkania w związku z przemeldowaniem się do Ł. i jednocześnie wskazał, że korespondencja w jego sprawach powinna być kierowana na jego adres zameldowania w Ł.. Wiarygodności sprawie dodała okoliczność sprawdzenia przez pracownika organu podanego adresu i potwierdzenia faktu zameldowania strony pod tym adresem. W przekonaniu organu orzekającego jakiekolwiek próby przypisywania pracownikowi organu administracji publicznej pozorowania czynności prawnych pozbawione są jakichkolwiek podstaw i dowodów i w sposób nieuprawniony podważają zasadę zaufania do organów administracji publicznej i zasadę działania organów administracji na podstawie przepisów prawa. Kolegium podkreśliło, że pracownik Wydziału Komunikacji w P. na co dzień zajmujący się prowadzeniem wielu spraw nie ma żadnych powodów ani podstaw, aby sprawy K. B. nie prowadzić i fabrykować dowody na pozbycie się sprawy poprzez nieuprawnione przekazanie jej innemu organowi. Nadto organ administracji, któremu przekazano sprawę na podstawie art. 65 k.p.a. i który bada również swą właściwość w sprawie, nie powziął żadnych wątpliwości co do swojej właściwości i nie wniósł o rozpoznanie sporu kompetencyjnego. Natomiast sama strona posiada interes w tym, aby co najmniej opóźnić wydanie i skuteczne doręczenie wskazanych powyżej decyzji, bowiem wiąże się to z koniecznością ponownego ubiegania się przez nią o nabycie uprawnień.
Oceniając wartość dowodową zaświadczenia wydanego przez sołtysa P., Kolegium stwierdziło, iż zaświadczeniu temu nie można dać wiary, bowiem zaświadczenie to nie może w żaden sposób obalić zasadności działań pracownika organu administracji publicznej i zastosowania przez organ art. 65 k.p.a. W ocenie Kolegium sołtys P. nie musiał wiedzieć i zapewne nie wiedział o wszystkich sprawach życiowych K. B.. Okoliczność, że znał K.B. i że go widywał w okolicy nie przesądza o kompletności wiedzy na temat danej osoby. Sporządzając zaświadczenie 24 maja 2018 r., dwa lata po zdarzeniach w czerwcu 2016 r., sołtys nie miał wiedzy, jakie informacje K.B. przekazał w tamtym czasie pracownikowi Starostwa. Ponadto sołtys mógł nie mieć wiedzy, że K.B. nabył spadek w Ł. i że tam się zameldował. Wiedzą taką dysponował natomiast Inspektor Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego prowadzący sprawę K. B.. Urzędowe wpisy w ewidencji ludności potwierdziły zarówno miejsce zamieszkania, jak i zameldowania strony w czasie wydawania decyzji w Ł., a nie w P.. W ocenie Kolegium strona mogła bywać pod wskazanym adresem w P., co mogło dla sołtysa czy jego sąsiadów stwarzać wrażenie zamieszkiwania tam strony, lecz organ administracji ma obowiązek opierać się w swym postępowaniu na konkretnych, obiektywnych i niewątpliwych dowodach.
Kolegium zauważyło ponadto, iż na formularzu meldunkowym z 29 marca 2016r. znajduje się rubryka ZGŁOSZENIE POBYTU STAŁEGO i skoro K. B. sam zgłosił swój pobyt stały w Ł. ul. A to znaczy, że zamiarem jego było również poinformowanie wszystkich organów gdzie przebywa na stałe, gdzie żyje i gdzie można go szukać np. w celu doręczenia korespondencji.
Dalej organ orzekający zaznaczył, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z rozstrzygnięciem, które zapada w trybie nadzwyczajnym, co z kolei oznacza, że wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości winno być ewidentne, bezsporne, wyraźne i niebudzące jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych, a taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.
