III SA/Łd 928/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-01-06
NSAubezpieczenia społeczneWysokawsa
świadczenie przedemerytalnerentabezrobotnywznowienie postępowaniak.p.a.prawo pracyubezpieczenia społecznedecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą świadczenia przedemerytalnego, uznając, że wznowienie postępowania na podstawie późniejszego wyroku przyznającego rentę było niezasadne.

Skarżący W.W. domagał się świadczenia przedemerytalnego, które zostało mu przyznane, a następnie cofnięte po wznowieniu postępowania przez organ administracji. Organ uznał, że skarżący nie mógł być uznany za bezrobotnego w dacie rejestracji, ponieważ później uzyskał prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając, że wznowienie postępowania na podstawie wyroku sądu powszechnego, który nie istniał w dacie wydania pierwotnej decyzji, było niezgodne z prawem.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego skarżącemu W.W. Po tym, jak świadczenie zostało początkowo przyznane, organ administracji wznowił postępowanie i uchylił wcześniejsze decyzje, odmawiając prawa do świadczenia. Podstawą wznowienia było ustalenie, że skarżący od dnia 16 września 2003 r. był uprawniony do renty z tytułu niezdolności do pracy, co wykluczało go z kręgu osób bezrobotnych w dacie rejestracji w urzędzie pracy (6 października 2003 r.). Skarżący odwołał się, argumentując, że kolejność zdarzeń (najpierw przyznanie świadczenia przedemerytalnego, potem renty) nie powinna prowadzić do zmiany decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że podstawą wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. mogą być jedynie nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi. Wyrok sądu powszechnego przyznający rentę, wydany po dacie ostatecznej decyzji administracyjnej, nie mógł stanowić podstawy do wznowienia postępowania, ponieważ nie istniał w dacie wydawania decyzji. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją decyzje organów niższych instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok sądu powszechnego wydany po dacie ostatecznej decyzji administracyjnej nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ nie stanowi on ani nowej okoliczności faktycznej, ani nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podstawą wznowienia postępowania mogą być jedynie okoliczności faktyczne lub dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi. Wyrok sądu powszechnego, który nie istniał w dacie wydania decyzji administracyjnej, nie spełnia tych kryteriów, nawet jeśli ma skutek ex tunc.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt. 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawą wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną są istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.

u.ś.p. art. 30 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych

Świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej warunki określone w ustawie, w tym warunki do uzyskania statusu bezrobotnego.

u.z.p.b. art. 2 § ust. 1 pkt. 2 c

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Bezrobotnym nie może być osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy.

u.z.p.b. art. 37 § k ust. 1

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej warunki do uzyskania statusu bezrobotnego.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują kontrolę pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok sądu powszechnego przyznający rentę, wydany po dacie ostatecznej decyzji administracyjnej, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego. Organ administracji błędnie zinterpretował art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uznając późniejszy wyrok sądu za nową okoliczność faktyczną istniejącą w dniu wydania decyzji.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie spełniał warunków do uzyskania statusu bezrobotnego w dacie rejestracji, ponieważ od dnia 16 września 2003 r. był uprawniony do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wydanie wyroku przez sąd powszechny z mocą ex tunc powoduje, że skarżący od daty wyroku nie mógł być uznany za bezrobotnego.

Godne uwagi sformułowania

Wydanie wyroku przez sąd powszechny z mocą ex tunc nie może powodować wznowienia postępowania w sprawie, gdyż ani taki wyrok nie istniejący w dniu wydania decyzji ostatecznej przez organ administracji nie można uznać za nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji, ani tym bardziej rozstrzygnięcie powodujące zmianę stanu faktycznego ze skutkiem ex tunc nie można uznać za nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej.

Skład orzekający

Irena Krzemieniewska

sprawozdawca

Janusz Furmanek

przewodniczący

Monika Krzyżaniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego w kontekście późniejszych orzeczeń sądów powszechnych oraz warunków nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy orzeczenie sądu powszechnego (np. przyznające rentę) zapada po dacie ostatecznej decyzji administracyjnej, a organ administracji próbuje na tej podstawie wznowić postępowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważny problem proceduralny dotyczący relacji między postępowaniem administracyjnym a sądowym oraz momentu powstawania praw i obowiązków. Pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja przepisów o wznowieniu postępowania.

Czy późniejszy wyrok sądu może unieważnić decyzję administracyjną? WSA wyjaśnia zasady wznowienia postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 928/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-01-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Irena Krzemieniewska /sprawozdawca/
Janusz Furmanek /przewodniczący/
Monika Krzyżaniak
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Asesor Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzające ją postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda[...] , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 29 ust. 2, art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2004r. Nr120, poz.1252) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 6c ust. 2 pkt 2, art. 37k ust. 1, art. 37l ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 514 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania skarżącego W. W. od wydanej po wznowieniu postępowania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie uchylenia decyzji ostatecznych Prezydenta Miasta Ł.:
1/ z dnia 28 października 2003r. o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003 r. oraz o wypłaceniu tego świadczenia w kwocie zaliczkowej, do czasu ustalenia przez organ rentowy wysokości emerytury,
2/ z dnia 8 stycznia 2004r. o przyznaniu od dnia 7 października 2003 r. prawa do świadczenia przedemerytalnego w wysokości 200% zasiłku podstawowego, oraz odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego,
- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji oraz poprzedzające ją postanowienie.
W uzasadnieniu wyjaśniono, iż skarżący zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy nr 2 w Ł. w dniu 6 października 2003 r. i od dnia 7 października 2003 r. przyznano mu prawo do świadczenia przedemerytalnego.
Wyrokiem z dnia 4 lutego 2004 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wydanym w sprawie sygn. akt VIII U 1534/03 przyznał skarżącemu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do dnia 31 grudnia 2004 r. Prawo do renty skarżący nabył od dnia 16 września 2003 r.
Uznając, iż w dacie rejestracji tj. w dniu 6 października 2003 r. skarżący nie spełniał warunków do uzyskania statusu bezrobotnego (co skutkowało brakiem możliwości nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego), organ I instancji wznowił postępowanie, uchylił decyzje o przyznaniu skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego w zaliczkowej wysokości, jak i w wysokości 200 % zasiłku podstawowego i odmówił przyznania świadczenia przedemerytalnego.
W złożonym odwołaniu W. W. podkreślił, że w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy Nr 2 w Ł. spełniał warunki osoby bezrobotnej, dlatego też na mocy decyzji Prezydenta Miasta Ł. nabył prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003r.
Zdaniem skarżącego, nie zmienia zaistniałych faktów okoliczność, iż wyrokiem sądu z dnia 4 lutego 2004 r., otrzymał prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do 31 grudnia 2004 r.
Rozpatrując sprawę organ odwoławczy stwierdził, iż stosownie do treści art. 37 k ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 c ustawy o zatrudnieniu przeciwdziałaniu bezrobociu, w związku z art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, świadczenie przedemerytalne przysługuje przy spełnieniu innych warunków określonych w ustawie, osobie spełniającej warunki do uzyskania statusu bezrobotnego. Art. 2 ust. 1 pkt 2 c ww. ustawy stanowił, że bezrobotnym nie może być osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Z akt sprawy wynika, że skarżący od dnia 16 września 2003 r. był uprawniony do renty z tytułu niezdolności do pracy. Nie spełniał zatem w dniu rejestracji w urzędzie pracy tj. w dniu 6 października 2003 r. określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunków uzyskania statusu bezrobotnego, wobec czego nie mógł nabyć prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Powyższą decyzję W. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie w całości. w uzasadnieniu skarżący stwierdził, że skoro najpierw przyznano mu świadczenie przedemerytalne, to następnie rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy, to nie ma podstaw do zmiany decyzji i odmowy przyznania świadczenia przedemerytalnego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym skarżący wyjaśnił, iż ZUS wypłacając rentę potrącił skarżącemu kwotę odpowiadającą przyznanemu świadczeniu emerytalnemu pokrywającemu się z okresem za który skarżący otrzymał rentę. Zdaniem skarżącego jest to działanie prawidłowe i skarżący nie kwestionował takiej decyzji ZUS.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga jest zasadna .
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Decyzja zaś lub postanowienie stosownie do art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ) podlega uchyleniu jeżeli sąd stwierdzi :
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny i nie budzi wątpliwości. Spór dotyczy interpretacji art. 145 pkt. 5 kpa na podstawie którego organ administracji I instancji wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzjami ostatecznymi
1/ z dnia 28 października 2003 r . o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003 r oraz o wypłaceniu tego świadczenia w kwocie zaliczkowej w wysokości 120% zasiłku do czasu ustalenia przez organ rentowy wysokości emerytury
2/ z dnia 8 stycznia 2004 r orzekającej o przyznaniu od dnia 7 października 2003 r prawa do świadczenia przedemerytalnego w wysokości 200% zasiłku podstawowego.
Zdaniem organu odwoławczego spór sprowadza się do tego, czy w dacie rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy nr 2 w Ł. w dniu 6 października 2003 r skarżący spełniał określone w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunki do uzyskania statusu bezrobotnego, a w ślad za tym warunki do uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Zdaniem organu fakt wydania przez Sąd Okręgowy w Ł. wyroku z dnia 4 lutego 2004 r sygn. akt VIII U 1534/03 mocą którego przyznano skarżącemu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do 31 grudnia 2004 r. powoduje, iż należy uznać , że w dacie rejestracji skarżący nie był osobą bezrobotną, a zatem nie mógł nabyć prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Zdaniem skarżącego w dniu rejestracji spełniał on warunki osoby bezrobotnej, a organ administracji zmieniając kolejność zdarzeń zmienia sytuację prawną skarżącego , który najpierw otrzymał świadczenie przedemerytalne , zgodnie z przepisami, a następnie uzyskał prawo do renty.
Sad w tym składzie uznał, iż zarzuty skarżącego są zasadne.
Podstawą wznowienia postępowania w sprawie był art. 145 § 1 pkt. 5 kpa zgodnie z którym - w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Nie można uznać za zasadny i mający oparcie w cytowanym wyżej art. 145 § 1 pkt. 5 kpa pogląd organów administracji obu instancji sprowadzający się do tego, że skoro skarżący nabył prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy na okres od 16 września 2003 r do 31 grudnia 2004 r , to już w dniu 16 września 2003 r nie spełniał warunków osoby bezrobotnej , a tym samym nie spełniał przesłanek do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 7 października 2003 r na podstawie art. 37 k ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu .
Jest bowiem bezsporne w sprawie , iż w dniu wydania decyzji ostatecznej nie istniał wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 4 lutego 2004 r sygn. akt VIII U 1534/03.
Zatem w dniu wydania decyzji ostatecznej przez organ administracyjny nie istniały okoliczności faktyczne powodujące, iż skarżący W. W. miał przyznane prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od daty wyczerpania zasiłku chorobowego do 31 grudnia 2004 r.
Wydanie wyroku przez sąd powszechny z mocą ex tunc nie może powodować wznowienia postępowania w sprawie, gdyż ani taki wyrok nie istniejący w dniu wydania decyzji ostatecznej przez organ administracji nie można uznać za nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji, ani tym bardziej rozstrzygnięcie powodujące zmianę stanu faktycznego ze skutkiem ex tunc nie można uznać za nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej.
Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji .
Mając na uwadze treść art. 152 cyt. ustawy Sąd orzekł, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI