III SA/Łd 930/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2025-03-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
drogi publicznedrogi wewnętrznenazewnictwo ulicuchwały rady gminyzgoda właścicieliprawo samorządoweprawo administracyjneWSALutomiersk

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził częściową nieważność uchwały Rady Miejskiej w Lutomiersku nadającej nazwę ulicy, uznając naruszenie prawa materialnego w zakresie zgody właścicieli na zmianę nazwy drogi wewnętrznej.

Skarżący zakwestionowali uchwałę Rady Miejskiej w Lutomiersku nadającą nazwę ulicy "Wypoczynkowa" drodze wewnętrznej zlokalizowanej na ich współwłasnej działce. Zarzucili naruszenie art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych, wskazując na brak uzyskania pisemnej zgody właścicieli na proponowaną nazwę, podczas gdy wcześniej wyrażono zgodę na inną nazwę ("Azaliowa"). Sąd uznał skargę za częściowo zasadną, stwierdzając nieważność uchwały w części dotyczącej drogi wewnętrznej na działce skarżących z powodu naruszenia wymogu uzyskania zgody właścicieli na konkretną nazwę. Skargę w części dotyczącej drogi gminnej oddalono z powodu braku interesu prawnego skarżących.

Sprawa dotyczyła skargi A. K. i M. G. na uchwałę Rady Miejskiej w Lutomiersku z dnia 24 maja 2024 roku nr III/22/24 w sprawie nadania nazwy ulicy "Wypoczynkowa" drodze wewnętrznej zlokalizowanej na działce nr [...] we Florentynowie, będącej ich współwłasnością. Skarżący zarzucili naruszenie art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych, twierdząc, że gmina nadała drodze nazwę bez uzyskania pisemnej zgody właścicieli, a ponadto nazwa ta była inna niż pierwotnie proponowana przez nich ("Azaliowa"). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, rozpoznając skargę, stwierdził jej częściową zasadność. Sąd uznał, że w zakresie § 1 zaskarżonej uchwały, dotyczącego nadania nazwy ulicy na działce będącej współwłasnością skarżących, doszło do naruszenia prawa. Podkreślono, że zgodnie z art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych, nadanie nazwy drodze wewnętrznej wymaga pisemnej zgody właścicieli terenów, a zgoda ta musi dotyczyć konkretnej propozycji nazwy. W tej sprawie gmina posiadała zgodę właścicieli na nazwę "Azaliowa", a nie na "Wypoczynkowa", co stanowiło istotne naruszenie prawa. W związku z tym, sąd stwierdził nieważność § 1 zaskarżonej uchwały. Jednocześnie, sąd oddalił skargę w części dotyczącej § 2 uchwały, który odnosił się do nadania nazwy drodze wewnętrznej na działce nr [...] będącej własnością gminy. Sąd uznał, że skarżący nie wykazali interesu prawnego do zaskarżenia uchwały w tym zakresie, gdyż naruszenie ich interesu prawnego musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej ich sytuację prawną, a nie z samego faktu sąsiedztwa czy dążenia do ładu przestrzennego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, nadanie nazwy drodze wewnętrznej wymaga pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana, zgodnie z art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych. Zgoda ta musi obejmować konkretną propozycję nazwy.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że Rada Miejska w Lutomiersku naruszyła art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych, ponieważ posiadała zgodę właścicieli na nadanie drodze wewnętrznej nazwy "Azaliowa", a nie na "Wypoczynkowa", która została ostatecznie nadana uchwałą. Brak uzyskania nowej zgody na zmienioną nazwę skutkował stwierdzeniem nieważności uchwały w tej części.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (6)

Główne

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 13

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach nazw dróg wewnętrznych.

u.d.p. art. 8 § ust. 1a

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej wymaga uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 147 § par 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność uchwały lub zarządzenia organu gminy w całości lub w części, jeżeli stwierdzi ich niezgodność z prawem.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zasądza od strony przegrywającej zwrot kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § par 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zwrot kosztów obejmuje koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych poprzez nadanie nazwy drodze wewnętrznej bez uzyskania pisemnej zgody właścicieli na tę konkretną nazwę.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące naruszenia ich interesu prawnego w związku z nadaniem nazwy drodze gminnej sąsiedniej do ich działki.

Godne uwagi sformułowania

Zgoda taka każdorazowo obejmuje wyłącznie konkretną propozycję nazwy, a zatem w razie zmiany koncepcji nazewnictwa dla nowej nazwy, niż pierwotnie zakładana konieczne jest uzyskanie nowej zgody właścicieli terenów. Interes prawny jest kategorią prawa materialnego. Nie wywodzi się on natomiast z wewnętrznego przekonania osoby, która się na niego powołuje lecz z wynikającego z przepisów prawa materialnego rzeczywistego, bezpośredniego i aktualnego związku pomiędzy sferą jej indywidualnych praw, a prowadzonym postępowaniem.

Skład orzekający

Teresa Rutkowska

przewodniczący

Anna Dębowska

członek

Monika Krzyżaniak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymóg uzyskania pisemnej zgody właścicieli na konkretną nazwę drogi wewnętrznej oraz analiza interesu prawnego w zaskarżaniu uchwał samorządowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadawania nazw drogom wewnętrznym i wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych i prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważny aspekt prawa samorządowego i prawa własności, pokazując, jak istotne jest przestrzeganie procedur i uzyskiwanie wymaganych zgód, nawet w pozornie rutynowych sprawach jak nadawanie nazw ulicom.

Czy gmina może nadać ulicy nazwę bez zgody właścicieli? WSA w Łodzi wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 930/24 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-03-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-12-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Dębowska
Monika Krzyżaniak /sprawozdawca/
Teresa Rutkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 147 par 1, art. 200 i art. 205 par 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 320
art. 8 ust. 1a
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 609
art. 18 ust. 2 pkt 13, art. 101 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j.)
Sentencja
Dnia 18 marca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Anna Dębowska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Asystent sędziego Beata Drożdż, Protokolant, w składzie następującym: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2025 roku sprawy ze skargi A. K. i M. G. na uchwałę Rady Miejskiej w Lutomiersku z dnia 24 maja 2024 roku nr III/22/24 w sprawie nadania nazwy ulicy w miejscowości Florentynów, gmina Lutomiersk 1) stwierdza nieważność § 1 zaskarżonej uchwały; 2) oddala skargę w pozostałym zakresie; 3) zasądza od Gminy Lutomiersk solidarnie na rzecz A. K. i M. G. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Rada Miejska w Lutomiersku na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 609, ze zm., dalej: "u.s.g.") oraz art. 8 ust. 1a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 320; dalej: "u.d.p.") podjęła w dniu 24 maja 2024 r. uchwałę Nr III/22/24 w sprawie nadania nazwy ulicy w miejscowości Florentynów, gmina Lutomiersk. Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego z 14 czerwca 2024 r., pod poz. 4838 i weszła w życie 29 czerwca 2024 r.
Zgodnie z § 1 uchwały, drodze wewnętrznej prywatnej zlokalizowanej na nieruchomości oznaczonej działką nr [...] położonej w miejscowości Florentynów, gmina Lutomiersk, nadaje się nazwę: "ulica Wypoczynkowa".
W myśl § 2 uchwały, drodze wewnętrznej gminnej zlokalizowanej na nieruchomości oznaczonej działkami nr [...] i nr [...] położonej w miejscowości Florentynów, gmina Lutomiersk oraz na nieruchomości oznaczonej działką nr [...] położonej w miejscowości Florentynów, gmina Lutomiersk, nadaje się nazwę: "ulica Wypoczynkowa".
Szczegółowy przebieg drogi, o której mowa w § 1 i § 2 określa mapa ewidencyjna stanowiąca załącznik do niniejszej uchwały (§ 3 uchwały).
25 listopada 2024 r. (data wpływu skargi do organu) pełnomocnik A. K. i M. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Lutomiersku Nr III/22/24. Zaskarżając powyższą uchwałę w całości pełnomocnik zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 8 ust. 1a u.d.p. poprzez podjęcie uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej bez uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana, podczas gdy obowiązek taki wynika wprost z treści ww. przepisu.
W oparciu o postawiony zarzut pełnomocnik skarżących wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że zaskarżoną uchwałą Rada Miejska w Lutomiersku nadała drodze wewnętrznej, prywatnej zlokalizowanej na nieruchomości oznaczonej działką nr [...], nazwę: "ulica Wypoczynkowa". Działka o nr ewid. [...], przy której posadowiona jest ww. droga wewnętrzna stanowi współwłasność osób fizycznych, będących również właścicielami działek o nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...]. Przylegając bezpośrednio do drogi gminnej – ul. Działkowej, służy jako dostęp do drogi publicznej. Z wnioskiem o nadanie nazwy wystąpili współwłaściciele tej nieruchomości wskazując na konieczność ustalenia właściwej numeracji porządkowej nieruchomości przylegających do drogi oraz sprecyzowania lokalizacji nieruchomości m.in. dla służb ratowniczych. Wnioskodawcy jednogłośnie wskazali we wnioskach nazwę ulicy "Azaliowa" i nigdy nie wyrażali zgody na inną nazwę drogi.
Zgodnie z art. 8 ust. 1a u.d.p podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej wymaga uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana. Zgoda taka każdorazowo obejmuje wyłącznie konkretną propozycję nazwy, a zatem w razie zmiany koncepcji nazewnictwa dla nowej nazwy, niż pierwotnie zakładana konieczne jest uzyskanie nowej zgody właścicieli terenów. W niniejszej sprawie wyrażona przez współwłaścicieli zgoda obejmowała wyłącznie konkretną nazwę ulicy, tj. "Azaliowa", nadając natomiast drodze wewnętrznej nazwę ulica "Wypoczynkowa", gmina uczyniła to z naruszeniem art. 8 ust. 1a u.d.p.
Pełnomocnik nadmienił również, że zgodnie z informacją zamieszczoną w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Lutomiersk, nazwa ulicy nie może się powielać w obrębie jednej miejscowości. Tymczasem nadając drodze wewnętrznej działce o nr ewid. [...] nazwę ulica "Wypoczynkowa", gmina powieliła już istniejącą nazwę drogi wewnętrznej, tj. nazwę działki o nr ewid. [...], będącą współwłasnością postronnych osób fizycznych. Podkreślono, iż zgodnie z art. 8 ust. 2 i 3 u.d.p. kwestia remontów, utrzymania, zarządzania oraz finansowania zadań dotyczących dróg wewnętrznych należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela terenu. Nadanie przez gminę jednakowej nazwy dla różnych terenów dróg wewnętrznych, będących w posiadaniu i zarządzaniu różnych prywatnych właścicieli, tj. działka nr ewid. [...] oraz o nr ewid. [...], wprowadza dla właścicieli nieruchomości (działek gruntu), przy których przebiega ulica, chaos zarządzająco-informacyjny oraz uciążliwość funkcjonowania, co w ocenie pełnomocnika skarżących jest niedopuszczalne. Pełnomocnik podniósł jednocześnie, że droga, tj. działka prywatna o nr ewid. [...] oraz droga działka prywatna o nr ewid. [...], zgodnie z podziałem geodezyjnym nie są ze sobą połączone, każda z nich jest drogą wewnętrzną bez tzw. wylotu zakończona zatoką do zawracania i każda z nich stanowi osobną współwłasność innych osób i nie ma możliwości przejazdu z uwagi na stosunki własnościowe obu tych nieruchomości
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Lutomiersku wniosła o oddalenie skargi w całości wskazując, że działka o nr [...], położona w obrębie Florentynów (0010), stanowiąca współwłasność osób fizycznych jest drogą wewnętrzną, oznaczoną jako 3 KDD, tj. tereny dróg publicznych klasy dojazdowej w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Florentynów w gminie Lutomiersk, przyjętego uchwałą Nr LXX/492/23 Rady Miejskiej w Lutomiersku z dnia 21 czerwca 2023 r. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z 2023 r., poz. 6155) w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obrębu geodezyjnego Florentynów w gminie Lutomiersk. Tym samym przeznaczeniem w Miejscowym Planie ZP Gminy Lutomiersk charakteryzują się także działki o nr ewid. [...], [...], część działki ewidencyjnej [...] oraz działka nr [...], położone w obrębie geodezyjnym Florentynów.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 u.s.g., zaspakajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy, a nadanie nazwy "ulica Wypoczynkowa" dla drogi wewnętrznej, zlokalizowanej na nieruchomości oznaczonej działką o nr [...] nastąpiło z zamierzeniem utrzymania ładu przestrzennego. Uzasadnionym jest bowiem zachowanie ciągłości funkcjonującej nazwy ulicy na działkach o nr ewid. [...], [...], [...], [...] oraz [...], położonych w miejscowości Florentynów, gmina Lutomiersk. Stosownie do treści art. 8 ust. 1a p.r.d., podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej, wymaga uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana. Zgody na podjęcie przez Radę Miejską w Lutomiersku uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej zostały złożone do Kancelarii Urzędu Miasta i Gminy w Lutomiersku 7 lipca 2023 r. przez wszystkich współwłaścicieli działki o nr ewid. [...]. Zdaniem organu, w zakresie kompetencji rady miejskiej mieści się przyjęcie propozycji nazwy ulicy zaproponowanej przez właścicieli lub nadanie innej nazwy.
Organ wskazał ponadto, iż w kwestii nazwy ulicy "Wypoczynkowa" we Florentynowie na nieruchomości oznaczonej działką o nr ewid. [...], nie wypowiedzieli się wszyscy współwłaściciele działki (6 osób), lecz jedynie A. K. i M. G., które nie zgadzają się z taką nazwą.
Na rozprawie w dniu 18 marca 2025 roku pełnomocnik organu zmodyfikował stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę w ten sposób, iż wniósł o oddalenie skargi w zakresie żądania stwierdzenia nieważności § 1 zaskarżonej uchwały oraz odrzucenie skargi co do zarzutów odnoszących się do § 2 zaskarżonej uchwały.
Pełnomocnik skarżących oświadczył natomiast, iż podtrzymuje skargę w zakresie stwierdzenia nieważności § 1 zaskarżonej uchwały oraz § 2 co do działki 166/21, natomiast cofa skargę w zakresie § 2 co do reszty działek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
W ramach powierzonej sądom administracyjnym kontroli działalności administracji publicznej, rozumianej jako badanie jej zachowań bądź zaniechań z punktu widzenia zgodności z obowiązującym prawem (art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), ustawodawca przewidział także orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego.
Przewidziana w art. 184 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) oraz w art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 339, dalej: p.p.s.a.) kontrola legalności uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego ukierunkowana jest na badanie legalności zaskarżonego aktu w granicach odnoszących się do kompetencyjno-proceduralnych podstaw działania organu prawotwórczego oraz materialnoprawnych podstaw wydania aktu.
Przeprowadzona kontrola uchwały Rady Miejskiej w Lutomiersku z dnia 24 maja 2024 r. nr III/22/24 w przedmiocie nadania nazwy ulicy prowadzi do wniosku, że skarga jest częściowo zasadna.
Przedmiotem regulacji zaskarżonej uchwały jest nadanie nazwy drodze wewnętrznej, położonej w miejscowości Florentynów, gmina Lutomiersk, stanowiącej działki ewidencyjne oznaczone numerem [...], [...], [...] oraz [...]. Nie jest przy tym przedmiotem sporu, że skarżące są współwłaścicielkami wyłącznie działki nr [...], natomiast działka [...] (objęta skargą) jest własnością gminy.
Skarga wniesiona została na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (u.s.g.), który stanowi, iż każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Co istotne, skarga z art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru tzw. actio popularis i warunkiem jej wniesienia jest naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy (zob. w tej materii m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02; publ. OSNP 2004, nr 7, poz. 114). Zatem do jej wniesienia nie legitymuje sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 listopada 2003 r., sygn. akt SK 30/02; publ. OTK-A 2003 nr 8, poz. 4). Strona skarżąca powinna wobec tego udowodnić, że zaskarżona uchwała negatywnie wpływa na jej sferę prawnomaterialną, pozbawia ją przykładowo pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Strona skarżąca powinna wskazać przy tym konkretny akt prawny, z którego uprawnienie to lub interes prawny jest wywodzony. Naruszenie interesu prawnego powinno mieć nadto charakter bezpośredni i realny, a nie przyszły i niepewny, oparty na przewidywaniach i przypuszczeniach. Zaskarżeniu w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. podlega zatem uchwała organu gminy godząca w sferę prawną skarżących - wywołująca dla nich negatywne konsekwencje prawne, które już nastąpiły bądź niewątpliwie, a przynajmniej z dużym prawdopodobieństwem, nastąpią w przyszłości. Uchwała, czy konkretne jej postanowienie, musi więc rzeczywiście naruszać istniejący interes prawny skarżących.
W orzecznictwie ustalono jednocześnie, że interes prawny, do którego nawiązuje art. 101 ust. 1 u.s.g., musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 1992 r.; sygn. akt I SA 1355/91; Wspólnota 1992, nr 18, s. 17). Interes prawny musi być ponadto bezpośredni i realny w tym znaczeniu, że można go wywodzić wyłącznie z własnej określonej przez prawo materialne sytuacji prawnej. Bezpośredniość i realność interesu dotyczą związku sytuacji prawnej danego podmiotu z normą materialnoprawną, z której ten interes się wywodzi (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2005 r.; sygn. akt I OSK 715/05). Kryterium "naruszenia interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja do wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie organu gminy oznacza, że akt ten musi naruszać interes prawny skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego.
Mieć interes prawny to tyle, co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. Przyjmuje się, że interes ten musi być wywodzony przede wszystkim z przepisów prawa materialnego. Ze skargą może więc wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej.
W ocenie sądu, w rozpoznawanej sprawie skarżące nie wykazały, w jaki sposób § 2 zaskarżonej uchwały, w części odnoszącej się do działki gminnej nr [...], narusza ich prawnie gwarantowaną sytuację. Brak jest przy tym podstaw do uznania, że po stronie skarżących, jako współwłaścicielek działki nr [...], występuje interes prawny wymagany przez art. 101 ust. 1 u.s.g, do zaskarżenia uchwały Rady Miejskiej w Lutomiersku w zakresie, w jakim uchwała ta odnosi się do nadania nazwy wewnętrznej drodze gminnej usytuowanej na działce nr [...] z uwagi na fakt iż ww. działka gminna sąsiaduje z działką skarżących oraz ze względu na dążenie skarżących do zapewnienia ładu przestrzennego w miejscowości Florentynów. Zgodnie z przepisami ustawy o samorządzie gminnym, zapewnienie ładu przestrzennego należy do zadań własnych gminy, natomiast okoliczność, iż działka sąsiednia do działki skarżących ma nadaną określoną nazwę w żaden sposób nie wkracza w sferę praw i obowiązków skarżących, wynikających z przepisów prawa. Nadanie nazwy drodze wewnętrznej usytuowanej na działce nr [...] nie ma wpływu na sposób korzystania z nieruchomości skarżących. Zaskarżona uchwała w § 2 nadaje nazwę ulicy m.in. działce nr [...] będącej własnością gminy, a zatem nie dotyczy działki stanowiącej współwłasność skarżących i dlatego w tym zakresie skarga została oddalona w oparciu o art. 151 p.p.s.a., z uwagi na brak interesu prawnego skarżących do żądania stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miejskiej w Lutomiersku nr III/22/24 w zakresie, w jakim odnosi się ta uchwała do działki gminnej nr [...].
Jeszcze raz należy podkreślić, iż interes prawny jest kategorią prawa materialnego. Nie wywodzi się on natomiast z wewnętrznego przekonania osoby, która się na niego powołuje lecz z wynikającego z przepisów prawa materialnego rzeczywistego, bezpośredniego i aktualnego związku pomiędzy sferą jej indywidualnych praw, a prowadzonym postępowaniem. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której swojego zainteresowania określoną sprawą nie można poprzeć przepisami prawa.
W zakresie natomiast zarzutów skargi odnoszących się do § 1 zaskarżonej uchwały, który dotyczy nadania nazwy ulicy zlokalizowanej na działce będącej we współwłasności skarżących, tj. nr [...], sąd uznał je za zasadne.
W myśl art. 18 ust. 2 pkt 13 u.s.g., do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach herbu gminy, nazw ulic i placów będących drogami publicznymi lub nazw dróg wewnętrznych w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, a także wznoszenia pomników.
Stosownie zaś do art. 8 ust. 1a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (u.d.p.), podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej wymaga uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana.
Definicję drogi publicznej przewidziano w art. 1 ustawy o drogach publicznych. Przepis ten stanowi, że drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie tej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na następujące kategorie: drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i drogi gminne (art. 2 ust. 1 u.d.p.). Zgodnie zaś z art. 7 ust. 1 u.d.p., do dróg gminnych zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym niezaliczone do innych kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych. Zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu (ust. 2). Drogi, parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów, niezaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym tych dróg są drogami wewnętrznymi, co wynika wprost z art. 8 ust. 1 u.d.p.
Nie budzi wątpliwości, że ulica, której nadano nazwę "Wypoczynkowa", stanowi drogę wewnętrzną (wynika to wprost z treści uchwały). Zatem na gruncie art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych przed podjęciem uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej, niezbędne jest uzyskanie pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana.
W niniejszej sprawie Rada Miejska w Lutomiersku nie posiada pisemnej zgody właścicieli działki nr [...], na której zlokalizowana jest przedmiotowa droga wewnętrzna, na nadanie jej nazwy "Wypoczynkowa". Słusznie przy tym podnosi strona skarżąca, że zgoda taka każdorazowo obejmuje tylko i wyłącznie konkretną propozycję nazwy, a zatem w razie zmiany koncepcji nazewnictwa, jak miało to miejsce w rozpoznawanej sprawie, dla nowej nazwy niż pierwotnie zakładana konieczne jest uzyskanie nowej zgody właścicieli terenów. Rada Miejska w Lutomiersku tego wymogu nie spełniła, gdyż posiadała zgodę wszystkich współwłaścicieli na nadanie drodze nazwy "Azaliowa", a nie jak przyjęto w zakwestionowanej uchwale "Wypoczynkowa". Tym samym podjęcie przedmiotowej uchwały przez Radę Miejską w Lutomiersku nastąpiło wbrew jednoznacznej normie prawnej zawartej w art. 8 ust. 1a u.d.p., czym w sposób oczywisty naruszono ten przepis i naruszenie to uznać należy za istotne (por. prawomocny wyrok WSA w Łodzi z 10 lutego 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 930/21).
W wyroku z 23 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 3940/19 Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, iż niedopełnienie przesłanki uzyskania pisemnych zgód, wymaganych mocą art. 8 ust. 1a u.d.p., skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności aktu organu stanowiącego gminy z uwagi na brak wypełnienia procedury unormowanej w tym przepisie (art. 8 ust. 1a u.d.p.). Rada gminy nie może nadać nazwy ulicy, drodze niezaliczonej do kategorii dróg publicznych na podstawie przepisów u.d.p., czy nawet u.s.g., lub drodze wewnętrznej, w przypadku braku zgody, o której mowa w art. 8 ust. 1a u.d.p.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność § 1 zaskarżonej uchwały.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964). Na koszty w łącznej kwocie 797 złotych składają się: wpis od skargi (300 złotych), zwrot kosztów zastępstwa procesowego (480 złotych) oraz opłata skarbowa za udzielone pełnomocnictwo (17 złotych).
e.o.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI