III SA/Łd 897/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2025-02-19
NSAtransportoweWysokawsa
SENTtransport drogowykara pieniężnadane geolokalizacyjneobowiązki przewoźnikaustawa o SENTodpowiedzialnośćkontrolasystem monitorowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę przewoźnika na nałożenie kary pieniężnej za brak przekazywania danych geolokalizacyjnych w systemie SENT, podkreślając, że odpowiedzialność ta nie może być przeniesiona na inny podmiot.

Skarżąca spółka z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy karę pieniężną w wysokości 10.000 zł za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów objętych zgłoszeniami SENT. Kara została nałożona za niewykonanie obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu. Spółka argumentowała, że przyczyny braku przekazywania danych leżały po stronie zleceniodawcy i powinny stanowić podstawę do odstąpienia od kary. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że odpowiedzialność za przekazywanie danych geolokalizacyjnych spoczywa na przewoźniku i nie może być skutecznie przeniesiona na inny podmiot na podstawie umowy cywilnoprawnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał sprawę ze skargi F. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł. Kara została nałożona za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów objętych zgłoszeniami SENT, a konkretnie za niewykonanie obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu w trakcie przewozu. Organy administracji ustaliły, że podczas kontroli drogowej stwierdzono brak przekazywania danych geolokalizacyjnych z lokalizatora GPS przypisanego do przewożonych towarów, mimo że zgłoszenia SENT były prawidłowo uzupełnione. Skarżąca podnosiła w skardze zarzuty dotyczące wadliwego ustalenia stanu faktycznego i prawnego przez organy, w szczególności kwestionując brak analizy przyczyn niedziałania lokalizatora oraz niewykorzystanie przez organy możliwości odstąpienia od nałożenia kary. Sąd uznał skargę za bezzasadną. Podkreślił, że przepisy ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów (ustawa o SENT) jednoznacznie nakładają na przewoźnika obowiązek zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych. Sąd stwierdził, że odpowiedzialność ta ma charakter administracyjno-prawny i nie może być skutecznie przeniesiona na inny podmiot na podstawie umowy cywilnoprawnej, nawet jeśli zleceniodawca zobowiązał się do wykonania tych obowiązków. W ocenie Sądu, okoliczności podnoszone przez skarżącą, takie jak rzekome nienależyte wykonanie umowy przez zleceniodawcę, nie stanowiły podstawy do odstąpienia od nałożenia kary, gdyż nie wypełniały przesłanki ważnego interesu przewoźnika lub interesu publicznego. Sąd zauważył również, że sytuacja ekonomiczna skarżącej nie uzasadniała odstąpienia od kary. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przewoźnik ponosi odpowiedzialność administracyjno-prawną za brak przekazywania danych geolokalizacyjnych, a obowiązek ten nie może być skutecznie przeniesiony na inny podmiot na podstawie umowy cywilnoprawnej.

Uzasadnienie

Odpowiedzialność przewoźnika za zapewnienie przekazywania danych geolokalizacyjnych jest obowiązkiem wynikającym z ustawy o SENT i ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Umowy cywilnoprawne nie mogą modyfikować ani przenosić tej odpowiedzialności w sposób wiążący dla organów administracji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

ustawa o SENT art. 10a § ust. 1, 2, 3

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

ustawa o SENT art. 22 § ust. 2a

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ustawa o SENT art. 2

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

ustawa o SENT art. 6 § ust. 3 pkt 1 lit. h

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

ustawa o SENT art. 10b

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

ustawa o SENT art. 10c

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

ustawa o SENT art. 22 § ust. 3

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § §1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność przewoźnika za przekazywanie danych geolokalizacyjnych jest obowiązkiem ustawowym, który nie może być przeniesiony na inny podmiot na podstawie umowy cywilnoprawnej. Nienależyte wykonanie umowy przez zleceniodawcę nie stanowi samoistnej podstawy do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, gdyż nie wypełnia przesłanki ważnego interesu przewoźnika.

Odrzucone argumenty

Organy wadliwie nie ustaliły przyczyn niedziałania geolokalizatora. Niewykonanie obowiązku przekazywania danych geolokalizacyjnych przez zleceniodawcę powinno skutkować odstąpieniem od nałożenia kary. Brak analizy przyczyn niedziałania lokalizatora narusza zasady postępowania i zaufania do organów.

Godne uwagi sformułowania

Odpowiedzialność za przekazywanie danych do systemu SENT-GEO ciąży na przewoźniku, a nie na innym podmiocie, nawet jeśli przewoźnik był z nim związany umową. Przepisy prawa administracyjnego mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a wynikające z nich obowiązki nie podlegają modyfikacji, czy przeniesieniu w drodze czynności cywilnoprawnych, ze skutkiem wiążącym organy administracji. Podniesione w skardze zarzuty należy ocenić jako nieudolną próbę uwolnienia się od odpowiedzialności, mimo tego, że skarżąca miała lub co najmniej mieć powinna świadomość własnej – jako przewoźnika – odpowiedzialności za naruszenie obowiązku wskazanego w art. 10a ust. 1 ustawy o SENT.

Skład orzekający

Teresa Rutkowska

przewodniczący

Anna Dębowska

członek

Agnieszka Krawczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego charakteru odpowiedzialności przewoźnika za przekazywanie danych geolokalizacyjnych w systemie SENT i niemożności przeniesienia jej na inny podmiot na drodze cywilnoprawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia obowiązków w systemie SENT, ale zasada przenoszenia odpowiedzialności administracyjnej jest szersza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego systemu monitorowania transportu towarów i kary pieniężnej, co jest istotne dla branży transportowej. Podkreśla kluczową kwestię odpowiedzialności prawnej w kontekście umów z podwykonawcami.

Przewoźniku, Twoja odpowiedzialność za dane SENT nie kończy się na umowie z podwykonawcą!

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 897/24 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-02-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-12-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Krawczyk /sprawozdawca/
Anna Dębowska
Teresa Rutkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1218
art. 2, art. 6 ust. 3 pkt 1 lit. h, art. 10a ust. 1, 2, 3, art. 10b, art. 10c, art. 22
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 19 lutego 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Anna Dębowska, Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk (spr.), Protokolant Asystent sędziego Dominika Ratajczyk-Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2025 roku sprawy ze skargi F. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 16 października 2024 roku nr 1001-IOC.4823.15.2024.6.EA w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 16 października 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi (dalej: DIAS lub organ odwoławczy), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm., dalej: O.p.), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi (dalej: NŁUC-S lub organ I instancji) z dnia 25 czerwca 2024 r. o nałożeniu na F. sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej: skarżąca) kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów objętych zgłoszeniami SENT.
W uzasadnieniu wskazano, że kara została nałożona za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów objętych zgłoszeniami SENT, tj. za niewykonanie obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu w trakcie przewozu podlegającego przepisom ustawy o SENT, objętego 8 zgłoszeniami SENT numer: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy, funkcjonariusze ŁUC-S w Łodzi w dniu 31 grudnia 2023 r. przeprowadzili na autostradzie A2 PPO S. kontrolę drogową zespołu pojazdów o numerach rejestracyjnych [...]. Przewożono nim oleje smarowe silnikowe objęte kodem CN 2710, podlegające określonemu w ustawie o SENT systemowi monitorowania. Przewóz towarów został zgłoszony do systemu monitorowania drogowego pod wskazanymi wyżej numerami SENT. Nadawcą towarów była S. Sp. z o.o. z siedzibą w W., przewoźnikiem zaś skarżąca. W ww. zgłoszeniach SENT został wskazany numer urządzenia/lokalizatora GPS: [...]. W toku kontroli funkcjonariusze ustalili, że dane zawarte w zgłoszeniach były zgodne ze stanem faktycznym. Kontrolujący stwierdzili brak przekazywania danych geolokalizacyjnych środka transportu na całej trasie przewozu. W wyniku weryfikacji na stronie https://puesc.gov.pl/aktualności/ funkcjonariusze ustalili, że brak jest informacji o ewentualnej awarii systemu SENT- GEO w dniu 30 i 31 grudnia 2023 r. W związku z brakiem możliwości uruchomienia przez przewoźnika w trakcie kontroli ww. geolokalizatora, zestaw pojazdów skierowano na parking ŁUC-S w Łodzi ul. [...], gdzie na naczepę nałożono plombę elektroniczną nr [...] i pobrano kaucję w wysokości 2.000 zł, po nałożeniu plomby elektronicznej zezwolono na kontynuowanie przewozu. Protokół z kontroli numer MKR202300576369/SENT wraz z pozostałymi dowodami, kontrolujący przekazali do NŁUC-S w Łodzi za pismem z dnia 5 stycznia 2024 r.
DIAS stwierdził, że przewóz produktów naftowych został zgłoszony do rejestru zgłoszeń SENT i został objęty 8 zgłoszeniami zarejestrowanymi pod wskazanymi wyżej numerami i tych zgłoszeniach, zgodnie z art. 6 ust. 3 pkt 1 lit. h ustawy o SENT został wskazany numer urządzenia/lokalizatora GPS: [...]. W związku z treścią art. 10a ust. 1 ustawy o SENT przewoźnik miał obowiązek zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu w trakcie całej trasy przewozu objętego tymi zgłoszeniami. Przewóz towarów, zgodnie z ustawą o SENT (art. 2 pkt 9) oznacza przemieszczanie towaru na lub przez terytorium kraju środkiem transportu po drodze publicznej, z uwzględnieniem postojów wymaganych podczas tego przemieszczania, przeładunku oraz rozładunku. Wskazany w powyższych zgłoszeniach SENT lokalizator numer [...], nie przekazywał danych geolokalizacyjnych do Systemu SENT-GEO. Skoro dane geolokalizacyjne nie były przekazywane do systemu, a w dniu 31 grudnia 2023 r. (realizowanego przewozu) nie odnotowano wadliwego działania systemu SENT-GEO, to przewoźnik nie wywiązał się z obowiązku, o którym mowa w art. 1Oa ust. 1 ustawy o SENT, tj. nie zapewnił, w trakcie całej trasy przewozu towarów objętych zgłoszeniami, przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tymi zgłoszeniami.
