III SA/Łd 889/21

III SA/Łd 889/21 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-02-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Dębowska
Krzysztof Szczygielski /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Kowalska
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 1385/23 - Postanowienie NSA z 2023-09-26
II GSK 873/22 - Wyrok NSA z 2023-01-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 137
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 134, art. 145 § 1 pkt 1, art. 151, art. 269 § 1, art. 264 § 2 w zw. z art. 15 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2019 poz 341
art. 102 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - tekst jedn.
Dz.U. 2015 poz 541
art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 97 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Dnia 9 lutego 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Asesor WSA Anna Dębowska, , Protokolant Asystent sędziego Beata Drożdż po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2022 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. (dalej: SKO), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 735), art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1212) oraz art. 1 ust. 1 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570), po rozpatrzeniu na posiedzeniu w dniu [...] r. odwołania A.K. (dalej: wnioskodawca, skarżący) od decyzji Starosty [...] z [...] r. znak: [...] w sprawie zatrzymania prawa jazdy, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
Starosta [...] decyzją z [...] r. znak: [...] orzekł o zatrzymaniu wnioskodawcy prawa jazdy kat. AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, C1, C1+E, C, C+E, T nr [...] serii [...] wydanego 16 października 2019 r. na okres 3 miesięcy w terminie od 14 maja 2021 r. do 14 sierpnia 2021 r. i o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Wnioskodawca, pismem z 14 lipca 2021 r., złożył odwołanie od powyższej decyzji. W treści uzasadnienia odwołania pełnomocnik strony zarzucił naruszenie:
I. przepisów postępowania tj. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania do czasu:
a) wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny oraz przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej co do zgodności z prawem procedury zatrzymywania jazdy;
b) zweryfikowania, czy informacja podana przez Policję jest wiarygodna, ponieważ kwestionuje tę informację i wniósł o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu ustalenia wiarygodności informacji przekazanej przez Policję, do czasu zakończenia postępowania administracyjnego, wniósł o zawieszenie tego postępowania z uwagi na tok innego postępowania administracyjnego;
II. przepisów prawa materialnego w postaci art. 102 ust. 1 pkt. 4 u.k.p. poprzez nieumorzenie postępowania, pomimo braku możliwości przeprowadzenia jednoznacznego dowodu na okoliczność, iż kierujący rzeczywiście przekroczył prędkość na terenie zabudowanym o więcej niż 50 km/h, wynikającego z nieusuwalnego faktu, iż odczytany pomiar obarczony był marginesem błędu pomiaru, a także, iż to nierzeczywiste przekroczenie prędkości przez kierującego pojazdem o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym jest źródłem zatrzymania prawa jazdy, a nie informacja, która może być przecież błędna, a która nie jest weryfikowana przez organ, jeśli sprawa takiej praktyki jest kwestionowana przed TK i postępowanie takie toczy się przed Trybunałem;
III. przepisów postępowania, w szczególności:
a) art. 7, 7a § 1, 77 § 1, 78 ust. 1 oraz 80 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.k. poprzez zaniechanie wyjaśnienia i opisania stanu faktycznego i prawnego sprawy, w szczególności pominięcie odniesienia się do podnoszonej przez stronę okoliczności dotyczącej granic błędów pomiarowych urządzenia pomiarowego i jej wpływu na treść rozstrzygnięcia, a także toku sprawy przed TK, gdzie są nowe wzorce kontroli, skargę przyjęto do rozpoznania, a analogiczny wniosek do TK złożył I Prezes Sądu Najwyższego, a więc są oczywiste wątpliwości co do treści normy prawnej;
b) art 81a § 1 k.p.a. w zw. z § 19 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 17 lutego 2014 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać przyrządy do pomiaru prędkości pojazdów w ruchu drogowym, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych poprzez ich niezastosowanie, wyrażające się w nieuwzględnieniu granic błędu pomiarowego miernika prędkości oraz nieumorzeniu postępowania administracyjnego ze względu na jego bezprzedmiotowość, albowiem informacja KPP w W. z 23 listopada 2017 r. nie stwierdza w sposób jednoznaczny, iż spełniona została przesłanka uzasadniająca zatrzymanie prawa jazdy na 3 miesiące, a zatem należało dokonać rozstrzygnięcia na korzyść strony, tj. przekroczenie przez stronę dopuszczalnej prędkości w obszarze zabudowanym o ponad 50 km/h;
c) art. 7, 7a § 1, 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 oraz 81 § 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie lub błędne rozumienie, a w szczególności:
• nierozpatrzenie przez organ całości materiału dowodowego;
• ferowanie błędnej i pozaprawnej "formalnej teorii dowodowej", sprzecznej z zasadą swobodnej oceny materiału dowodowego, polegającej na uznaniu, że daną okoliczność można udowodnić tylko w jeden określony sposób, tj. na podstawie "gołosłownej" korespondencji z Komendą Powiatową Policji;
• ferowanie błędnego poglądu, że strona nie może skutecznie podnosić zarzutów prawdziwości danych wskazanych w dokumencie urzędowym i w konsekwencji przyjęcie, że kierujący przekroczył dozwoloną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym, gdy tymczasem z załączonego do akt sprawy materiału dowodowego wynika, że żaden pomiar prędkości pojazdu kierowanego nie został wykonany lub - co najwyżej - że został wykonany w sposób nieprawidłowy;
• przemilczenie toku sprawy przed TK;
d) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. art. 76 § 3 k.p.a. w zw. art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz innych ustaw -poprzez zaniechanie zweryfikowania informacji, o której mowa w art. 7 ust. 2 pkt 3 ustawy oraz błędne przyjęcie, iż domniemanie prawdziwości otrzymanej informacji od Policji oznacza związanie organu jej treścią w ten sposób, że strona nie może zgłaszać wniosków przeciwko prawdziwości jej treści;
e) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. a art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez nieodniesienie się, nieprzeanalizowanie i nieuwzględnienie w zaskarżonej decyzji podnoszonego przez skarżącego zarzutu naruszenia (obrazy) prawa materialnego, tj. art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, że podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest wyłącznie informacja o zatrzymaniu dokumentu przez Policję, lecz - zgodnie z rozstrzygnięciem Trybunału Konstytucyjnego zawartym w wyroku z 11 października 2016 r. (K 24/15) oraz wyrokiem NSA 1 OSK 2809/17 z 10 kwietnia 2018 r. - w toku postępowania organy administracyjne zobowiązane są - z urzędu lub na wniosek stron - zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz uwzględnić żądania strony dotyczące przeprowadzenia dowodu, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy;
f) art. 97 k.p.a. w zw. z art. 123 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania i brak zwrotu dokumentu w oczywistej sytuacji błędu pomiarowego, jak i błędnej -niewiarygodnej informacji Policji;
g) art. 8 § k.p.a. w zw. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz 81 § 1 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie, zgodne z "linią orzeczniczą" urzędu, gdzie ta wartość ma mieć pierwszeństwo przed art. 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. w zw. z art. 1 Protokołu nr 1 do konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonego w Paryżu dnia 20 marca 1952 r. w zw. z art. 14 EKPCz i art. 6 EKPCz w zw. z art. 45 Konstytucji RP w zw. z art. 177 Konstytucji RP w zw. z art. 42 Konstytucji RP wbrew sprawie, która toczy się w TK.
Zaskarżona decyzja została pojęta na podstawie ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1212), która w art. 102 ust. 1 pkt 4 stanowi, iż starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
Stosownie zaś do art. 102 ust. 1c powołanej wyżej ustawy, starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności.
Ponadto, w myśl art. 102 ust. 1e ustawy, okres, o którym mowa w ust. 1c i 1d, oblicza się na zasadach określonych w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, przy czym dla ustalenia początku okresu jest właściwa data zatrzymania prawa jazdy. Jeżeli w chwili wydawania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, prawo jazdy było już w posiadaniu starosty z innego tytułu, okres zatrzymania prawa jazdy liczy się od dnia wydania tej decyzji.
Organ I instancji, wbrew twierdzeniom pełnomocnika strony, podjął zaskarżoną decyzję w oparciu o informację organu ruchu drogowego, który to organ działał na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541 z późniejszymi zmianami), zgodnie z którym do dnia wskazanego w komunikacie, który minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, określającego termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa rozdziale 15 ustawy zmienianej w art. 5:
1) podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt la ustawy wymienionej w art. 4 lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem;
2) podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 1d i art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy wymienionej w art. 5, jest informacja, o której mowa odpowiednio w pkt 1 lub 3;
3) organ kontroli ruchu drogowego, który stwierdził kierowanie pojazdem silnikowym w okolicznościach, o których mowa w art. 102 ust. 1d albo art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy wymienionej w art. 5, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem;
4) starosta niezwłocznie przekazuje do centralnej ewidencji kierowców informację o zaistnieniu okoliczności, o których mowa w art. 102 ust. 1d ustawy wymienionej w art. 5;
5) starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 4;
6) w stosunku do osoby, której cofnięto uprawnienie do kierowania pojazdami w trybie art. 140 ust. 1 pkt 3a ustawy wymienionej w art. 4, stosuje się art. 104 ustawy wymienionej w art. 5 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
SKO wskazało na uzasadnienie do projektu ustawy z 30 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami oraz niektórych innych ustaw (VIII.997, Zmiana ustawy o kierujących pojazdami oraz niektórych innych ustaw), gdzie stwierdzono, iż dodatkowo projektowana ustawa przewiduje w art. 4 pkt 1 lit. b zmianę brzmienia przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Zmiana ma wyeliminować lukę prawną pozwalającą osobom popełniającym, m.in. naruszenie polegające na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, na omijanie przepisów o zatrzymaniu prawa jazdy na 3 miesiące, przez nieokazanie tego dokumentu podczas kontroli drogowej.
Obecnie podstawą do rozpoczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami jest informacja o fizycznym zatrzymaniu prawa jazdy podczas kontroli drogowej, na podstawie art. 135 ust. 1 pkt la ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Oznacza to, że brak zatrzymanego prawa jazdy podczas kontroli determinuje, do czasu uruchomienia systemu teleinformatycznego CEPIK 2.0, brak możliwości wydania przez starostę decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy. Wystarczy więc, że kierowca powie Policjantowi w trakcie kontroli, że zapomniał wziąć ze sobą prawa jazdy, a otrzyma wyłącznie mandat za brak dokumentu w trakcie jazdy i uniknie zatrzymania prawa jazdy.
Projektowana zmiana polega na zastąpieniu przepisu dotyczącego informacji o zatrzymaniu prawa jazdy jako podstawy do wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy, przepisem dotyczącym informacji o popełnionym naruszeniu, jako podstawy do wydania tej decyzji. Spowoduje to, że podstawą do wszczęcia postępowania o zatrzymaniu prawa jazdy będzie wyłącznie fakt popełnienia naruszenia - bez względu na to, czy dojdzie do zatrzymania prawa jazdy na drodze przez Policję, co uniemożliwi unikanie zatrzymania prawa jazdy przez kierowców, którzy nie okażą dokumentu prawa jazdy podczas kontroli na drodze.
SKO podkreśliło, iż decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy podjęta przez organ I instancji, na podstawie wyżej przytoczonych norm prawnych, nie należy do kategorii decyzji uznaniowych w związku z czym organ administracji publicznej, stosując przepisy wyżej przywołanej ustawy o kierujących pojazdami, obowiązany jest do jej wydania.
SKO wskazało, że do chwili obecnej komunikat, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541 z późniejszymi zmianami), się nie ukazał.
Jedyny komunikat - który nie ma zastosowania do niniejszej sprawy - ministra właściwego do spraw informatyzacji to Komunikat Ministra Cyfryzacji z 4 września 2020 r. w sprawie określenia terminu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających weryfikacje danych o kierującym pojazdem w centralnej ewidencji kierowców i wprowadzanie do centralnej ewidencji kierowców informacji o zatrzymaniu wydanego w kraju prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem oraz o ich zwrocie (Dz. U. z 2020 r., poz. 1533), gdzie wskazano, iż na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z 14 sierpnia 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1517) ogłasza się, co następuje: Termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających weryfikację danych o kierującym pojazdem w centralnej ewidencji kierowców i wprowadzanie do centralnej ewidencji kierowców informacji o zatrzymaniu wydanego w kraju prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem oraz o ich zwrocie ustanawia się na dzień 5 grudnia 2020 r.
SKO stwierdziło, że na dzień obecny podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy - gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym - w dalszym ciągu jest informacja od podmiotu, który ujawnił popełnienie naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy wymienionej w art. 4 lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem (art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. poz. 541 z późniejszymi zmianami).
Zdaniem SKO, powyższe znajduje swoje potwierdzenie również w art. 14 ustawy z 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 957 z późniejszymi zmianami), zgodnie z którym:
1. Do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających przekazywanie danych na zasadach określonych wart. 100aa-100aq ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przepisów art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 43 ust. 2 pkt 4, art. 44 ust. 3 pkt 2, art. 67 ust. 2 pkt 2, art. 82 ust. 1 pkt 4 lit. c, art. 98, art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. c i pkt 4 oraz ust. 2 pkt 1 lit. b i ust. 3, art. 102 ust. 1b, art. 103 ust. 1 pkt 2 i 3 i ust. 2, art. 124 ust. 7, art. 125 pkt 10 lit. g i pkt 16 oraz przepisów rozdziału 14 ustawy zmienianej w art. 2 nie stosuje się;
2. Minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie.
Powyższe uregulowanie jest o tyle istotne, że dopiero po wdrożeniu rozwiązań technicznych o których mowa powyżej, zastosowanie będzie miał wyżej powołany art. 102 ust. 1b ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2020 r., poz. 1268 z późniejszymi zmianami), zgodnie z którym administrator danych i informacji zgromadzonych w ewidencji przekazuje staroście informacje w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 4 i 5, będące podstawą wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy, co konsekwentnie "wyeliminuje" z porządku prawnego informację podmiotu, który ujawnił popełnienie naruszenia przekroczenia dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, które na dzień obecny stanowi faktyczną podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem.
Zgodnie z art. 135 ust. 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 450), Policjant:
1) zatrzyma wydane w kraju prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku:
a) uzasadnionego podejrzenia, że kierujący pojazdem znajduje się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu,
b) gdy upłynął termin ważności prawa jazdy,
c) przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie 5 lat od wydania skierowania na kurs reedukacyjny, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami,
d) przekroczenia przez kierującego pojazdem w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy liczby 20 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego lub stwierdzenia, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć, że w okresie 2 lat od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy popełnił on przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji lub trzy wykroczenia określone w art. 86 § 1 lub 2, art. 87 § 1, art. 92a w przypadku przekroczenia dopuszczalnej prędkości o ponad 30 km/h lub art. 98 ustawy z 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2021 r. poz. 281),
e) stwierdzenia braku dokumentu, o którym mowa w art. 38 ust. 1 pkt 3a lub 4a, lub prowadzenia pojazdu niewyposażonego w blokadę alkoholową w przypadku, o którym mowa w art. 13 ust. 5 pkt 7 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami,
f) popełnienia w okresie próbnym, o którym mowa w art. 91 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, trzech wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji lub jednego przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji;
2) zatrzyma wydane w kraju prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na:
a) kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym lub
b) przewożeniu osób w liczbie przekraczającej liczbę miejsc określoną w dowodzie rejestracyjnym (pozwoleniu czasowym) lub wynikającą z konstrukcyjnego przeznaczenia pojazdu niepodlegającego rejestracji; przepis nie dotyczy przewozu osób autobusem w publicznym transporcie zbiorowym w gminnych, powiatowych i wojewódzkich przewozach pasażerskich w rozumieniu ustawy z 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 1944 i 2400), o ile w pojeździe przewidziane są miejsca stojące;
3) może zatrzymać wydane w kraju prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że kierowca popełnił przestępstwo lub wykroczenie, za które może być orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów.
Odnosząc powyższe do rozpoznawanego stanu faktycznego, nie jest sporne, iż organ I instancji 20 maja 2021 r. otrzymał informację Komendanta Komendy Miejskiej Policji w Ł. (z 14 maja 2021r.), z której wynika, iż:
• wnioskodawca 14 maja 2021 r. (o godz. 13:36) przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym (Ł., ul. A. 77/79);
• w związku z powyższym wykroczeniem sporządzono wniosek do sądu;
• dokument prawa jazdy (nr 01567/19/1020) został stronie elektronicznie zatrzymany.
SKO powtórzyło, że przesłanką wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy nie jest fakt skazania kierującego pojazdem prawomocnym wyrokiem bądź też nałożeniem mandatu karnego za wykroczenie polegające na przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, lecz, jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, czego przykładem może być m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 8 czerwca 2016 r. (sygn. akt III SA/Kr 74/16, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępna pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl), przesłanką wydania decyzji na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, jest wyłącznie informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt la ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Organ odwoławczy powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 21 kwietnia 2016r. (sygn. akt: II SA/G1 92/16; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępna pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl), gdzie Sąd stwierdził, iż ustawodawca jasno sprecyzował, co stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym o 50 km/h. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 pkt 2 przywołanej wyżej ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania, do dnia 3 stycznia 2016 r. (obecnie do 31 grudnia 2016 r.) podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy prawo o ruchu drogowym. Przepis ten jednoznacznie przesądza, że wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest ww. informacja. Z ww. informacji wynika co prawda, że kierujący nie posiadał podczas kontroli drogowej dokumentu prawa jazdy, niemniej jednak wskazana informacja jest, w świetle przytoczonej wyżej regulacji prawnej, wystarczającą przesłanką do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Fakt prowadzenia na drodze publicznej pojazdu bez posiadania przy sobie wymaganych dokumentów, tj. wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 38 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie może zwalniać kierowcy z odpowiedzialności administracyjnoprawnej, chroniąc przed skutkami nieprzestrzegania obowiązujących przepisów ruchu drogowego. Fakt ten wpływa jedynie na sposób obliczenia okresu zatrzymania prawa jazdy, który liczony jest w tym przypadku od daty zwrotu dokumentu do organu właściwego, co nastąpiło w rozpatrywanej sprawie w dniu [...] r. W konsekwencji organ wydający decyzje o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, ale z mocy woli ustawodawcy opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji. Tym samym organ prowadzący postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, nie może ani powoływać z urzędu, ani na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. (...) Także zarzut błędnej wykładni art. 7 ust. 1 pkt 1 przywołanej wyżej ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw oraz związany z nim zarzut naruszenia art. 78 k.p.a., uznać należy za niezasadne. Mylnie skarżący bowiem, odczytując art. 7 ww. ustawy, łączy treść ust. 1 pkt 1 i pkt 2 wywodząc z ich łącznego brzmienia wniosek, iż zatrzymanie prawa jazdy wymaga uprzedniego prawomocnego rozstrzygnięcia co do zarzucanego wykroczenia. W rzeczywistości poszczególne punkty art. 7 ust. 1 odnoszą się do różnych stanów faktycznych i prawnych, a w konsekwencji sytuacji stanowiącej przedmiot sprawy dotyczy pkt 2, nie zaś pkt 1. Przesądza on zaś w obecnym stanie prawnym jednoznacznie, że jedyną i wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jest informacja, o której mowa powyżej.
SKO, w pełni podzielając wyżej przywołane stanowisko, stwierdziło, iż decyzja organu I instancji jest zasadna i mająca umocowanie w tych przepisach, co w konsekwencji stanowi o podjętym w sprawie rozstrzygnięciu.
Ustosunkowując się do wskazywanych przez stronę zarzutów, SKO podniosło, że są one chybione i w konsekwencji pozostają bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. SKO wyjaśniło, że na podstawie obowiązujących w tym zakresie przepisów zarówno Starosta [...], jak również SKO nie są uprawnione do przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia, czy odwołujący się jako kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
Zaskarżona decyzja jest konsekwencją informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 450), co oznacza, iż jakiekolwiek podnoszone przez stronę okoliczności, w tym odnoszące się do sytuacji zawodowej, muszą pozostać bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.
W dalszej kolejności SKO zakwestionowało zarzuty pełnomocnika strony dotyczące zaniechania przez organ I instancji wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, w szczególności braku zweryfikowania prawidłowości dokonanego pomiaru prędkości, z jaką poruszał się odwołujący się w terenie zabudowanym, czy też granic błędów pomiarowych urządzenia pomiarowego i jej wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z 1 lipca 2019 r., (sygn. akt: I OPS 3/18), a które to stanowisko SKO podziela, podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Wniosek taki można wyprowadzić nie tylko z literalnego brzmienia art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o zmianie k.k., ale także w oparciu o wykładnię celowościową i funkcjonalną przepisów ustawy o kierujących pojazdami.
SKO podkreśliło, że na podstawie obowiązujących w tym zakresie przepisów nie jest uprawnione do przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia, czy odwołujący się jako kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
Zaskarżona decyzja jest konsekwencją informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt la ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 110 z późniejszymi zmianami).
Organ administracyjny, orzekający w sprawie zatrzymania prawa jazdy koncentruje się na "informacji o zatrzymaniu prawa jazdy" na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym, natomiast przedmiotem czynności Policji w postępowaniu mandatowym i ewentualnie sądu orzekającego w sprawie o wykroczenie są okoliczności zdarzenia drogowego, polegającego na niezastosowaniu się do ograniczenia prędkości (art. 92a Kodeksu wykroczeń). Ani starosta, ani kolegium nie posiadają uprawnień do badania okoliczności zdarzenia drogowego i prawidłowości postępowania organów kontroli ruchu drogowego, ponieważ w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami organy administracyjne nie ustalają winy kierowcy. Powyższe znajduje swoje oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych, czego przykładem może być wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 5 stycznia 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 1025/15, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt: I OSK 670/17, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępna pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec sformułowanych przez stronę szeregu zarzutów w tym odnoszących się do laserowego miernika prędkości oraz sposobu jego działania (w tym również granic błędów pomiarowych urządzenia pomiarowego i jej wpływu na treść rozstrzygnięcia) SKO przywołało wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 maja 2020 r. (sygn. akt: I OSK 4157/18, Legalis nr 2356674), gdzie Sąd wyraził pogląd, iż rozstrzygnięcie w postępowaniu przed sądem powszechnym sprawy dotyczącej przekroczenia dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym nie stanowi zagadnienia wstępnego w stosunku do postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Sama policyjna informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym jest wystarczającą podstawą do zatrzymania prawa jazdy. Nie jest też dopuszczalna kontrola działalności Policji przez weryfikację w postępowaniu administracyjnym urządzeń służących pomiarowi prędkości.
Tym samym, mając na uwadze sformułowane przez pełnomocnika strony zarzuty, co do naruszenia art. 7, 7a § 1, 8, 77 § 1, 78 ust. 1, 80 i art. 81 k.p.a., SKO stwierdziło, że zarzuty te są chybione i w konsekwencji pozostają bez jakiegokolwiek wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.
W ostatniej kolejności SKO zakwestionowało również zarzut strony, co do naruszenia art. 91 § 1 pkt 4 k.p.a. Stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
SKO podkreśliło, że przez pojęcie "zagadnienie wstępne" rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie, która jest przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Jego treścią może być wypowiedź co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego albo inne jeszcze okoliczności mające znaczenie prawne. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek, takich jak: postępowanie administracyjne musi być w toku, rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 października 2006 r., sygn. akt: VI SA/Wa 442/06, LEX nr 265649).
SKO zwróciło również uwagę na przywołaną powyżej przesłankę zależności rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 30 listopada 2005 r. (sygn. akt: I SA/Wa 2095/04; LEX Nr 198959), stwierdził, że przepis art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego przewiduje obligatoryjne zawieszenie postępowania, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem tym rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego.
SKO podzieliło też stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z 10 sierpnia 1983 r. (sygn. akt: I SA 481/83), stwierdził, że w myśl art. 97 § 1 k.p.a., organ administracji zawiesza postępowanie administracyjne jedynie wówczas, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji nie byłoby możliwe.
Na gruncie rozpatrywanej sprawy SKO stwierdziło, że przesłanką wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy nie jest fakt skazania kierującego pojazdem prawomocnym wyrokiem bądź też nałożeniem mandatu karnego za wykroczenie polegające na przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, lecz wyłącznie informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, co konsekwentnie oznacza, iż w rozpoznawanej sprawie brak jest jakiegokolwiek zagadnienia wstępnego (w tym również wskazywanego przez pełnomocnika strony wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny oraz przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej co do zgodności z prawem procedury zatrzymywania jazdy, czy też zweryfikowania, czy informacja podana przez Policję jest wiarygodna), albowiem wydanie decyzji - w trybie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541 z późniejszymi zmianami) - w obecnym stanie faktycznym jest możliwe i znajduje swoje uzasadnienie w przepisach prawa. Powyższe znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, czego przykładem może być uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lipca 2019 r. (sygn. akt: I OPS 3/18; Legalis nr 1955490), gdzie Sąd stwierdził, iż prawomocne rozstrzygnięcie w przedmiocie odpowiedzialności wykroczeniowej kierującego pojazdem za przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 ust. 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) w postępowaniu w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 341 ze zm.). Konstatując powyższe, SKO stwierdziło, że wniosek strony co do zawieszenia wszczętego postępowania nie zasługuje na akceptację.
W skardze pełnomocnik A.K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji i skierowanie do ponownego rozpoznania, oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie:
1) art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w sytuacji istnienia przesłanki do zawieszenia postępowania ze względu na konieczności rozpatrzenia zagadnienia wstępnego przez TK i TSUE;
2) art. 6 i 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a., w zw. z art. 7a k.p.a. oraz 7b k.p.a. w związku z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 5 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji poprzez recypowanie błędu organu I Instancji i naruszenie prawa do równego traktowania przez władze publiczne, gdzie organ administracji gdzie zignorowano argumentację skarżącego i jego pełnomocnika co do:
- oczywistego błędu pomiarowego urządzenia;
- ferowanie błędnej i pozaprawnej "formalnej teorii dowodowej", sprzecznej z zasadą swobodnej oceny materiału dowodowego, polegającej na uznaniu, że daną okoliczność można udowodnić tylko w jeden określony sposób, tj. na podstawie "gołosłownej" korespondencji z Komendą Powiatową Policji;
- ferowanie błędnego poglądu, że strona nie może skutecznie podnosić zarzutów prawdziwości danych wskazanych w dokumencie urzędowym;
i w konsekwencji przyjęcie, że kierujący przekroczył dozwoloną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym, gdy tymczasem z załączonego do akt sprawy materiału dowodowego wynika, że żaden pomiar prędkości pojazdu kierowanego nie został wykonany lub - co najwyżej - że został wykonany w sposób nieprawidłowy;
- przemilczenie toku sprawy przed TK i istoty tej sprawy jaka jest tożsama z tym postępowaniem;
3) art. 35 § 2 k.p.a., w zw. z art. 75 § 1 i 2 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 i 4 k.p.a., w zw. z art. 80 k.p.a. oraz w zw. z art. 8 i 11 k.p.a., w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez takie uzasadnienie decyzji II Instancji, które nie budzi zaufania strony, nie odnosi się do istoty sprawy bowiem, brak odniesienia się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego zawartym w wyroku z 11 października 2016 r. (K 24/15) oraz wyroku NSA I OSK 2809/17 z 10 kwietnia 2018 r. o konieczności weryfikacji informacji z Policji i brak weryfikacji przez organy, czy pomiar w ogóle był dokonany, co jest przedmiotem aktualnego badania przed TK;
4) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. art. 76 § 3 k.p.a. w zw. art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz innych ustaw - poprzez zaniechanie zweryfikowania informacji, o której mowa w art. 7 ust. 2 pkt 3 ustawy oraz błędne przyjęcie, iż domniemanie prawdziwości otrzymanej informacji od Policji oznacza związanie organu jej treścią w ten sposób, że strona nie może zgłaszać wniosków przeciwko prawdziwości jej treści, nawet wtedy, gdy Policjanci dokonujący rzekomego pomiaru mają zarzuty za kreowanie pomiarów i wyłudzanie łapówek;
5) art. 64 ust. 1,2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. w zw. z art. 1 Protokołu nr 1 do konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonego w Paryżu z 20 marca 1952 r. w zw. z art. 14 EKPCz i art. 6 EKPCz w zw. z art. 45 Konstytucji RP, w zw. z art. 177 Konstytucji RP w zw. z art. 7 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 102 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że wyłącznie informacja z Policji jest wystarczającą przesłanką zatrzymania prawa jazdy, nawet w sytuacji gdy pomiar prędkości jest oczywiście błędny i jest dokonany nieprawidłowym urządzeniem;
6) art 81a § 1 k.p.a. w zw. z § 19 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z 17 lutego 2014 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać przyrządy do pomiaru prędkości pojazdów w ruchu drogowym oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych poprzez ich niezastosowanie, wyrażające się w nieuwzględnieniu granic błędu pomiarowego miernika prędkości;
7) art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami poprzez jego błędne rozumienie polegające na przyjęciu, że podstawą wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest wyłącznie informacja o zatrzymaniu dokumentu przez Policję na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, a nie rzeczywiste przekroczenie prędkości przez kierującego pojazdem o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, która nie jest weryfikowana przez organ.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W tym zakresie kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy administracji wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 – dalej: p.p.s.a.) Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Skarga podlega natomiast oddaleniu w przypadku braku uzasadnionych podstaw zaskarżenia (art. 151 p.p.s.a.)
Dokonując kontroli sądowoadministracyjnej w tak zakreślonej kognicji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi.
Istotą niniejszej sprawy jest wyjaśnienie czy pochodząca od organu Policji informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, może stanowić wyłączną podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy.
Wskazać zatem trzeba, że kwestia interpretacji art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541 z późn. zm.), mających zastosowanie w sprawie, była przedmiotem rozważań składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, który podjął w tym zakresie w dniu 1 lipca 2019 r. uchwałę w sprawie o sygn. akt I OPS 3/18. Zgodnie z jej treścią, podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie uregulowanym ww. przepisami może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, a prawomocne rozstrzygnięcie w przedmiocie odpowiedzialności wykroczeniowej kierującego pojazdem za powyższe przekroczenie dopuszczalnej prędkości, nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a. w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy (uchwała dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym: http://orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej jako "CBOSA").
Z art. 269 § 1 p.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca uchwał powiększonych składów Naczelnego Sądu Administracyjnego. Istota mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (zob. wyrok NSA z 24 listopada 2020 r., sygn. akt II GSK 1419/18, LEX nr 3 095 700). W związku z tym zaprezentowane w ww. uchwale stanowisko wiąże skład Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, orzekający w niniejszej sprawie, który też je podziela.
W konsekwencji, organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie ma podstaw do prowadzenia własnych ustaleń dotyczących faktu przekroczenia prędkości, ale opiera swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na przekazanej mu informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Informacja o ujawnieniu popełnienia naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ww. ustawy jest dokumentem urzędowym i ten jej walor jest weryfikowany w trybie postępowania administracyjnego (zob. wyrok NSA z 13 października 2020 r., sygn. akt I OSK 2860/18, CBOSA).
W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się ponadto, że ww. informacja pełni rolę sformalizowanego źródła wiedzy o popełnionym wykroczeniu, a przekazanie tej informacji jest zdarzeniem mającym doprowadzić do wszczęcia postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Odpowiedzialność za treść tej informacji ponosi podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, a w aspekcie odszkodowawczym Skarb Państwa (zob. uchwała siedmiu sędziów NSA z 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 3/18; wyrok NSA z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 670/17, CBOSA).
Z akt sprawy wynika, że skarżący kierując w dniu 14 maja 2021 r. samochodem osobowym przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Informacja o tym zdarzeniu, a w konsekwencji – o elektronicznym zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy należącego do skarżącego została przekazana organowi pierwszej instancji w zawiadomieniu Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w Ł. z 14 maja 2021 r. r. Okoliczność ta pozostaje w sprawie bezsporna.
Wobec powyższego, organy w sposób prawidłowy ustaliły w sprawie stan faktyczny, kierując się treścią art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw i art. 135 ust. 1 pkt 2 lit.a ustawy Prawo o ruchu drogowym i swoje rozstrzygnięcie oparły na przekazanej przez organ Policji informacji o zatrzymaniu prawa jazdy, na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Należy podkreślić, że skoro decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy jest decyzją związaną (v. uchwała siedmiu sędziów NSA z 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 3/18, CBOSA), wydawaną na podstawie uzyskanej przez organ informacji o zatrzymaniu prawa jazdy, to nie można, jak chce tego skarżący , zarzucać organom administracji ani wadliwego ustalenia stanu faktycznego, ani też błędnej interpretacji przepisów, stanowiących podstawę jej wydania. Zatrzymanie prawa jazdy w przypadku naruszenia zakazu administracyjnego ograniczającego prędkość poruszania się pojazdem mechanicznym na obszarze zabudowanym, realizuje cel prewencyjno-ochronny i zabezpieczający. Przy czym skuteczność realizowania powyższego celu sankcji czasowego zatrzymania prawa jazdy ustawodawca zapewnił przez natychmiastowość jej zastosowania, tak aby oddziaływać odstraszająco na kierujących pojazdami i zniechęcać ich do podejmowania niebezpiecznych zachowań wynikających z nadmiernego przekraczania prędkości na obszarze zabudowanym. Wniosek taki wypływa zarówno z gramatycznej, systemowej, jak i z celowościowej wykładni art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej (zob. uchwała siedmiu sędziów NSA z 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 3/18; wyrok NSA z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 670/17; wyrok NSA z 13 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 802/17, CBOSA).
Zauważyć należy, że wykładnia zawarta w uchwałach NSA ma moc wiążącą jedynie w stosunku do sądów administracyjnych. Oznacza to, że nie wiąże formalnie organów administracji oraz stron i uczestników postępowania sądowoadministracyjnego. Mimo to czynności stron zmierzające do wydania orzeczenia sądu sprzecznego z taka wykładnią pozostaną zwykle bezskuteczne. Oznacza to, że strony oraz uczestnicy postępowania są pośrednio związani mocą prawną uchwały. Można więc uznać, że "pośrednia" moc wiążąca uchwał NSA wobec strony i uczestników postępowania przed sądami administracyjnymi polega na tym, że nie są oni w stanie swą interpretacją przełamać wykładni uzyskanej w uchwale NSA. W praktyce organy administracji będą z reguły akceptowały pogląd prawny NSA, obawiając się o utrzymanie swojego orzeczenia opartego na wykładni sprzecznej z uchwałą NSA. Decydować tu więc będzie przede wszystkim tzw. motywacja prognostyczna. Nie można zapominać, iż uchwały NSA oddziaływują na orzecznictwo administracyjne na zasadzie uznania autorytetu NSA oraz siły przekonywania argumentów zawartych w uzasadnieniu. Wobec czego, jeżeli uchwały NSA nie wiążą formalnie organów administracji, to mają jednak względem nich charakter precedensów faktycznych – nie wiążących, ale mających moc ( v. Działalność uchwałodawcza Naczelnego Sądu Administracyjnego. A. Skoczylas. Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2004.).
Skarżący 15 czerwca 2021 r., w trakcie postępowania przed organem administracji, wystąpił o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie Ts 13/21 oraz przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej co do zgodności z prawem procedury zatrzymania praw jazdy za przekroczenie prędkości w terenie zabudowanym o więcej niż 50 km/h, które to procedury zostały rozpoczęte, a podobny wniosek do TK skierowała Prezes Sądu Najwyższego wskazując na niekonstytucyjność m.in. rozwiązania zawartego w art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami.
Wniosek o zawieszenie postępowania złożony zatem został już po podjęciu 1 lipca 2019 r. przez NSA uchwały I OPS 3/18. Uchwała składu 7 sędziów NSA podjęta została po rozpatrzeniu wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 29 listopada 2018 r. ( na podstawie art. 264 § 2 w zw. z art. 15 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z jej treścią:
- Podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2019 r., poz. 341 ze zm.) w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2015 r., poz. 541 ze zm.) może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym;
- Prawomocne rozstrzygnięcie w przedmiocie odpowiedzialności wykroczeniowej kierującego pojazdem za przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) w postępowaniu w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2019 r., poz. 341 ze zm.).
Wniosek skarżącego dotyczył zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Konstytucyjny i TSUE kwestii będących przedmiotem uchwały NSA.
W ocenie sądu rozpoznającego niniejszą skargę organy administracji nie były zobowiązane zawiesić postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Istotnym elementem zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest istnienie ścisłej zależności (związku przyczynowego) pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zagadnieniem prejudycjalnym w znaczeniu omawianego przepisu może być jedynie taka kwestia, która bezwzględnie uzależnia rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji od uprzedniego jej rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno zależeć rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle - brak rozstrzygnięcia określonego zagadnienia musi uniemożliwiać zakończenie sprawy administracyjnej co do istoty, nie zaś jedynie determinować kierunek wydawanej przez organ administracji publicznej decyzji.
Organy obu instancji zasadnie uznały, iż wobec wyrażenia przez NSA jednoznacznego stanowiska w uchwale I OPS 3/18 w zakresie objętym wnioskami skierowanymi do Trybunału Konstytucyjnego i TSUE, możliwe jest zakończenie sprawy administracyjnej. Wydane w sprawie decyzje w pełni respektowały interpretację przepisu art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami prezentowaną w uchwale składu 7 sędziów NSA. Tym samym brak jest podstaw podważania zasadności dalszego procedowania i wydania rozstrzygnięcia zaskarżonego obecnie do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
bg