Kolegium zaznaczyło ponadto, że ma świadomość tego, że miejsce zamieszkania nie zawsze tożsame jest z adresem zameldowania. Niemniej jednak rolą organu administracji nie jest poszukiwanie aktualnego i bieżącego miejsca zamieszkiwania osoby, lecz dokonanie w tym zakresie ustaleń faktycznych na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a ten w przedmiotowej sprawie jest jasny, tym bardziej że obejmował on oświadczenie samej strony złożone w tym zakresie.
W ocenie Kolegium brak jest podstaw, aby przesłuchiwać świadków, dawnych sąsiadów i rozważać, gdzie K. B. faktycznie bywał i przebywał. Wyjaśnieniu podlega bowiem okoliczność pobytu strony w Starostwie Powiatowym w P. w dniu 13 czerwca 2016 r. i prawdziwości złożonych przez stronę oświadczeń podczas tego pobytu. Organ zwrócił uwagę, że K.B. nie obalił dowodu w postaci zeznań i oświadczeń pracownika organu administracji K. F.-P. z 13 czerwca 2016 r. Wyjaśnienia K. B. zawarte w piśmie z 13 lipca 2019 r., które zaprzeczają stanowisku pracownika Starostwa w P., są gołosłowne, nie poparte żadnymi dowodami i domniemywać należy, iż złożone są jedynie na potrzeby prowadzonego postępowania nieważnościowego. Okoliczności przybycia do urzędu i sporządzenia notatki potwierdza natomiast pełnomocnik strony w piśmie z 25 września 2019 r. W ocenie Kolegium stanowisko K. B. jest jednoznaczne, nie zachodzi więc potrzeba przesłuchania go w charakterze strony.
Reasumując Kolegium stwierdziło, że dowód w postaci notatki służbowej wraz z oświadczeniem jest wiarygodny i przesądza o tym, iż wskazanym i zgodnym z wolą samej strony miejscem zamieszkania, pobytu i odbioru korespondencji była Ł.. Wskazane okoliczności i zgromadzone na ich poparcie dokumenty potwierdzają, że Prezydent Miasta Ł. był organem właściwym rzeczowo, miejscowo jak i instancyjnie do wydania zaskarżonej decyzji, nie została więc ona wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, a co tym samym nie zachodzą przesłanki do wyeliminowania jej z obrotu prawnego w trybie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] wniósł K. B.. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
2. art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez działanie organu administracyjnego nie na podstawie przepisów prawa, lecz na podstawie reguł, które organ ten wypracował na użytek niniejszego postępowania;
3. art. 7 w zw. z art. 75 i art. 80 i 81 k.p.a. poprzez dokonanie ustaleń faktycznych w sposób niewyczerpujący i kompletny, lecz powierzchowny i fragmentaryczny oraz przekroczenie granic swobodnej oceny materiału dowodowego, która w niniejszej sprawie przybrała cechy oceny dowolnej.
4. art. 10 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez niezagwarantowanie stronie czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, co wyrażało się w tym, że organ mimo istnienia wątpliwości nie dopuścił dowodu z przesłuchania strony oraz wnioskowanych świadków, jak również nie informował strony o podejmowanych czynnościach przez co uniemożliwiono stronie branie czynnego udziału w toczącym się postępowaniu;
5. art. 75 § 1 w zw. z art. 78 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie przez organ i zignorowanie wniosków dowodowych złożonych przez stronę w piśmie z 25 września 2019 r., pomimo że sam organ stwierdził, iż okoliczności sprawy budzą wątpliwości;
6. art. 75 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że notatka służbowa z 13 czerwca 2016 r. stanowi dowód na okoliczność zamieszkiwania K. B. w 2016 r. w Ł., podczas gdy pismo takie nie może stanowić dowodu w postępowaniu administracyjnym;
7. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i brak wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności;
8. art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie i odstąpienie od oceny dowodu w postaci pisma z Urzędu Skarbowego, w sytuacji gdy wyrokiem z 15 lutego 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zobowiązał SKO w Ł. do przeprowadzenia oceny tego dowodu, jak również poprzez niewzięcie pod uwagę przez SKO oceny prawnej dotyczącej informacji z ewidencji ludności z 5 lipca 2018 r.;
9. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów władzy publicznej;
II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik postępowania kontrolnego:
1. art. 8 ustawy o ewidencji ludności poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że wśród informacji ujawnionych w ewidencji PESEL ujawniony jest również adres zamieszkania.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie wniesionej skargi, uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] i zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, określającego prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego, regulującego postępowanie przed organami administracji publicznej.
W niniejszej sprawie kontroli sądu administracyjnego poddana została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] w odmawiająca stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] w przedmiocie skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B w formie egzaminu państwowego. Na wstępie wskazać więc należy, że postępowanie o stwierdzenie nieważności prawomocnej decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym i tylko istnienie przyczyn nieważności wymienionych w ustawie może prowadzić do jej stwierdzenia. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 k.p.a.), stąd może mieć ono miejsce tylko wówczas, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Zasada trwałości decyzji ostatecznych ma podstawowe znaczenie dla stabilizacji opartych na decyzji skutków prawnych. Zasada ta uchodzi za jedno z fundamentalnych założeń całego systemu postępowania administracyjnego. Jest to tzw. domniemanie mocy obowiązującej decyzji. Wyznaczone przepisami odstępstwa od zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej, jako stanowiące wyjątek od zasady, podlegają więc ścisłej wykładni (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 1983 r., sygn. akt II SA 581/83, publ: Prob. Praw. 1984 r. nr 10 s. 28; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 1999 r., sygn. akt IV SA 1889/97, publ. System Informacji Prawnej LEX, LEX Nr 47887).
Zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne (art. 156 § 2 k.p.a.). W myśl art. 157 § 1 k.p.a. właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. Rozstrzygnięcie w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji (art. 158 §1 k.p.a.).
Opisana w wyżej wymienionych przepisach instytucja stwierdzenia nieważności decyzji, jest nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnych. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej stanowi formę nadzoru i podlega takim samym regułom procesowym, jak postępowanie zwykłe z tym, że odmienny jest przedmiot obu postępowań. W postępowaniu zwykłym organ zmierza do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i rozstrzyga sprawę merytorycznie, natomiast w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji przedmiotem działania organu jest ustalenie, czy decyzja wydana została z kwalifikowanymi wadami, wymienionymi enumeratywnie w art. 156 § 1 k.p.a., których wystąpienie uzasadnia stwierdzenie jej nieważności. Tym samym w toku tego postępowania nie dokonuje się, jak w postępowaniu zwykłym oceny przysługujących stronie praw, czy ciążących na niej zobowiązań, a jedynie ocenia się legalność decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Nie jest także dopuszczalne by organ rozstrzygający w tym przedmiocie dokonywał nowych, bądź dodatkowych ustaleń faktycznych, jak również nie jest uprawniony do kwestionowania stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją ostateczną, poddaną weryfikacji organu nadzoru. Istotą tego postępowania jest ocena, czy weryfikowana decyzja jest zgodna z prawem obowiązującym w dacie jej wydania i czy nie zawiera wad powodujących jej nieważność (por. wyrok NSA z 10 listopada 2016 r., I OSK 2022/15; wyrok WSA w Olsztynie z 3 listopada 2016 r., II SA/Ol 928/16; wyrok WSA w Gdańsku z 16 listopada 2016 r., III SA/Gd 726/16; wyrok NSA z 2 września 2016 r., I OSK 689/15 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie "CBOSA").
Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej nie jest postępowaniem, w którym dokonywana jest kontrola decyzji pod kątem wszelkiego rodzaju wadliwości decyzji, niemniej jednak w postępowaniu tym organy administracji nie są zwolnione od stosowania podstawowych zasad postępowania administracyjnego, o których mowa w art. 6, 7, 8, 75, 77§ 1, 78, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 k.p.a.
W tym miejscu wskazać także należy, że wydając swoją decyzję organ działał w warunkach związania prawomocnym wyrokiem tutejszego sądu z 15 lutego 2019 roku w sprawie sygn. akt III SA/Łd 1052/18. W wyroku tym sąd zobowiązał organ do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego i po jego uzupełnieniu dokonania wszechstronnej oceny wszystkich dowodów zgromadzonych w postępowaniu oraz zapewnienia stronie możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w tej sprawie sądy oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna, o której stanowi analizowany przepis, może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku.
W ocenie sadu organy prawidłowo zrealizowały wytyczne zawarte w wyroku tutejszego sądu z 15 lutego 2019 roku dotyczące zgromadzenia dodatkowego materiału dowodowego niezbędnego do prawidłowego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Do materiału dowodowego sprawy włączone zostały zawiadomienia o wszczęciu postępowania w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy kat. B, oraz skierowania skarżącego na badania psychologiczne w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego z 7 czerwca 2016 roku oraz dowód ich doręczenia osobiście skarżącemu 10 czerwca 2016 roku na adres skarżącego widniejący w aktach kierowcy: B P.. Dodatkowo realizując wytyczne tutejszego sądu organ ustalił tożsamość pracownika Starostwa Powiatowego w P., który sporządził notatkę z 13 czerwca 2016 roku, oraz odebrał od niego oświadczenie dotyczące okoliczności jej sporządzenia.
W tym miejscu wskazać należy, że nietrafne są zarzuty skargi wskazujące, że notatka służbowa sporządzona 13 czerwca 2016 roku przez inspektor K. F.-P. nie może stanowić dowodu w przedmiotowym postępowaniu. Zgodnie z art. 75 §1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Należy zwrócić uwagę na słowo w szczególności, które wskazuje, że wymieniony katalog dowodów nie jest zamknięty, a wskazane w nim dowody mają charakter przykładowy. Tym samym organ może korzystać z różnych środków dowodowych, a nie tylko z dowodu, który jest dokumentem urzędowym, tym samym notatka służbowa mogła stanowić dowód w tym postępowaniu (por. wyrok NSA z 7 czerwca 2017 roku w sprawie sygn. akt I OSK 2280/15, wyrok NSA z 12 kwietnia 2019 roku w sprawie sygn. akt II OSK 1399/17 dostępne w CBOSA). O tym, że skarżący 13 czerwca 2016 roku stawił się w urzędzie świadczy nie tylko sporządzona notatka służbowa, ale fakt stawienia się skarżącego tego dnia w organie potwierdził także, jego pełnomocnik w toku postępowania (we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy z 23 sierpnia 2018 roku). W piśmie tym pełnomocnik skarżącego twierdzi, że "podczas rozmowy z pracownikiem starostwa wskazany został zarówno adres zamieszkiwania (do korespondencji) jak i adres zameldowania strony. Z niewiadomych przyczyn w notatce sporządzonej przez urzędnika został wskazany jedynie ten drugi". W ocenie sądu twierdzenie pełnomocnika skarżącego jest niewiarygodne i nie mogło doprowadzić do zakwestionowania prawdziwości treści notatki służbowej z 13 czerwca 2016 roku. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z, zawartym w pouczeniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania z 7 czerwca 2016 roku, art. 41 § 1 k.p.a strona zobowiązana jest zawiadomić organ o każdej zmianie swego adresu. Adres o którym mowa w tym przepisie to miejsce, gdzie strona faktycznie przebywa i w którym będzie możliwe, zgodnie z jej wolą, doręczanie pism urzędowych adresowanych do niej. W sytuacji gdyby adres skarżącego nie uległ zmianie skarżący nie miałby podstaw do stawienia się w urzędzie i informowania pracownika o nowym adresie. Nadto wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego strona nie wskazała podczas swojego pobytu w Starostwie Powiatowym w P. żadnego adresu a jedynie oświadczyła, że przemeldowała się do Ł. i wnosi o doręczanie korespondencji na [...] adres. Adres ten został samodzielnie ustalony przez pracownika starostwa. Z notatki służbowej inspektor K. F.-P. wynika, że ustaliła telefonicznie, że 29 marca 2016 roku skarżący wymeldował się z P.i tego samego dnia zameldował się w Ł. pod adresem ul. A. Okoliczność tę potwierdza znajdujący się w aktach sprawy formularz meldunkowy wypełniony przez skarżącego 29 marca 2016 roku, w którym jako miejsce swojego dotychczasowego pobytu stałego wskazał miejscowość P. B, zaś jako nowe miejsce pobytu stałego wskazał on Ł., ul A. Podkreślić także należy, że ten właśnie adres jako adres swojego zamieszkania pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań skarżący podał także we wnioski z 15 lutego 2018 roku o przyjęcie oświadczenia osoby ubiegającej się o wydanie dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdami, który złożył w Departamencie Obsługi i Administracji Wydziału Praw Jazdy i Rejestracji Pojazdów Urzędu Miasta Ł., a nie w Starostwie w P. mimo, iż utrzymuje że od urodzenia przez cały czas w sposób nieprzerwany zamieszkuje w P..
Zdaniem sądu niezasadne są zarzut skargi wskazujące na niewyczerpujące zebranie i niewłaściwą ocenę materiału dowodowego w sprawie. Podkreślić należy, że żaden przepis prawa nie zobowiązuje organu do samodzielnego ustalania adresu osoby fizycznej w sytuacji, gdy strona po zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego stawia się w organie i podaje informację o zmianie swojego adresu zameldowania oraz żąda wysyłania korespondencji na ten nowy adres. W okolicznościach sprawy prawidłowo organ odczytał deklarację skarżącego i potraktował wynikający z ewidencji adres zameldowania jako nowy adres zamieszkania strony. W rozpoznawanej sprawie organ dokonał prawidłowej i wszechstronnej oceny zebranych w toku postępowania dowodów. Ocena ta nie przekraczała granic wyznaczonych przez art.80 k.p.a. Organ według swojej wiedzy i doświadczenia ocenił wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, rozpatrzył przy tym poszczególne dowody, we wzajemnej łączności, i wyciągnął z nich logiczne wnioski. W ocenie sądu, działania podejmowane przez organ w żadnym razie nie naruszały zasady zaufania do organów władzy publicznej (art. 8 k.p.a.), a odmienna od oczekiwanej przez stronę ocena dowodów nie świadczy o tym, że postępowanie organu było wadliwie prowadzone.
Trafnie organ nie dał wiary zaświadczeniu Sołtysa Gminy P. z 24 maja 2018 roku o tym, że miejscem zamieszkania skarżącego od 29 marca 2016 roku jest miejscowość P.. Podkreślenia wymaga, że zaświadczenie - w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego - jest urzędowym potwierdzeniem w formie pisemnej obiektywnie istniejącego stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego), dokonanym przez organ administracji publicznej na żądanie zainteresowanej osoby, której interes jest oparty na prawie. (por. C. Banasiński, D. Szafrański, Zaświadczenie jako warunek złożenia wniosku o podjęcie działalności koncesjonowanej, Monitor Prawny 1996/7/241). Jak wynika z treści art. 217 § 1 k.p.a. wydanie zaświadczenia następuje na żądanie osoby ubiegającej się o jego wydanie. Zaświadczenie - stosownie do art. 217 § 2 k.p.a. - wydaje się, jeżeli: 1/ urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2/ osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Z kolei zgodnie z art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W trybie dotyczącym wydania zaświadczenia nie jest zatem dopuszczalne dokonywanie jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Jest ono zatem ograniczone do badania dokumentacji o charakterze określonym w art. 218 § 1 k.p.a. Jak trafnie w swojej skardze zauważa skarżący zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz.657 ze zm.- obowiązujący w dacie wydania zaświadczenia z 24 maja 2018 roku), zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod wskazanym adresem nie podlegało rejestracji w bazie PESEL, a zatem organ gminy nie był uprawniony do wydania zaświadczenia – dokumentu urzędowego potwierdzającego fakt zamieszkiwania skarżącego w P.. W dostępnym dla organu rejestrze mieszkańców prowadzonym przez organ gminy, znajdowały się bowiem jedynie dane dotyczące zameldowania na jej terenie, a w związku z tym nie było możliwe wydanie zaświadczenia, że wnioskodawca zamieszkiwał pod wskazanym adresem od 29 marca 2016 roku (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 25 kwietnia 2019 r. w sprawie sygn. akt III SA/Gd 121/19 LEX nr 2676644). W ocenie sądu dokument wystawiony przez Sołtysa P. może być więc oceniany wyłącznie jako dokument prywatny potwierdzający stan jego wiedzy. Dokument ten pozostaje jednak w sprzeczności, ze złożonym przez skarżącego właśnie 29 marca 2016 roku wnioskiem meldunkowym, w którym on sam jako miejsce swojego stałego pobytu wskazał Ł. a także z oświadczeniem strony udokumentowanym notatką z 13 czerwca 2016 roku, oraz wnioskiem skarżącego z 15 lutego 2018 roku o przyjęcie oświadczenia osoby ubiegającej się o wydanie dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdem. Wobec powyższego prawidłowo organ uznał go za niewiarygodny.
Prawidłowości dokonanej oceny materiału dowodowego nie niweczy także fakt, że organ nie odniósł się do informacji przekazanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., z której wynika, że w zeznaniach podatkowych za lata 2016-2018 skarżący wskazywał adres w P. jako adres swojego zamieszkania. W ocenie sądu zgromadzony materiał dowodowy wskazuje że skarżący na potrzeby różnych postępowań administracyjnych przed różnymi organami wskazywał w latach 2016 - 2018 różne adresy zamieszkania. Okoliczność ta pozostaje jednak bez znaczenia dla oceny prawidłowości ustalenia adresu zamieszkania wnioskodawcy w kontrolowanym postępowaniu. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że organy prawidłowo przyjęły, że miejscem zamieszkania skarżącego, w dacie wydawania decyzji, której unieważnienia domaga się strona, była Ł. a wobec tego zgodnie z art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a. właściwym do wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji był Prezydent Miasta Ł..
Za nietrafne zdaniem sądu uznać także należało zarzut naruszenia art. 7 w zw. z art. 78 k.p.a poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącego, a co za tym idzie wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy. Jak już bowiem wcześniej wskazano, w toku postępowania nieważnościowego, organ nie dokonuje nowych, bądź dodatkowych ustaleń faktycznych. Zatem rolą organu nie było ustalenie gdzie faktycznie w 2016 roku mieszkał skarżący jak również nie jest uprawniony do kwestionowania stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Rolą organu jest jedynie ocena, czy decyzja administracyjna dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 6 w zw. z art. 7 , art. 8 art. 77 § 1 k.p.a., bowiem postępowanie poprzedzające wydanie kontrolowanej decyzji przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasad, o których mowa we wskazanych przepisach. Z akt sprawy wynika, że skarżącemu zapewniono czynny udział w postępowania. Przed wydaniem decyzji organ umożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranego materiału, zgodnie z art. 10 k.p.a. Przed wydaniem rozstrzygnięcia organ zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w sposób wyczerpujący zebrał, a następnie rozpatrzył całość materiału dowodowego, dokonując analizy wszelkich istotnych okoliczności faktycznych występujących w sprawie, a następnie do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował prawidłową normę prawa celem podjęcia rozstrzygnięcia. Zajęte w sprawie stanowisko organ przedstawił w uzasadnieniu odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a. zawierającym wskazanie faktów i dowodów, na których organ się oparł, oraz przytoczenie i wyjaśnienie przepisów mających w sprawie zastosowanie. Zdaniem sądu ocena okoliczności sprawy dokonania przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowa i logiczna, zaś wnioski z niej płynące konsekwentne, jasne i zrozumiałe.
Reasumując wskazać należy, że zarzuty skargi okazały się nietrafne w przedmiotowym postępowaniu organ bowiem prawidłowo ustaliły, że w stanie prawnym i faktycznym istniejącym w dacie wydania decyzji, której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący orzekał organ będący właściwym miejscowo i rzeczowo do jej wydania, a zatem brak było podstaw do uwzględnienia żądania skarżącego.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. sąd oddalił skargę.
e.c.