III SA/Lu 482/24

III SA/Lu 482/24 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2024-11-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Agnieszka Kosowska
Iwona Tchórzewska
Jerzy Drwal /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Inne
Inspekcja sanitarna
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1836
poz. 26; § 3; § 4; § 5; § 6
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c); z art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1465
art. 235 (1)
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy ( t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Asesor WSA Agnieszka Kosowska Protokolant Asystent sędziego Arleta Bednarczyk-Chagowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2024 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie z dnia [...] 2024 r., nr [...]; II. zasądza na rzecz J. C. od Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 19 czerwca 2024 r., nr DNS-HP.906.2.7.2024.KM Lubelski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej jako: organ II instancji lub organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we Lublinie (dalej jako: organ I instancji) z dnia 28 marca 2024 r., nr 8/2024 o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej "choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa – COVID-19" u J. C..
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
W dniu 21 września 2021 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło zgłoszenie podejrzenia u J. C. choroby zawodowej – choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa w P. L.. J. C. wskazał czynniki narażenia zawodowego koronowirus zespołu ostrej niewydolności oddechowej/ wirus SARS-CoV-2, okres narażenia zawodowego: od 20 marca 2020 r do 31 grudnia 2020 r.. W związku z powyższym organ I instancji skierował J. C. na badania do W. O. M. P. C. P.-L. w L. P. C. Z. (dalej jako: jednostka orzecznicza I stopnia).
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lublinie sporządził kartę oceny narażenia zawodowego, w której potwierdził w okresie od 10 lutego 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. brak narażenie zawodowego na czynnik biologiczny – wirus SARS CoV-2.
W dniu 8 listopada 2022 r. jednostka orzecznicza I stopnia wydała orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa – COVUD-19.
Na skutek odwołania od powyższego orzeczenia lekarskiego J. C. został skierowany do jednostki orzeczniczej drugiego stopnia - I. M. P. w Ł., gdzie w wydanym orzeczeniu lekarskim nr [...] z dnia 17 stycznia 2024 r. potwierdzono brak podstaw do rozpoznania u niego choroby zawodowej.
Decyzją z dnia 28 marca 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lublinie nie stwierdził u J. C. choroby zawodowej – choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa – COVID-19, wymienionej w poz. 26 wykazu chorób zawodowych.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył skarżący.
Po rozpoznaniu odwołania, organ odwoławczy decyzją z dnia 19 czerwca 2024 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że P. L. w związku z wprowadzonym stanem epidemii opracował i wdrożył szereg działań związanych ze zwiększeniem bezpieczeństwa pracowników oraz dokonał aktualizacji oceny ryzyka zawodowego, uwzględniając zagrożenie w postaci czynnika biologicznego – wirus SARS-CoV-2. W ocenie organu Ii instancji aby doszło do zakażenia wirusem SARS-CoV-2 musiałby zaistnieć odpowiednio długi i bezpośredni kontakt z osobą zakażoną. W okolicznościach niniejszej sprawy, bezspornie udowodniono, że skarżący nie miał takiego kontaktu z osobą zakażoną wśród grona pracowników. Pracodawca nie potwierdził przypadków zachorowań na COVID-19 wśród pracowników U. , twierdząc, że skarżący był pierwszą osobą, u której zdiagnozowano tą chorobę. Ponadto z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika, że skarżący na swoim stanowisku pracy nie miał bezpośredniego kontaktu z interesantami, a stanowisko obok, przy którym pracowała współpracowniczka skarżącego znajdowało się w odpowiedniej odległości, zgodnej z zachowaniem norm dystansu społecznego. Interesanci byli przyjmowani przez współpracowniczkę skarżącego tylko do dnia 4 września 2020 r. Natomiast udowodniono, że skarżący zanim zachorował miał kontakt z teściem u którego w dniu 9 września 2020 r. zdiagnozowano zakażenie wirusem SARS-CoV-2.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego, dotyczących nieuwzględnienia kontaktu skarżącego z interesantami na korytarzu na terenie U. organ odwoławczy podniósł, że nie znajdują one uzasadnienia, gdyż kontakt z tymi osobami nie mógł być odpowiednio długi, a jedynie "chwilowy", ograniczający się do ominięcia ich w drodze do pokoju. Organ wyjaśnił, że w tej kwestii zarówno organ inspekcji sanitarnej jak również nadrzędna jednostka orzecznicza oparli swoją analizę, dotyczącą oceny narażenia zawodowego o opinię wydaną przez S. M. P. E. Z. S. w D. M. P.. Ze stanowiska E. P. T. M. P. (PTMP) oraz ekspertów z I. M. P. im. P.. J.. N. w Ł. oraz S. M. P. E. Z. S. w D. M. P. wynika, że w niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności, które wskazywałyby na zawodową etiologię procedowanego u skarżącego schorzenia.
Zdaniem organu odwoławczego wysoce prawdopodobne jest, iż do zarażenia doszło poza pracą. Taki stan faktyczny został przedstawiony przez organ inspekcji sanitarnej oraz uznany przez jednostki orzecznicze procedujące w sprawie. Żadna z tych jednostek nie zakwestionowała oceny narażenia zawodowego przeprowadzonej przez organ I instancji i nie występowała o uzupełnienie materiału dowodowego na mocy odpowiednich przepisów zawartych § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
Powołując się na definicję choroby zawodowej określoną w art. 2351 Kodeksu Pracy, organ odwoławczy podniósł, że za chorobę zawodową uważa się schorzenie ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Z powołanej definicji choroby zawodowej wynika, że wymagane jest ustalenie związku przyczynowego miedzy działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy, a powstaniem choroby. Kluczowe znaczenie w przedmiotowej sprawie miały: orzeczenie lekarskie z dnia 8 listopada 2022 r. wydane przez P. C. Z. W. O. M. P. w L. oraz orzeczenie lekarskie z dnia 17 stycznia 2024 r., wydane przez I. M. P. w Ł.. W orzeczeniach tych lekarze specjaliści orzekli o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej COVID-19 u skarżącego.
Pismem z dnia 16 lipca 2024 r. J. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję.
Skarżący zarzucił naruszenie:
1) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść wydanej decyzji, tj art. 7, art. 77 § 1 i § 4 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. i art. 8 k.p.a. poprzez błędną ocenę dowodów i w jej rezultacie wadliwe i niepoparte właściwą argumentacją merytoryczną przyjęcie, że: brak jest u skarżącego podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej COVID -19, a nadto, że zebrany w postępowaniu został cały wymagany materiał dowodowy do wydania decyzji w postępowaniu, a zebrany materiał dowodowy jest spójny i pozwała na rozstrzygnięcie eliminujące u skarżącego COVID 19 jako chorobę zawodową;
2) przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez błędne utrzymanie w mocy decyzji organu I Instancji wydanej z naruszeniem prawa i przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, art. 8, art. 7a, art. 7b, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie brak przeprowadzenia właściwego całości materiału dowodowego, wnioskowania odnośnie warunków zatrudnienia skarżącego i kontaktów z petentami U. P. w L., czasu niezbędnego do ujawnienia się pierwszych oznak zakażenia COVID-19, w sytuacji ujawnienia kontaktu z teściem po wystąpieniu tychże objawów, zaniechania poddania analizie związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem a warunkami zatrudnienia i pracy, całkowitego zaniechania analizy dokumentacji medycznej skarżącego z jego leczenia, nie wywiedzenie prawidłowych wniosków z ujawnionych orzeczeń lekarskich ujawnionych w postępowaniu wraz z opisem genezy schorzenia, nie wywiedzenie wniosków z dat sporządzenia dokumentacji lekarzy orzeczników w stosunku do ujawnionej daty zachorowania (ponad dwa lata od ujawnienia schorzenia).
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nielogiczne jest uznanie przez lekarzy, że zaraził się COVID-19 od swojego teścia, bowiem pierwsze objawy tej chorby pojawił się u skarżącego przed kontaktem z teściem.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o braku podstaw do stwierdzenia u J. C. choroby zawodowej w postaci COVID-19.
Zgodnie z art. 235ą ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2023 r., poz. 1465 z późn. zm., dalej jako "k.p.") za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w "narażeniem zawodowym". Stosownie do art. 235˛ k.p., rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.
Na mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 k.p., Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1836, dalej jako "rozporządzenie z 2009 r."), które określa m.in. wykaz chorób zawodowych oraz okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym. Podejrzenie choroby zawodowej zgłasza się właściwemu państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu (§ 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia), który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, w szczególności przeprowadza ocenę narażenia zawodowego oraz sporządza kartę oceny narażenia zawodowego, którą wraz ze skierowaniem na badania przekazuje do jednostki orzeczniczej I stopnia (§ 4 ust. 1 zd. 1). Do orzekania w zakresie chorób zawodowych uprawniony jest lekarz spełniający wskazane w § 5 rozporządzenia wymagania kwalifikacyjne, zatrudniony w jednostkach orzeczniczych wymienionych w ust. 2 i 3 tego przepisu.
Lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego (§ 6 ust. 1). Przewiduje ono w § 6 ust. 2 pkt 2, że narażenie zawodowe podlega ocenie, przy dokonywaniu której uwzględnia się w odniesieniu do czynników biologicznych – rodzaj czynnika, ustalenie kontaktu, okresu utajenia oraz stwierdzenie mechanizmu działania lub drogi szerzenia się czynnika, bez konieczności określenia stężenia tego czynnika.
W przypadku choroby zawodowej wykazanej pod poz. 26 załącznika do rozporządzenia z 2009 r. – Choroby zakaźne lub pasożytnicze albo ich następstwa nie można określić okresu, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym.
Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia z 2009 r.). Jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału (§ 8 ust. 2 rozporządzenia z 2009 r.).
Na gruncie art. 235ą k.p. pojęcie "wysokie prawdopodobieństwo" należy interpretować w ten sposób, że praca w określonych warunkach narażenia powoduje wyższe, aniżeli przeciętne ryzyko rozwoju choroby zawodowej. Reczą organu prowadzącego postępowanie z wniosku o stwierdzenie choroby zawodowej jest zatem ustalenie danych dotyczących środowiska pracy wnioskodawcy, występujących czynników ryzyka, określenie wykonywanych przez pracownika czynności i ich ewentualnego wpływu na powstanie choroby zawodowej, a w konsekwencji ustalenie związku (bądź jego braku) pomiędzy stwierdzonym schorzeniem i wykonywaną pracą.
Należy mieć na uwadze, że tryb postępowania w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej jest szczególnym rodzajem postępowania administracyjnego, natomiast regulacje procesowe zawarte w rozporządzeniu nie modyfikują zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego w tym zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Stanowią one lex specialis wobec przepisów k.p.a. i jedynie uzupełniają ogólne regulacje postępowania administracyjnego, poprzez ich uszczegółowienie i dostosowanie do specyfiki rozpatrywanych spraw. W pozostałym, nieuregulowanym przez rozporządzenie zakresie, do postępowania tego znajdują zastosowanie zasady postępowania administracyjnego, które nakładają na organy szereg obowiązków związanych z ustalaniem stanu faktycznego sprawy, jak i jego oceną.
Stosownie do art. 7 k.p.a. organy inspekcji sanitarnej winny podejmować wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W tym celu, zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). W granicach tego obowiązku mieszczą się między innymi kompetencje organu wynikające z § 8 ust. 2 rozporządzenia oraz realizowany w tym zakresie wymóg z art. 75 § 1 k.p.a. dopuszczenia jako dowodu wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Ocena zebranego materiału dowodowego powinna być natomiast dokonana według wymagań wynikających z art. 80 k.p.a., tj. na podstawie całokształtu materiału dowodowego i powinna znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji, które winno realizować zasadę przekonywania określoną w art. 11 k.p.a. i odpowiadać regulacji z art. 107 § 3 k.p.a.
Orzekając o chorobie zawodowej, organ inspekcji sanitarnej powinien mieć na uwadze, że orzeczenie jednostki orzeczniczej w przedmiocie rozpoznania choroby zawodowej jest tylko jednym z dowodów podlegających ocenie i nie zastępuje oceny organu w zakresie stwierdzenia choroby zawodowej. Jest ono opinią w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., która podlega swobodnej ocenie stosownie do art. 80 k.p.a. O ile zatem, w świetle przepisów rozporządzenia bez tej opinii, bądź sprzecznie z nią, organ administracji nie może dokonywać we własnym zakresie rozpoznania choroby to jednak dokonując jej oceny, w granicach wskazanych art. 80 k.p.a., winien zwrócić uwagę na jej właściwe uzasadnienie i spełnienie przesłanek formalnych. Jedynie prawidłowo sporządzona i uzasadniona opinia lekarska, która nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów, może stanowić środek dowodowy i podstawę decyzji wydawanej w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej.
Związanie orzeczeniem lekarskim nie jest tożsame z bezkrytycznym akceptowaniem zawartych w nim informacji i twierdzeń. Obowiązkiem organu inspekcji sanitarnej jest zbadanie, czy wydane orzeczenie lekarskie wyjaśniło istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagające wiadomości specjalnych i czy opinia ta jest rzeczowo i przekonywająco uzasadniona. Ocena powinna dotyczyć sposobu argumentacji i wszechstronnego wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy kwestii, a także braku sprzeczności orzeczenia z definicją choroby zawodowej, określoną przepisami prawa.
Jeżeli orzeczenie lekarskie nie jest wystarczające do wydania decyzji – jest niepełne to, zgodnie z § 8 ust. 2 rozporządzenia z 2009 r. inspektor sanitarny może wystąpić do lekarza, który wydał orzeczenie, z żądaniem dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, bądź też wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia materiału dowodowego, o którym mowa w § 8 ust. 1 rozporządzenia.
Orzeczenie lekarskie musi w sposób wszechstronny wyjaśniać wszystkie wątpliwości. Jako opinia jednostki uprawnionej do rozpoznawania chorób zawodowych powinno zawierać merytoryczne uzasadnienie stanowiska z odniesieniem się nie tylko do wyników badań tej jednostki, ale również do innych zebranych dowodów, zwłaszcza gdy wynikają z nich odmienne oceny, w tym do oceny narażenia zawodowego.
Podkreślić należy, że z treści art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., wynika, że organy inspekcji sanitarnej powinny w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i dopiero na podstawie jego całokształtu ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Stąd, choć orzeczenie lekarskie stanowi środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, podlega weryfikacji tak jak każdy inny dowód w sprawie. Jeżeli orzeczenie jest prawidłowe pod względem formalnym, zawiera wyczerpujące uzasadnienie i jest zgodne z prawem, organ nie może samodzielnie go podważać w kwestii rozpoznania lub braku rozpoznania choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych. Ocena w zakresie zaistnienia ustawowych przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej ostatecznie należy zawsze do organu wydającego decyzję, który dokonując ustaleń w tym zakresie samodzielnie, m.in. przeprowadza ocenę narażenia zawodowego i bada zaistnienie przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, stwierdzić należy, że istotnym elementem prawidłowej oceny warunków pracy na potrzeby ewentualnego stwierdzenia u pracownika choroby zawodowej, tj. oceny tych warunków przez pryzmat tego, czy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba pracownika została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, a tym samym ustalenia czy okoliczności konkretnej sprawy wskazują na wystąpienie związku przyczynowego między ujętą w wykazie chorobą a warunkami wykonywanej pracy.
Należy w tym miejscu podkreślić, że ustalenie warunków pracy należy odnieść do konkretnego stanowiska pracy, przyjmując za punkt odniesienia wszelkie czynniki występujące w danym środowisku pracy a nie tylko te, które wynikają z zakresu czynności zawodowych. Pojęcie środowiska pracy obejmuje zarówno bezpośrednie stanowisko pracy, jak i ogół warunków pracy. Przez warunki pracy nie należy rozumieć jedynie stanowiska pracy, lecz za punkt odniesienia należy przyjmować wszelkie czynniki występujące w środowisku pracy. Wąskie rozumienie pojęcia "środowiska pracy", uznać należy za nieprawidłowe. Na "warunki pracy" składa się natomiast całokształt materialnych czynników, z którymi człowiek się styka w toku wykonywania pracy.
Podkreślić trzeba, że w orzeczeniu jednostki orzeczniczej II stopnia wskazano, że E. P. T. M. P. oraz eksperci I. M. P. im. prof. J.. N. w Ł. biorąc pod uwagę stanowisko S. M. P. E. Z. S. w D. M. pracy oraz definicję choroby wywołanej zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 podawaną przez Światową Organizację Zdrowia, w marcu 2021 r. zarekomendowali rozpoznanie COVID-19 jako choroby zawodowej:
1. u personelu medycznego i innych osób pracujących w sektorze ochrony zdrowia, po wykazaniu stałej pracy w bezpośrednim kontakcie z pacjentami ( i to nie tylko tymi, u których zdiagnozowano zakażenie wirusem SARS-CoV-2), przy braku dowodów na pozazawodowe źródło zakażenia;
2. w przypadku innych grup zawodowych w toku indywidualnego postępowania, m.in. po potwierdzeniu istotnego ryzyka zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w miejscu pracy (np. po udowodnieniu odpowiednio długiego i bliskiego kontaktu z osobami, u których rozpoznano COVID-19) i przy braku dowodów na pozazawodowe źródło zakażenia.
W odniesieniu do osób zatrudnionych zarówno w sektorze ochrony zdrowia, jak i poza nim decydującym czynnikiem w ramach ustalenia, czy COVID-19 może być uznany za chorobę zawodową, jest fakt bezpośredniego, jak i odpowiednio długiego i bliskiego kontaktu z osobami, u których rozpoznano te chorobę.
Powyższe oznacza, że dopiero wyczerpujące i jednoznaczne wyjaśnienie, czy skarżący w okresie swego zachorowania na COVID-19 miał bezpośredni lub długi i bliski kontakt z osobami, u których rozpoznano COVID-19, może pozwolić na poczynienie ustaleń w zakresie występowania narażenia zawodowego.
Wskazać należy, że w wykazie szkodliwych czynników biologicznych wyliczonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki (Dz.U. z 2005 r., Nr 81, poz. 716 z późn. zm.) zarówno koronawirus zespołu ostrej niewydolności oddechowej (wirus SARS), jak również koronawirus zespołu ostrej niewydolności oddechowej 2 (wirus SARS-CoV-2) zostały zakwalifikowane do 3. grupy zagrożenia.
W sprawie niniejszej bezsporne jest, że skarżący od dnia 10 lutego 2020 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. był zatrudniony w P. L. na stanowisku pomoc administracyjno-biurowa. W ramach obowiązków skarżący pomagał w koordynacji wsparcia niepełnosprawnych osób bezrobotnych, realizował zadania w zakresie efektywnej pomocy osobom z niepełnosprawnością oraz współpracował z organizacjami i instytucjami wspierającymi osoby niepełnosprawne, pomagał w weryfikacji pod względem formalno-prawnym wpływających elektronicznie wniosków, które otrzymywał od innych pracowników. Obowiązki wykonywał głównie telefonicznie — dzwonił i instruował interesantów. Skarżący czynności służbowe wykonywał w pokoju, który dzielił z innym pracownikiem. Na swoim stanowisku pracy nie miał ekranu z tworzywa pleksi, ponieważ nie zajmował się bezpośrednią obsługą interesantów, stanowisko współpracownika było wyposażone w ekran z pleksi, oddzielający od interesantów podczas bezpośredniej obsługi, przy czym była to obsługa sporadyczna, wyjątkowa. Ostatni kontakt z osobą pracującą w tym samym pokoju, skarżący miał w dniu 4 września 2020 r. Dzień 8 września 2020 r. był ostatnim dniem obecności w pracy skarżącego przed zachorowaniem. W dniach od 9 września 2020 r. do 18 września 2020 r. skarżący został skierowany na kwarantannę z powodu bezpośredniego kontaktu z teściem, u którego w dniu 9 września 2020 r. potwierdzono zakażenie wirusem SARS-CoV-2. Podczas odbywania kwarantanny, w dniu 17 września 2020 r. u skarżącego został wykonany test na obecność wirusa SARS CoV-2, który dał wynik pozytywny.
W rozpoznawanej sprawie zarówno jednostki orzecznicze jak i organy obu instancji nie odniosły się do tego, że w dniu 9 września 2020 r. skarżący uczestniczył w spotkaniu informacyjnym projektu "I. – W. J. – D. +" zorganizowanym na terenie W. S. P. i A. w L.. Taka okoliczność wynika zarówno z wyjaśnień skarżącego z dnia 20 października 2021 r .(k. 25 akt adm.) z dnia 7 listopada 2021 r. (k.73 akt adm.), jak i pisma Dyrektora P. z dnia 17 września 2021 r. (k. 48 akt adm.) oraz późniejszych pism z dnia 26 października 2021 r. (k.65-66) i 7 grudnia 2021 r. (k.80 akt adm.). Kwestia ta nie została w ogóle poddana analizie. Nie znalazła ona żadnego odzwierciedlenia w karcie oceny narażenia zawodowego (k. 84-87 akt adm.).
Skarżący podał w czasie rozprawy, że przez dwie godziny uczestniczył w spornym szkoleniu, w którym brały udział inne osoby (5-10 osób).
Kto uczestniczył we wspomnianym szkoleniu, tego organ nie wyjaśnił.
W tych okolicznościach zasadne okazały się zarzuty skargi, że ocena narażenia zawodowego u J. C. oraz ustalenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - została przeprowadzona z naruszeniem art. 7, art. 77 §1 i art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do zgromadzenia materiału dowodowego i niewyjaśnienie wszelkich okoliczności istotnych do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia przez uprawniony organ Inspekcji Sanitarnej.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy rzeczą organu będzie uwzględnienie powyższych uwag, zgromadzenie pełnego materiału dowodowego i wydanie rozstrzygnięcia stosownie do poczynionych ustaleń.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") uchylił obie skontrolowane decyzje (punkt I wyroku). O kosztach w wysokości 480 zł z tytułu wynagrodzenia dla profesjonalnego pełnomocnika skarżącego Sąd orzekł w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. (punkt II wyroku).