III SA/Łd 782/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-01-26
NSAinneWysokawsa
cłopochodzenie towaruUkład Europejskizgłoszenie celnestawka celnaweryfikacjafakturapreferencje celneimportprawo celne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę importera, uznając, że brak potwierdzenia pochodzenia towaru przez władze kraju eksportu uniemożliwia zastosowanie preferencyjnych stawek celnych, nawet jeśli brak ten wynika z winy eksportera.

Skarżący J.C. importował kombajny z Francji, deklarując ich preferencyjne pochodzenie z UE i stosując obniżoną stawkę celną. Polskie władze celne zwróciły się do francuskich o weryfikację pochodzenia, jednak francuskie władze nie potwierdziły autentyczności faktury, ponieważ firma eksportera już nie istniała. W związku z tym organ celny uznał zgłoszenie za nieprawidłowe i określił należność celną według stawki konwencyjnej. Skarżący wniósł skargę, argumentując, że nie ponosi odpowiedzialności za brak możliwości weryfikacji faktury i działał w dobrej wierze. WSA oddalił skargę, stwierdzając, że niespełnienie warunków formalnych, w tym pozytywnej weryfikacji pochodzenia, uniemożliwia zastosowanie preferencji, niezależnie od winy eksportera.

Sprawa dotyczyła skargi J.C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w części dotyczącej długu celnego. Skarżący importował używane kombajny, deklarując ich pochodzenie z UE i stosując obniżoną stawkę celną. Podstawą do zastosowania obniżonej stawki była deklaracja eksportera na fakturze. Polskie władze celne, mając uzasadnione wątpliwości co do autentyczności dokumentu (m.in. ze względu na identyczny format pieczęci używany przez różnych eksporterów), zwróciły się do francuskich władz celnych o weryfikację dowodu pochodzenia. Francuskie władze celne nie potwierdziły wspólnotowego pochodzenia towaru, ponieważ firma eksportera już nie istniała. W związku z tym organ celny uznał zgłoszenie za nieprawidłowe i określił należność celną według stawki konwencyjnej (9%). W skardze J.C. podnosił, że weryfikacja faktury została przeprowadzona nieprawidłowo, a on sam był nieświadomy zaprzestania działalności przez eksportera. Twierdził, że działał w dobrej wierze i nie ponosi odpowiedzialności za niemożność zweryfikowania faktury. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Sąd uznał, że zgodnie z art. 32 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego, w przypadku uzasadnionych wątpliwości co do autentyczności dokumentu lub pochodzenia towaru, władze celne mogą zwrócić się o weryfikację. Jeśli odpowiedź z kraju eksportu nie zawiera wystarczających informacji do ustalenia autentyczności lub rzeczywistego pochodzenia, preferencje celne mogą zostać odmówione, chyba że zaistnieją wyjątkowe okoliczności. Sąd stwierdził, że odpowiedź francuskich władz celnych nie zawierała wystarczających informacji, ponieważ firma eksportera nie istniała, co uniemożliwiało weryfikację faktury. Sąd podkreślił, że wyniki weryfikacji są wiążące dla organów celnych państwa importera i nie podlegają dalszej ocenie. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał istnienia wyjątkowych okoliczności, a jego twierdzenia o dobrej wierze i odpowiedzialności eksportera nie mają znaczenia dla zastosowania preferencji celnych. Importer ponosi ryzyko wyboru eksportera i ewentualnej niemożności weryfikacji dowodu pochodzenia. W związku z tym, sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak potwierdzenia pochodzenia towaru przez władze kraju eksportu, nawet jeśli wynika z winy eksportera, uniemożliwia zastosowanie preferencyjnych stawek celnych, ponieważ nie zostały spełnione warunki formalne określone w Protokołach.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że niespełnienie warunku pozytywnej weryfikacji dowodu pochodzenia, zgodnie z art. 32 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego, skutkuje odmową preferencji celnych. Brak wystarczających informacji od władz kraju eksportu do ustalenia autentyczności dokumentu lub rzeczywistego pochodzenia towaru jest podstawą do odmowy preferencji, niezależnie od winy importera lub eksportera.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

k.c. art. 13 § § 3 pkt.4 i § 4

Kodeks celny

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej art. części A postanowień wstępnych § pkt.1a, 2a i 5

Układ Europejski art. Protokołu Nr 4 § art.13 ust.1 i art.16 ust.1

Układ Europejski art. Protokołu Nr 4 § art.16 ust.1

Układ Europejski art. Protokołu 4 § art.32 ust.1

Układ Europejski art. Protokołu nr 4 § art.32 ust.6

Pomocnicze

k.c. art. 13 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 13 § § 6

Kodeks celny

k.c. art. 83 § § 1

Kodeks celny

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego udokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia art. § 11 § ust.2 pkt.1-3

Układ Europejski art. Protokołu nr 4 § art.21 ust.3 i art.28 ust.2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak potwierdzenia pochodzenia towaru przez władze kraju eksportu uniemożliwia zastosowanie preferencyjnych stawek celnych. Niespełnienie warunków formalnych, w tym pozytywnej weryfikacji dowodu pochodzenia, skutkuje odmową preferencji celnych. Importer ponosi ryzyko wyboru eksportera i ewentualnej niemożności weryfikacji dowodu pochodzenia.

Odrzucone argumenty

Weryfikacja faktury została przeprowadzona nieprawidłowo. Skarżący był nieświadomy zaprzestania działalności przez eksportera. Skarżący działał w dobrej wierze i nie ponosi odpowiedzialności za niemożność zweryfikowania faktury. Odpowiedź francuskich władz celnych nie może stanowić dowodu braku potwierdzenia o wspólnotowym pochodzeniu maszyn rolniczych.

Godne uwagi sformułowania

brak wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia produktów wyniki sprawdzenia dowodu pochodzenia przez władze kraju eksportera są wiążące dla organów celnych państwa importera importer ponosi zatem ryzyko wyboru eksportera, w tym także ryzyko tego, że eksporter może nie dostarczyć wystarczających informacji dla weryfikacji dowodu pochodzenia.

Skład orzekający

Janusz Nowacki

przewodniczący sprawozdawca

Teresa Rutkowska

członek

Ewa Alberciak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy zastosowania preferencyjnych stawek celnych w przypadku braku potwierdzenia pochodzenia towaru przez władze kraju eksportu, nawet jeśli importer działał w dobrej wierze."

Ograniczenia: Dotyczy spraw związanych z preferencyjnym pochodzeniem towarów w ramach umów międzynarodowych, w szczególności Układu Europejskiego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje złożoność przepisów celnych i konsekwencje niespełnienia wymogów formalnych, nawet w przypadku dobrej wiary importera. Jest to istotne dla firm zajmujących się handlem międzynarodowym.

Brak potwierdzenia pochodzenia towaru z UE? Uważaj na cło – nawet dobra wiara nie pomoże!

Dane finansowe

WPS: 677,3 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Łd 782/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-01-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-08-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Alberciak
Janusz Nowacki /przewodniczący sprawozdawca/
Teresa Rutkowska
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Asesor Ewa Alberciak, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2005 roku sprawy ze skargi J.C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. uznał zgłoszenie SAD nr [...] z dnia [...] za nierpawidlowe w części dotyczącej długu celnego i określił kwotę długu celnego stosując stawkę konwencyjną na kwotę 677,30 zł.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż na podstawie zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia [...] objęto procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym używane kombajny – 2 sztuki, na warunkach zadeklarowanych przez importera w zgłoszeniu celnym , ze stawką obniżoną. Jako podstawę zastosowania stawki celnej obniżonej określonej dla towarów pochodzących z państw członkowskich Unii Europejskiej przyjęto umieszczoną na fakturze nr [...] z dnia [...] deklarację o preferencyjnym pochodzeniu towarów z krajów Unii Europejskiej, załączoną do zgłoszenia celnego. W celu sprawdzenia autentyczności deklaracji na fakturze i rzetelności danych w niej zawartych .polskie władze celne zwróciły się z prośbą do władz celnych kraju eksportu o przeprowadzenie weryfikacji dowodu preferencyjnego pochodzenia w trybie art.32 Protokołu 4 Układu Europejskiego. Pismem z dnia 7 grudnia 2003r. francuskie władze celne nie poświadczyły wspólnotowego pochodzenia towaru ujętego w fakturze bowiem firma eksportera już nie istnieje. Przeprowadzone przez władze celne kraju eksportu dochodzenie nie potwierdziło preferencyjnego pochodzenia towaru. W związku z czym wszczęto postępowanie w sprawie zgłoszenia celnego i organ celny uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej kwoty długu celnego i określił kwotę długu celnego stosując stawką celną konwencyjną.
Od wymienionej decyzji odwołanie wniósł J.C. podnosząc, iż weryfikacja faktury została przeprowadzona nieprawidłowo a ponadto odwołujący był nieświadomy, że eksporter zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej.
Decyzją nr [...] z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z przepisem art.13 § 1 Kodeksu celnego , cła określane są na podstawie Taryfy celnej lub innych środków taryfowych. W oparciu o art.13 § 6 Kodeksu Celnego Rada Ministrów rozporządzeniem z dnia 19 grudnia 2000 r. ustanowiła Taryfę celną, gdzie określono obniżone stawki celne dla towarów pochodzących z krajów lub grup krajów , z którymi Rzeczpospolita Polska zawarła umowy o wolnym handlu.
Obowiązujące w dniu dokonania zgłoszenia celnego przepisy ustępu 5 części A postanowień wstępnych Taryfy celnej a także przepisy Protokołu Nr4 do Układu Europejskiego (Dz.U. nr 104/1997r. poz. 662) wprowadzają możliwość stosowania stawek celnych obniżonych dla towarów pochodzących z Unii Europejskiej po łącznym spełnieniu następujących warunków:
1. określenia takich stawek w taryfie celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia,
2.bezpośredniego przywozu do Polski towarów z obszaru Unii Europejskiej lub w tranzycie przez inne terytorium pod warunkiem , że spełnione zostaną wymogi określone w art.13 Protokołu Nr 4,
3. udokumentowania preferencyjnego pochodzenia towarów dowodem pochodzenia określonym w art.16 Protokołu Nr 4 (w postaci świadectwa przewozowego EUR1 lub deklaracji eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie ,który opisuje produkty w sposób wystarczający do ich identyfikacji).
Przepis art.32 Protokołu 4 UE wprowadza możliwość weryfikacji dowodów pochodzenia przez władze celne kraju importera wyrywkowo lub gdy mają one uzasadnione wątpliwości co do autentyczności dokumentu lub rzetelności informacji dotyczących prawdziwego pochodzenia sprawdzanych produktów lub wypełnienia innych wymogów Protokołu. Władze celne kraju importu wyrywkowo lub wtedy gdy mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności dowodów pochodzenia lub pochodzenia sprawdzanych produktów zwracają świadectwo EUR 1 i fakturę , jeśli była przedłożona , deklarację na fakturze lub fotokopie tych dokumentów władzom celnym kraju eksportu, podając w razie potrzeby przyczyny wnioskowania o weryfikację.
W rozpoznawanej sprawie organ celny zwrócił się do francuskich władz celnych o zweryfikowanie faktury z dnia [...] poprzez sprawdzenie jej autentyczności i rzetelności danych w nich zawartych. Francuskie władze celne nie potwierdziły autentyczności i rzetelności dokumentu gdyż firma już nie istnieje.
Zgodnie z art.32 pkt.6 Protokołu 4 UE jeżeli w przypadkach uzasadnionej wątpliwości brak jest odpowiedzi w ciągu dziesięciu miesięcy od dnia złożenia wniosku o dokonanie sprawdzenia albo jeżeli odpowiedź nie zawiera wystarczającej informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia produktów ,to władze wnioskujące o weryfikację, jeśli nie zaistnieją wyjątkowe okoliczności, odmawiają wszelkich preferencji.
Ponieważ francuskie władze celne nie potwierdziły autentyczności faktury oraz rzetelności danych w niej zawartych to importowany towar nie może korzystać z preferencyjnego pochodzenia. Organ celny I instancji prawidłowo zatem zastosował stawkę konwencyjną. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył J.C.
W uzasadnieniu podniesiono, iż organy celne nieprawidłowo uznały, iż odpowiedź franuckich władz celnych nie potwierdza oświadczenia o wspólnotowym pochodzeniu importowanych maszyn. Nie zostało wykazane, że faktura z dnia [...] złożona została przez nieuprawnionego eksportera. Skarżący nie może ponosić odpowiedzialności za to, iż nie można zweryfikować faktury gdyż eksporter zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący działał w dobrej wierze. Był przekonany, iż faktura jest sporządzona w wymaganej formie i odebrał oświadczenie, że eksporter jest uprawniony do sporządzenia deklaracji. W konkluzji skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie.
Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga J.C. nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonych decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy celne przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Zgodnie z treścią art.13 § 3 pkt.4 i § 4 kodeksu celnego, pkt.1a, 2a i 5 części A postanowień wstępnych załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej(Dz.U. nr 119 poz.1253) oraz art.13 ust.1 i art.16 ust.1 Protokołu 4 do Układu Europejskiego zmienionego Porozumieniem między Rzeczypospolitą Polską a Wspólnotami Europejskimi w Brukseli z dnia 24 czerwca 1997r./Dz.U. nr 104 z 1997r. poz.662/ istnieje możliwość stosowania stawek celnych obniżonych w przypadku jednoczesnego spełnienia następujących warunków:
- towar pochodzi z obszaru Unii Europejskiej
- pochodzenie towaru zostało udokumentowane w sposób określony w Protokole 4 do Układu Europejskiego
- został spełniony warunek bezpośredniego przywozu towaru do Polski
Dla zastosowania stawki celnej obniżonej konieczne jest spełnienie wszystkich wymienionych warunków. Niezachowanie nawet jednego z nich uniemożliwia zastosowanie takiej stawki.
W myśl art.16 ust.1 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego produkty pochodzące ze Wspólnoty Europejskiej korzystają w imporcie do Polski z postanowień Umowy pod warunkiem przedłożenia, jako dowodu pochodzenia:
- świadectwa przewozowego EUR 1 lub
- deklaracji złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym
Zgodnie z treścią art.83 § 1 kodeksu celnego organy celne mogą dokonać kontroli zgłoszenia celnego. Sposób weryfikacji świadectwa pochodzenia został określony w art.32 Protokołu nr 4. Zgodnie z treścią art.32 ust.1 wymienionego protokołu dodatkowa weryfikacja pochodzenia jest przeprowadzana wyrywkowo lub wtedy gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności tych dokumentów, statusu pochodzenia sprawdzanych dokumentów lub wypełnienia innych wymogów tego protokołu.
Z wymienionego przepisu wynika, iż weryfikacja dowodu pochodzenia może zostać przeprowadzona w dwóch sytuacjach. Po pierwsze może być ona wyrywkowa i po drugie może ona mieć miejsce w przypadku gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności dowodu pochodzenia, statusu pochodzenia sprowadzonych produktów lub wypełnienia innych wymogów protokołu.
W myśl art.32 ust.6 Protokołu nr 4 jeżeli w przypadkach uzasadnionych wątpliwości brak jest odpowiedzi w ciągu dziesięciu miesięcy od dnia złożenia wniosku o dokonanie sprawdzenia albo jeżeli odpowiedź nie zawiera wystarczających informacji dla ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia produktów to władze wnioskujące o weryfikację odmawiają, jeżeli nie zaistnieją wyjątkowe okoliczności, wszelkich preferencji.
Z przepisu art.32 ust.6 wynika, iż można odmówić preferencyjnego traktowania towarów w sytuacji gdy odpowiedź władz celnych kraju eksportu nie zawiera wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżący w dokumencie SAD zgłosił 2-a kombajny zaś do zgłoszenia dołączono fakturę zawierającą deklarację francuskiego eksportera o preferencyjnym unijnym pochodzeniu maszyn. Treść deklaracji odpowiadała wymogom przewidzianym w Protokole nr 4, a więc organy celne uznały, iż spełnione zostały warunki formalne udokumentowania pochodzenia towaru dla zastosowania obniżonej stawki celnej.
Faktura z dnia [...] załączona do zgłoszenia celnego została poddana weryfikacji w trybie określonym w art.32 ust.1 Protokołu nr 4. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego przyczyną weryfikacji była wątpliwość co do autentyczności tego dokumentu. Format pieczęci eksportera z treścią jego deklaracji na fakturze był bowiem identyczny z formatem pieczęci używanej przez różnych eksporterów. Skoro zatem istniały identyczne formaty pieczęci używanych przez różnych eksporterów to można uznać, iż organy celne rzeczywiście miały uzasadnione wątpliwości co do autentyczności faktury.
Treść odpowiedzi francuskich władz celnych z dnia 7 grudnia 2003r. wskazuje, iż nie można sprawdzić prawdziwości ani prawidłowości oświadczenia o pochodzeniu znajdującym się na fakturze nr [...]. Firma francuska wystawiająca fakturę już bowiem nie istnieje. Rozważenia zatem wymaga kwestia czy odpowiedź ta zawiera "wystarczające informacje" do ustalenia autentyczności faktury w rozumieniu art.32 ust.6 Protokołu nr 4. W przekonaniu sądu, organy celne słusznie uznały, iż odpowiedź francuskich władz celnych nie zawiera takich informacji. Skoro firma eksportująca maszyny rolnicze nie istnieje to nie można ustalić autentyczności faktury z dnia [...]. Nie można zatem sprawdzić prawdziwości ani prawidłowości oświadczenia o pochodzeniu znajdującym się na tym dokumencie. Należy zaznaczyć, iż odmowa preferencji na produkty objęte zgłoszeniem celnym dotyczą każdego przypadku gdy odpowiedź władz celnych kraju eksportera nie zawiera wystarczających informacji. Dotyczy to zatem sytuacji gdy odpowiedź ta nie zawiera w ogóle wymaganych informacji jak i przypadku gdy wynik weryfikacji jest niejednoznaczny. Podkreślić należy, iż wyniki sprawdzenia dowodu pochodzenia przez władze kraju eksportera są wiążące dla organów celnych państwa importera. Wyniki sprawdzenia nie mogą być więc przedmiotem oceny i dodatkowej weryfikacji przez organy celne państwa importera. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 września 1998r. w sprawie I S.A./Łd 777/97 (Monitor Gospodarczy nr 1 z 1999r. styr.40). Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w tym wyroku.
Skoro zatem istniały uzasadnione wątpliwości co do autentyczności faktury nr [...] zaś odpowiedź francuskich władz celnych nie zawierała wystarczających informacji do ustalenia autentyczności tego dokumentu to, zgodnie z treścią art.32 ust.6 Protokołu nr 4, zastosowanie preferencji do towaru objętego zgłoszeniem celnym mogło nastąpić jedynie wówczas gdyby zaistniały wyjątkowo okoliczności. Organy celne obu instancji w uzasadnieniach swoich rozstrzygnięć nie wypowiedziały się czy takie wyjątkowe okoliczności zaistniały. Stanowi to naruszenie przepisów postępowania lecz, w ocenie sądu, nie miało to istotnego wpływu na wynik sprawy. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika bowiem aby w rozpoznawanej sprawie istniały takie wyjątkowe okoliczności. Również sam skarżący nie powoływał się na takie okoliczności. Podkreślić należy, iż organy celne poinformowały skarżącego o wynikach weryfikacji i wezwały go do poinformowania czy będzie się ubiegać o prawidłowy dowód preferencyjnego pochodzenia w postaci świadectwa EUR 1 wystawionego retrospektywnie. J.C. jednak nie odpowiedział na to wezwanie. Trudno zatem uznać, iż miały miejsce wyjątkowe okoliczności uzasadniające zastosowanie preferencji wobec towarów objętych zgłoszeniem celnym. Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz uzasadnienie decyzji organu I instancji prowadzi do wniosku, iż organy celne nie widziały możliwości uznania, że w stosunku do skarżącego miały miejsce wyjątkowe okoliczności. Można zatem uznać, iż takie okoliczności rzeczywiście nie istniały.
Sąd uznał, iż wobec spełnienia przesłanek określonych w art.32 ust.6 Protokołu nr 4, organy celne słusznie doszły do przekonania, że brak jest podstaw do zastosowania preferencji wobec maszyn rolniczych sprowadzonych przez skarżącego. Jeżeli chodzi o określenie wysokości długu celnego z zastosowaniem stawki konwencyjnej to okoliczność ta nie była kwestionowana przez skarżącego. Podkreślić jednak należy, iż kwota długu celnego została prawidłowo wyliczona. Zgodnie z treścią ust.6 i ust.3b części I postanowień wstępnych do Taryfy celnej, jeżeli na towary pochodzące z państw Unii Europejskiej nie zostało udokumentowane pochodzenie towarów zgodnie z wymogami określonymi w umowach stosuje się do tych towarów stawki celne konwencyjne lub autonomiczne, jeżeli stawka celna konwencyjna jest wyższa od ustanowionej dla tego towaru stawki autonomicznej lub gdy stawka konwencyjna nie została określona. W dniu przyjęcia zgłoszenia celnego obowiązywała stawka konwencyjna wynosząca 9% wartości celnej towaru. W myśl zaś § 11 ust.2 pkt.1-3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego udokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U. nr 130 poz.851 z późn. zm.) dowodem pochodzenia towaru może być świadectwo pochodzenia, faktura, specyfikacja towarów, kontrakt, świadectwo jakości lub inny dokument urzędowy o ile w dokumentach tych jest umieszczony zapis o kraju pochodzenia towaru lub trwałe oznaczenie kraju pochodzenia na towarze. Z ustaleń organu celnego wynika, iż obie maszyny rolnicze firmy John Deree zostały wyprodukowane w Niemczech i informacja ta stanowiła dowód niepreferencyjnego pochodzenia towarów. Organy celne prawidłowo wymierzyły należność celną według stawki konwencyjnej.
Zarzuty J.C. podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie.
Niezasadny jest zarzut skarżącego, iż organy celne dokonały nieprawidłowej wykładni odpowiedzi francuskich władz celnych i że odpowiedź ta nie może stanowić dowodu braku potwierdzenia o wspólnotowym pochodzeniu maszyn rolniczych. Z odpowiedzi francuskich władz celnych wynika, iż nie można sprawdzić prawdziwości ani prawidłowości oświadczenia o pochodzeniu na fakturze gdyż firma już nie istnieje. Treść tej odpowiedzi nie pozwala na weryfikację faktury. Nie zawiera ona wystarczających informacji do ustalenia autentyczności tego dokumentu. Wbrew twierdzeniom skarżącego o odmowie zastosowania preferencji nie może decydować jedynie wyraźne oświadczenie władz celnych kraju eksportu o nieautentyczności weryfikowanego dokumentu. Odmowa zastosowania preferencji ma miejsce w każdym przypadku kiedy odpowiedź organów celnych państwa eksportera nie zawiera wystarczających informacji a nawet wówczas gdy wynik weryfikacji jest niejednoznaczny. W rozpoznawanej sprawie odpowiedź francuskich władz celnych nie zawiera żadnych informacji pozwalających ustalić autentyczność faktury, a więc nie można dokonać jej weryfikacji a tym samym zastosować preferencji w stosunku do zgłoszonych towarów. Organy celne dokonały prawidłowej wykładni informacji francuskich władz celnych.
Niezasadny jest zarzut skarżącego, iż wobec zgłoszonych maszyn rolniczych winny mieć zastosowanie stawki obniżone gdyż nie ponosi on odpowiedzialności za niemożność zweryfikowania faktury. W skardze podniesiono, iż J.C. działał w dobrej wierze, otrzymał fakturę w wymaganej formie i odebrał od eksportera oświadczenie, że jest uprawniony do sporządzenia deklaracji. Za niemożność zweryfikowania faktury, w ocenie skarżącego, winę ponosi francuski eksporter za którego działanie J.C. nie ponosi odpowiedzialności. Należy zaznaczyć, iż dla zastosowania preferencyjnego traktowania towaru nie ma żadnego znaczenia okoliczność kto ponosi odpowiedzialność za niemożność zweryfikowania faktury oraz czy wina leży po stronie skarżącego czy też francuskiego eksportera. Korzystanie z preferencji stanowi wyjątek od zasady powszechności podlegania cłu na towary przywożone z zagranicy. Aby skorzystać z takich preferencji muszą zostać spełnione wszystkie warunki określone w Protokole nr 4. W razie niespełnienia tych warunków strona nie może korzystać z preferencyjnego traktowania bez względu na to czy niespełnienie warunków nastąpiło z winy eksportera czy importera towaru. Jednym z warunków niezbędnych dla skorzystania z preferencji jest pozytywna weryfikacja dowodu pochodzenia przeprowadzona na zasadach określonych w art.32 Protokołu nr 4. W przypadku gdy taka weryfikacja nie dostarczy wystarczających informacji do ustalenia autentyczności dokumentu lub rzeczywistego pochodzenia produktu, to zgodnie z treścią art.32 ust.6 Protokołu nr 4, odmawia się wszelkich preferencji. Sytuacja taka miała miejsce w rozpoznawanej sprawie i nie mają tutaj znaczenia okoliczności podnoszone przez skarżącego, iż nastąpiło to z winy francuskiego eksportera za którego J.C. nie może ponosić odpowiedzialności. Bez względu na to kto ponosi odpowiedzialność za to, że dowód pochodzenia nie może zostać zweryfikowany nie zmienia to faktu, iż nie zostały spełnione warunki niezbędne do skorzystania z preferencji. Podkreślić należy, iż eksporter sporządzający deklarację na fakturze zobowiązany jest do przedłożenia, na żądanie władz celnych kraju eksportu, wszystkich odpowiednich dokumentów potwierdzających status pochodzenia produktów jak również wypełnienia innych wymogów Protokołu nr 4. Jest także zobowiązany do przechowywania deklaracji łącznie z innymi dokumentami przez co najmniej trzy lata, co wynika z treści art.21 ust.3 i art.28 ust.2 Protokołu nr 4. Obowiązki te są niezbędne dla przeprowadzenia weryfikacji dowodu pochodzenia w trybie art.32 Protokołu. Każdy importer ubiegający się o preferencyjne traktowanie towaru winien się liczyć z możliwością weryfikacji dowodu pochodzenia jak również z tym, że weryfikacja może nie dostarczyć informacji wymaganych dla ustalenia autentyczności dokumentu. Importer ponosi zatem ryzyko wyboru eksportera, w tym także ryzyko tego, że eksporter może nie dostarczyć wystarczających informacji dla weryfikacji dowodu pochodzenia. Skoro, w ocenie skarżącego, to wskutek zawinionego zachowania francuskiego eksportera nie można przeprowadzić weryfikacji dowodu pochodzenia, to może on rozważyć możliwość dochodzenia ewentualnego odszkodowania od tej firmy w sporze cywilnoprawnej. Wina francuskiego eksportera nie ma natomiast żadnego znaczenia w sprawie preferencyjnego traktowania towaru sprowadzonego przez skarżącego. Nie zmienia to bowiem faktu, iż nie zostały spełnione przesłanki zastosowania preferencji określone w Protokole nr 4.
Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy celne przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Sąd oddalił skargę J.C.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI