III SA/Łd 921/17

III SA/Łd 921/17 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2017-10-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-09-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Krzysztof Szczygielski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 3 par. 1, 2, 2a, 3, art. 58 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2004 nr 179 poz 1843
art. 1 par. 1, 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
Dz.U. 1997 nr 90 poz 557
art. 1 par. 1, art. 2 pkt 1, 2, art. 3 par. 1, 3, art. 153, art. 249 par. 3 pkt 3
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski po rozpoznaniu w dniu 31 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.F. na Okręgowego Dyrektora Służby Więziennej w Ł. w przedmiocie wypłaty odszkodowania za przewlekłość rozpatrywania skarg i wniosków postanawia odrzucić skargę. D.Cz.
Uzasadnienie
T.F. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę, w której wniósł o wypłatę odszkodowania w wysokości 20 000 zł za przewlekłe rozpatrywanie jego skarg i wniosków w sprawie rozpatrzenie zasadności i skuteczności leczenia przez Ambulatorium przy Areszcie Śledczym w Ł., powołanie komisji lekarskiej do wydania opinii lekarskiej o stanie jego zdrowia oraz o spowodowanie wystąpienia przez Dyrektora Aresztu Śledczego w Ł. o udzielenie mu przerwy w wykonywaniu kary. W skardze tej skarżący zarzucił Okręgowemu Dyrektorowi Służby Więziennej w Ł. bezczynność i przewlekłe rozpatrywanie jego skarg i wniosków w sprawie zasadności i skuteczności leczenia. Jako podstawę prawną swoich żądań skarżący wskazał art. 19 § 1, 3 i 4, art. 153 § 2 k.k.w. oraz art. 2 ust. 1, art. 3 pkt 6, art. 4 ust. 3, art. 5 ust. 2 i art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843, ze zm.).
W odpowiedzi na skargę Okręgowy Dyrektor Służby Więziennej w Ł. wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że tryb postępowania w sprawie skarg składanych przez osadzonych w zakładach karnych regulowany jest przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 647). Czynności i rozstrzygnięcia podejmowane w tym postępowaniu nie podlegają kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność. Ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego, o czym stanowi art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce wówczas, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1066, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola sądu administracyjnego obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne (pkt 1); postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2); postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu (pkt 3); inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI o.p., postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4); pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających (pkt 4a); akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5); akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (6); akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI o.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Z powołanych przepisów wynika, że warunkiem dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony, zaś kontrola sądu sprowadza się do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu administracyjnego lub czynności z zakresu administracji publicznej (por. postanowienia NSA: z 24 stycznia 2012 r., I OZ 544/11; z 17 lipca 2015 r., I OSK 1718/15). Nie każde zatem działanie, czynność, bezczynność czy przewlekłość w działaniu organu administracji podlega kontroli sądów administracyjnych.
Powołana w skardze jako podstawa prawna żądania zasądzenia odszkodowania od Okręgowego Dyrektora Służby Więziennej w Ł. ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki reguluje zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu lub prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze (art. 1 ust. 1). Przepisy wskazanej ustawy stosuje się odpowiednio, gdy na skutek działania lub bezczynności sądu albo komornika sądowego doszło do naruszenia prawa strony do przeprowadzenia i zakończenia bez nieuzasadnionej zwłoki sprawy egzekucyjnej lub innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (art. 1 ust. 2). Ustawa ta nie normuje zatem kwestii związanych ze skargami na bezczynność lub przewlekłość postępowania przed organami administracji. Nie stanowi podstawy prawnej dla żądania odszkodowania od tych organów w postępowaniu sądowoadministracyjnym. K.k.w. normuje z kolei kwestie związane z wykonywaniem orzeczeń w postępowaniu karnym, w postępowaniu w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe i w postępowaniu w sprawach o wykroczenia oraz kar porządkowych i środków przymusu skutkujących pozbawienie wolności (art. 1 § 1). Organami postępowania wykonawczego są sądy powszechne (sąd rejonowy lub sąd okręgowy), o czym stanowi art. 2 pkt 1 i 2 oraz art. 3 § 1 k.k.w., zaś w sprawach dotyczących osób skazanych przez sąd wojskowy – w sprawach zastrzeżonych w k.k.w. dla sądu penitencjarnego – orzeka wojskowy sąd garnizonowy (art. 3 § 3 k.k.w.). W sprawach unormowanych w k.k.w. nie orzekają zatem sądy administracyjne, lecz sądy powszechne lub wojskowy sąd garnizonowy, w sytuacji o jakiej stanowi art. 3 § 3 k.k.w. Nadto zgodnie z art. 153 w związku z art. 3 § 1 k.k.w. to sąd penitencjarny (sąd okręgowy) jest właściwy w sprawie udzielenia przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności.
Wnioski, skargi i prośby osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych podlegają natomiast rozpatrzeniu w trybie uregulowanym w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych. Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 249 § 3 pkt 3 k.k.w. W postępowaniu prowadzonym na podstawie tego rozporządzenia nie podejmuje się żadnych władczych rozstrzygnięć z zakresu administracji publicznej, a jedynie ocenia działalność jednostek Służby Więziennej (zakłady karne, areszty śledcze) oraz zatrudnionych w nich funkcjonariuszy Służby Więziennej bądź pozostałych pracowników, ewentualnie rozważa się zasadność wprowadzenia w życie określonych postulowanych przez stronę rozwiązań dotyczących funkcjonowania tych jednostek penitencjarnych. Dodać należy, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 3 wskazanego rozporządzenia skargę dotyczącą działalności okręgowego inspektoratu Służby Więziennej załatwia Dyrektor Generalny Służby Więziennej lub osoba przez niego wyznaczona a nie sąd administracyjny.
Przedmiot niniejszej skargi – odszkodowanie za przewlekłość rozpatrywania skarg i wniosków w sprawie rozpatrzenie zasadności i skuteczności leczenia w areszcie śledczym – nie mieści się zatem w kognicji sądów administracyjnych, a co za tym idzie skarga ta, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. sąd orzekł, jak w postanowieniu.
D.Cz.