W związku z tym, jak stwierdził DIAS, naruszenie tego przepisu podlega pod regulację art. 22 ust. 2a ustawy o SENT, co skutkuje nałożeniem na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł.
Jednocześnie zauważył, że przepisy ustawy o SENT przewidują w niektórych okolicznościach możliwość odstąpienia przez organ od nałożenia kary, jednak w tej sprawie organ okoliczności takich nie stwierdził.
W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję w całości, zarzucając jej:
1. naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji pomimo niewskazania w uzasadnieniu faktycznym Decyzji I Instancji przyczyn, które według Naczelnika doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami SENT, które to przyczyny są istotne w kontekście przedmiotu postępowania i stanowiska Skarżącej - zarówno w kontekście rozstrzygnięcia o zasadności nałożenia kary pieniężnej z art. 22 ust. 2a ustawy SENT, jak i zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy SENT, zaś obowiązkiem Naczelnika było zgodnie z art. 210 § 4 O.p. wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności;
2. naruszenie art. 233 §1 pkt 1 w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji pomimo niewskazania w uzasadnieniu prawnym Decyzji I Instancji tego, dlaczego Skarżąca miałaby naruszyć art. 10a ust. 1 ustawy o SENT, skoro Naczelnik nie ustalił przyczyn, które według Naczelnika doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami SENT, zaś obowiązkiem Naczelnika było zgodnie z art. 210 § 4 O.p. wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa;
3. naruszenie art. 233 §1 pkt 1 w zw. z art. 122 O.p. poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji pomimo niepodjęcia przez Naczelnika i Dyrektora działań w celu ustalenia przyczyn, które doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami SENT, a przyczyny te były istotne w kontekście przedmiotu postępowania i stanowiska Skarżącej, zarówno w kontekście rozstrzygnięcia o zasadności nałożenia na Stronę kary pieniężnej z art. 22 ust. 2a, jak i zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy o SENT, a więc obowiązkiem Naczelnika i Dyrektora było podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy;
4. naruszenie art. 233 §1 pkt 1 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji pomimo niezebrania i nierozpatrzenia przez Naczelnika i Dyrektora całego materiału dowodowego dotyczącego przyczyn, które doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami SENT, a ponieważ przyczyny te są istotne w kontekście przedmiotu postępowania i stanowiska Strony, zarówno w kontekście rozstrzygnięcia o zasadności nałożenia na Stronę kary pieniężnej z art. 22 ust. 2a, jak i zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy SENT, obowiązkiem Naczelnika i Dyrektora było zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego dotyczącego tych przyczyn;
5. naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 121 §1 w zw. z art. 124 O.p. poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji pomimo przeprowadzenia przez Naczelnika postępowania podatkowego w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych wyrażające się w tym, że Organ I Instancji nałożył na Skarżącą karę pieniężną pomimo, że nie ustalił i nie wskazał przyczyn, które doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami SENT, a ponieważ przyczyny te są istotne w kontekście przedmiotu postępowania i stanowiska Skarżącej, zarówno w kontekście rozstrzygnięcia o zasadności nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej z art. 22 ust. 2a, jak i zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy SENT, wydanie decyzji nakładającej karę pieniężną na Skarżącą, narusza zaufanie do organów podatkowych;
6. naruszenie art. 233 §1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 10a ust. 1 ustawy o SENT poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji pomimo, że zarówno Naczelnika, jak i Dyrektor nie ustalił i nie wskazał przyczyn, które doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami, a bez ustalenia tych przyczyn nie jest możliwe uznanie, że Skarżąca naruszyła ten przepis;
7. naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy o SENT poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji pomimo, że Naczelnik i Dyrektor nie ustalił i nie wskazał przyczyn, które doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami , a bez ustalenia tych przyczyn nie jest możliwe nałożenie na Skarżącą kary pieniężnej;
8. naruszenie art. 233 §1 pkt 1 O.p. w zw. z art. 22 ust. 3 ustawy o SENT poprzez wadliwe utrzymanie w mocy Decyzji I Instancji, a także jego niezastosowanie przez Dyrektora i nieodstąpienie od nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej pomimo, że Naczelnik nie ustalił i nie wskazał przyczyn, które doprowadziły do tego, że urządzenie o numerze [...] nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami, a także, iż odstąpienie to było zasadne w świetle ważnego interesu Strony i interesu publicznego;
W związku z tym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga była bezzasadna.
Kontroli Sądu poddano decyzję DIAS o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów objętych zgłoszeniami SENT.
Podstawę prawną tej decyzji stanowił przepis art. 22 ust. 2a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1218 ze zm., dalej: ustawa o SENT), zgodnie z którym "w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł". W przepisie tym został wskazany podmiot, na który nakłada się karę pieniężną (przewoźnik), jej przedmiot (naruszenie obowiązku określonego w art. 10a ust. 1) oraz wysokość kary (określoną w sposób sztywny).
Obowiązek, o którym mowa w art. 10a ust. 1, ciąży na przewoźniku, z czym wiąże się jego odpowiedzialność administracyjno-prawna. Wspomniany przepis stanowi, że "przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem". Jest to konsekwencja obowiązku przewoźnika wyposażenia środka transportu, o którym mowa w ust. 1, w lokalizator (art. 10a ust. 2 ustawy o SENT), z czego zwalnia go jedynie przekazywanie danych geolokalizacyjnych środka transportu do rejestru z zewnętrznego systemu lokalizacji (art. 10 ust. 3 ustawy o SENT).
Przepisy są więc w tym zakresie jednoznaczne i nie budzą żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Jak wynika z art. 10b ustawy o SENT, w przypadku gdy środek transportu jest wyposażony w lokalizator, kierujący jest obowiązany: 1) włączyć lokalizator: a) przed rozpoczęciem przewozu towaru - w przypadku przewozu towaru, o którym mowa w art. 5 ust. 1, a w przypadku kilku miejsc załadunku na terytorium kraju z chwilą rozpoczęcia przewozu towaru z pierwszego miejsca załadunku na terytorium kraju, b) z chwilą rozpoczęcia przewozu towaru na terytorium kraju - w przypadku przewozu towaru, o którym mowa w art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1; 2) wyłączyć lokalizator nie wcześniej niż z chwilą: a) dostarczenia towaru do miejsca dostarczenia towaru na terytorium kraju, a w przypadku kilku miejsc dostarczenia towaru na terytorium kraju z chwilą dostarczenia towaru do ostatniego miejsca dostarczenia towaru na terytorium kraju, b) zakończenia przewozu towaru na terytorium kraju.
Ze względu na wagę tego obowiązku ustawodawca uregulował również powinności przewoźnika w przypadkach stwierdzenia niesprawności lokalizatora. Zgodnie z art. 10c ustawy o SENT, w przypadku stwierdzenia trwającej dłużej niż godzinę niesprawności lokalizatora albo zewnętrznego systemu lokalizacji, kierujący, o którym mowa w art. 2 pkt 2 lit. a (osoba fizyczna, która kieruje pojazdem samochodowym lub zespołem pojazdów składającym się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy w rozumieniu ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym), jest obowiązany do niezwłocznego zatrzymania się na najbliższym parkingu samochodowym lub w najbliższej zatoce postojowej (ust. 1). Przewóz towaru środkiem transportu, o którym mowa w art. 2 pkt 11 lit. a (pojazd samochodowy lub zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy w rozumieniu ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym), może być kontynuowany po: 1) przywróceniu sprawności lokalizatora albo zewnętrznego systemu lokalizacji albo 2) przeładunku towaru na środek transportu wyposażony w sprawny lokalizator albo którego dane geolokalizacyjne są przekazywane do rejestru z zewnętrznego systemu lokalizacji, albo 3) wyposażeniu środka transportu w sprawny lokalizator, albo 4) nałożeniu zamknięć urzędowych na środek transportu lub towar albo zarządzeniu konwoju, o którym mowa w art. 67 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (ust. 3), Rozstrzygnięcie w zakresie, o którym mowa w ust. 3 pkt 4, jest podejmowane przez naczelnika urzędu celno-skarbowego, na terenie którego znajduje się środek transportu, po uzyskaniu informacji od przewoźnika dotyczącej potrzeby kontynuowania przewozu towaru (ust. 4).
Wszystko to służy możliwości wywiązania się przez przewoźnika z obowiązku nałożonego nań przez art. 10a ust. 1 ustawy o SENT. W orzecznictwie podkreśla się, że "niewypełnienie obowiązku wynikającego z art. 10a ust. 1 ustawy SENT ma negatywny wpływ na możliwość sprawowania skutecznej kontroli nad przewozem towarów objętych systemem monitorowania drogowego, a brak danych geolokalizacyjnych jest głównym czynnikiem utrudniającym sprawowanie kontroli" (wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 12 września 2023 r., II SA/Rz 861/23, CBOSA). Nie powinno budzić żadnych wątpliwości, że "Sam fakt wyposażenia pojazdu w geolokalizator (...) jest niewystarczające do uznania, że przedsiębiorca zapewnił prawidłową realizację obowiązków nałożonych ustawą SENT. Urządzenie musi zostać włączone, trasa rejestrowana, a pojazd możliwy do lokalizacji w danej chwili przejazdu" (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 12 października 2023 r., II SA/Go 42/23, CBOSA).
W rozpoznanej sprawie skarżąca nie wywiązała się z obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniami SENT. Ustalenia organów w tym zakresie nie budzą żadnych zastrzeżeń co do ich prawidłowości, wszystkie ustalone w tej sprawie fakty zostały udokumentowane w aktach sprawy. Znajduje się w nich m.in. protokół z kontroli z dnia 31 grudnia 2023 r. (k. 54-55 akt adm.), z którego wynika przebieg zdarzeń przedstawiony w decyzjach organów obu instancji. Protokół został podpisany przez kierowcę V. K.. To samo wynika z notatki urzędowej z tej samej daty (k. 57). Należało więc uznać za udowodnione, że skarżąca jako przewoźnik przewoziła oleje smarowe silnikowe objęte kodem CN 2710, podlegające przewidzianemu w ustawie o SENT systemowi monitorowania. Przewóz towarów został zgłoszony do systemu monitorowania drogowego pod wskazanymi na wstępie numerami SENT. Nadawcą towarów była S. Sp. z o.o. z siedzibą w W.. W zgłoszeniach SENT został wskazany numer urządzenia/lokalizatora GPS: [...]. Dane zawarte w zgłoszeniach były zgodne ze stanem faktycznym. Stwierdzono brak przekazywania danych geolokalizacyjnych środka transportu na całej trasie przewozu, przy jednoczesnym ustaleniu braku w tym czasie awarii systemu SENT-GEO. W trakcie kontroli kierowca nie miał możliwości uruchomienia geolokalizatora, w związku z czym zestaw pojazdów skierowano na parking ŁUC-S w Łodzi, gdzie na naczepę nałożono plombę elektroniczną nr [...] i pobrano kaucję w wysokości 2.000 zł, po czym zezwolono na kontynuowanie przewozu. Ustalono także, że w zgłoszeniach SENT został wskazany numer urządzenia/lokalizatora GPS: [...].
Skarżąca w skardze zarzucała, że organy – wadliwie, jej zdaniem – nie ustaliły przyczyn niedziałania geolokalizatora. Jak podkreślała, była przekonana, że nieprzekazywanie danych geolokalizacyjnych było wynikiem nienależytego działania spółki R. sp. z o.o., z którą skarżąca miała umowę na międzynarodowy przewóz towarów. W jej ocenie, wszystko to jest istotne i powinno być podstawą odstąpienia od wymierzenia kary, zatem brak ustaleń w tym zakresie świadczy o wadliwości decyzji.
Sąd jest innego zdania.
W art. 22 ustawy o SENT przewidziano dwa przypadki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej za niewykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1. Pierwszy z nich obejmuje obowiązek organu odstąpienia od nałożenia kary ("odstępuje się od nałożenia kary pieniężnej"), jeżeli niedopełnienie wynikało z niedostępności rejestru (ust. 2b). Sytuacja ta nie miała miejsca. Drugi przypadek to uznaniowe odstąpienie, aktualne "w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu" (ust. 3). Przypadki uzasadnione ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym nie zostały skonkretyzowane, w związku z czym podlegają ocenie na tle okoliczności konkretnej sprawy. Pewnych wskazówek udziela tu orzecznictwo, w którym przyjmuje się, że "o istnieniu ważnego interesu przewoźnika mogłyby świadczyć względy, które powodują zachwianie podstaw egzystencji przewoźnika, jak również sytuacje, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które przewoźnik nie mógł mieć wpływu, i które są niezależne od sposobu jego postępowania. O istnieniu ważnego interesu przewoźnika decydują zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ rozstrzyga o przyznaniu bądź odmowie przyznania ulgi" (wyrok NSA z dnia 16 lipca 2024 r., II GSK 329/24, CBOSA).
W zaskarżonej decyzji DIAS, podobnie jak wcześniej organ I instancji, niezwykle skrupulatnie przeanalizował sytuację skarżącej w kontekście dopuszczalności odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy o SENT, dochodząc do w pełni trafnego wniosku, że nie ma ku temu podstaw.
Jak wskazał, skarżąca wnosząc o odstąpienie od nałożenia kary podkreślała, że przewóz realizowała na podstawie umowy międzynarodowego drogowego przewozu towarów zawartej między R. jako nadawcą zlecenia przewozu a skarżącą jako przewoźnikiem. Ze znajdującego się w katach sprawy zlecenia transportowego nr [...] (k. 88-91 akt adm.) wynika, że nadawca zlecenia zobowiązał się do uzupełnienia zgłoszeń SENT zgodnie z wymogami ustawy o SENT, i któremu przewoźnik przekazał wszelkie niezbędne dane dla wykonania zobowiązania. Skarżąca wyjaśniła, że nie przekazano jej kluczy dostępu do zgłoszeń SENT, a drogą mailową otrzymała zapewnienie o wykonaniu zobowiązania przez nadawcę zlecenia. Zdaniem skarżącej, urządzenie lokalizacyjne numer [...], zainstalowane w kontrolowanym środku transportu działało w pełni prawidłowo, a jedyną przyczyną nieprzekazywania aktualnych danych lokalizacyjnych środka transportu było nienależyte wykonanie umowy przez R.. W związku z tym pismem z dnia 22 stycznia 2024 r. (reklamacja – k. 78-80 akt adm.) skarżąca wystąpiła do R. o wyjaśnienie nienależytego wykonania umowy zlecenia. W pismach do organu skarżąca podkreślała, że nie doszło do celowego działania mającego na celu nierejestrowanie przewozu towaru wrażliwego, natomiast wszystkie obowiązki w zakresie zgłoszenia przejął na siebie zleceniodawca, a skarżąca miała wiedzę, że wszystkie obowiązki związane z przewozem są spełnione i w związku z tym nie ponosi odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie.
DIAS stwierdził słusznie, że wskazane przez skarżącą okoliczności nie wypełniają przesłanki ważnego interesu przewoźnika, czyli wystąpienia nadzwyczajnego, niespodziewanego zdarzenia, które uniemożliwiłoby podmiotowi wypełnienie ciążących na nim obowiązków wynikających z ustawy o SENT. Zauważył, że z wyjaśnień skarżącej nie wynika, by przyczyną stwierdzonego uchybienia były niespodziewane okoliczności (działanie siły wyższej, wystąpienie nadzwyczajnego zdarzenia), na które przewoźnik nie miał wpływu i które są niezależne od sposobu jej postępowania. W umowie międzynarodowego drogowego przewozu towarów zawartej z R. w pkt 11.24 przewoźnik potwierdził, że będzie wykonywał wszystkie obowiązki przewoźnika wynikające z ustawy o SENT, natomiast zleceniodawca, potwierdził, iż na mocy upoważnienia udzielonego przez przewoźnika oraz na podstawie informacji uzyskanych od przewoźnika dokona uzupełnienia wskazanych danych przewoźnika zgodnie z ustawą, (tj. przede wszystkim trasy, przejścia granicznego, numeru samochodu, danych przewoźnika, numeru jego licencji oraz numeru lokalizatora albo numeru urządzenia przekazującego dane geolokalizacyjne) umożliwiających przewożenie towarów wrażliwych. DIAS wskazał, że przewóz towarów został zgłoszony do rejestru SENT, wskazane wyżej dane dotyczące przewoźnika w zgłoszeniach SENT zostały uzupełnione (zgodnie z art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy o SENT) i były zgodne ze stanem faktycznym ustalonym w trakcie kontroli. W zgłoszeniach został wskazany też numer lokalizatora GPS: [...]. Jak podkreślił, kara dotyczyła braku zapewnienia przez przewoźnika przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych realizowanego przewozu, a nie naruszenia obowiązku uzupełnienia zgłoszenia przez przewoźnika przed rozpoczęciem przewozu. Przypomniał, że zapewnienie przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu, w trakcie całej trasy przewozu jest obowiązkiem przewoźnika, w związku z czym zawarcie umowy z inną firmą, która zobowiązała się do wykonania obowiązków ciążących z mocy ustawy na przewoźniku, nie uwalnia przewoźnika od odpowiedzialności w przypadku ich niewykonania.
DIAS podzielił także pogląd organu I instancji, że za odstąpieniem od wymierzenia kary pieniężnej nie przemawia też sytuacja ekonomiczna przewoźnika, ustalona po podstawie informacji pozyskanych od Naczelnika Trzeciego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Radomiu oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z przekazanych danych wynika, że skarżąca nie posiada zaległości podatkowych, nie są wobec niej prowadzone postępowania podatkowe, zobowiązania płaci terminowo, osiąga stały dochód. Skarżąca nie przedstawiła innych dowodów na poparcie twierdzeń, że zapłata 10.000 zł spowoduje likwidację działalności, a z danych zawartych w KRS nie wynika, by firma była postawiona w stan likwidacji, postępowania naprawczego czy restrukturyzacyjnego.
Ustalenia te Sąd w pełni aprobuje, podobnie jak wysnute na ich podstawie wnioski. Należy przypomnieć, że odpowiedzialność za przekazywanie danych do systemu SENT-GEO ciąży na przewoźniku, a nie na innym podmiocie, nawet jeśli przewoźnik był z nim związany umową. Jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie, "korzystanie przez przewoźnika z usług przedsiębiorcy zewnętrznego, z którym zawarł umowę na obsługę urządzeń geolokalizacyjnych jest dobrowolne i nie zwalnia przewoźnika z odpowiedzialności nawet w przypadku nieprawidłowego funkcjonowania tej usługi. Dodatkowo zarówno kierowca jak i przewoźnik mają możliwość weryfikacji prawidłowości systemu SENT w zakresie przesyłania danych geolokalizacyjnych wraz z monitorowaniem aktualnej pozycji lokalizatora GPS. Istnieje także możliwość śledzenia poprawności działania urządzenia poprzez stronę internetową w systemie SENT-GEO a także przy użyciu dostępnych aplikacji" (wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 20 września 2023 r., II SA/Go 260/23, CBOSA). Jest to tym bardziej aktualne w przypadku zawarcia umowy o przewóz towarów i nie zmienia tego okoliczność, że kontrahent wykonywał pewne z związane z tym obowiązki. Należy podkreślić, że przepisy prawa administracyjnego mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a wynikające z nich obowiązki nie podlegają modyfikacji, czy przeniesieniu w drodze czynności cywilnoprawnych, ze skutkiem wiążącym organy administracji. Nawet gdyby spółka R. przyjęła na siebie odpowiedzialność za wykonanie obowiązków, które z mocy ustawy o SENT ciążą na przewoźniku, nic by to nie zmieniło w kwestii odpowiedzialności administracyjno-prawnej skarżącej – nadal istniałaby podstawa do nałożenia na nią (a nie na R.) kary pieniężnej. Skarżąca musiała zdawać sobie z tego sprawę – i z pewnością zdawała sobie sprawę. Świadczy o tym nie tylko pkt 11.24 zlecenia transportowego (przewoźnik potwierdza, że będzie wykonywał wszystkie obowiązki przewoźnika wynikające z ustawy o SENT oraz w rozporządzeniach wydanych na podstawie ustawy, natomiast zleceniodawca, na mocy upoważnienia udzielonego przez przewoźnika oraz na podstawie informacji uzyskanych od przewoźnika, dokona uzupełnienia wskazanych danych przewoźnika zgodnie z ustawą, tj. przede wszystkim trasy, przejścia granicznego, numeru samochodu, danych przewoźnika, numeru jego licencji oraz numeru lokalizatora albo numeru urządzenia przekazującego dane geolokalizacyjne, umożliwiających przewożenie towarów wrażliwych – k. 88 akt adm.), ale także sama treść reklamacji złożonej R., która miała potwierdzać rzekome "usprawiedliwione przekonanie skarżącej", że nie jest odpowiedzialna za naruszenie obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 ustawy o SENT. Pomijając już to, że skarżąca wysunęła pod adresem kontrahenta zarzut nieuzupełnienia w sposób prawidłowy zgłoszenia (k. 79 akt adm.), mimo że nie o to chodziło w rozpoznanej sprawie, należy zauważyć, że skarżąca w treści pisma stwierdziła, że ewentualne wymierzenie jej kary pieniężnej przez organy skarbowe będzie podstawą roszczeń odszkodowawczych kierowanych do R. ("F. będzie dochodzić od Państwa zapłaty odszkodowania" – k. 78 akt adm.). Świadczy to dobitnie o świadomości skarżącej co do tego, która ze stron umowy jakie miała obowiązki, kto za co był odpowiedzialny, kto ponosi odpowiedzialność administracyjno-prawną i jaka ewentualnie jest droga dochodzenia roszczeń na tle nienależytego wykonania umowy. W związku z tym podniesione w skardze zarzuty należy ocenić jako nieudolną próbę uwolnienia się od odpowiedzialności, mimo tego, że skarżąca miała lub co najmniej mieć powinna świadomość własnej – jako przewoźnika – odpowiedzialności za naruszenie obowiązku wskazanego w art. 10a ust. 1 ustawy o SENT.
Zdaniem Sądu, jest w związku z tym jasne, że organ nie miał żadnych podstaw do badania, dlaczego urządzenie geolokalizacyjne nie przekazywało aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu. Konieczne i wystarczające było stwierdzenie, że obowiązek zapewnienia przekazywania takich danych spoczywa na przewoźniku i nie może on być skutecznie przeniesiony na inny podmiot.
W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.).
ds

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI